ชนิดของคำ

(ก) ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเองวิชาภาษาไทย เรื่อง ชนิดของคํา ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่๕ โรงเรียนเทศบาลเขาชัยสน อําเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุงจัดทําขึ้นเพื่อใช้เป็ นสื่อประกอบการเรียนการสอน เรื่องชนิดและหน้าที่ของคําและประกอบแผนการจัดการเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ชั้นประถมศึกษาปีที่๕ โรงเรียนเทศบาลเขาชัยสน ซึ่งสอดคล้องกับมาตรฐาน/ตัวชี้วัด และสาระการเรียนรู้แกนกลาง ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเองวิชาภาษาไทย เรื่อง ชนิดของคํา ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่๕ โรงเรียนเทศบาลเขาชัยสน อําเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุงมีทั้งหมด ๓ ชุด ดังนี้ชุดที่๑ เรื่อง คําบุพบท ชุดที่๒ เรื่อง คําสันธาน ชุดที่๓ เรื่อง คําอุทาน การจัดทําชุดการเรียนรู้ด้วยตนเองประกอบด้วย คําแนะนําสําหรับครูคําแนะนําในการเรียน สาระสําคัญ จุดประสงค์การเรียนรู้แบบทดสอบก่อนเรียนใบความรู้แบบฝึกหัด แบบทดสอบหลังเรียน เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน เฉลยแบบฝึกหัด แบบบันทึกคะแนนระหว่างเรียน และแบบบันทึกคะแนนก่อนเรียนและหลังเรียน หวังเป็ นอย่างยิ่งว่า ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเองเล่มนี้จะเป็ นประโยชน์ในการพัฒนาผู้เรียน และพัฒนาคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูผู้สอนกลุ่มสาระการเรียน รู้ภาษาไทยได้เป็ นอย่างดีนางสาวนวพรรณพันธุรัตน์ คํานํา

(ข) ช ุ ดการเร ี ยนร ู ้ ด ้ วยตนเอง เร ื่อง ค ํ าอุ ทานช ั ้ นประถมศ ึ กษาปี ท ี่๕สาระท ี่๔ หล ั กการใช ้ ภาษาไทยมาตรฐานการเรียนรู้ที่๔.๑ : เข้าใจธรรมชาติของภาษาและหลักภาษาไทยการเปลี่ยนแปลงของภาษาและพลังของภาษาภูมิปัญญาทางภาษาและรักษาภาษาไทยไว้เป็ นสมบัติของชาติมาตรฐานการเรียนรู้ช่วงชั้น : รู้และเข้าใจชนิดและหน้าที่ของคําในประโยคชนิดของประโยค จุดประสงค์การเรียนรู้๑. นักเรียนสามารถอธิบายความหมายของคําอุทานได้ถูกต้อง ๒. นักเรียนสามารถบอกหน้าที่ของคําอุทานได้ถูกต้อง ๓. นักเรียนสามารถจําแนกชนิดของคําอุทานได้ถูกต้อง ๔. นักเรียนสามารถนําคําอุทานไปแต่งประโยคเพื่อการสื่อสารได้ถูกต้อง ๕. นักเรียนสามารถนําเรื่องของคําอุทานไปใช้ในชีวิตประจําวันได้อย่างถูกต้อง๖. นักเรียนสามารถทําแบบฝึกหัดได้ร้อยละ ๗๐ ขึ้นไป ๗. นักเรียนสามารถทําแบบทดสอบหลังเรียนผ่านเกณฑ์ร้อยละ ๗๐ขึ้นไป๘. นักเรียนสามารถปฏิบัติกิจกรรมตามขั้นตอนได้อย่างมีวินัยและมีความสุข

(ค) สารบัญ เรื่อง หน้าคํานํา............................................................................................................ กชุดการเรียนรู้ที่๓ คําอุทาน.......................................................................... ขสารบัญ........................................................................................................ คแผนผังความคิดสรุปเรื่องคําอุทาน............................................................... ๑แบบทดสอบก่อนเรียน................................................................................. ๓ชนิดของคํา.................................................................................................. ๖เพลงชนิดของคํา.......................................................................................... ๗ใบความรู้ที่๑ ความหมาย............................................................................ ๘แบบฝึกหัดที่๑.๑.......................................................................................... ๙ใบความรู้ที่๒ ชนิดของคําอุทาน................................................................. ๑๐แบบฝึกหัดที่๒.๑......................................................................................... ๑๒แบบฝึกหัดที่๒.๒........................................................................................ ๑๓ใบความรู้ที่๓ หน้าที่ของคําอุทาน............................................................... ๑๔แบบฝึกหัดที่๓.๑......................................................................................... ๑๕ใบความรู้ที่๔ สรุปเรื่องคําอุทาน.................................................................. ๑๖แบบทดสอบหลังเรียน................................................................................. ๑๗ภาคผนวก ๒๐บรรณานุกรม ๒๘

