ธรรมนูญสุขภาพ เทศบาลเมืองลำพูน

ธรรมนญู ว่าด้วยระบบสขุ ภาพ
สู่ตาบลสขุ ภาวะของประชาชน เทศบาลเมอื งลาพนู

ฉบับท่ี 1 พ.ศ. 2562

สารบญั

คำปรำรภ 1

นยิ ำมศัพท์ 2

หมวดท่ี 1 ปรชั ญำแนวคดิ ของระบบสขุ ภำพ .8

หมวดท่ี 2 กำรสรำ้ งเสริมคุณลกั ษณะทพี่ งึ ประสงคต์ อ่ สขุ ภำวะ ..8

หมวดท่ี 3 กำรปรบั เปลี่ยนพฤติกรรมสขุ ภำพ .9

หมวดท่ี 4 กำรดูแล ส่งเสรมิ สขุ ภำพผสู้ งู อำยุเทศบำลเมอื งลำพนู .10

หมวดที่ 5 กำรดแู ลแก้ไขปรับปรงุ สิ่งแวดล้อมทเี่ หมำะสม 12

หมวดท่ี 6 กำรบรหิ ำร ติดตำม ประเมนิ ผลดำ้ นสขุ ภำพ 13

หมวดที่ 7 กำรคมุ้ ครองสิทธิผบู้ รโิ ภค 14

หมวดที่ 8 กำรเผยแพร่ประชำสมั พนั ธค์ วำมรู้ และบริกำรขอ้ มูล 14

ด้ำนสขุ ภำพ

หมวดท่ี 9 เศรษฐกิจพอเพยี ง พฒั นำภมู ปิ ญั ญำทอ้ งถ่นิ 15

แพทยแ์ ผนไทยและแพทย์ทำงเลอื ก

หมวดที่ 10 กำรระดมทรัพยำกร และสนบั สนนุ งบประมำณ 16

กำรดำเนนิ งำนด้ำนสขุ ภำพ

หมวดที่ 11 สำนักธรรมนญู ว่ำดว้ ยระบบสุขภำพ สู่ตำบลสขุ ภำวะ 17

ของประชำชน เทศบำลเมอื งลำพนู

หมวดท่ี 12 บทเฉพำะกำล 20

บนั ทกึ ควำมรว่ มมอื กำรดำเนนิ งำนธรรมนญู ฯ 21

ประมวลภำพกิจกรรม กำรขบั เคล่ือนธรรมนูญฯ 22

1

ธรรมนญู วา่ ด้วยระบบสขุ ภาพ สู่ตาบลสขุ ภาวะของประชาชน
เทศบาลเมอื งลาพูน (ฉบบั ท่ี 1) พ.ศ. 2562
12 หมวด 68 ขอ้

คาปรารภ

เนื่องจากพระราชบัญญัติสุขภาพแห่งชาติ พ.ศ. 2550
ที่ได้ประกาศใช้เมื่อวันท่ี 20 มีนาคม 2550 และธรรมนูญว่าด้วย
ระบบสุขภาพแห่งชาติ พ.ศ. 2552 มีสาระสาคัญ ในการ
กาหนดกรอบแนวทางของนโยบายการดาเนินงานทางยุทธศาสตร์
ด้านสุขภาพระดับประเทศ รวมท้ังมีองค์กรและกลไกเพื่อให้
เกิดการดาเนินการอย่างต่อเน่ือง และมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วน
ทั้งภาครัฐ ภาควิชาการ และภาคประชาชนอันจะนาไปสู่
เป้าหมายในการสร้างเสริมสุขภาพ รวมทั้งสามารถดูแลปัญหา
ด้านสุขภาพของประชาชนได้อย่างมีประสิทธิภาพ และประสิทธิผล
ประกอบกับมติการประชุมสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ คร้ังท่ี 1
พ.ศ. 2552 มีมติหลายประเด็นท่ีต้องให้องค์กรปกครอง
ส่วนท้องถ่ิน ดาเนินการตามกฎหมายและมติสมัชชาสุขภาพ
แห่งชาตใิ นการจดั การสขุ ภาพ ทรัพยากรธรรมชาตแิ ละสิง่ แวดลอ้ ม

ข้อที่ 1 ธรรมนูญฉบับน้ีเรียกว่า ธรรมนูญว่าด้วยระบบ
สุขภาพสู่ตาบลสุขภาวะของประชาชน เทศบาลเมืองลาพูน
ฉบบั ที่ 1 พ.ศ. 2562

2

ข้อท่ี 2 การประกาศใช้ธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพ
สู่ตาบลสุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน ให้มีผลเร่ิมใช้
ภ า ย ใน .3 0 .วั น ห ลั งจ า ก ค ณ ะ ก ร ร ม ก า ร ธ ร ร ม นู ญ ว่ า ด้ ว ย ร ะ บ บ
สุ ข ภ า พ สู่ ต า บ ล สุ ข ภ า ว ะ ข อ ง ป ร ะ ช า ช น เท ศ บ า ล เมื อ ง ล า พู น
มีมตเิ หน็ ชอบ

นิยามศพั ท์

ข้อท่ี 3 ธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพสู่ตาบลสุขภาวะ
ของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน หมายความว่า การมีส่วนร่วม
ของประชาชนในเทศบาลเมืองลาพูน ที่ร่วมกันจัดทาบันทึก
ข้อตกลงที่ว่าด้วยระบบสุขภาพ เพ่ือใช้เป็นแนวทางการดารงชีวิต
และกรอบการดาเนินงานของประชาชน หน่วยงาน องค์กร ชุมชน
เอกชนในเทศบาลเมืองลาพูนรวมถึงบุคคล หน่วยงานองค์กรชุมชน
อืน่ ๆ ทเี่ ข้ามาดาเนินกจิ กรรมร่วมกัน ในพืน้ ทเ่ี ทศบาลเมอื งลาพนู

สุขภาวะ หมายความว่า ภาวะของประชาชนเทศบาล
เมืองลาพูน ท่ีสมบูรณ์พร้อมทั้งทางกาย ทางจิตใจ ทางปัญญา
และทางสังคม เชื่อมโยงกนั เปน็ องค์รวมอย่างสมดุล

คุณธรรม หมายความว่า คุณความดีที่บุคคลพึงสานึก
ในจิตใจตน ในเรื่องความจริง ความดีงาม และใช้เป็นหลักการ
ในการดาเนินชวี ิต

ผู้สูงอายุ หมายความว่า ประชาชนท่ีอาศัยอยู่ในเทศบาล
เมอื งลาพนู ท้ังเพศชายและเพศหญงิ ซ่งึ มอี ายุตง้ั แต่ 60 ปีขนึ้ ไป

3

คนพิการ หมายความว่า ประชาชนที่อาศัยในเทศบาล
เมืองลาพูน ซ่ึงมีข้อจากัดในการปฏิบัติชีวิตประจาวัน หรือเข้าไป
มีส่วนร่วมทางสังคม เน่ืองจากมีความบกพร่องทางการมองเห็น
การได้ยิน การเคลื่อนไหว การส่ือสารจิตใจ อารมณ์ พฤติกรรม
สติปัญญา และการเรียนรู้ หรอื ความบกพร่องอ่ืนใด

สิ่งแวดล้อม หมายความว่า สิ่งต่างๆ ท่ีมีลักษณะทาง
กายภาพและชีวภาพที่อยู่รอบตัว ซ่ึงเกิดขึ้นโดยธรรมชาติ และส่ิงที่
ทาข้ึนแบ่งออกเป็น 2 ประเภทคือ สิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติ
และส่งิ แวดลอ้ มท่ีมนุษยส์ รา้ งขึ้น

จรยิ ธรรม หมายความวา่ แนวทางประพฤติทยี่ ึดคณุ ธรรรม
จิตสานึกสาธารณะ หมายความว่า การที่บุคคลมีจิตใจ
คานึงถึงประโยชน์ของผู้อ่ืน และให้ความสาคัญต่อผลประโยชน์
ของสว่ นรวมเปน็ ทีต่ ัง้
วัฒนธรรม หมายความว่า วถิ ีชวี ิตแหง่ ความดงี ามที่ประพฤติ
ปฏิบัติสืบต่อกันมาบนพ้ืนฐานแห่งการรับรู้ร่วมกัน ในการดาเนิน
ชีวิตประจาวัน โดยสอดคล้องกับสภาพแวดล้อมและธรรมชาติ
ในเทศบาลเมืองลาพูน
ประเพณี หมายความวา่ กิจกรรมทางวัฒนธรรมทด่ี าเนินอยู่
อย่างสมา่ เสมอ
ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง หมายความว่า แนวทางปฏิบัติ
ท่ียึดหลักความพอเพียง มีเหตุผล มีระบบภูมิคุ้มกันในตัวเองที่ดี
ส ม ค ว ร ต่ อ ก า ร มี ผ ล ก ร ะ ท บ ใด ๆ อั น เกิ ด จ า ก ก า ร เป ล่ี ย น แ ป ล ง
ทงั้ ภายนอกภายใน ทงั้ น้ีตอ้ งอาศยั ความรอบรู้ ความรอบคอบและ

