คำนำ การเรียนรู้การทดลองวิทยาศาสตร์ เป็นกระบวนการแสวงหาความรู้หรือการค้นคว้าหาคำตอบในสิ่งที่ เด็กๆ อยากรู้หรือสงสัยด้วยวิธีการต่างๆ เป็นวิธีการเรียนรู้ที่เด็กๆ ได้เลือกศึกษาตามความสนใจของตนเองหรือของ กลุ่มเป็นการตัดสินใจร่วมกัน เป็นกิจกรรมทดลองวิทยาศาสตร์ที่เด็กอยากรู้และสนใจมีการจัดการเรียนรู้ที่ หลากหลาย เช่น กระบวนการกลุ่ม รายบุคคล การฝึกคิด การแก้ปัญหาและการร่วมมือการคิด เด็กๆ ได้ลงมือ ปฏิบัติกิจกรรมต่างๆ เพื่อค้นหาคำตอบด้วยตนเองและได้เรียนรู้จากประสบการณ์ตรง เด็กมีความสนใจและ กระตือรือร้นในการทำกิจกรรมเป็นอย่างดี รู้จักหน้าที่ ความรับผิดชอบของตนเอง รู้จักรอคอย เกิดทักษะทาง วิทยาศาสตร์ มีความภาคภูมิใจในตนเองและผู้อื่น ขอขอบพระคุณผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านหนองแห้ววังมนศึกษา ดร. ศรุต บุญโนนแต้ และคณะครูทุกๆ ท่าน ที่สนับสนุนกิจกรรมการทดลองและโครงงานวิทยาศาสตร์ ให้กำลังใจและคำปรึกษาที่ดีตลอดมา หวังเป็นอย่างยิ่งว่ากิจกรรมการทดลองและโครงงานวิทยาศาสตร์ จะเป็นประโยชน์กับผู้ที่สนใจและหาก ท่านผู้รู้มีคำแนะนำเพื่อจะพัฒนากิจกรรมการทดลองและโครงงานวิทยาศาสตร์ ทางผู้จัดทำน้อมรับเพื่อที่จะได้ นำไปปรับปรุงพัฒนาให้ดียิ่งขึ้นไป ผู้จัดทำ ครูปฐมวัย โรงเรียนหนองแห้ววังมนศึกษา ก
สารบัญ เรื่อง หน้า คำนำ ก สารบัญ ข Learning Spiral ค โครงงานว่าวน้อยลอยลม 1 ที่มาและความสำคัญของโครงงาน 1 ขั้นที่ 1 ตั้งคำถามเกี่ยวกับประสบการณ์ธรรมชาติ 2 คำถามที่ 1 ว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ 4 จุดประสงค์ 4 ขั้นที่ 2 ขั้นรวบรวมความคิด และคาดคะเนคำตอบ 4 ขั้นที่ 3 ขั้นปฏิบัติการสืบเสาะ 6 ขั้นที่ 4 ขั้นสังเกตและบรรยาย 10 ขั้นที่ 5 ขั้นบันทึกผลข้อมูล 12 ขั้นที่ 6 ขั้นสรุปและอภิปรายผล 13 ผลการพัฒนาความสามารถของเด็กปฐมวัย 14 คำถามที่ 2 ว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ 16 จุดประสงค์ 17 ขั้นที่ 2 ขั้นรวบรวมความคิด และคาดคะเนคำตอบ 17 ขั้นที่ 3 ขั้นปฏิบัติการสืบเสาะ 19 ขั้นที่ 4 ขั้นสังเกตและบรรยาย 22 ขั้นที่ 5 ขั้นบันทึกผลข้อมูล 23 ขั้นที่ 6 ขั้นสรุปและอภิปรายผล 24 ผลการพัฒนาความสามารถของเด็กปฐมวัย 26 ข
สารบัญ เรื่อง หน้า คำถามที่ 2 ว่าวที่ทำจากวัสดุใดและมีขนาดเท่าใดจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ จุดประสงค์ 28 ขั้นที่ 2 ขั้นรวบรวมความคิด และคาดคะเนคำตอบ 28 ขั้นที่ 3 ขั้นปฏิบัติการสืบเสาะ 30 ขั้นที่ 4 ขั้นสังเกตและบรรยาย 34 ขั้นที่ 5 ขั้นบันทึกผลข้อมูล 36 ขั้นที่ 6 ขั้นสรุปและอภิปรายผล 37 ผลการพัฒนาความสามารถของเด็กปฐมวัย 38 ภาคผนวก 40 รายชื่อนักเรียนชั้นอนุบาลปีที่ 2 41 รายชื่อนักเรียนชั้นอนุบาลปีที่ 3 41 ข
Learningว่าวน้อความรู- ว่าวลอยได้ - ว่าวมีหลายสีและสว- ว่าวมีหลายขนาด - ว่าวลอยอยู่บนท้องฟ้ความรู้พื้นฐาน - ว่าวมีสีสันสวยงาม - ว่าวลอยอยู่บนอากาศได้ - ว่าวมีหลายขนาด - ว่าวลอยอยู่บนท้องฟ้า ความรู้ใหม่/ปรว่าวที่มีขนาดใหคำถามที่ 3 ว่าวที่ทำจากวัสดุใดและมีขนาดเท่าใดจะลอยได้ดีที่สุด - ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้ว ถุงดำ ถุงพลาสติก กระดาษ หนังสือพิมพ์ กระดาษ A4 ที่มีขนาดใหญ่ - ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้ว ถุงดำ ถุงพลาสติก กระดาษ หนังสือพิมพ์ กระดาษ A4 ที่มีขนาดกลาง - ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้ว ถุงดำ ถุงพลาสติก กระดาษ หนังสือพิมพ์ กระดาษ A4 ที่มีขนาดเล็ก ว่าวชนิดใดและขนาดใดจะลอยได้ดีที่สุด ความรู้ใหม่/ประสบการณ์ใหม่ ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วมีขนาดใหญ่ลอยได้ดีที่สุด
ค g Spiral ยลอยลม รู้เดิม ยงาม ฟ้า คำถามที่ 1 ว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ - ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้ว - ว่าวที่ทำจากกระดาษ A4 - ว่าวที่ทำจากถุงดำ - ว่าวที่ทำจากถุงพลาสติก - ว่าวที่ทำจากกระดาษหนังสือพิมพ์ ว่าวที่ทำจากวัสดุใดจะลอยได้ดีที่สุด ความรู้ใหม่/ประสบการณ์ใหม่ ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วจะลอยได้ดีที่สุด คำถามที่ 2 ว่าวที่มีขนาดต่างกันจะสามารถลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ - ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วมีขนาดใหญ่ - ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วมีขนาดกลาง - ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วมีขนาดเล็ก ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วทั้ง 3 ขนาด ขนาดใดลอยได้ดีที่สุด ระสบการณ์ใหม่ หญ่ลอยได้ดีที่สุด