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑แผนผ ั งความค ิ ดเร ื่องค ํ าอ ุ ทานค ํ าท ี่บ่งบอกอารมณ์ ของผ ู ้ ของผู ้ พู ดความหมาย ค ํ าอ ุ ทาน ๑. คําอุทานบอกอาการ ๒.คําอุทานเสริมบท ๑. แสดงอารมณ์ของผู้พูด๒.เพิ่มน้ําหนักของคํา ๓. ประกอบข้อความในคําประพันธ์ ชนิด หน้าที่

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒ก่อนที่เพื่อนๆจะศึกษา ชุดการเรียนรู้ด้วย ตนเอง เรื่องชนิดของคํา ชุดที่๓ คําอุทานขอให้นักเรียน ทําแบบทดสอบก่อนเรียนกันก่อนเพื่อให้ทราบว่าเรามีความรู้พื้นฐานมากน้อยเพียงใด

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๓คําชี้แจง ให้นักเรียนเลือกคําตอบที่ถูกเพียงคําตอบเดียว ๑. ข้อใดคือความหมายของคําอุทาน ก. คําที่เปล่งออกมาเพราะตกใจ ข. คําที่เปล่งออกมาเพราะประหลาดใจ ค. คําที่เปล่งเสียงออกมาทุกครั้งที่รู้สึกเสียใจ ง. คําที่เปล่งเสียงออกมาเพื่อแสดงความรู้สึก ๒. “แม่เจ้าโว้ยสวยราวกับนางฟ้า” คําอุทานในประโยคเป็ นคําอุทานชนิดใดก. คําอุทานเสริมบท ข. คําอุทานบอกอาการ ค. คําอุทานแสดงความตกใจ ง. คําอุทานบอกความต้องการ ๓. “ขอเชิญดื่มน้ําดื่มท่าเสียก่อนนะ”คําอุทานเสริมบทของประโยคนี้คือคําในข้อใดก. ดื่มน้ํา ข. ดื่มท่า ค. ขอเชิญ ง. เสียก่อน แบบทดสอบก่อน เรียน

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๔๔. ข้อใดคือชนิดของคําอุทาน ก. อุทานบอกบท ข. อุทานเสริมอาการ ค. อุทานแสดงสภาพ ง. อุทานบอกอาการ ๕. ข้อใดไม่ใชป่ระโยชน์ของอุทานเสริมบท ก. แสดงความรู้สึก ข. เน้นความหมาย ค. เพิ่มเสียงของคํา ง. เกิดความคล้องจอง ๖. เครื่องหมายที่ใช้กับคําอุทานบอกอาการเรียกว่าอะไร ก. ปรัศนีข. อัศเจรีย์ค. อัศจรรย์ง. วิสรรชนีย์๗. คําอุทานที่อยู่ในคําประพันธ์เรียกว่าอุทานชนิดใด ก. สร้อยคํา ข. อุทานเสริมบท ค. อุทานคล้องจอง ง. อุทานบอกอาการ

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๕๘. “นั่นอะไรอยู่หลังพุ่มไม้” ข้อใดเป็ นคําอุทาน ก. นั่น ข. อะไร ค. นั่นอะไร ง. อยู่หลังพุ่มไม ๙. “เอ๊ะ! ทําไมถึงเป็ นอย่างนี้” จากข้อความผู้พูดแสดงความรู้สึกอย่างไร ก. กลัว ข. เสียใจ ค. เห ็ นใจ ง. แปลกใจ ๑๐. ข้อใดใช้คําอุทานถูกต้อง ก. เฮ้อ ! เธอสวยน่ารักจัง ข. เฮ้ย ! มีบ้านสวยยังกับวัง ค. พุทโธ่! เขาตายเสียแล้ว ง. โอย ! กรรมตามทันแล้วซิ

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๖คํา คือ เสียงที่เปล่งออกมากี่ครั้งก ็ได้จะต้องมีความหมาย คําในภาษาไทยที่เราใช้ในการฟัง พูด อ่าน และเขียน ในชีวิตประจําวันการแบ่งคํา หรือการจําแนกคํา หรือปรัชญาของคํา นั้น ๆ จําแนกตามความหมายและหน้าที่ของคํา ได้๗ชนิดดังนี้ นักเรียนคะ เรามารู้จักชนิดของ คําในภาษาไทยกันนะคะ คํานาม คําสรรพนาม คํากริยา คําวิเศษณ์คําบุพบท คําสันธาน คําอุทาน ชน ิ ดของค ํ า