4

ความระมัดระวังอย่างยิ่งในการนาวิชาการต่างๆมาใช้ในวางแผน
และดาเนนิ การทกุ ข้ันตอน

การมีส่วนร่วม หมายความว่า การท่ีทุกคนมีส่วนร่วม
ในกระบวนการร่วมคิด ร่วมทา ร่วมกิจกรรม ร่วมรับผลประโยชน์
ร่วมรับผิดชอบ และร่วมติดตามประเมินผลกิจกรรมต่างๆ
ท่เี กดิ ข้ึนในพ้ืนที่

สถานบริการ หมายความว่า สถานท่ีซึ่งให้บริการหรือ
อานวยความสะดวกในการดารงชีวิตของผู้คนในชุมชนเทศบาล
เมอื งลาพนู

สถานบริการของรัฐ หมายความว่า หน่วยงานราชการ
ของรัฐในพ้ืนท่ีเทศบาลเมืองลาพูน เช่น เทศบาลเมืองลาพูน
ศาลากลางจงั หวดั ลาพนู โรงเรียน... เปน็ ต้น

หน่วยงาน หมายความว่า หน่วยงานท้ังภาครัฐและเอกชน
ทตี่ ั้งอยใู่ นพ้ืนท่ีและนอกพ้ืนท่ี เทศบาลเมอื งลาพูน และเข้าร่วมเป็น
ภาคเี ครือข่ายหรอื ดาเนินกจิ กรรมในเทศบาลเมืองลาพนู

องค์กรปกครองส่วนท้องถ่ิน หมายความว่า ราชการส่วน
ท้องถ่ินท่ีได้รับการเลือกต้ังจากประชาชนในท้องถ่ินน้ัน มีอานาจ
หน้าที่ในการบริหารจัดการบริการสาธารณะ ตามกฎหมาย
เพ่ือประโยชน์สุขของชุมชนในท้องถ่ินนั้น เช่น กรุงเทพมหานคร
(กทม.) เมืองพัทยา เทศบาล องค์การบริหารส่วนตาบล (อบต.)
และองคก์ ารบริหารสว่ นจงั หวดั (อบจ.)

5

องค์กร กลุ่มชุมชน หมายความว่า องค์กรหรือกลุ่มของ
ป ร ะ ช น ช น ท่ี ร ว ม ตั ว กั น โด ย มี ก า ร จั ด ต้ั ง จ า ก ห น่ ว ย ง า น ข อ ง รั ฐ
หรือตามพระราชบัญญัติที่เกี่ยวข้อง หรือก่อต้ังกันเองภายในพ้ืนท่ี
และเป็นที่ยอมรับของประชาชนทั่วไป โดยมีกิจกรรมที่เป็น
ประโยชนต์ ่อสว่ นรวมและสาธารณะ

ศูนย์ข้อมูลกลาง หมายความว่า สถานที่รวบรวม จัดเก็บ
นาเสนอขอ้ มลู ขา่ วสารทางด้านสขุ ภาพ

การคืนข้อมูล หมายความว่า การส่งมอบข้อมูลท่ีผ่านการ
วิเคราะห์ สงั เคราะห์ การแปรผลใหแ้ กผ่ ทู้ ่มี สี ่วนได้สว่ นเสยี

ภาคีเครือข่าย หมายความว่า หน่วยงานทั้งภาครัฐและ
เอกชน องค์กรชุมชน ท่มี ีเจตจานงร่วมดาเนินกิจกรรมสรา้ งสุขภาพ
สุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน

การสร้างเสริมสุขภาพ หมายความว่า การกระทาที่มุ่ง
ส่งเสริมและสนับสนุนให้บุคคล มีสุขภาวะ ทางกาย ทางจิตใจ
ทางปัญญา และทางสังคม สนับสนุนพฤติกรรมของบุคคล
การจัดสภาพแวดล้อม ให้เหมาะสม ปลอดภัย เพ่ือส่งเสริมสุขภาพ
คณุ ภาพชีวิตที่ดขี องบุคคล ครอบครัว และสงั คม