ชื่อโครงงาน ว่าวน้อยลอยลม ผู้จัดทำโครงงาน เด็กปฐมวัยชั้นอนุบาลปีที่ 2 - 3 โรงเรียนหนองแห้ววังมนศึกษา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 5 ครูที่ปรึกษา นางมุกดา คุ้มคง , นางสาวสุชาดา เถาโต ระยะเวลาในการจัดทำ ระหว่างวันที่ 1 - 17 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2567 ที่มาของโครงงาน กิจกรรมสนทนาข่าวตอนเช้า ครูขออาสาสมัคร ออกมาสนทนาข่าวหน้าชั้นเรียนคือ เด็กหญิงสุทธิดา ยศ สูงเนิน (น้องเปรี้ยว) เล่าถึงเหตุการณ์ที่ตนเองอยู่บ้านในวันหยุดเสาร์อาทิตย์ บอกกับครูว่า “ วันหยุดที่ผ่านมาหนูได้ ไปหาคุณตาที่สวนบ้านวังมนมาคะ หนูเห็นคุณตากำลังทำว่าวอันใหญ่มากคะ คุณตาบอกกับหนูว่า คุณตาจะนำว่าว ไปลอยที่กลางทุ่งนาของคุณตา ว่าวของคุณตาลอยอยู่บนท้องฟ้านานมากคะ” แต่คุณครูคะแล้วว่าวเขาใช้อะไรทำ คะ แล้วว่าวมันลอยได้อย่างไรคะ จากการสนทนาข่าวตอนเช้าของน้องเปรี้ยว ทำให้เด็กๆ ในห้องเรียนชั้นอนุบาล 2 - 3 เกิดความสงสัยอยากรู้เกี่ยวกับว่าวทำมาจากอะไร เด็กๆ ส่วนใหญ่จึงเสนอให้คุณครูพาเด็กๆ ไปสืบค้นที่ ห้องปฏิบัติการคอมพิวเตอร์ USO – NETโดยให้เจ้าหน้าที่ดูแลห้องช่วยสอนและเปิดวีดีทัศน์จากอินเตอร์เน็ต เปิด YOU TUBE เรื่อง การทำว่าว ให้เด็กๆ ดู เด็กให้ความสนใจมาก สนทนาพูดคุยและมีข้อสงสัยที่หลากหลาย ครู : เด็กๆ สังเกตดูว่าวในวีดีทัศน์เป็นอย่างไรบ้างครับ กัปตัน : ว่าวมันตกลงมาแล้วมันขาดครับ ณิชา : ในตัวว่าวมีลวดลายสวยงามมากเลยค่ะ ลีโอ : ว่าวมีไฟด้วยครับ สงกรานต์ : ทำไมคนถึงทำว่าวได้สวยงามมากเลยครับ ใบบุญ : ว่าวลอยอยู่บนท้องฟ้าสวยมากเลยค่ะ อันเดร์ : เวลาเล่นว่าวทำไมต้องใช้คนดึงครับ นับตังค์ : ทำไมเขาใช้เชือกมัดกับตัวว่าวคะ เฟริส : เวลาว่าวลอยขึ้นไปบนท้องฟ้าทำไมมันเล็กกว่าข้างล่างคะ 1
ขั้นที่ 1 ตั้งคำถามที่เกี่ยวกับปรากฏการณ์ธรรมชาติ(1 กุมภาพันธ์ 2567) จากการสนทนาข่าวตอนเช้าของเด็กหญิงสุทธิดา ยศสูงเนิน (น้องเปรี้ยว) เด็กๆ ในห้องเรียนให้ความ สนใจเรื่องการทำว่าว ครูได้พาเด็กๆ ดูวีดีทัศน์จากอินเตอร์เน็ต เรื่อง การทำว่าวต่างๆ ทำให้เด็กอยากรู้เกี่ยวกับว่าว ครูจึงสนทนากับเด็กๆ และมีคำถามที่เด็กสงสัยเกี่ยวกับว่าว บางคำถามเป็นคำถามที่ครูและเด็กช่วยกันค้นหา คำตอบได้ บางคำถามต้องนำไปสู่การสืบเสาะ ทดลอง เปรี้ยว : ว่าวทำมาจากอะไรคะ นับตังค์ : ถ้าว่าวทำมาจากสิ่งที่ต่างๆ จะลอยได้ดีเหมือนกันไหมคะ ข้าวฟ่าง : ว่าวทำมาจากที่ไหนคะ เฟริส : ทำไมเขาเล่นว่าวคะ สงกรานต์ : ทำไมว่าวถึงมีหลายสีครับ บุ๋มบิ๋ม : หนูเห็นว่าวมีตั้งหลายแบบ แล้วว่าวแบบไหนลอยได้ดีคะ เจบอม : ผมเห็นใน YOU TUBE มีว่าวอันใหญ่ ว่าวอันเล็ก แล้วว่าวขนาดไหนลอยได้ดีกว่ากันครับ กัปตัน : ว่าวอันเล็กลอยได้นานกว่าว่าวอันใหญ่ไหมครับ พรีช : ทำไมว่าวมีหาง บางอันว่าวไม่มีหางคะ ณิชา : ทำไมว่าวต้องใช้เชือกมัดคะ ครูและเด็กๆ สรุปคำถามที่อยากรู้ ครูจดบันทึกที่เด็กอยากรู้มี 5 คำถามลงในกระดาษชาร์ตบันทึกคำถาม ให้เด็กๆ หาคำถามที่ต้องการทดลองหาคำตอบ สรุปประเด็นคำถามที่จะนำไปสู่การสืบเสาะได้ 5 คำถาม ดังนี้ คำถามที่ 1 ว่าวทำจากอะไร คำถามที่ 2 ว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ คำถามที่ 3 ว่าวที่ทำรูปแบบที่ต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ คำถามที่ 4 ว่าวที่มีขนาดต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ คำถามที่ 5 ทำไมว่าวบางแบบมีหางบางแบบไม่มีหาง จากคำถามที่เด็กสนใจ คุณครูและเด็กสนทนาร่วมกันเพื่อให้เด็กเลือกคำถาม ที่จะนำมาสำรวจตรวจสอบ อย่างลุ่มลึกโดยการให้เหตุผลในการเลือกแต่ละคำถามซึ่งเด็กๆ บอกว่า เลือกข้อที่ 2 นำเอาวัสดุใดมาทำว่าวถึงจะ ลอยในอากาศได้ดี เพราะอยากทำหลายๆ วัสดุ และเด็กๆ เลือกข้อที่ 4 ว่าวที่มีขนาดต่างกันจะลอยในอากาศได้ดี เพราะอยากรู้ว่าว่าวขนาดใด ถึงจะลอยในอากาศได้ดีกว่ากัน คุณครูจึงพาเด็กสนทนาและถามคำถามกระตุ้นเพื่อ เลือกคำถามที่เด็กต้องการหาคำตอบมากที่สุด คือ 2
1. ว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ 2. ว่าวที่มีขนาดต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ 3. ว่าวที่ทำจากวัสดุใดและมีขนาดเท่าใดจะลอยได้ดีที่สุด โดยจะทำการสำรวจตรวจสอบคำถามที่ 1 คือ “ว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่” ครูสนทนากับเด็กๆ เกี่ยวกับการทำว่าว และเด็กๆ ดูคลิปการทำว่าวจาก YOU TUBE เขียนข้อคำถามลงบนกระดาน ครูและเด็กๆ เข้าห้องคอมพิวเตอร์เพื่อรับ ความรู้เรื่องว่าว เด็กๆ นำเสนอข้อคำถามหน้าชั้นเรียน 3
จุดประสงค์ 1. เพื่อศึกษาวิธีการทำว่าว 2. เพื่อศึกษาเปรียบเทียบวัสดุที่ใช้ทำว่าว วัสดุใดทำให้ว่าวลอยในอากาศได้ดี ขั้นที่ 2 รวบรวมความคิดและข้อสันนิษฐาน (5 กุมภาพันธ์ 2567) ครูให้เด็กๆ สนทนาถึงการทำว่าวเพื่อประสบการณ์เดิมของเด็กๆ เกี่ยวกับการทำว่าว ครู : เด็กๆ รู้อะไรเกี่ยวกับว่าวมาบ้าง กัปตัน : ว่าวเขาทำจากกระดาษครับ ณิชา : ว่าวเขาใช้ไม้ไผ่มามัดต่อกันให้เป็นโครงว่าวคะ ลีโอ : ว่าวเขาใช้ถุงพลาสติกทำ ตกแต่งสีสันสวยงามครับ สงกรานต์ : ว่าวเขาทำจากกระดาษหนังสือพิมพ์ครับ ใบบุญ : ว่าวเขาใช้เชือกมัด แล้วนำไปลอยค่ะ ครู : เด็กๆ อยากเอาวัสดุอะไรมาทำว่าวบ้าง นับตังค์ : หนูจะเอากระดาษ A4 มาทำค่ะ เพราะว่ามันจะได้สีสันสวยงาม เจบอม : ผมจะเอาถุงพลาสติกมาทำ เพราะมันเบาๆ และมันเรียบๆ ดีครับ อันเดร์ : ผมจะเอาถุงดำมาครับ ผมเห็นคุณตาทำว่าวจากถุงดำครับ โอชิน : เอาผ้าขนหนูมาทำ เพราะผ้าขนหนูมันนุ่มๆ ครับ ข้าวฟ่าง : ถุงดำค่ะ หนูเห็นพี่หนูทำว่าวจากถุงดำค่ะ บุ๋มบิ๋ม : กระดาษ A4 ค่ะ เวลาลมมาแรงๆ น่าจะไม่ขาดง่ายค่ะ พรีช : กระดาษแก้วค่ะ เพราะกระดาษแก้วมันเบา และสีสวย ครู : แล้วเด็กๆ คิดว่า วัสดุใดนำมาทำว่าวมันถึงจะลอยในอากาศได้ดี และลอยได้นานกว่า ครูจึงชวนเด็กๆ สนทนาต่อเนื่องถึงวัสดุว่ามีความแตกต่างกันอย่างไร และทบทวนถึงคำถามที่เด็กอยากรู้ “ว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่” โดยแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 3 - 4 คน จำนวน 5 กลุ่ม จากนั้น ครูใช้คำถามให้เด็กแต่ละกลุ่มร่วมกันคิดและตกลงกันว่า กลุ่มของตนจะใช้วัสดุใดในการทำว่าวและตั้งข้อสันนิษฐาน ว่าอย่างไร จากคำถามดังนี้ “ในแต่ละกลุ่มจะใช้วัสดุอะไรทำว่าว” คำถามที่ 1 ว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ 4
เด็กๆ คิดว่าว่าวที่ทำด้วยวัสดุอะไรจะลอยได้ดี และลอยได้นานกว่า กลุ่มที่ 1 ว่าวที่ทำจากถุงดำ จะลอยได้ดีกว่า เพราะถุงดำมันบาง กลุ่มที่ 2 ว่าวที่ทำจากถุงพลาสติก จะลอยได้ดีกว่า เพราะผิวของถุงพลาสติกมันเรียบ กลุ่มที่ 3 ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้ว จะลอยได้ดีกว่า เพราะกระดาษแก้วมันเบาและสีสวย กลุ่มที่ 4 ว่าวที่ทำจากกระดาษ A4 จะลอยได้ดีกว่า เพราะตอนเอามาทำจรวดก็ลอยได้ กลุ่มที่ 5 ว่าวที่ทำจากกระดาษหนังสือพิมพ์จะลอยได้ดีกว่า เพราะเวลาเจอลมแรงๆ ก็ไม่ขาดง่าย ครูเขียนข้อสันนิษฐานของเด็กๆ แบบบันทึกผลการทดสอบ สรุปคำถามลงบนกระดาน เด็กๆ นำเสนอข้อคำถามหน้าชั้นเรียน 5
ขั้นที่ 3 ทดสอบและปฏิบัติการสืบเสาะ (7 กุมภาพันธ์ 2567) ครูสนทนากับเด็กๆ โดยใช้คำถาม “เด็กๆ มีวิธีการหาคำตอบอย่างไร ถึงจะทราบว่าวัสดุใดเมื่อนำมาทำ ว่าวจะลอยได้ดี และนานที่สุด” เจบอม : ถามพ่อกับแม่ครับ ข้าวฟ่าง : ทำว่าวหลายๆ แบบแล้วเอาไปลอยดูค่ะ นับตังค์ : ทำว่าวจากสิ่งต่างๆ ที่เพื่อนบอก แล้วเอาไปลอยค่ะ เปรี้ยว : ครูทำว่าวให้ดูค่ะ แล้วนำไปลอย ครู : ว่าวที่เราจะทำจะใช้ขนาดเท่าไหร่ เฟริส : ใช้ขนาดเท่ากันค่ะ ใบบุญ : ต้องทำให้เท่ากัน ทั้งไม้ไผ่ ทั้งเชือกที่จะนำมาประกอบค่ะ สงกรานต์ : เอาเชือกมาผูกที่ตัวว่าวต้องเท่ากันครับ ครู : แล้วเราจะรู้อย่างไรว่าอะไรลอยดีกว่า นานกว่า ณิชา : ว่าวของใครหล่นถึงพื้นทีหลังก็ลอยได้นานค่ะ บุ๋มบิ๋ม : ลอยพร้อมกัน แล้วดูว่าว่าวใครจะถึงพื้นทีหลังค่ะ ลีโอ : ให้เพื่อนอยู่ข้างล่างครับ และคอยดูว่าว่าวใครถึงพื้นทีหลังครับ ครู : เราจะบันทึกผลการสังเกตอย่างไรดี พรีช : วาดภาพค่ะ อันเดร์ : สังเกตแล้วออกมาเล่าให้เพื่อนฟังหน้าชั้นครับ เปรี้ยว : ครูขีดตารางแล้วให้เด็กๆ ขีดที่ตารางก็ได้ค่ะ 6
ครูและเด็กๆ ร่วมกันทบทวนอุปกรณ์และขั้นตอนการทำว่าว โดยเด็กๆ ทุกคนเตรียมอุปกรณ์มาแล้ว โดยมีอุปกรณ์ และขั้นตอนดังนี้ อุปกรณ์ 1. ถุงพลาสติก 2. ถุงดำ 3. กระดาษ A4 4. กระดาษแก้ว 5. กระดาษหนังสือพิมพ์ 7. ไม้ไผ่ 8. เชือกฟาง 9. ปากกาเมจิก 10. กรรไกร อุปกรณ์ในการทำว่าว 7
ขั้นตอนการทำว่าว ให้เด็กๆ นั่งเป็นกลุ่มตามวัสดุที่จะนำมาทำว่าวที่เด็กๆ เตรียมมา 1. ใช้เชือกฟางมัดที่ตัวไม้ไผ่ให้เป็นรูปกากบาท และใช้เชือกฟางมัดให้ครบทุกมุม 2. ใช้ตัวโครงว่าวที่ทำเสร็จนำไปวางลงบนวัสดุแล้วใช้ไม้บรรทัดวัด และใช้ปากเมจิกเขียนเส้นตามแบบ 3. เด็กๆ ใช้กรรไกรตัดตามแบบที่เด็กๆ วาดตามโครงว่าว 8
4. เด็กๆ ใช้กาวติดลงไปในตัวว่าว 5. ว่าวแต่ละกลุ่มที่ทำสำเร็จจากวัสดุที่ต่างกัน 6. เด็กๆ แต่ละกลุ่มเตรียมตัวปล่อยว่าว 9
7. ครูให้เด็กๆ ทดลองปล่อยว่าว และวิ่งไปกลางสนามและสังเกตการลอยของว่าวแต่ละวัสดุ ขั้นที่ 4 สังเกตและการบรรยาย (9 กุมภาพันธ์2567) ให้เด็กๆ ที่ประจำกลุ่มแต่ละวัสดุที่ตอนเองทำ เปรียบเทียบว่าว่าวที่ทำจากวัสดุใดลอยได้บนอากาศนาน ที่สุด โดยครูใช้คำถามกระตุ้นให้เด็กสังเกตและบรรยายสิ่งที่เกิดขึ้นตามที่เด็กๆ ทดลอง แล้วจึงเปรียบเทียบผลการ ทดลองหลังจากทำการทดลองเสร็จลงในตารางบันทึกผลการทดลอง ครู : หลังจากที่เด็กๆ นำว่าวไปลอย เด็กๆ สังเกตเห็นอะไรบ้างครับ นับตังค์ : การลอยของว่าวที่ทำจากวัสดุต่างกันคะ ครู : วัสดุใดลอยได้นานกว่ากันครับ ข้าวฟ่าง : กระดาษแก้วค่ะ เบาและลอยได้นานกว่าค่ะ แบบบันทึกผลการทดสอบ 10
เด็กๆ นำว่าวมาทดสอบวิ่ง เด็กๆ นำว่าวมาทดสอบวิ่งกลาง สนามฟุตบอล 11
ขั้นที่ 5 บันทึกข้อมูล ( 9 กุมภาพันธ์2567) ให้เด็กแต่ละกลุ่มบันทึกผลการทดสอบลงในแบบบันทึกผลการทดสอบการปล่อยว่าว 1. ครูแจกอุปกรณ์การบันทึกผลให้แต่ละกลุ่ม ประกอบด้วย แบบบันทึกผลการทดสอบ และสีเทียน ดินสอ ยางลบ และครูทบทวนวิธีการบันทึกผลการทดสอบร่วมกับเด็กอีกครั้ง โดยใช้ชาร์ตแบบบันทึกผลการทดสอบการ ปล่อยว่าว 2. เด็กแต่ละกลุ่มบันทึกผลการทดสอบ และวาดภาพการทดสอบของตัวเองด้วย 3. ครูให้เด็กแต่ละกลุ่มนำเสนอผลการทดสอบหน้าชั้นเรียน แล้วนำแบบบันทึกผลและผลงานเด็กไปติดที่ บอร์ดหน้าห้องเรียนที่ครูเตรียมไว้เมื่อนำเสนอเสร็จแล้ว เด็กๆ นำผลงานไปหน้าชั้นเรียน เด็กๆบันทึกผลลงใบกิจกรรม 12