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๗เพลง ชนิดของคํา ทํานองเพลง ลามะลิลา(คําสร้อย) คําเอ้ยคํา ขึ้นต้นอะไรก ็ได้แต่ต้องลงท้ายด้วย สระอํา หญิง คํานามนั้นคืออะไร(ซ้ํา) ขอเชิญขานไข อย่าได้เก็ บงําชาย คํานาม เรียกคนสัตว์สิ่งของ(ซ้ํา) ขอเชิญนวลน้อง จงหมั่นจดจําหญิง คําสรรพนามนั้นคืออะไร(ซ้ํา) บอกหน่อยได้ไหม อย่าได้ใจดําชาย สรรพนาม ใช้แทนนามทั้งหลาย(ซ้ํา) มีอยู่มากมาย พี่ไม่ได้อํา หญิง คํากริยา นั้นคืออะไร(ซ้ํา) ฉันยังสงสัย โปรดได้ชี้นํา ชาย กริยา ใช้แสดงอาการ(ซ้ํา) นั่ง นอน กิน อ่าน ตัก และตําหญิง คําวิเศษณ์ละคะคุณพ(ี่ซ้ํา) ช่วยบอกอีกทีน้องจะได้จํา ชาย วิเศษณ์คือคําขยาย (ซ้ํา) เพื่อช่วยบรรยายเนื้อหาของคําหญิง นอกจากนี้ยังมีอะไรอีก(ซ้ํา) พี่อย่าหลบหลีก จะใจระกํา ชาย ยังมีอุทาน สันธาน บุพบท(ซ้ํา) พี่บอกน้องหมดเจ ็ ดชนิดของคํา(คําสร้อย) คําเอ้ยคํา ขึ้นต้นอะไรก ็ได้แตต่ ้องลงท้ายด้วย สระอํา แบ่งผ ู ้ ร ้ องเป็ นสองฝ่าย ปรบม ื อให ้ จังหวะด ้ วยนะคะ

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๘ความหมาย ตัวอย่าง เฮ้อ! ค่อยยังชั่ว ที่เขาปลอดภัย เมื่อไรเธอจะตัดผมตัดเผ้าเสียทีจะได้ดูเรียบร้อย เครื่องหมายที่ใช้กํากับ คําอุทาน คือ ! (เรียกว่า เครื่องหมายอัศเจรีย)์เสียงที่เปล่งออกมาเป็ นคําอุทาน แบ่งเป็ น ๓ ลักษณะ คือ๑. เป็ นคํา เช่น โอ๊ย ! , ว้าย! , แหม ! , โถ! เป็ นต้น ๒. เป็ นวลีเช่น พุทโธ่เอ๋ย ! , คุณพระช่วย! , ตายละวา ! เป็ นต้น๓. เป็ นประโยค เช่น ไฟไหม้เจ้าข้า ! , ป้าถูกรถชน ! เป็ นต้นใบความรู้ที่๑ คําอุทาน หมายถึง คําที่เปล่งออกมาเพื่อแสดงอารมณ์หรือความรู้สึกของผู้พูดในขณะที่ตกใจ ดีใจ เสียใจ ประหลาดใจ หรืออาจจะเป็ นคําที่ใช้เสริมคําพูดเช่นคําว่า อุ๊ย เอ๊ะ ว้าย โธ่อนิจจา อ๋อ เป็ นต้น

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๙๑. พุทโธ่! เขาตายเสียแล้ว ๒. เอ๊ะ! ทําไมถึงกลายเป็ นอย่างนั้นไปได้๓. ไชโย! ในที่สุดเราก ็ ทําสําเร ็ จจนได้๔. เฮ้ย! ทําไมไม่หยิบไปให้หมดเล่า ๕. โธ่!ไปอยู่ที่ไหนมา เขาไปกันหมดแล้วจ๊ะ ๖. แหม!ไม่อยากออกไปข้างนอกเลยใคร ๆคงล้อกันใหญ่๗. โอ๊ะ! ใครขว้างก้อนหินมาถูกหัวผม ๘. เอ้อเฮอ! นี่เธอหรือนี่ทําไมสวยขึ้นจนจําแทบไม่ได้๙. โอ้ย! เจ ็ บเหลือทน ๑๐.โอ้โฮ้! ช่างใหญ่โตมโหฬารเหลือเกิน แบบฝึกหัดที่๑.๑ คําสั่ง ให้นักเรียนขีดเส้นใต้คําอุทานในประโยคต่อไปนี้

