การเสียดินแดน

การเสียดินแดน
14 ครั้งของประเทศไทย



ก

คำนำ

หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ (E-book) นี้จัดทำขึ้นเพื่อประกอบ
การจัดทำนวัตกรรมทางเทคโนโลยีเพื่อการศึกษารายวิชา
ประวัติศาสตร์ไทยผู้จัดทำได้รวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับการเสียดิน
แดนของประเทศไทยในอดีตเพื่อให้ผู้อ่านได้รับความรู้และความ
เข้าใจในเนื้อหานำเสนอในรูปแบบที่น่าสนใจและมีภาพ
ประกอบให้เห็นถึงภาพจริงเพื่อประกอบการเรียนรู้ได้ดีมากยิ่งขึ้น

ผู้จัดทำหวังเป็นอย่างยิ่งว่าหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ (E-book)
จะเป็นประโยชน์แก่ผู้ที่มีความสนใจและผู้ที่กำลังศึกษา

ผู้จัดทำ
นางสาวนริศรา จันทร์เครือ



สารบัญ ข

เรื่อง หน้า

คำนำ ก
สารบัญ ข
เสียดินแดน 1-14
ประเทศไทยปัจจุบัน 15
บรรณานุกรม 16

เสียดินแดนครั้งที่ 1 1

เสียเกาะหมาก (ปีนัง)
ให้กับประเทศอังกฤษ




เมื่อ 11 สิงหาคม 2329
พื้นที่ 375ตร.กม.

ในสมัย ร.1 เกิดจาก พระยาไทรบุรี
ให้อังกฤษเช่าเกาะหมากเพื่อหวังจะขอให้

อังกฤษคุ้มครองเกาะหมากจากกองทัพของ

กรมพระราชวังบวรสถานมงคล ซึ่งยกทัพ


มาจัดระเบียบหัวเมืองปักษ์ใต้
ในที่สุดอังกฤษก็ยึดเอาไป

เสียดินแดนครั้งที่ 2 2

เสียทวาย , ตะนาวศรี
ให้กับพม่า

เมื่อ 16 มกราคม พ.ศ.2336
พื้นที่ 55,000 ตร.กม.

ในสมัย ร.1 แต่เดิมเป็นของไทยครั้งสมัย

สุโขทัย มังสัจจา เจ้าเมืองทวายเป็นไส้ศึกให้

พม่า รัชกาลที่ 1 ไม่สามารถตีคืนจากพม่าได้

ประกอบกับชาวเมืองทวายไม่พอใจกองทัพ

ไทยที่เข้ายึดครอง จึงตกเป็นของพม่าไป

เสียดินแดนครั้งที่ 3 3

เสียบันทายมาศ (ฮาเตียน)

ให้กับฝรั่งเศส

เมื่อ พ.ศ.2353 ในสมัยรัชกาลที่ 2
ไม่ปรากฏจำนวนพื้นที่

เสียดินแดนครั้งที่ 4 4

เสียแสนหวี,เมืองพง ,เชียงตุง

ให้กับพม่า

เมื่อ พ.ศ.2368
พื้นที่ 62,000 ตร.กม.
ในสมัย รัชกาลที่ 3 แต่เดิมเราได้ดินแดนนี้

มาในสมัยรัชกาลที่ 1 โดยพระเจ้ากาวิละ
ยกทัพไปตีมาขึ้นอยู่กับไทยได้ 20 ปี

เนื่องจากเป็นดินแดนที่อยู่ไกล ประกอบกับ

เกิดกบฏเจ้าอนุเวียงจันทร์และเกิดกบฏทาง

หัวเมืองปักษ์ใต้ (กลันตัน ไทรบุรี)
ไทยจึงห่วงหน้าพะวงหลัง
ไม่มีกำลังใจจะยึดครอง
หลังจากนั้นพม่าเป็นเมืองขึ้นของอังกฤษ

เชียงตุงก็เป็นของอังกฤษโดยสิ้นเชิง

เสียดินแดนครั้งที่ 5 5

เสียรัฐเปรัค
ให้กับอังกฤษ

เมื่อ พ.ศ.2369
ในสมัยรัชกาลที่ 3 เป็นการสูญเสียที่ทำร้าย

จิตใจคนไทยทั้งชาติเพราะเป็นการสูญที่ห่าง


จากครั้งก่อนไม่ถึง 1 ปี

เสียดินแดนครั้งที่ 6 6

เสียสิบสองปันนา
ให้กับจีน

เมื่อ 1 พฤษภาคม พ.ศ.2393
พื้นที่ 90,000 ตร.กม.

