แนวทางเวชปฏิบัติการใช้ยาสมุนไพรทดแทนยาแผนปัจจุบัน จังหวัดจันทบุรี สำหรับบุคลากรมลทางการแพทย์และสาธารณสุข

40 แนวทางเวชปฏิบัติการใชยาสมุนไพรทดแทนยาแผนปจจุบัน จังหวัดจันทบุรี เอกสารอางอิง กิตติจิระรัตนโพธิ์ชัย, สุกิจ แสงนิพันธกูล, กิติวรรณ วิปุลากรและสุรชัย แซจึง. (บรรณาธิการ). (2557). ตําราออรโธปดิกส ฉบับกระเปา. ขอนแกน: มหาวิทยาลัยขอนแกน. กนกพร สุขโต. (2557). “ดีสเปปเซีย” อาการธรรมดา ที่ไมธรรมดาในเวชปฏิบัติปฐมภูมิ.9 มีนาคม 2561. https://med.mahidol.ac.th/ กรมพัฒนาการแพทยแผนไทยและการแพทยทางเลือก. (2559). คูมือแนวทางเวชปฏิบัติการแพทยแผนไทย และการแพทยทางเลือกในคลินิกบริการการแพทยแผนไทยและการแพทยทางเลือกแบบครบวงจร. กรุงเทพฯ: บริษัท สามเจริญพาณิชย(กรุงเทพ) จํากัด คณะกรรมการพัฒนาระบบยาแหงชาต ิ. (2560). บัญชียาหลักแหงชาติพ.ศ. 2560, 9 มีนาคม 2561. http://drug.fda.moph.go.th คณะแพทยศาสตรโรงพยาบาลรามาธิบดีมหาวิทยาลัยมหิดล ศูนยความเป  นเลิศดานมะเร็ง. (2545). มะเร็งลําไสใหญและ ทวารหนัก, 28 กุมภาพันธ 2561. https://med.mahidol.ac.th จรัสศรีฬียาพรรณ, รศ.พญ.วรัญญา บุญชัย, และผศ.ดร.นพ.สุขุม เจียมตน. (2557). โรคเรมิ. 8 มีนาคม 2561. http://www.si.mahidol.ac.th จรัสศรีฬียาพรรณ, รษิกา ฤทธิ์เรองเดชื , พิชญา มณีประสพโชค, วรัญญา บญชุัย, และสุขุม เจียมตน. (2560). โรค งูสวัด. 8 มีนาคม 2561. http://www.si.mahidol.ac.th ชนัดดา วงศเอกชูตระกูล.Myofascial Pain Syndrome (MPS) กลุมอาการปวดกลามเนื้อและเนื้อเยื่อพังผืด, 27 กุมภาพันธ 2561.http://sriphat.med.cmu.ac.th ดรินทรโลหส ิริวัฒน. (2553). นิ่วในถุงน้ําดี, 9 มีนาคม 2561. http://www.si.mahidol.ac.th ทวีเลาหพันธและเอื้อพงศจตุรธํารง. (บรรณาธิการ). (2555). การแพทยแผนไทยประยุกตกับการพัฒนาการแพทยแผนไทย ใหยั่งยืน. กรุงเทพฯ: ศุภวนิชการพิมพ. ปารยะ อาศนะเสน. อาการไอตอนที่ 1, 9 มีนาคม 2561. http://www.si.mahidol.ac.th ภาควิชาอายุรศาสตรคณะแพทยศาสตรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร. (ม.ป.ป.). การซักประวัติและตรวจรางกายเพื่อวินิจฉัยโรค อายุรศาสตร. ปทุมธาน: ีโรงพิมพมหาว ิทยาลยธรรมศาสตรั . มูลนิธิฟนฟูสงเสริมการแพทยไทยเดิมฯ และโรงเรียนอายรเวทธุํารง สถานการแพทยแผนไทยประยุกตคณะแพทยศาสตร ศิริราชพยาบาล. (2550). ตําราการแพทยไทยเดิม (แพทยศาสตรสงเคราะห ฉบับอนรุักษ) เลมที่ 1 ฉบบชั ําระ พ.ศ.2550. กรุงเทพฯ: ศุภวนิชการพิมพ มหาวิทยาลยมหั ิดล, คณะแพทยศาสตรศ ิรราชพยาบาลิ , คณาจารยภาคว ิชาอายุรศาสตร. (2559). ตําราอายุรศาสตรอาการ วิทยา พิมพครั้งที่3. กรุงเทพฯ : พริ้นทเอเบิ้ล, โรงพยาบาลบํารุงราษฎร. (ม.ป.