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑๐ชน ิ ดของคาํอ ุ ทานคําอุทาน แบ่งออกเป็ น ๒ ชนิด คือ ๑.๑ แสดงอาการร้องเรียก หรือบอกให้รู้ตัว ได้แก่เฮ้ย! แน่ะ! โว้ย! เฮ!้๑.๒ แสดงอาการโกรธเคืองได้แก่ชิชะ! ดูดู๋! อุเหม่! ชะๆ! เหม!่๑.๓ แสดงอาการตกใจได้แก่เอ๊ะ! คุณพระช่วย! ตาย! ตาเถน! ว้าย! โอ!้๑.๔ แสดงอาการประหลาดใจ ได้แก่แม่เจ้าโว้ย! แหม! อ๊ะ! โอ! โอโฮ้! ๑.๕ แสดงอาการปลอบโยน ได้แก่พุทโธ่ ! โถ ! โธ่! อนิจจา! เอ๊ย! ๑.๖ แสดงอาการเข้าใจหรือรับรู้ได้แก่อ้อ ! เออ ! อือ! หื้อ! อ๋อ! ๑.๗ แสดงอาการเยาะเย้ย ได้แก่เชอะ ! เอ๊ว ! กิ๊วกิ๊ว! กุ๋ยกุ๋ย! ๑.๘ แสดงอาการดีใจ ได้แก่ ไชโย ! เย้! ใบความรู้ที่๒ ๑. คําอุทานบอกอาการ เป็ นคําอุทานที่ผู้พูด เปล่งออกมาเพื่อบอกอาการ หรือแสดงความรู้สึกต่าง ๆ ในการพดูแบ่งเป็ นหลายประเภทตามอาการต่าง ๆ เช่น

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑๑๒.๑ อุทานเสริมบทเพื่อใช้เสริมคําอาจจะอยู่ข้างหน้า ข้างหลังหรือตรงกลางก ็ได้เช่น กินข้าวกินปลา ลืมหูลืมตา ปืนผาหน้าไม้ วัดวาอาราม ๒.๒ อุทานเสริมบทที่ใช้เป็ นคําสร้อยในคําประพันธ์บางชนิด เช่นฮาเฮยแล นา ราเอย ใช้แทรกลงในถ้อยคําเพื่อความสละสลวยไม่มีความหมาย เช่น ขาดทรัพย์อับ มิตรหมอง หม่นจิต จริงแฮ เช้าค่ําพร่ําสั่งสอน ไปอีก หน่อยรา รักศักดิ์สงวนสัจธรรม เทิดเกียรติพ่อเฮย ๒. คําอุทานเสริมบท คือคําอุทานที่ผู้พูดกล่าวเพิ่มเติมถ้อยคําหรือเสริมขึ้นเพื่อให้ความชัดเจน ไพเราะ สละสลวย คล้องจอง เท่านั้นโดยไม่ต้องการเนื้อความ หรืออาจไม่สัมพันธ์กับคําที่ตามมาและไม่ต้องใช้เครื่องหมายอัศเจรีย์คําอุทานพวกนี้มักนิยมใช้ในภาษาไทยและเป็ นการลากเสียงเลียนคําเดิม แบ่งออกเป็ น ๒ ชนิด

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑๒.๑. อุ๊ย! โอย! ก. สงสัยหรือไต่ถาม . ๒. หา! หือ! ข. ดีใจ . ๓. ว้า! อุบ๊ะ! ค. เยาะเย้ย . ๔. กิ๊วกิ๊ว! เชอะ! ง. ประหม่า . ๕. ยี้! อี๋! จ. ประหลาดใจ . ๖. เฮ้! ไชโย! ฉ. เจ ็ บปวด . ๗. อ้า! เอ้อ! ช. ไม่พอใจ . ๘. ฮ้า! โอ้โฮ! ซ. โกรธเคือง . ๙. ว้าย! ตาเถร! ฌ. ปลอบโยน . ๑๐. หนอย! ชิชะ! ญ. รังเกียจ ขยะแขยง ฎ. ตกใจ แบบฝึกหัดที่๒.๑ คําสั่ง ให้นักเรียนจับคู่คําอุทานต่อไปนี้ให้ตรงกับอารมณ์หรือความรู้สึก

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑๓ประโยค เสริมบทตัวอย่าง โอ้เวรกรรมจําพรากต้องจากน้อง ..............๑. เขาพูดสะเด ็ ดยาดเลยคนปรบมือกันใหญ่..............๒. โอ้ว่าอนาถใจละไฉนจึงเป็ นฉะนี้..............๓. วัดวาอารามมีส่วนช่วยสังคมมาโดยตลอด ..............๔. นี่ลูกเต้าเหล่าใครกันบ้างมาวิ่งเล่นกันเต ็ มไปหมด ..............๕. อนิจจาอ้ายขุนแผนแสนอาภัพตกอับเสียคนจนป่นปี้..............๖. อุบ๊ะทําไมไม่เชื่อกันบ้าง ..............๗. เสียงลือเสียงเล่าอ้างอันใดพี่เอย ..............๘. เหม่เหม่ดูดู๋อ้ายทรพีมาอวดอ้างฤทธีว่ากล้าหาญ ..............๙. ขาดทรัพย์อับมิตรหมอง หม่นจิตร จริงแฮ ..............๑๐. โอ้โฮเรียนสําเร ็ จเป็ นครูบาอาจารย์แล้วหรือ .............. แบบฝึกหัดที่๒.๒ คําสั่ง ให้นักเรียนขีดเส้นใต้คําอุทานในประโยคต่อไปนี้และกาเครื่องหมายx ข้อที่เป็ นอุทานเสริมบท