ขั้นที่ 6 สรุปและอภิปรายผล (9 กุมภาพันธ์2567) ครูและเด็กๆ ร่วมกันสนทนากัน ถึงคำตอบที่เด็กๆอยากรู้ ว่าวที่ทำจากวัสดุใดลอยบนอากาศได้ดีและนาน จากการทดสอบ ครูให้เด็กเล่าวิธีทำว่าว การค้นหาคำตอบของเด็ก และผลการทดสอบ ว่าเป็นอย่างไร แล้วให้ ตัวแทนแต่ละกลุ่มมานำเสนอผลของกลุ่มตนเอง จากนั้นครูให้เด็กเปรียบเทียบข้อสันนิษฐานกับผลการทดสอบตรงกันหรือไม่ ดังนั้น เด็กจึงสรุปว่า ว่าวที่ทำจากวัสดุใดลอยได้ดีและนาน เพราะอะไร ข้อสันนิษฐานตรงกับผลการ ทดสอบหรือไม่ ครู : เด็กๆ ครับ จากที่เราได้ทดสอบ ว่าวที่ทำจากวัสดุอะไร ลอยบนอากาศได้นานที่สุดครับ เปรี้ยว : กระดาษแก้วค่ะ มันลอยดีที่สุด ตกช้าค่ะ ข้าวฟ่าง : ถุงพลาสติก มันลอยนานๆ หางมันปลิวด้วยค่ะ และมันค่อยๆ ลอยลง นับตังค์: กระดาษหนังสือพิมพ์ก็ลอยค่ะ แต่ไม่นานเท่าถุงพลาสติกและถุงดำ เฟริส : กระดาษ A4 ลอยขึ้นช้ามากเลยคะ ณิชา : ถุงดำลอยขึ้นได้ดีค่ะ ตกช้าด้วยค่ะ แต่ไม่เท่ากระดาษแก้ว กัปตัน : ครูครับ ว่าวบางอันมันลอยไม่ขึ้น ครู : ถ้าเด็กมัดไม้ไผ่ให้มันสมดุลกัน อาจจะทำให้ตัวว่าวหนักส่วนปลาย ทำให้ว่าวลอยไม่ขึ้น และถ้าติด วัสดุลงไปในโครงว่าวให้พอดีกับตัวว่าว ว่าวจะลอยขึ้นได้ดี ครูจึงสรุปให้เด็กๆ ฟังว่า วัสดุที่นำมาทำว่าว ได้แก่ ถุงดำ ถุงพลาสติก กระดาษแก้ว กระดาษหนังสือพิมพ์ กระดาษ A4 ลอยได้ทั้งหมด แต่ลอยได้นานไม่เท่ากัน วัสดุที่ลอยได้ดี คือ กระดาษแก้ว วัสดุที่มีน้ำหนักเบาจะลอยได้นานกว่า ทำให้ว่าวทั้งสองด้านซ้ายและขวามีความเท่ากัน เพื่อไม่ให้น้ำหนัก ของว่าวเมื่อลอยบนฟ้าแล้วเทหรือเอียงไปทางใดทางหนึ่ง จนเสียสมดุลไป รูปร่างตลอดจนหางของว่าวจึงมีส่วนช่วย ในการรักษาสมดุลของว่าวขณะที่อยู่ในอากาศ เด็กๆ นำเสนอผลงานหน้าชั้นเรียน 13
ผลการพัฒนาความสามารถของเด็กปฐมวัย เด็กเกิดการพัฒนาด้านต่าง ๆ ดังนี้ 1. การส่งเสริมพัฒนาการความสามารถพื้นฐาน 4 ด้าน 1.1 ด้านการเรียนรู้ - เด็กรู้จักการตั้งคำถามในสิ่งที่ตนสงสัย - เด็กได้เรียนรู้วิธีทำว่าว - เด็กได้เรียนรู้เรื่องประโยชน์ของอากาศ - เด็กได้เรียนรู้เปรียบเทียบวัสดุที่นำมาทำว่าวให้ลอยในอากาศได้ดีและนาน - เด็กได้ลงมือทดลองด้วยตนเอง 1.2 ด้านภาษา - เด็กบอกวัสดุ อุปกรณ์ การทดลองโดยใช้คำพูดของตนเองทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ - เด็กบอกวิธีทำว่าวจากวัสดุที่แตกต่างกันได้ - เด็กอ่านคำที่เป็นอุปกรณ์ที่นำมาทำว่าว เช่น กระดาษสี กระดาษแก้ว กระดาษแข็ง ถุงปุ๋ย ถุงพลาสติก ถุงปูน กรรไกร เชือกฟาง ไม้บรรทัด เป็นต้น - เด็กบรรยาย เล่าสิ่งที่เด็กสังเกตและทดสอบ - เด็กนำเสนอผลงานด้วยคำพูดตนเอง 1.3 ด้านสังคม - เด็กสามรถแสดงความคิดเห็นและยอมรับความคิดเห็นของผู้อื่น - เด็กสามารถทำงานร่วมกับผู้อื่นได้ - เด็กเคารพกฎ กติกาของห้องเรียน - เด็กมีระเบียบวินัย รักษาความสะอาดหลังจากเสร็จการทำว่าว 1.4 ด้านการเคลื่อนไหวและทักษะการรับรู้ของประสาทสัมผัส - เด็กสามารถเคลื่อนไหว หยิบ จับ และใช้อุปกรณ์การทดลองได้คล่องแคล่ว - เด็กได้ใช้ประสาทสัมผัสผิว ของวัสดุที่นำมาทำว่าว 2. ผลการพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 2.1 ทักษะการสังเกต - การหยิบ จับ สัมผัสวัสดุต่างๆ ที่นำมาทดลอง เช่น ถุงปูน ถุงพลาสติก ถุงปุ๋ย กระดาษสี กระดาษแก้ว กระดาษแข็ง และการผูกเชือกฟาง - สังเกตการลอยของว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกัน 14
2.2 ทักษะการวัด - การวัดความยาวของเชือกที่นำมาผูก - การวัดขนาดของว่าวจากวัสดุที่แตกต่างกันให้เท่ากัน 2.3 ทักษะการคำนวณ - เด็กนับจำนวนเชือกที่นำมาผูกตัวโครงว่าว 2.4 ทักษะการจำแนกประเภท - เปรียบเทียบว่าวที่ทำจากวัสดุต่างๆ - เปรียบเทียบสิ่งที่คาดคะเนกับผลการทดลอง 2.5 ทักษะการพยากรณ์หรือการคาดคะเนคำตอบ - เด็กสามารถคาดคะเนคำตอบได้ว่าวัสดุใดน่าจะลอยได้ดี 2.6 ทักษะการหาความสัมพันธ์ระหว่างมิติกับมิติและมิติกับเวลา - เด็กบอกได้ว่าวัสดุที่ควรนำมาใช้ทำว่าวที่ต่างกัน การลอยได้บนอากาศที่ต่างกัน - เด็กสามารถบอกตำแหน่งของการเปลี่ยนแปลงว่าว และการลอยของว่าวที่ตกสู่พื้น 2.7 ทักษะทักษะการจัดกระทำ และสื่อความหมายข้อมูล - เด็กสามารถสรุปผลการทดลองจากการสังเกตและทดลอง โดยวาดภาพประกอบคำอธิบาย 2.8 ทักษะการลงความเห็นจากข้อมูล - เด็กสามารถแสดงความคิดเห็น เหตุผลประกอบการทดลอง สรุปผลการทดลองได้ 15
ขั้นที่ 1 ตั้งคำถามที่เกี่ยวกับปรากฏการณ์ธรรมชาติ(12 กุมภาพันธ์ 2567) จากที่เด็กๆ ได้เรียนรู้ เรื่อง การลอยของว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกัน เด็กๆ มีคำถามต่อเนื่อง และได้สนทนา กันเรื่องว่าว เปรี้ยว : ทำว่าวสนุกมากๆ เลยค่ะ ข้าวฟ่าง : ใช่ๆ ว่าวลอยเหมือนที่คุณตานำไปลอยเลย นับตังค์ : เหมือนกับว่าวของคุณตาเลยค่ะ ครู : จากที่เราได้ทดลอง เด็กๆ จำได้ไหมครับ ว่าว่าวที่ทำจากวัสดุใดลอยได้ดีที่สุด ณิชา : ถุงปูนค่ะ ลอยนานที่สุดเลย ใบบุญ : ลอยบางอย่างค่ะ แต่ถุงปูนนานที่สุด ครู : ใช่แล้วครับ วัสดุที่เรานำมาทดลอง ลอยบางชนิดแต่ถุงปูนลอยได้นานที่สุด เพราะวัสดุที่ทำจากถุง ปูนมีน้ำหนักเบา และการติดเทปใสที่ยึดกับตัวถุงปูน ทำให้เวลาที่ลอยขึ้นไปบนอากาศ ถุงปูนต้านลมและลอยได้ดี ทำให้วัตถุตกลงมาช้าครับ เฟริส : ถ้าเราทำว่าวแบบใหญ่ๆ อากาศก็จะเข้าไปเยอะค่ะ สงกราต์ : ผมเห็นคุณตาทำว่าวขนาดใหญ่ครับ ลีโอ : ผมเห็นในทีวีเขาทำว่าวอันเล็กๆ ครับ บุ๋มบิ๋ม : หนูอยากทำว่าวหลายๆ ขนาดค่ะ กัปตัน : แล้วว่าวขนาดไหนจะลอยได้ดีกว่ากันครับครู มีหลายขนาดเลย ครูและเด็กสนทนาเกี่ยวกับขนาดต่างๆ ที่จะนำมาทำว่าว เพื่อทดสอบว่าว่าวที่ทำจากขนาดที่ต่างกันจะ ลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ ครูสนทนากับเด็กๆ เกี่ยวกับว่าว คำถามที่ 2 ว่าวที่มีขนาดต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ 16