ป.). มะเร็งลาไสํ ใหญ, 6 มีนาคม 2561. https://www.bumrungrad.com รุงฤดีจิณณวาโสและภัทราพร พูลสวัสด์ิงานการพยาบาลปองกันโรคและสงเสริมสุขภาพ คณะแพทยศาสตรโรงพยาบาล รามาธิบดีมหาวิทยาลยมหัดลิ . (2550), 26 กุมภาพันธ 2561.https://med.mahidol.ac.th ราชวิทยาลัยศลยแพทยั แหงประเทศไทย. (2551). ริดสีดวงทวาร, 27 กุมภาพันธ 2561. http://www.rcst.or.th ราชวิทยาลัยอายุรแพทยแหงประเทศไทย. สมาคมรูมาติสซั่มแหงประเทศไทย. (2553). แนวทางเวชปฏิบัติโรคปวดหลัง สวนลาง (Low Back Pain),26 กุมภาพันธ2561. http://www.rcpt.org รัตนวดี ณ นคร. ปวดขอและขออักเสบ (Arthralgia and Arthrits), 1 มีนาคม 2561. www.ped.si.mahidol.ac.th วิทยา ศรีดามา วิวัฒนกอกิจ และชัยชน โลวเจริญกุล. (2539), การสัมภาษณประวัติและตรวจรางกาย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพยู นิตี้พับลิเคชั่น

แนวทางเวชปฏิบัติการใชยาสมุนไพรทดแทนยาแผนปจจุบัน จังหวัดจันทบุรี 41 วรรณภรณนิลพานิช. (2016). การหลดเองของฟุนและกระดูกเบาฟนตายหล ังการเกิดโรคงสวูัดของเสนประสาทสมองค ูที่ 5 : รายงานผูปวย 1 ราย และทบทวนวรรณกรรม. วิทยาสารทันตแพทยศาสตร, 66(3), 182-192. วรรธนะ ชลายนเดชะ.(2550). ปวดกลามเนื้อ, 1 มีนาคม 2561.https://www.doctor.or.th วิไล ตระกูลโอสถ. (2545). ริดสีดวงทวาร, 27 กุมภาพันธ 2561. http://oldweb.pharm.su.ac.th เสงี่ยม พงษบุญรอด. (2522). ไมเทศเมืองไทย สรรพคณของยาเทศและยาไทยุ . กรุงเทพฯ : โรงพิมพกรุงธน สุเทพ กลชาญวิทย. (ม.ป.ป.). ทองผูก (Constipation), 2 มีนาคม 2561. http://www.thaimotility.or.th สุทัศนดวงดีเดน. (2554). Herpes zoster.วารสารสมาคมศิษยเกาสถาบันโรคผิวหนัง, 14(34), 16-24. สันตหัตถรีัตน. (2536). การตรวจรักษาอาการ “เลือดออก” (7) อุจจาระเปนเลือด, 3 มีนาคม 2561. https://www.doctor.or.th สมศักดิ์นวลแกว. (2557). แนวทางการตรวจวินิจฉยและการรั ักษาโรคดวยวิธีการทางการแพทยแผนไทยประยุกต. กรุงเทพฯ: อุษาการพิมพ สมาคมแพทยโรคหัวใจแหงประเทศไทยในพระบรมราชูปถัมภ. (ม.ป.ป.). อาการโรคหัวใจ, 9 มีนาคม 2561. http://www.thaiheart.org/ สมาคมรูมาติซั่มแหงประเทศไทย (2553). แนวทางเวชปฏิบัติการรักษาโรคขอเขาเสื่อม, 23 มีนาคม 2561. http://www.thairheumatology.org สุรเกยรตี ิ อาชานานุภาพ. (2553). ตําราการตรวจรักษาโรคทั่วไป 1 แนวทางการตรวจรักษาโรคและการใชยา. กรุงเทพฯ: หมอชาวบาน. สุรเกยรตี ิ อาชานานุภาพ. (2553). ตําราการตรวจรักษาโรคทั่วไป 2, 350 โรคกับการดูแลรักษาและการปองกัน. กรุงเทพฯ: หมอชาวบาน. สุรเกยรตี ิอาชานานุภาพ. (2551). งูสวัด. 8 มีนาคม 2561. https://www.doctor.or.th สมาคมการศึกษาเรื่องความปวดแหงประเทศไทย. (2552). แนวทางเวชปฏิบัติกลุมอาการปวดเรื้อรังระบบกระดูกและ กลามเนื้อ,26 กุมภาพันธ2561. http://www.rcpt.org สมาคมสภาองคกรโรคหืดแหงประเทศไทย, สมาคมอุรเวชชแหงประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมป, สมาคมโรคภูมิแพโรคหืด และวิทยาภูมิคุมกันแหงประเทศไทย, ราชวิทยาลัยโสต ศอ นาสิกแพทยแหงประเทศไทย, สมาคมแพทยระบบทางเดินอาหาร แหงประเทศไทย. ขอแนะนําการปฏิบัติสาธารณสุขการรักษาผูปวยไอเรื้อรังในผูใหญพ.