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑๔หน ้ าท ี่ค ํ าอ ุ ทาน คําอุทานทําหน ้ าท ี่ต่างๆกันดังน ี้๑. ทําหน้าที่แสดงความรู้สึกของผู้พูด เช่น ตายจริง! ฉันลืมเอากระเป๋าสตางค์มา โธ่! เธอคงจะหนาวมากละซิ เอ๊ะ! ใครกันที่นําดอกไม้มาวางไว้ที่โต๊ะของฉัน๒. ทําหน้าที่เพิ่มน้ําหนักของคํา ได้แก่คําอุทานเสริมบท เช่น ทําเสร ็ จเสียทีจะได้หมดเรื่องหมดราวกันไป เมื่อไรเธอจะหาการหางานทําเสียที เธอเห ็ นฉันเป็ นหัวหลักหัวตอหรืออย่างไร ๓. ทําหน้าที่ประกอบข้อความในคํา ทําหน้าที่ประกอบข้อความในคําประพันธ์เช่น แมวเอ๋ยแมวเหมียว มดเอ๋ยมดแดง กอเอ๋ยกอไก่ ใบความรู้ที่๓

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑๕สัญญิง อาบท่า ผู้หลัก เอาสาด ไม่ลืมหู เสียดง เมายา ฤา หัวหลัก นา ๑. เธอดูเป็ น ผู้ใหญ่ขึ้นนะ ๒. ของไม่มีค่าอย่าไป เสียดายมันเลย ๓. ฝนตกไม่ลืมตา ๔. หากสยามพินาศลง ไทยอยู่ได้.๕. นี่เธอเห ็ นฉันเป็ น หัวตอหรืออย่างไร ๖. ค่ํามือแล้วยังไม่อาบน้ํา อีกหรือ ๗. เอาเสื่อ มาปูให้แขกนั่งซิ๘. เธอจะมา สัญญาอะไรกับฉัน ๙. ชังกันบ่แลเหลียว ตาต่อกัน .๑๐.ตาชูชอบกินเหล้า ทุกวันเลย แบบฝึกหัดที่๓.๑ คําสั่ง ให้นักเรียนนําคําอุทานเสริมบทที่กําหนดเติมในข้อความให้เหมาะสม

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑๖สร ุ ป คําอุทาน คือ คําที่ผู้พูด เปล่งออกมาเพื่อแสดงอารมณ์และความรู้สึก คําอุทาน มี๒ ชนิด คือ ๑. คําอุทานบอกอาการ เป็ นคําอุทานที่เปล่งออกมาเพื่อแสดงความรู้สึกเช่นโอ๊ย! อุ๊ย! อ๋อ! อนิจจา! เป็ นต้น ๒. คําอุทานเสริมบท เป็ นคําอุทานที่พูดออกมาเพื่อเน้นความหมายของคําให้ชัดเจนยิ่งขึ้น เช่น อาบน้ําอาบท่า เจ ็ บไข้ได้ป่วย เป็ นต้น หน้าทคี่ําอุทาน มี๓ หน้าที่คือ ๑. ทําหน้าที่แสดงความรู้สึกของผู้พูด ๒. ทําหน้าที่เพิ่มน้ําหนักของคํา ได้แก่คําอุทานเสริมบท ๓. ทําหน้าที่ประกอบข้อความในคํา ใช้ประกอบข้อความในคําประพันธ์ ใบความรู้ที่๔ ข้อสังเกตในการใช้คําอุทาน ๑. คําอุทานบอกอาการมักอยู่หน้าประโยค และหลังคําอุทานต้องมีเครื่องหมายอัศเจรีย์(!) ๒. คําอุทานเสริมบทจะวางไว้ตรงส่วนใดของประโยคก ็ได้และไม่ต้องมีเครื่องหมายอัศเจรีย์(!)