จุดประสงค์ เพื่อศึกษาเปรียบเทียบการลอยของว่าวที่ทำจากขนาดที่ต่างกัน ขั้นที่ 2 รวบรวมความคิดและข้อสันนิษฐาน (13 กุมภาพันธ์2567) ครูและเด็กสนทนาถึงการลอยของว่าวเพื่อซักถามประสบการณ์เดิมของเด็กๆ เกี่ยวกับการลอยของว่าว ครู : จากที่เราทดสอบการลอยของว่าว เด็กๆ รู้อะไรเกี่ยวกับการลอยของว่าวบ้างครับ ข้าวฟ่าง : ว่าวที่เบาจะลอยได้นานค่ะ ครู : จากที่เราทดสอบครั้งก่อนวัสดุอะไรลอยได้นานที่สุดครับ กัปตัน : ถุงปูนครับ ครู : ใช่แล้วครับ ถ้าอย่างนั้นเราจะนำถุงปูนมาทำว่าวในขนาดที่แตกต่าง ตามที่เด็กๆ อยากทำ เด็กๆ อยากทำว่าวขนาดไหนบ้างครับ เปรี้ยว : หนูอยากทำว่าวขนาดใหญ่ หนูว่าน่าจะลอยได้นานที่สุด เพราะมันหนา และต้านลมได้ เจบอม : ผมอยากทำว่าวที่มีขนาดกลางครับ ผมว่าน่าจะลอยได้นานที่สุด มันเล็กกว่าอันใหญ่ และเบา กว่า นับตังค์: หนูอยากทำว่าวขนาดเล็กค่ะ เพราะมันมีน้ำหนักเบา น่าจะลอยได้นานที่สุด ครู : แล้วเด็กๆ คิดว่า ทำว่าวขนาดไหนถึงจะลอยในอากาศได้นาน เด็กๆ นำกระดาษมาเปรียบหน้าชั้นเรียน ครูเขียนคำถามลงบนกระดาน 17
ครูจึงชวนเด็ก ๆ สนทนาต่อเนื่องถึงว่าวขนาดต่างๆ ว่ามีความแตกต่างกันอย่างไร และทบทวนถึงคำถามที่ เด็กอยากรู้ “ว่าวที่ทำจากขนาดที่ต่างกันจะลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่” โดยแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 6 คน จำนวน 3 กลุ่ม จากนั้นครูใช้คำถามให้เด็กแต่ละกลุ่มร่วมกันคิดและตกลงว่า กลุ่มของตนจะทำว่าวขนาดใดและตั้งข้อ สันนิษฐานว่าอย่างไร จากคำถามดังนี้ “เด็ก ๆ จะทำว่าวขนาดใดจะลอยได้นาน” กลุ่มที่ 1 ทำว่าวขนาดใหญ่ ลอยได้นาน เพราะมันหนา และต้านลมได้ กลุ่มที่ 2 ทำว่าวขนาดกลาง ลอยได้นาน เพราะมันเบากว่าอันใหญ่ กลุ่มที่ 3 ทำว่าวขนาดเล็ก ลอยได้นาน เพราะมีน้ำหนักเบา ครูเขียนข้อสันนิษฐานของเด็กๆ ลงในกระดาน แบบบันทึกผลการทดสอบ นักเรียนนำสนอข้อคำถามหน้าชั้นเรียน ครูและนักเรียนนำเสนอผลงานหน้าชั้นเรียน เด็กๆ ถือแบบบันทึกผลการทดสอบนำเสนอหน้าชั้นเรียน 18
ขั้นที่ 3 ทดสอบและปฏิบัติการสืบเสาะ (14 กุมภาพันธ์ 2567) ครูสนทนากับเด็ก ๆ โดยใช้คำถาม “เด็ก ๆ มีวิธีหาคำตอบอย่างไร ถึงจะทราบว่าว่าวขนาดใดจะลอยได้ดี นานที่สุด นับตังค์: ถามผู้ใหญ่ค่ะ ข้าวฟ่าง : ทำว่าวหลายๆ ขนาด แล้วลองเอาไปลอยค่ะ เฟริส : ทำว่าวขนาดต่างๆ ที่เพื่อนบอก แล้วลองเอาไปลอยที่สนามค่ะ ครู : แล้วเราจะรู้อย่างไรว่าอะไรลอยดีกว่า นานกว่า ลีโอ : ว่าวของใครหล่นถึงพื้นทีหลังก็ลอยได้นานครับ กัปตัน : ปล่อยว่าวพร้อมกัน แล้วดูว่าว่าวใครจะตกถึงพื้นทีหลังครับ เจบอม : ให้เพื่อนอยู่ข้างหลัง ดูว่าว่าวใครตกถึงพื้นทีหลังครับ ครู : เราจะบันทึกผลการสังเกตอย่างไรดี ใบบุญ : วาดภาพค่ะ ณิชา : สังเกตแล้วเล่าให้เพื่อนฟังหน้าชั้นเรียนค่ะ บุ๋มบิ๋ม : เขียนใส่ตารางที่ครูทำให้ค่ะ ครูและเด็กๆ ร่วมกันทบทวนอุปกรณ์และขั้นตอนการทำว่าว โดยเด็กๆ ทุกคนเตรียมอุปกรณ์มาแล้ว โดยมีอุปกรณ์ และขั้นตอนดังนี้ อุปกรณ์ 1. กระดาษแก้ว 2. ไม้ไผ่ 3. เชือกฟาง 4. ปากกาเมจิก 5. เทปใส 6. กรรไกร 7. ไม้บรรทัด วัสดุอุปกรณ์ในการทำว่าว 19
ขั้นตอนการทำว่าว ให้เด็กๆ นั่งเป็นกลุ่มตามกลุ่มขนาดของกระดาษแก้วที่ตนเองอยากทำ 1. ใช้เชือกฟางมัดที่ตัวไม้ไผ่ให้เป็นรูปกากบาท และใช้เชือกฟางมัดให้ครบทุกมุม 2. ใช้ตัวโครงว่าวที่ทำเสร็จนำไปวางลงบนถุงปูนแล้วใช้ไม้บรรทัดวัด และใช้ปากเมจิกเขียนเส้นตามขนาด ของโครงว่าว 3. เด็กๆ ใช้กรรไกรตัดตามขนาดที่เด็กๆ วาดตามโครงว่าว 20
4. เด็กๆ ใช้กาวติดลงไปในตัวว่าว 5. ว่าวแต่ละกลุ่มที่ทำสำเร็จจากขนาดที่ต่างกัน 6. เด็กๆ แต่ละกลุ่มเตรียมตัวปล่อยว่าว 21
7. ครูให้เด็กๆ ทดลองปล่อยว่าว และวิ่งไปกลางสนามและสังเกตการลอยของว่าวแต่ละขนาด ขั้นที่ 4 สังเกตและการบรรยาย (15 กุมภาพันธ์ 2567) ให้เด็กๆ ที่ประจำกลุ่มแต่ละขนาดที่ตนเองทำ เปรียบเทียบว่าว่าวขนาดใดลอยบนอากาศได้นานที่สุด โดย ครูใช้คำถามกระตุ้นให้เด็กสังเกตและบรรยายสิ่งที่เกิดขึ้น ตามที่เด็กๆ ทดสอบ แล้วเปรียบเทียบผลการทดสอบ หลังจากทำการทดลองเสร็จลงในตารางบันทึกผลการทดสอบ ครู : หลังจากที่เด็กๆ นำว่าวแต่ละขนาดไปลอยเด็กๆ สังเกตเห็นอะไรบ้างครับ สงกรานต์ : ว่าวแต่ละขนาดลอยต่างกันครับ ครู : แล้วว่าวขนาดใดลอยได้นานกว่ากันครับ ลีโอ : ว่าวขนาดใหญ่ครับ ครูสนทนากับเด็กๆ เกี่ยวกับว่าว 22