การป้องกันโรค หมายความว่า การกระทาใดๆหรืองดเว้น

การกระทาอันใด มีความมุ่งหมายให้บุคคลไม่เจ็บป่วย ไม่ป่วย

กลับซ้า หรือไม่มีการแพร่ระบาดของโรค แบ่งออกเป็น 3 ระยะ

คือ การป้องกันก่อนการเกิดโรค กระบวนการยับย้ังระหว่างการ

เกดิ โรค การฟื้นฟสู ภาพหลงั การเจบ็ ปว่ ยมิใหป้ ว่ ยซ้า

6

การควบคุมโรค หมายความว่า การกระทาใดๆ ที่มีความมุ่ง

หมายจากัดการเกิดโรคมิให้มีการแพร่ระบาดรวมถึงการเตรียม

ความพร้อมในการควบคุมโรคเมื่อมีการระบาดของโรคท้ังโรคติดต่อ

โรคไมต่ ดิ ต่อ อนั ตรายจากสารเคมีต่างๆสารปนเปอื้ นในอาหาร

ภัยพิบัติ หมายความว่า ภัย อันเกิดจากเหตุท้ังปวง
ที่มีผลกระทบต่อชีวิตและทรัพย์สิน รวมถึงเหตุจากภัยธรรมชาติ
อนั สง่ ผลใหเ้ กิดการระบาดของโรค

การควบคุมป้องกันปัจจัยท่ีคุกคามสุขภาพ หมายความว่า
การจัดการกับปัจจัยต่างๆ ท่ีมีผลเสียต่อสุขภาพไม่ว่าจะเป็น
สิ่งแวดล้อมทาง กายภาพ ชีวภาพ เชื้อโรค สารเคมี ภัยธรรมชาติ
รวมทั้งระบบต่างๆ ในสังคมเพื่อป้องกันและลดผลกระทบ
ตอ่ สุขภาพ รวมท้งั สร้างปจั จัยท่เี อือ้ ตอ่ การมสี ุขภาพดี

พาหะนาโรค หมายความว่า ตวั การท่นี าโรคมาตดิ ตอ่ ส่ผู ้อู ่นื
การบริการด้านสุขภาพ หมายความว่า การบริการต่างๆ
อันเกี่ยวกับการสร้างสุขภาพ การป้องกันควบคุมโรค และปัจจัย
ที่คุกคามสุขภาพ การตรวจวินิจฉัยและบาบัดสภาวะการเจ็บป่วย
และการฟน้ื ฟสู มรรถภาพของบคุ คล ครอบครวั ชุมชน
เกณฑ์ชี้วัดด้านสุขภาพ หมายความว่า ส่งิ ท่แี สดงให้สามารถ

เห็นผลทเ่ี กดิ จากการกระทาใดๆต่อการดาเนนิ งานดา้ นสุขภาพ

สัมมาชีพ หมายความวา่ การประกอบอาชพี ท่ีดีและสจุ ริต

7

จิตอาสา หมายความว่า ผู้ที่มีจิตใจนิยม ช่วยเหลือผู้อื่น
โดยไม่คิดหวงั ส่งิ ตอบแทน

ภูมิปัญญาท้องถ่ิน หมายความว่า ความรู้ ความสามารถ
ในด้านตา่ งๆ ท่สี รา้ งสมและถา่ ยทอดกันมาในแตล่ ะรุ่นของชุมชน

การจัดการความรู้ หมายความว่า การดาเนินการให้ความรู้
เหล่านั้นสามารถคงอยู่ และสืบทอดให้เป็นประโยชน์ต่อผู้อ่ืน
ท่ตี อ้ งการ

เวทแี ลกเปลี่ยนเรยี นรดู้ ้านสุขภาพ หมายความว่า การจัดให้
มีสถานท่ีพูดคุย ปรึกษา และแลกเปลี่ยนเรียนรู้เพื่อใช้เป็น
ประโยชน์ตอ่ การดาเนินการแก้ไขปัญหาดา้ นสขุ ภาพ

เกษตรอินทรีย์ปลอดภัยจากสารพิษ หมายความว่า การทา
การเกษตรโดยมีความเข้าใจในการใช้สารเคมีต่างๆ ทางการเกษตร
และมจี ติ สานึกท่คี านึงถงึ ความปลอดภยั ในการบรโิ ภค