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑๗คําชี้แจง ให้นักเรียนเลือกคําตอบที่ถูกเพียงคําตอบเดียว ๑. ข้อใดคือความหมายของคําอุทาน ก. คําที่เปล่งออกมาเพราะตกใจ ข. คําที่เปล่งออกมาเพราะประหลาดใจ ค. คําที่เปล่งเสียงออกมาทุกครั้งที่รู้สึกเสียใจ ง. คําที่เปล่งเสียงออกมาเพื่อแสดงความรู้สึก ๒. ข้อใดคือชนิดของคําอุทาน ก. อุทานบอกบท ข. อุทานเสริมอาการ ค. อุทานแสดงสภาพ ง. อุทานบอกอาการ ๓. “ขอเชิญดื่มน้ําดื่มท่าเสียก่อนนะ”คําอุทานเสริมบทของประโยคนี้คือคําในข้อใดก. ดื่มน้ํา ข. ดื่มท่า ค. ขอเชิญ ง. เสียก่อน แบบทดสอบหลังเรียน

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑๘๔. “แม่เจ้าโว้ยสวยราวกับนางฟ้า” คําอุทานในประโยคเป็ นคําอุทานชนิดใดก. คําอุทานเสริมบท ข. คําอุทานบอกอาการ ค. คําอุทานแสดงความตกใจ ง. คําอุทานบอกความต้องการ ๕. คําอุทานที่อยู่ในคําประพันธ์เรียกว่าอุทานชนิดใด ก. สร้อยคํา ข. อุทานเสริมบท ค. อุทานคล้องจอง ง. อุทานบอกอาการ ๖. เครื่องหมายที่ใช้กับคําอุทานบอกอาการเรียกว่าอะไร ก. ปรัศนีข. อัศเจรีย์ค. อัศจรรย์ง. วิสรรชนีย์๗. ข้อใดไม่ใชป่ระโยชน์ของอุทานเสริมบท ก. แสดงความรู้สึก ข. เน้นความหมาย ค. เพิ่มเสียงของคํา ง. เกิดความคล้องจอง

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๑๙๘. ข้อใดใช้คําอุทานถูกต้อง ก. เฮ้อ ! เธอสวยน่ารักจัง ข. เฮ้ย ! มีบ้านสวยยังกับวัง ค. พุทโธ่! เขาตายเสียแล้ว ง. โอย ! กรรมตามทันแล้วซิ๙. “เอ๊ะ! ทําไมถึงเป็ นอย่างนี้” จากข้อความผู้พูดแสดงความรู้สึกอย่างไร ก. กลัว ข. เสียใจ ค. เห ็ นใจ ง. แปลกใจ ๑๐. “นั่นอะไรอยู่หลังพุ่มไม้” ข้อใดเป็ นคําอุทาน ก. นั่น ข. อะไร ค. นั่นอะไร ง. อยู่หลังพุ่มไม

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒๐ภาคผนวก

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒๑๑. ง. คําที่เปล่งเสียงออกมาเพื่อแสดงความรู้สึก ๒. ค. คําอุทานแสดงความตกใจ ๓. ข. ดื่มท่า ๔. ง. อุทานบอกอาการ ๕. ก. แสดงความรู้สึก ๖. ข. อัศเจรีย์๗. ข. อุทานเสริมบท ๘. ก. นั่น ๙. ง. แปลกใจ ๑๐. ค. พุทโธ่! เขาตายเสียแล้ว เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน เฉลยแบบทดสอบหลังเรียน ๑. ง. คําที่เปล่งเสียงออกมาเพื่อแสดงความรู้สึก ๒. ง. อุทานบอกอาการ ๓. ข. ดื่มท่า ๔. ค. คําอุทานแสดงความตกใจ ๕. ข. อุทานเสริมบท ๖. ข. อัศเจรีย์๗. ก. แสดงความรู้สึก ๘. ค. พุทโธ!่เขาตายเสียแล้ว ๙. ง. แปลกใจ ๑๐. ก. นั่น

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒๒๑. พุทโธ่! เขาตายเสียแล้ว ๒. เอ๊ะ! ทําไมถึงกลายเป็ นอย่างนั้นไปได้๓. ไชโย! ในที่สุดเราก ็ ทําสําเร ็ จจนได้๔. เฮ้ย! ทําไมไม่หยิบไปให้หมดเล่า ๕. โธ่!ไปอยู่ที่ไหนมา เขาไปกันหมดแล้วจ๊ะ ๖. แหม!ไม่อยากออกไปข้างนอกเลยใคร ๆคงล้อกันใหญ่๗. โอ๊ะ! ใครขว้างก้อนหินมาถูกหัวผม ๘. เอ้อเฮอ! นี่เธอหรือนี่ทําไมสวยขึ้นจนจําแทบไม่ได้๙. โอ้ย! เจ ็ บเหลือทน ๑๐.โอ้โฮ้! ช่างใหญ่โตมโหฬารเหลือเกิน เฉลยแบบฝึกหัดที่๑.๑ คําสั่ง ให้นักเรียนขีดเส้นใต้คําอุทานในประโยคต่อไปนี้