ในสมัยรัชกาลที่ 4 เป็นดินแดนในยูนาน

ตอนใต้ของประเทศจีน เมืองเชียงรุ้งเป็น

เมืองหลวงของไทยสมัยรัชกาลที่ 1 ต่อมาเกิด

การแย่งชิงราชสมบัติกันเอง แสนหวีฟ้า
มหาอุปราชหนีลงมาพึ่งพระบรมโพธิสมภาร

ในสมัยรัชกาลที่ 3 ได้เกณฑ์ทัพเชียงใหม่

ลำปาง ลำพูน ไปตีเมืองเชียงตุง (ต้องตีเมือง

เชียงตุงให้ได้ก่อนจึงจะได้เชียงรุ้ง) แต่ไม่

สำเร็จเพราะไม่พร้อมเพรียงกัน มาในสมัย

รัชกาลที่ 4 ได้ให้กรมหลวงลวษาธิราชสนิท

(ต้นตระกูลสนิทวงศ์) ยกทัพไปตีเชียงตุง

เป็นครั้งที่ 2 แต่ไม่สำเร็จจึงต้องเสียให้จีนไป

เสียดินแดนครั้งที่ 7 7

เสียเขมรและเกาะ 6 เกาะ
ให้กับฝรั่งเศส

เมื่อวันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ.2410

พื้นที่ 124,000 ตร.กม.

ในสมัย ร.4 ฝรั่งเศสบังคับให้เขมรทำ

สัญญารับความคุ้มครองจากฝรั่งเศหลัง


จากนั้นได้ดำเนินการทางการฑูต
กับไทยขอให้มีการปักปันเขตแดน

เขมรกับญวน แต่กลับตกลงกันไม่ได้

เสียดินแดนครั้งที่ 8 8

เสียสิบสองจุไทย (เมืองไล เมืองเชียงค้อ)

ให้กับฝรั่งเศส

เมื่อ 22 ธันวาคม พ.ศ.2431
พื้นที่ 87,000 ตร.กม.

ในสมัย รัชกาลที่ 5 พวกฮ่อ ก่อกบฏ

ทางฝ่ายไทยจัดกำลังไปปราบ 2กองทัพ

แต่ปฏิบัติเป็นอิสระแก่กันอีกทั้งแม่ทัพ


ทั้งสองไม่ถูกกันจึงเป็นโอกาสให้

ฝรั่งเศสส่งทหารเข้าเมืองไลโดยอ้างว่า

มาช่วยไทยปราบฮ่อแต่หลังจากปราบได้

แล้วก็ไม่ยอมยกทัพกลับ อีกทั้งไทยก็

ไม่ได้จัดกำลังไว้ยึดครองอีกด้วยจนใน

ที่สุด ทยกับฝรั่งเศสได้ทำสัญญากันที่

เมืองแถง (เบียนฟู)ยอมให้ฝรั่งเศส


รักษาเมืองไลและเมืองเชียงค้อ

เสียดินแดนครั้งที่ 9 9

เสียดินแดนฝั่งซ้ายแม่น้ำสาละวิน
(5 เมืองเงี้ยวและ 13 เมืองกะเหรี่ยง)

ให้กับประเทศอังกฤษ

เมื่อ 27 ตุลาคม พ.ศ. 2435
ในสมัย ร.5 เป็นการสูญเสียครั้งยิ่ง

ใหญ่ทางด้านรัฐศาสตร์ เศรษฐกิจและ

ทรัพยากร อันอุดมด้วยดินแดนผืนป่า


อันอุดมสมบูรณ์ยิ่ง

เสียดินแดนครั้งที่ 10 10

เสียดินแดนฝั่งซ้ายแม่น้ำโขง
(อาณาจักรล้านช้าง หรือประเทศลาว)

ให้กับฝรั่งเศส

เมื่อ 3 ตุลาคม พ.ศ.2436
พื้นที่ 143,000 ตร.กม.
ในสมัยรัชกาลที่ 5 พื้นที่นี้เป็นของไทยมา

ตั้งแต่สมัยสมเด็จพระนเรศวรต้องเสียให้กับ

ฝรั่งเศสตามสัญญาไทยกับฝรั่งเศสเท่านั้นยัง

ไม่พอฝรั่งเศสเรียกเงินจากไทย 1 ล้านบาท

เป็นค่าเสียหายที่ต้องรบกับไทย เสียค่า

ประกันว่าไทยต้องปฏิบัติตามสัญญาอีก3

ล้านบาท และยังไม่พ ฝรั่งเศสได้ส่งทหารมา
ยึดเมืองจันทบุรีและตราดไว้ถึง 15 ปี นับว่า

เป็นความเจ็บปวดที่สุด ของไทยถึงขนาดที่

เจ้านายฝ่ายในต้องขาย เครื่องแต่งกายเพื่อ

นำเงินมาถวาย ร.5 เป็นค่าปรับ ร.5
ต้องนำถุงแดง (เงินพระคลัง) ออกมาใช้

เสียดินแดนครั้งที่ 11 11

เสียดินแดนฝั่งขวาแม่น้ำโขง (ตรงข้ามเมือง

หลวงพระบาง ดินแดนในทิศตะวันออกของ


น่านคือ จำปาสัก และไซยะบูลี)
ให้กับฝรั่งเศส

เมื่อ 12 พฤษภาคม พ.ศ.2446
พื้นที่ 25,500 ตร.กม.