ขั้นที่ 5 บันทึกข้อมูล (15 กุมภาพันธ์ 2567) ให้เด็กแต่ละกลุ่มบันทึกผลการทดลองลงในแบบบันทึกผลการทดลองการปล่อยว่าว 1. ครูแจกอุปกรณ์การบันทึกผลให้แต่ละกลุ่ม ประกอบด้วย แบบบันทึกผลการทดสอบ ดินสอ และสีเทียน ครูทบทวนวิธีการบันทึกผลการทดสอบร่วมกับเด็กอีกครั้ง โดยใช้ชาร์ตแบบบันทึกผลการทดลองการปล่อยว่าว 2. เด็กแต่ละกลุ่มบันทึกผลการทดสอบ และวาดภาพการทดสอบของตัวเองด้วย 3. ครูให้เด็กแต่ละกลุ่มนำเสนอผลการทดสอบหน้าชั้นเรียน แล้วนำแบบบันทึกผลและผลงานเด็กไปติดที่ บอร์ดหน้าห้องเรียนที่ครูเตรียมไว้เมื่อนำเสนอเสร็จแล้ว เด็กๆ นำว่าวไปทดสอบวิ่งกลางสนาม ฟุตบอล เด็กๆร่วมกันสรุปผลงานลงผลงาน 23
เด็กๆ นำผลงานมาติดหน้าชั้นเรียน เด็กๆ นำผลงานมาติดหน้าชั้นเรียน 24
ขั้นที่ 6 สรุปและอภิปรายผล (15 กุมภาพันธ์2567) ครูและเด็กๆ ร่วมกันสนทนา ถึงคำตอบที่เด็กๆ อยากรู้ ว่าวที่ทำจากขนาดที่ต่างกันจะลอยบนอากาศได้ดี เหมือนกันหรือไม่ จากการทดสอบ ครูให้เด็กเล่าวิธีทำว่าว การค้นหาคำตอบของเด็ก และผลการทดสอบ ว่าเป็น อย่างไร แล้วให้ตัวแทนแต่ละกลุ่มมานำเสนอผลของกลุ่มตนเอง จากนั้นครูให้เด็กเปรียบเทียบข้อสันนิษฐานกับผลการทดสอบตรงกันหรือไม่ ดังนั้น จึงสรุปว่า ว่าวที่ทำจากขนาดที่ต่างกันลอยได้ดีเหมือนกันหรือไม่ เพราะอะไร ข้อสันนิษฐานตรงกับ ผลการทดสอบหรือไม่ ครู : เด็กๆ ครับ จากที่เราได้ทดสอบ ว่าวขนาดใด ลอยบนอากาศได้นานที่สุดครับ กัปตัน : ว่าวขนาดใหญ่ครับ ตกลงมาทีหลังเพื่อนเลยครับ สงกรานต์: ว่าวขนาดเล็กลอยไม่ขึ้นเลยครับ ข้าวฟ่าง : ว่าวขนาดกลางลอยค่ะ แต่ลอยไม่นานเท่าขนาดใหญ่ ครูจึงสรุปให้เด็กๆ ฟังว่า ความเร็วของว่าวขณะลงสู่พื้นดินนั้น ขึ้นอยู่กับขนาดของกระดาษเที่เด็กๆ ทำเป็น ว่าว และว่าวขนาดใหญ่ จะตกลงถึงพื้นดินช้ากว่า เพราะมีอากาศเข้าไปในตัวว่าวมากกว่า ทำให้มีแรงต้านลม มากกว่าเลยตกลงมาสู่พื้นดินได้ช้ากว่า เด็กๆ นำผลงานมานำเสนอหน้าชั้นเรียน 25
ผลการพัฒนาความสามารถของเด็กปฐมวัย เด็กเกิดการพัฒนาด้านต่าง ๆ ดังนี้ 1. การส่งเสริมพัฒนาการความสามารถพื้นฐาน 4 ด้าน 1.1 ด้านการเรียนรู้ - เด็กรู้จักการตั้งคำถามในสิ่งที่ตนสงสัย - เด็กได้เรียนรู้วิธีทำว่าวจากขนาดที่แตกต่างกัน - เด็กได้เรียนรู้เรื่องประโยชน์ของอากาศ - เด็กได้เรียนรู้เปรียบเทียบการลอยของว่าวที่ทำจากขนาดที่ต่างกัน 1.2 ด้านภาษา - เด็กสามารถบอกวัสดุ อุปกรณ์ การทดลองโดยใช้คำพูดของตนเอง - เด็กสามรถแสดงความคิดเห็นและยอมรับความคิดเห็นของผู้อื่น 1.3 ด้านสังคม - เด็กสามารถทำงานร่วมกับผู้อื่นได้ - เด็กเคารพกฎ กติกาของห้องเรียน 1.4 ด้านการเคลื่อนไหวและทักษะการรับรู้ของประสาทสัมผัส - เด็กสามารถเคลื่อนไหว หยิบ จับ และใช้อุปกรณ์การทดลองได้คล่องแคล่ว - เด็กได้ใช้ประสาทสัมผัสผิว ของวัสดุที่นำมาทำว่าว 2. ผลการพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 2.1 ทักษะการสังเกต - การหยิบ จับ สัมผัสวัสดุต่างๆ ที่นำมาทดลอง เช่น ถุงปูน การผูกเชือก - สังเกตการลอยของว่าว 2.2 ทักษะการวัด - การวัดความยาวของเชือกที่นำมามัดกับตัวโครงว่าว 2.3 ทักษะการคำนวณ - เด็กนับจำนวนเชือกที่นำมาผูกกับตัวโครงว่าว 26
2.4 ทักษะการจำแนกประเภท - เปรียบเทียบการลอยของว่าวที่ทำจากขนาดที่ต่างกัน - เปรียบเทียบข้อสันนิษฐานกับผลการทดสอบ - จำแนกขนาดที่ทำว่าว เช่น ขนาดใหญ่ ขนาดกลาง ขนาดเล็ก 2.5 ทักษะการพยากรณ์หรือการคาดคะเนคำตอบ - เด็กสามารถคาดคะเนคำตอบได้ว่าวัสดุใดน่าจะใช้ทำว่าวให้ลอยได้ดี 2.6 ทักษะการหาความสัมพันธ์ระหว่างมิติกับมิติและมิติกับเวลา - เด็กบอกได้ว่าวัสดุที่ควรนำมาใช้ทำว่าวที่ต่างกัน การลอยได้บนอากาศที่ต่างกัน - เด็กสามารถวาด และบอกรูป 2 มิติที่นำมาเป็นรูปแบบการทำว่าวได้ - เด็กสามารถบอกความสัมพันธ์ตำแหน่งที่ปล่อยว่าวได้ - เด็กสามารถกะระยะของว่าวกับการตกของว่าวที่มีขนาดต่างกันได้ 2.7 ทักษะทักษะการจัดกระทำ และสื่อความหมายข้อมูล - เด็กสามารถสรุปผลการทดลองจากการสังเกตและทดลอง โดยวาดภาพประกอบคำอธิบาย 2.8 ทักษะการลงความเห็นจากข้อมูล - เด็กสามารถแสดงความคิดเห็น เหตุผลประกอบการทดลอง สรุปผลการทดลองได้ 27
จุดประสงค์ 1. เพื่อศึกษาวิธีการทำว่าว 2. เพื่อศึกษาเปรียบเทียบวัสดุที่ใช้ทำว่าวและขนาดของว่าวสิ่งใดที่ทำให้ว่าวลอยในอากาศได้ดี ขั้นที่ 2 รวบรวมความคิดและข้อสันนิษฐาน (16 กุมภาพันธ์ 2567) ครูให้เด็กๆ สนทนาถึงการทำว่าวเพื่อประสบการณ์เดิมของเด็กๆ เกี่ยวกับการทำว่าว ครู : เด็กๆ รู้อะไรเกี่ยวกับว่าวมาบ้าง กัปตัน : ว่าวเขาทำจากกระดาษครับ ณิชา : ว่าวที่ทำจากกระดาษหนังสือพิมพ์และมีขนาดกลางจะลอยได้ดีคะ ลีโอ : ว่าวเขาใช้ถุงพลาสติกทำ ตกแต่งสีสันสวยงามครับ สงกรานต์ : ว่าวเขาทำจากกระดาษหนังสือพิมพ์ครับ ใบบุญ : ว่าวที่ทำจากกระดาษ A4 มีขนาดเล็กลอยได้ดีที่สุด ครู : เด็กๆ อยากเอาวัสดุอะไรมาทำว่าวบ้าง นับตังค์ : หนูจะเอากระดาษ A4 มาทำค่ะ เพราะว่ามันจะได้สีสันสวยงาม เจบอม : ผมจะเอาถุงพลาสติกมาทำ เพราะมันเบาๆ และมันเรียบๆ ดีครับ อันเดร์ : ผมจะเอาถุงดำมาครับ ผมเห็นคุณตาทำว่าวจากถุงดำครับ โอชิน : เอาผ้าขนหนูมาทำ เพราะผ้าขนหนูมันนุ่มๆ ครับ ข้าวฟ่าง : ถุงดำค่ะ หนูเห็นพี่หนูทำว่าวจากถุงดำค่ะ บุ๋มบิ๋ม : กระดาษ A4 ค่ะ เวลาลมมาแรงๆ น่าจะไม่ขาดง่ายค่ะ พรีช : ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วและมีขนาดใหญ่ลอยได้ดีที่สุดคะ ครู : แล้วเด็กๆ คิดว่า ว่าวที่ทำจากวัสดุใดและมีขนาดเท่าไรถึงจะลอยได้ดีที่สุด ครูจึงชวนเด็กๆ สนทนาต่อเนื่องถึงวัสดุว่ามีความแตกต่างกันอย่างไร และทบทวนถึงคำถามที่เด็กอยากรู้ “ว่าวที่ทำจากวัสดุใดและมีขนาดเท่าไรถึงจะลอยได้ดีที่สุด” โดยแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 3 -4 คน จำนวน 3 กลุ่ม จากนั้นครูใช้คำถามให้เด็กแต่ละกลุ่มร่วมกันคิดและตกลงกันว่า กลุ่มของตนจะใช้วัสดุใดในการทำว่าวและตั้งข้อ สันนิษฐานว่าอย่างไร จากคำถามดังนี้ “ในแต่ละกลุ่มจะใช้วัสดุอะไรและมีขนาดเท่าใดลอยได้ดีที่สุด” คำถามที่ 3 ว่าวที่ทำจากวัสดุใดและมีขนาดเท่าใดจะลอยได้ดีที่สุด 28
เด็กๆ คิดว่าว่าวที่ทำด้วยวัสดุอะไรจะลอยได้ดี และลอยได้นานกว่า กลุ่มที่ 1 ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วที่มีขนาดใหญ่ จะลอยได้ดีกว่า เพราะกระดาษแก้วบาง กลุ่มที่ 2 ว่าวที่ทำจากกระดาษหนังสือพิมพ์ที่มีขนาดเล็กจะลอยได้ดีกว่า เพราะมันเบา กลุ่มที่ 3 ว่าวที่ทำจากกระดาษ A4 ที่มีขนาดกลางจะลอยได้ดีกว่า เพราะมันไม่ใหญ่มาก ครูเขียนข้อสันนิษฐานของเด็กๆ แบบบันทึกผลการทดสอบ สรุปคำถามลงบนกระดาน เด็กๆ นำเสนอข้อคำถามหน้าชั้นเรียน 29
ขั้นที่ 3 ทดสอบและปฏิบัติการสืบเสาะ (16 กุมภาพันธ์ 2567) ครูสนทนากับเด็กๆ โดยใช้คำถาม “เด็กๆ มีวิธีการหาคำตอบอย่างไร ถึงจะทราบว่าวัสดุใดเมื่อนำมาทำ ว่าวและมีขนาดเท่าใดจะลอยได้ดี และนานที่สุด” เจบอม : ถามพ่อกับแม่ครับ ข้าวฟ่าง : ทำว่าวหลายๆ แบบแล้วเอาไปลอยดูค่ะ นับตังค์ : ทำว่าวจากสิ่งต่างๆ ที่เพื่อนบอก แล้วเอาไปลอยค่ะ เปรี้ยว : ครูทำว่าวให้ดูค่ะ แล้วนำไปลอย ครู : ว่าวที่เราจะทำจะใช้ขนาดเท่าไหร่ เฟริส : ใช้ขนาดเท่ากันค่ะ ใบบุญ : ต้องทำให้เท่ากัน ทั้งไม้ไผ่ ทั้งเชือกที่จะนำมาประกอบค่ะ สงกรานต์ : เอาเชือกมาผูกที่ตัวว่าวต้องเท่ากันครับ ครู : แล้วเราจะรู้อย่างไรว่าอะไรลอยดีกว่า นานกว่า ณิชา : ว่าวของใครหล่นถึงพื้นทีหลังก็ลอยได้นานค่ะ บุ๋มบิ๋ม : ลอยพร้อมกัน แล้วดูว่าว่าวใครจะถึงพื้นทีหลังค่ะ ลีโอ : ให้เพื่อนอยู่ข้างล่างครับ และคอยดูว่าว่าวใครถึงพื้นทีหลังครับ ครู : เราจะบันทึกผลการสังเกตอย่างไรดี พรีช : วาดภาพค่ะ อันเดร์ : สังเกตแล้วออกมาเล่าให้เพื่อนฟังหน้าชั้นครับ เปรี้ยว : ครูขีดตารางแล้วให้เด็กๆ ขีดที่ตารางก็ได้ค่ะ 30
ครูและเด็กๆ ร่วมกันทบทวนอุปกรณ์และขั้นตอนการทำว่าว โดยเด็กๆ ทุกคนเตรียมอุปกรณ์มาแล้ว โดยมีอุปกรณ์ และขั้นตอนดังนี้ อุปกรณ์ 1. กระดาษแก้ว 2. กระดาษ A4 3. กระดาษหนังสือพิมพ์ 4. ไม้ไผ่ 5. เชือกฟาง 6. ปากกาเมจิก 7. ไม้บรรทัด อุปกรณ์ในการทำว่าว 31
ขั้นตอนการทำว่าว ให้เด็กๆ นั่งเป็นกลุ่มตามวัสดุที่จะนำมาทำว่าวที่เด็กๆ เตรียมมา 1. ใช้เชือกฟางมัดที่ตัวไม้ไผ่ให้เป็นรูปกากบาท และใช้เชือกฟางมัดให้ครบทุกมุม 2. ใช้ตัวโครงว่าวที่ทำเสร็จนำไปวางลงบนวัสดุแล้วใช้ไม้บรรทัดวัด และใช้ปากเมจิกเขียนเส้นตามแบบ 3. เด็กๆ ใช้กรรไกรตัดตามแบบที่เด็กๆ วาดตามโครงว่าว 32
4. เด็กๆ ใช้กาวติดลงไปในตัวว่าว 5. ว่าวแต่ละกลุ่มที่ทำสำเร็จจากวัสดุที่ต่างกัน 6. เด็กๆ แต่ละกลุ่มเตรียมตัวปล่อยว่าว 33
7. ครูให้เด็กๆ ทดลองปล่อยว่าว และวิ่งไปกลางสนามและสังเกตการลอยของว่าวแต่ละวัสดุ ขั้นที่ 4 สังเกตและการบรรยาย (17 กุมภาพันธ์2567) ให้เด็กๆ ที่ประจำกลุ่มแต่ละวัสดุที่ตอนเองทำ เปรียบเทียบว่าว่าวที่ทำจากวัสดุใดลอยได้บนอากาศนาน ที่สุด โดยครูใช้คำถามกระตุ้นให้เด็กสังเกตและบรรยายสิ่งที่เกิดขึ้นตามที่เด็กๆ ทดลอง แล้วจึงเปรียบเทียบผลการ ทดลองหลังจากทำการทดลองเสร็จลงในตารางบันทึกผลการทดลอง ครู : หลังจากที่เด็กๆ นำว่าวไปลอย เด็กๆ สังเกตเห็นอะไรบ้างครับ นับตังค์ : การลอยของว่าวที่ทำจากวัสดุต่างกันคะ ครู : วัสดุใดและมีขนาดเท่าใดลอยได้นานกว่ากันคะ ข้าวฟ่าง : ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วมีขนาดใหญ่ค่ะ เบาและลอยได้นานกว่าค่ะ แบบบันทึกผลการทดสอบ 34
เด็กๆ นำว่าวมาทดสอบวิ่ง เด็กๆ นำว่าวมาทดสอบวิ่งกลาง สนามฟุตบอล 35
ขั้นที่ 5 บันทึกข้อมูล ( 17 กุมภาพันธ์2567) ให้เด็กแต่ละกลุ่มบันทึกผลการทดสอบลงในแบบบันทึกผลการทดสอบการปล่อยว่าว 1. ครูแจกอุปกรณ์การบันทึกผลให้แต่ละกลุ่ม ประกอบด้วย แบบบันทึกผลการทดสอบ และสีเทียน ดินสอ ยางลบ และครูทบทวนวิธีการบันทึกผลการทดสอบร่วมกับเด็กอีกครั้ง โดยใช้ชาร์ตแบบบันทึกผลการทดสอบการ ปล่อยว่าว 2. เด็กแต่ละกลุ่มบันทึกผลการทดสอบ และวาดภาพการทดสอบของตัวเองด้วย 3. ครูให้เด็กแต่ละกลุ่มนำเสนอผลการทดสอบหน้าชั้นเรียน แล้วนำแบบบันทึกผลและผลงานเด็กไปติดที่ บอร์ดหน้าห้องเรียนที่ครูเตรียมไว้เมื่อนำเสนอเสร็จแล้ว เด็กๆ นำผลงานไปหน้าชั้นเรียน เด็กๆบันทึกผลลงใบกิจกรรม 36