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒๓. ฉ ๑. อุ๊ย! โอย! ก. สงสัยหรือไต่ถาม . ก ๒. หา! หือ! ข. ดีใจ . ช ๓. ว้า! อุบ๊ะ! ค. เยาะเย้ย . ค ๔. กิ๊วกิ๊ว! เชอะ! ง. ประหม่า . ญ ๕. ยี้! อี๋! จ. ประหลาดใจ . ข ๖. เฮ้! ไชโย! ฉ. เจ ็ บปวด . ง ๗. อ้า! เอ้อ! ช. ไม่พอใจ . จ ๘. ฮ้า! โอ้โฮ! ซ. โกรธเคือง . ฎ ๙. ว้าย! ตาเถร! ฌ. ปลอบโยน . ช ๑๐. หนอย! ชิชะ! ญ. รังเกียจ ขยะแขยง ฎ. ตกใจ เฉลยแบบฝึกหัดที่๒.๑ คําสั่ง ให้นักเรียนจับคู่คําอุทานต่อไปนี้ให้ตรงกับอารมณ์หรือความรู้สึก

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒๔ประโยค เสริมบท๑. เขาพูดสะเด ็ ดยาดเลยคนปรบมือกันใหญ่ ๒. โอ้ว่าอนาถใจละไฉนจึงเป็ นฉะนี้………..๓. วัดวาอารามมีส่วนช่วยสังคมมาโดยตลอด ๔. นี่ลูกเต้าเหล่าใครกันบ้างมาวิ่งเล่นกันเต ็ มไปหมด ๕. อนิจจาอ้ายขุนแผนแสนอาภัพ ตกอับเสียคนจนป่นปี้………..๖. อุบ๊ะทําไมไม่เชื่อกันบ้าง ………..๗. เสียงลือเสียงเล่าอ้างอันใดพี่เอย ๘. เหม่เหม่ดูดู๋อ้ายทรพีมาอวดอ้างฤทธีว่ากล้าหาญ ………..๙. ขาดทรัพย์อับมิตรหมองหม่นจิตรจริงแฮ ๑๐. โอ้โฮ เรียนสําเร ็ จเป็ นครูบาอาจารย์แล้วหรือ ……….. เฉลยแบบฝึกหัดที่๒.๒ คําสั่ง ให้นักเรียนขีดเส้นใต้คําอุทานในประโยคต่อไปนี้และกา เครื่องหมาย x ในช่องให้ตรงกับ ชนิดของคําอุทานนั้น

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒๕สัญญิง อาบท่า ผู้หลัก เอาสาด ไม่ลืมหู เสียดง เมายา ฤา หัวหลัก นา ๑. เธอดูเป็ น ผู้หลัก ผู้ใหญ่ขึ้นนะ ๒. ของไม่มีค่าอย่าไป เสียดง เสียดายมันเลย ๓.ฝนตกไม่ ไม่ลืมหูลืมตา ๔.หากสยามพินาศลง ไทยอยู่ได้ฤา .๕.นี่เธอเห ็ นฉันเป็ น หัวหลัก หัวตอหรืออย่างไร ๖.ค่ํามือแล้วยังไม่อาบน้ํา อาบท่า อีกหรือ ๗.เอาเสื่อ เอาสาด มาปูให้แขกนั่งซิ๘.เธอจะมา สัญญิง สัญญาอะไรกับฉัน ๙.ชังกันบ่แลเหลียว ตาต่อกัน นา .๑๐.ตาชูชอบกินเหล้า เมายา ทุกวันเลย แบบฝึกหัดที่๓.๑ คําสั่ง ให้นักเรียนนําคําอุทานเสริมบทที่กําหนดเติมในข้อความให้เหมาะสม

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒๖ตารางการบันท ึ กคะแนนระหว่างเร ี ยนของนักเร ี ยนชั้นประถมศ ึ กษาปี ท ี่๕ ท ี่เร ี ยนโดยชุดการเร ี ยนรู ้ ด้ วยตนเองเร ื่อง คําอุทาน เลขที่ชื่อ – สกุล แบบฝึกชุดที่รวม ร้อยละ การประเมินชุดที่๑.๑ (๑๐) ชุดที่๒.๑ (๑๐) ชุดที่๒.๒ (๑๐) ชุดที่๓.๑ (๑๐) ผ่าน ไม่ผ่านกําหนดเกณฑ์ผ่าน การทําแบบฝึกระหว่างเรียนไว้ร้อยละ ๗๐( ๗ข้อ) ขึ้นไป