ศ.2559. นนทบุรี: บริษัท บียอนดเอ็น เทอรไพรซจํากัด สหัทยา ไพบูลยวรชาติ. Pain Assessment and Measurement, 1 มีนาคม 2561. http://www.med.cmu.ac.th UmapornPongpan. Pain management, 1 มีนาคม 2561. http://mis.nkp-hospital.go.th Norris (2554).Knee arthritis, 23 มีนาคม 2561. http://www.norrishealth.co.uk/knee-arthritis/

แนวทางเวชปฏิบัติการใชยาสมุนไพรทดแทนยาแผนปจจุบัน จังหวัดจันทบุรี 43 ภาคผนวก

คณะผูจัดทํา รายนามที่ปรึกษา นายแพทยอภิรักษ พิศุทธอาภรณนายแพทยสาธารณสุขจังหวัดจันทบุรี นายอาจิณ สวางชีพ ผูทรงคุณวุฒิแพทยแผนไทยคลินิกการแพทยแผนไทย เล็กโอสถ นายพินิต ชินสรอย เภสัชกรปฏิบัติการ โรงพยาบาลวังน้ําเย็น รายนามคณะผูจัดทํา นางเกศรินทร  ไทยศรีวงศนักวิชาการสาธารณสุขเชี่ยวชาญ (ดานสงเสริมพัฒนา) สํานักงานสาธารณสุข จังหวัดจันทบุรี ประธานคณะทํางาน นายแพทยวรา เศลวัตนะกุล นายแพทยเชี่ยวชาญดานเวชกรรมปองกัน สํานักงานสาธารณสุข จังหวัดจันทบุรี รองประธานคณะทํางาน นางสาวเพ็ญศร ีสงวนทรัพยผูทรงคุณวุฒิแพทยแผนไทย คลินิกการแพทยแผนไทย วุฒิสารโอสถ คณะทํางาน นางสาววาสนา สุขไพศาล พยาบาลวิชาชีพชํานาญการ โรงพยาบาลพระปกเกลา จังหวัดจนทบัุรีคณะทํางาน นางสาวปยวรรณ ไชยผล แพทยแผนไทย โรงพยาบาลสองพี่นอง คณะทํางาน นางสาวริญญาภัทรพฤติรัตนวรกลุแพทยแผนไทย โรงพยาบาลสงเสริมสุขภาพตําบลมูซูคณะทํางาน นางสาวอรณิชา ศีลรักษ แพทยแผนไทย โรงพยาบาลเขาสุกมิคณะทํางาน นางสาวปวีณา ยะปญญา แพทยแผนไทย โรงพยาบาลพระปกเกลา จังหวัดจนทบัุรี คณะทํางาน นายภาณ ุศรีวรรตนั เภสัชกรชํานาญการพิเศษ สํานกงานสาธารณสัุข จังหวัดจันทบุรีคณะทํางาน นางสาวรัษฏาวลยั  โพธิขันธ นักวิชาการสาธารณสุขชํานาญการ สํานักงานสาธารณสุข จังหวัดจันทบุรีคณะทํางาน นางสาวณัฐธยานวงษวาทย แพทยแผนไทย โรงพยาบาลเขาสุกมิ คณะทํางานและเลขานุการ นางสาวปญจรัตนรอดทิม แพทยแผนไทย โรงพยาบาลแกงหางแมว คณะทํางานและผูชวยเลขานการุ นางสาวรัชฎาภรณรัตนะ แพทยแผนไทย โรงพยาบาลสอยดาว คณะทํางานและผูชวยเลขานการุ

ลําดับ กลุมอาการ ชื่อ รูปแบบ รูปแบบยา หนวย ขนาด บรรจุความแรง บัญชีรพช. รพ.สต. 1 แกลม ยาหอมเทพจิตร ยาผง ยารับประทาน ขวด 1´ s 8 g ED 3 3 2 แกลม ยาหอมนวโกฐ ยาผง ยารับประทาน ขวด 1´ s 8 g ED 3 3 แกลม หอมทิพยโอสถ ยาผง ยารับประทาน ขวด 1´ s 8 g ED 3 4 แกลม หอมอินทจักรยาเม็ด ยารับประทาน ขวด 1´ s 8 g ED 3 5 กลุมยาขับลม ขมิ้นชัน แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 3 5.1 กลุมยาขับลม ขมิ้นชัน แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 60´ s 500 mg ED 3 6 กลุมยาขับลม ขิง แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 3 7 กลุมยาขับลม เบญจกูล แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 8 กลุมยาขับลม ธาตุอบเชย ยาน้ํา ยารับประทาน ขวด 1´ s 120 ml ED 3 9 กลุมยาบรรเทา อาการทองผูก ชุมเห็ดเทศ ยาชง ยารับประทาน หอ 10’s 8 g ED 3 10 กลุมยาบรรเทา อาการทองผูก มะขามแขก ยาเม็ด ยารับประทาน กระปุก 500 s 400 mg ED 3 3 11 กลุมยาบรรเทา อาการทองเสีย ธาตุบรรจบ แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 12 กลุมยาบรรเทา อาการทองเสีย เหลืองปดสมุทร แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 13 กลุมยาบรรเทา ริดสีดวงทวาร ผสมเพชรสังฆาต แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 3 14 กลุมยาโลหิตระดูประสะไพล แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 350 mg ED 3 3 15 กลุมยาโลหิตระดูเลือดงาม แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 60´ s 350 mg ED 3 16 ยาสตรีหลังคลอด ปลูกไฟธาตุแคปซูล ยารับประทาน กระปุก ไมทราบ ไมทราบ ED 3 17 ยาสตรีหลังคลอด ไฟประลัยกัลป แคปซูล ยารับประทาน กระปุก ไมทราบ ไมทราบ ED 3 กรอบบัญชีรายการยาสมุนไพร กลุมที่ 1 ยารักษากลุมอาการทางระบบไหลเวียนโลหิต (แกลม) กลุมที่ 2 ยารักษากลุมอาการทางระบบทางเดินอาหาร กลุมที่ 3 ยารักษากลุมอาการทางสูติศาสตรนรีเวชวิทยา

18 ยาแกไขออกผื่น เขียวหอม ผง ยารับประทาน กระปุก 1´ s 15 g ED 3 19 ยาแกไขออกผื่น หาราก แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500’s 400 mg ED 3 20 แกไขตัวรอน จันทนลีลา แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 350 mg ED 3 21 แกไขตัวรอน ประสะจันทรแดง แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 22 แกรอนใน มะระขี้นก แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 23 แกไอ/ขับเสมหะ แกไอผสมมะขามปอม ยาน้ํา ยารับประทาน ขวด 1´ s 60 ml ED 3 3 24 แกไอ/ขับเสมหะ ตรีผลา แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 25 แกไอ/ขับเสมหะ ประสะมะแวง เม็ด ยารับประทาน ซอง 1´ s 20 Tab. ED 3 3 26 แกไอ/ขับเสมหะ อํามฤควาทียาผง ยารับประทาน กระปุก 1´ s 15 g ED 3 27 แกเจ็บคอ ฟาทะลายโจร แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 400 mg ED 3 3 27.1 แกเจ็บคอ ฟาทะลายโจร แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 60´ s 400 mg ED 3 28 แกหวัด คัดจมูก ปราบชมพูทวีป แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 400 mg ED 3 กลุมที่ 6 ยาบํารุงโลหิต 29 บํารุงโลหิต บํารุงโลหิต แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 30 ปวดกลามเนื้อ เถาวัลยเปรียง แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 350 mg ED 3 3 31 ปวดกลามเนื้อ ธรณีสันฑะฆาต แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 32 ปวดกลามเนื้อ สหัศธารา