ขั้นที่ 6 สรุปและอภิปรายผล (17 กุมภาพันธ์2567) ครูและเด็กๆ ร่วมกันสนทนากัน ถึงคำตอบที่เด็กๆอยากรู้ ว่าวที่ทำจากวัสดุใดลอยบนอากาศได้ดีและนาน จากการทดสอบ ครูให้เด็กเล่าวิธีทำว่าว การค้นหาคำตอบของเด็ก และผลการทดสอบ ว่าเป็นอย่างไร แล้วให้ ตัวแทนแต่ละกลุ่มมานำเสนอผลของกลุ่มตนเอง จากนั้นครูให้เด็กเปรียบเทียบข้อสันนิษฐานกับผลการทดสอบตรงกันหรือไม่ ดังนั้น เด็กจึงสรุปว่า ว่าวที่ทำจากวัสดุใดลอยได้ดีและนาน เพราะอะไร ข้อสันนิษฐานตรงกับผลการ ทดสอบหรือไม่ ครู : เด็กๆ คะ จากที่เราได้ทดสอบ ว่าวที่ทำจากวัสดุอะไรและมีขนาดเท่าใด ลอยบนอากาศได้นานที่สุด เปรี้ยว : กระดาษแก้วค่ะมีขนาดใหญ่ มันลอยดีที่สุด ตกช้าค่ะ ข้าวฟ่าง : กระดาษ A4 มีขนาดกลางคะ มันลอยนานๆ หางมันปลิวด้วยค่ะ และมันค่อยๆ ลอยลง นับตังค์: กระดาษหนังสือพิมพ์ก็ลอยค่ะ แต่ไม่นานเท่าถุงพลาสติกและถุงดำ เฟริส : กระดาษ A4 ลอยขึ้นช้ามากเลยคะ ณิชา : กระดาษหนังสือพิมพ์ลอยขึ้นได้ดีค่ะ ตกช้าด้วยค่ะ แต่ไม่เท่ากระดาษแก้ว กัปตัน : ครูครับ ว่าวบางอันมันลอยไม่ขึ้น ครู : ถ้าเด็กมัดไม้ไผ่ให้มันสมดุลกัน อาจจะทำให้ตัวว่าวหนักส่วนปลาย ทำให้ว่าวลอยไม่ขึ้น และถ้าติด วัสดุลงไปในโครงว่าวให้พอดีกับตัวว่าว ว่าวจะลอยขึ้นได้ดี ครูจึงสรุปให้เด็กๆ ฟังว่า วัสดุที่นำมาทำว่าว ได้แก่ ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วที่มีขนาดใหญ่ ว่าวที่ทำจาก กระดาษหนังสือพิมพ์ที่มีขนาดเล็ก และว่าวที่ทำจากกระดาษ A4 ที่มีขนาดกลาง ลอยได้ทั้งหมด แต่ลอยได้นาน ไม่เท่ากัน วัสดุที่ลอยได้ดี คือ ว่าวที่ทำจากกระดาษแก้วและมีขนาดใหญ่ วัสดุที่มีน้ำหนักเบาจะลอยได้นานกว่า ทำให้ว่าวทั้งสองด้านซ้ายและขวามีความเท่ากัน เพื่อไม่ให้น้ำหนัก ของว่าวเมื่อลอยบนฟ้าแล้วเทหรือเอียงไปทางใดทางหนึ่ง จนเสียสมดุลไป รูปร่างตลอดจนหางของว่าวจึงมีส่วนช่วย ในการรักษาสมดุลของว่าวขณะที่อยู่ในอากาศ เด็กๆ นำเสนอผลงานหน้าชั้นเรียน 37
ผลการพัฒนาความสามารถของเด็กปฐมวัย เด็กเกิดการพัฒนาด้านต่าง ๆ ดังนี้ 1. การส่งเสริมพัฒนาการความสามารถพื้นฐาน 4 ด้าน 1.1 ด้านการเรียนรู้ - เด็กรู้จักการตั้งคำถามในสิ่งที่ตนสงสัย - เด็กได้เรียนรู้วิธีทำว่าว - เด็กได้เรียนรู้เรื่องประโยชน์ของอากาศ - เด็กได้เรียนรู้เปรียบเทียบวัสดุที่นำมาทำว่าวให้ลอยในอากาศได้ดีและนาน - เด็กได้ลงมือทดลองด้วยตนเอง 1.2 ด้านภาษา - เด็กบอกวัสดุ อุปกรณ์ การทดลองโดยใช้คำพูดของตนเองทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ - เด็กบอกวิธีทำว่าวจากวัสดุที่แตกต่างกันได้ - เด็กอ่านคำที่เป็นอุปกรณ์ที่นำมาทำว่าว เช่น กระดาษสี กระดาษแก้ว กระดาษแข็ง ถุงปุ๋ย ถุงพลาสติก ถุงปูน กรรไกร เชือกฟาง ไม้บรรทัด เป็นต้น - เด็กบรรยาย เล่าสิ่งที่เด็กสังเกตและทดสอบ - เด็กนำเสนอผลงานด้วยคำพูดตนเอง 1.3 ด้านสังคม - เด็กสามรถแสดงความคิดเห็นและยอมรับความคิดเห็นของผู้อื่น - เด็กสามารถทำงานร่วมกับผู้อื่นได้ - เด็กเคารพกฎ กติกาของห้องเรียน - เด็กมีระเบียบวินัย รักษาความสะอาดหลังจากเสร็จการทำว่าว 1.4 ด้านการเคลื่อนไหวและทักษะการรับรู้ของประสาทสัมผัส - เด็กสามารถเคลื่อนไหว หยิบ จับ และใช้อุปกรณ์การทดลองได้คล่องแคล่ว - เด็กได้ใช้ประสาทสัมผัสผิว ของวัสดุที่นำมาทำว่าว 2. ผลการพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 2.1 ทักษะการสังเกต - การหยิบ จับ สัมผัสวัสดุต่างๆ ที่นำมาทดลอง เช่น ถุงปูน ถุงพลาสติก ถุงปุ๋ย กระดาษสี กระดาษแก้ว กระดาษแข็ง และการผูกเชือกฟาง - สังเกตการลอยของว่าวที่ทำจากวัสดุที่ต่างกัน 38
2.2 ทักษะการวัด - การวัดความยาวของเชือกที่นำมาผูก - การวัดขนาดของว่าวจากวัสดุที่แตกต่างกันให้เท่ากัน 2.3 ทักษะการคำนวณ - เด็กนับจำนวนเชือกที่นำมาผูกตัวโครงว่าว 2.4 ทักษะการจำแนกประเภท - เปรียบเทียบว่าวที่ทำจากวัสดุต่างๆ - เปรียบเทียบสิ่งที่คาดคะเนกับผลการทดลอง 2.5 ทักษะการพยากรณ์หรือการคาดคะเนคำตอบ - เด็กสามารถคาดคะเนคำตอบได้ว่าวัสดุใดน่าจะลอยได้ดี 2.6 ทักษะการหาความสัมพันธ์ระหว่างมิติกับมิติและมิติกับเวลา - เด็กบอกได้ว่าวัสดุที่ควรนำมาใช้ทำว่าวที่ต่างกัน การลอยได้บนอากาศที่ต่างกัน - เด็กสามารถบอกตำแหน่งของการเปลี่ยนแปลงว่าว และการลอยของว่าวที่ตกสู่พื้น 2.7 ทักษะทักษะการจัดกระทำ และสื่อความหมายข้อมูล - เด็กสามารถสรุปผลการทดลองจากการสังเกตและทดลอง โดยวาดภาพประกอบคำอธิบาย 2.8 ทักษะการลงความเห็นจากข้อมูล - เด็กสามารถแสดงความคิดเห็น เหตุผลประกอบการทดลอง สรุปผลการทดลองได้ 39
ภาคผนวก 40
รายชื่อเด็กนักเรียนชั้นอนุบาล 2 – 3 โรงเรียนหนองแห้ววังมนศึกษา ชั้นอนุบาลปีที่ 2 1. เด็กชายขั้นเทพ พิมพะ 2. เด็กชายจักราวุธ ผ่านคุลี 3. เด็กชายชนาธิป พิมพะ 4. เด็กชายณัฐพล ปลื้มใจ 5. เด็กชายธนดล หงษ์ทัพ 6. เด็กชายวีรณัตน์ เจนไร่ 7. เด็กชายสธนศักดิ์ ลินอุด 8. เด็กชายนครินทร์ ประชาเขียว 9. เด็กหญิงณัฏฐนิชา ภูกันดาร 10. เด็กหญิงณัฐธิยา บุญชูหล้า 11. เด็กหญิงพิมพ์ชนก จันทร์ศิลา 12. เด็กหญิงใบบุญ มีของ ชั้นอนุบาลปีที่ 3 1. เด็กชายฐิติภร คนงาม 2. เด็กชายธนชิต ปราบอรินทร์ 3. เด็กชายจิรณัฐ ศรกลาง 4. เด็กชายสันติชัย ศิลาเวทย์ 5. เด็กชายอรรถกร ลังลา 6. เด็กหญิงกัญญาวีร์ ลิละคร 7. เด็กหญิงพรกนก ลีเขาสูง 8. เด็กหญิงสุทธิดา ยศสูงเนิน 9. เด็กหญิงกันนภัทร สอนอินทร์ 41