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒๗ตารางการบันท ึ กคะแนนการทดสอบก่อนเร ี ยน– หลังเรียนของนักเร ี ยนชั้นประถมศ ึ กษาปี ท ี่๕ ท ี่เร ี ยนโดยชุดการเร ี ยนรู ้ ด้ วยตนเองเร ื่อง คําอุทาน เลขท ี่ช ื่อ – สกุล คะแนน ระดับก่อนเร ี ยน หลังเร ี ยนการพัฒนากําหนดเกณฑ์ผ่าน การทําแบบทดสอบหลังเรียนไว้ร้อยละ ๗๐( ๗ข้อ) ขึ้นไป

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒๘บรรณานุกรม กรมวิชาการ, กระทรวงศึกษาธิการ.หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทยชุดภาษาเพื่อชีวิต ภาษาพาทีชั้นประถมศึกษาปีที่๕ ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑. พิมพ์ครั้งที่๔.กรุงเทพฯ : คุรุสภาลาดพร้าว, ๒๕๕๖.กองเทพ เคลือบพณิชกุล.การใช้ภาษาไทย.กรุงเทพฯ:โอเดียนสโตร์, ๒๕๔๒.กําชัย ทองหล่อ.หลักภาษาไทย.กรุงเทพฯ:อมรการพิมพ์,๒๕๔๕.กิจมาโนชญ์โรจน์ทรัพย.์ติวเข้มภาษาไทยโค้งสุดท้ายเข้าเตรียมอุดมศึกษา.กรุงเทพฯ:โรงเรียนวิทย์ศิลป์Pinnacle,๒๕๕๒.ขัณธ์ชัย อธิเกียรติ,เรณูทวินันท์และสิริพัชร์เจษฎาวิโรจน์.ภาษาไทยหลักภาษาและการใช้ภาษา.กรุงเทพฯ:อักษรเจริญทัศน์, ๒๕๕๔.เครือรัตน์เรืองแก้ว. ชนิดของคํา. กรุงเทพฯ:ปาเจรา , ๒๕๔๖.จงชัย เจนหัตถการกิจ.เสริมปรีชาญาณวิชาภาษาไทย ม.ต. พิมพ์ครั้งที่๕กรุงเทพฯ:ธนาเพลส , ๒๕๕๑.ชนิตา ฉัตรจรัสแสง. ภาษาไทยชั้นประถมศึกษาปีที่๖. พิมพ์ครั้งที่๑๑. กรุงเทพฯ: อักษรเจริญทัศน์, ๒๕๕๑.ช. ช้างน้อย. ภาษาชวนคิด. กรุงเทพ: สุวีริยาสาสน์, ๒๕๔๘.ฐะปะนีย์นาครทรรพ. บันไดหลักภาษา ๒ .กรุงเทพฯ:อักษรเจริญทัศน์, ๒๕๔๕.ธํารง ชูทัพ ,วิไลพร รังสีวงศ์และพรทิพย์แฟงสุด. หนังสือชุดเสริมประสบการณ์ภาษาไทย ชั้นประถมศึกษาปีที่๖. กรุงเทพฯ:ฟิสิกส์เซ ็ นเตอร์. ๒๕๕๑.บรรเทา กิตติศักดิ์. หลักภาษาไทย พิมพ์ครั้งที่๖. กรุงเทพฯ:ไทยวัฒนาพานิช.๒๕๓๙.พรทิพย์แฟงสุด. หลักภาษาไทยม. ๒. กรุงเทพฯ: ฟิสิกส์เซ ็ นเตอร์. ๒๕๕๒. ______________ . หลักภาษาไทยม.ต้น . กรุงเทพฯ : ฟิสิกส์เซ ็ นเตอร์. ๒๕๕๒.

ชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ชุดที่๓ คําอุทาน หน้า ๒๙ยศ พนัสสรณ์. ภาษาไทยม.ต้น. กรุงเทพฯ:ไทยวัฒนาพานิช,๒๕๓๙.ราชบัณฑิตยสถาน. พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒. กรุงเทพฯ: นานมีบุคส์พับลิเคชั่นส์, ๒๕๔๖. ______________. ลักษณนาม.พิมพ์ครั้งที่๖ กรุงเทพฯ : ราชบัณฑิตยสถานพ.ศ. ๒๕๔๖.วิเชียร เกษประทุม. คู่มือภาษาไทย ม. ๒ ท ๒๐๓ , ท ๒๐๔. กรุงเทพฯ: พัฒนาศึกษา, ๒๕๔๓.สถาบันภาษาไทย. บรรทัดฐานภาษาไทย เล่ม ๓ ชนิดของคํา วลีประโยคและสัมพันธสาร. กรุงเทพฯ : สํานักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา,๒๕๕๒.อัจฉรา ชีวพันธ์. หลักภาษาไทยชั้นประถมศึกษาปีที่๕. กรุงเทพฯ:กรุงธนพัฒนา,๒๕๔๕.