แคปซูล ยารับประทาน กระปุก 500´ s 500 mg ED 3 33 ปวดกลามเนื้อ ไพล ครีม ยาใชภายนอก หลอด 1´ s ไมทราบ ED 3 3 34 ปวดกลามเนื้อ ลูกประคบสด/แหง ประคบ ยาใชภายนอก ลูก 1´ s 200 g ED 3 3 35 สมานแผล บัวบก ครีม ยาใชภายนอก หลอด 1´ s 20 g ED 3 3 36 ลางแผล มังคุด/เปลือกมังคุด การวิดีน ยาใชภายนอก ขวด 1´ s ไมทราบ ED 3 37 บรรเทาเรม งสวัส พญายอ ครีม ยาใชภายนอก หลอด 1´ s 5 g ED 3 3 38 ขับปสสาวะ กระเจี๊ยบแดง ยาชง ยารับประทาน ซอง 10´ s 0.2 g ED 3 39 ขับปสสาวะ หญาหนวดแมว ยาชง ยารับประทาน ซอง 10´ s ไมทราบ ED 3 กลุมที่ 10 ยาถอนพิษเบื่อเมา 40 ถอนพิษ รางจืด ยาชง ยารับประทาน ซอง 10's 3 g ED 3 3 41 ลดความอยากบุหรหญี าดอกขาว ลูกอม ยารับประทาน ซอง 1´ s ไมทราบ NED 3 3 กลุมที่ 7 ยารักษากลุมอาการทางกลามเนื้อและกระดูก กลุมที่ 8 ยารักษากลุมอาการทางระบบผิวหนัง กลุมที่ 9 ยารักษากลุมอาการทางระบบทางเดินปสสาวะ กลุมที่ 11 ยาลดความอยากบุหรี่ กลุมที่ 4 ยาแกไขแกรอนใน กลุมที่ 5 ยารักษากลุมอาการของระบบทางเดินหายใจ บรรเทาเริม, งูสวัส ลดความอยากบุหรี่

ลําดับ ชื่อยา ขนาดความแรง รูปแบบยา การบริหารยา แหลงผลิต รหัสยาสมุนไพร 24 หลัก 1ขมิ้นชัน 500 mg./แคปซูล แคปซูล ยารับประทานโรงพยาบาลเขาคิชฌกูฎ 4100-0000-0109-1500-2011-0844 2มะขามแขก 400 mg./แคปซูล ยาเม็ด ยารับประทาน โรงพยาบาลเขาคิชฌกูฎ 4100-0000-0490-0000-2011-0844 มะขามแขก 400 mg./แคปซูล ยาเม็ด ยารับประทาน องคการเภสัชกรรม 4100-0000-0499-1350-2018-2805 3ผสมเพชรสังฆาตสูตร 1 500 mg./แคปซูล แคปซูล ยารับประทาน โรงพยาบาลเขาคิชฌกูฎ 4200-0000-4110-0000-2011-0844 4แกไอผสมมะขามปอมสูตร 2 60 ml./ขวด ยาน้ํา ยารับประทาน โรงพยาบาลเจาพระยาอภัยภูเบศร 4200-0000-1550-0000-9471-0665 แกไอผสมมะขามปอม 60 ml./ขวด ยาน้ํา ยารับประทาน มูลนิธิโรงพยาบาลเจาพระยาอภัยภูเบศร 4200-0000-1589-4040-9478-2758 แกไอผสมมะขามปอม 60 ml./ขวด ยาน้ํา ยารับประทาน บริษัทธงทองโอสถจํากัด 4200-0000-3009-5030-9478-2750 5ประสะมะแวง 20´s/ซอง เม็ด ยารับประทาน บริษัทผลิตภัณฑสมุนไพรไทยจํากัด 4200-0000-5349-1200-2038-2755 ประสะมะแวง 20´s/ซอง เม็ด ยารับประทาน บริษัทธงทองโอสถจํากัด 4200-0000-3969-1200-2038-2750 6เถาวัลยเปรียง 350 mg./แคปซูล แคปซูล ยารับประทาน โรงพยาบาลเขาคิชฌกูฎ 4100-0000-0230-0000-2011-0844 7พญายอ 5 g./หลอด ครีม ยาใชภายนอก บริษัทผลิตภัณฑสมุนไพรไทยจํากัด 4100-0000-0389-3004-4018-2755 พญายอ 5 g./หลอด ครีม ยาใชภายนอก โรงพยาบาลเจาพระยาอภัยภูเบศร 4100-0000-0380-0000-4011-0665 พญายอ 10 g./หลอด ครีม ยาใชภายนอก มูลนิธิโรงพยาบาลเจาพระยาอภัยภูเบศร 4100-0000-0389-3018-4018-2758 กลีเซอรีนพญายอ 10 ml./ขวด กลีเซอรีน ยาใชภายนอก มูลนิธิโรงพยาบาลเจาพระยาอภัยภูเบศร 4100-0000-0389-4010-5038-2758 รหัสยาสมุนไพร 24 หลัก