ในสมัย.ร.5 ไทยทำสัญญากับฝรั่งเศสเพื่อขอ

ให้ฝรั่งเศสคืนจันทบุรีให้ไทยแต่ฝรั่งเศสถอน

ไปแต่จันทบุรีแล้วไปยึด เมืองตราดแทนอีก
5 ปี แล้วเมื่อฝรั่งเศสได้ หลวงพระบางแล้วยังลุ

กล้ำย้านนาดี ด่านซ้าน จ.เลย และยังได้เอา


ศิลาจารึกที่พระเจดีย์ศรีสองรักษ์ไปด้วย

เสียดินแดนครั้งที่ 12 12

เสียมลฑลบูรพา (พระตะบอง,เสียมราฐ,ศรีโสภณ)

ให้กับฝรั่งเศส

เมื่อ 23 มีนาคม พ.ศ. 2449
พื้นที่ 51,000 ตร.กม.

ในสมัย ร.5 ไทยได้ทำสัญญากับฝรังเศส
เพื่อแลกกับ ตราด,เกาะกง,ด่านซ้าย ตลอดจน

อำนาจศาลไทยที่จะบังคับต่อคนในบังคับ ของ

ฝรั่งเศส ในประเทศไทย เพราะขณะนั้นมีคน

จีนญวนไปพึ่งธงฝรั่งเศสกันมาก เพื่อสิทธิการ

ค้าขาย ฝรั่งเศสก็เพียงแต่ถอนทหารออกจาก


ตราดเมื่อ 6 กรกฎาคม พ.ศ.2450
กับด่านซ้าย คงเหลือแต่เกาะกงไม่คืนให้ไทย

เสียดินแดนครั้งที่ 13 13

เสียรัฐกลันตัน,ตรังกานู,ไทรบุรี, ปริส
ให้กับอังกฤษ

เมื่อ 10 มีนาคม พ.ศ.2451
พื้นที่ 80,000 ตร.กม.
ในสมัย ร.5 ไทยได้ทำสัญญากับอังกฤษ
เพื่อให้ได้มาซึ่งอำนาจ ศาลไทยที่จะบังคับคดี

ความผิดของคนอังกฤษในไทย

เสียดินแดนครั้งที่ 14 14

เสียเขาพระวิหาร
ให้กับเขมร (กัมพูชา)

มื่อ 15 มิถุนายน พ.ศ.2505
พื้นที่ 2 ตร.กม.

ในสมัย ร.9 ตามคำพิพากษาของศาลโลก
ให้เขาพระวิหารตกเป็นของเขมร เนื่องมาจาก

หลักฐานสำคัญของเขมร ในสมัยที่เป็นของ

ฝรั่งเศส เมื่อรู้ว่ากรมพระยาดำรงราชานุภาพ
จะเสด็จเขาพระวิหาร จึงขึ้นไปก่อนแล้วชัก


ธงชาติฝรั่งเศสรับเสด็จ แล้วถ่ายรูป
ไว้เป็นหลักฐานและนำมาใช้เป็น
หลักฐานสำคัญที่แสดงต่อศาลโลก
ทำให้เขมรชนะด้วยเสียง 9 ต่อ 3

ประเทศไทยในปัจจุบัน 15

ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

ภาคเหนือ

ภาคตะวันตก ภาคตะวันออก
ภาคใต้ ภาคกลาง

16

บรรณานุกรม

poundtawan. 2565. สรุปการเสียดินแดน 14 ครั้ง ของไทย ที่คนไทยส่วนใหญ่ไม่เคยรู้มา

ก่อน. (ออนไลน์). แหล่งที่มา : https://www.winnews.tv/news/. 23 พฤษภาคม 2565

guideubon. 2565. สประวัติศาสตร์ไทย กับการเสียดินแดนให้ต่างชาติจำนวน 14 ครั้ง.

(ออนไลน์). แหล่งที่มา : https://www.guideubon.com/2.0/ubon-story/14/.
23 พฤษภาคม 2565

มูลนิธิอนุรักษ์โบราณสถานในพระราชวังเดิม. 2565. สรุปการเสียดินแดน 14 ครั้ง ของไทย ที่

คนไทยส่วนใหญ่ไม่เคยรู้มาก่อน(ออนไลน์). แหล่งที่มา :

https://www.facebook.com/wangdermpalace/posts/2829669170653013/.
23 พฤษภาคม 2565