มาตรการทางสังคม หมายความว่า ข้อตกลงใดๆ ท่ีเกิดข้ึน
จากชุมชนส่วนรวม เพ่ือให้เป็นผลบังคับและมีความมุ่งหมาย
ใหม้ ีการปฏิบัติตามขอ้ ตกลงน้ัน

ข้อท่ี 4 ธรรมนูญฉบับน้ีใช้เป็นแนวทางการดารงชีวิตด้าน
สุขภาพและกรอบการดาเนินงานของประชาชน หน่วยงาน องค์กร
ชุมชน ภาคเอกชนในเทศบาลเมืองลาพูน รวมถึงบุคคล หน่วยงาน
องค์กรชุมชนอื่นๆ ท่ีเข้ามาดาเนินกิจกรรมร่วมกันในพ้ืนที่เทศบาล
เมืองลาพูน

8

หมวดท่ี 1 ปรชั ญาแนวคดิ ของระบบสขุ ภาพ

ข้อที่ 5 การพัฒ นางานด้านระบบสุขภาพ เทศบาล

เมืองลาพู น ร่วมกันระดมความคิดที่ สอดคล้องกับ ภาวะ
ปัญหาสุขภาพของประชาชน และสอดคล้องกับภาวะปัญหา
สุขภาพของประชาชน ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมนิสัยสุขภาพ
โดยการร่วมสร้างสุขภาพตนเอง ครอบครัว ชุมชน โดยอาศัย
ความรัก ความเขา้ ใจ ความสามคั คตี ามวถิ ีประชาธิปไตย และอาศัย
พื้นฐานทางคุณธรรม จริยธรรม หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง
เพื่อให้ประชาชนในเทศบาลเมืองลาพูนมุ่งสู่ “คนเวียงหละปูน
ฮ่วมฮัก ฮอมบญุ เกอื้ หนนุ สขุ ภาวะ”

หมวดที่ 2 การสรา้ งคณุ ลกั ษณะทพี่ งึ ประสงคต์ ่อสขุ ภาวะ

ข้อที่ 6 ประชาชนเทศบาลเมืองลาพู น มีคุณ ธรรม
มีจรยิ ธรรม มจี ติ สานกึ สาธารณะและยม้ิ แยม้ แจ่มใส

ข้อท่ี 7 มีสถานบริการของรัฐท่ีมีมาตรฐาน การบริการ
และเอือ้ ตอ่ สุขภาพ

ขอ้ ท่ี 8 มกี ารจัดการธรรมชาติให้ร่มรื่น และสภาพแวดล้อม
ที่เหมาะสมต่อสุขภาพ

ขอ้ ท่ี 9 มีสถานท่ีสาหรับการพักผ่อนและการออกกาลังกาย
อย่างเหมาะสม รวมถึงมีกิจกรรมการออกกาลังกาย ที่สม่าเสมอ
ทกุ เพศทกุ วัย

ข้ อ ที่ .10.ค ว า ม ร่ ว ม มื อ กั น ใ น ก า ร จั ด ก า ร ส่ิ ง แ ว ด ล้ อ ม
ทเ่ี หมาะสมต่อสุขภาพ

9

ข้อที่ 11 ส่งเสริมการอนุรักษ์ พัฒนาศิลปะ วัฒนธรรม
และประเพณที ดี่ งี าม

ข้อที่ 12 มีความร่วมมือ ในการรวมกลุ่มเพ่ือทากิจกรรม
ที่เป็นประโยชน์ในชุมชน เช่น การรักษาสิ่งแวดล้อม การให้บริการ
ด้วยจิตอาสาในการสร้างประโยชน์ต่างๆ โดยไม่หวังส่ิงตอบแทน
อยา่ งสมา่ เสมอ และคนสว่ นใหญ่เขา้ ร่วมในกิจกรรม

ข้อท่ี 13 ปลูกฝัง สร้างเสริมพฤติกรรมค่านิยมการบริโภค
ของบุคคล ครอบครวั ชุมชน ทเี่ อ้อื ตอ่ การมสี ขุ ภาพที่ดี

ขอ้ ท่ี 14 ส่งเสรมิ ครอบครวั ให้มีความอบอนุ่ มสี ขุ ภาพจติ ดี
ข้อที่ 15 ปลูกผักและรับประทานพืชผัก ที่มาจากการ
ทาเกษตรอินทรยี ์ ผกั ปลอดภยั

หมวดที่ 3 การปรบั เปลยี่ นพฤตกิ รรมสขุ ภาพ

ข้อท่ี 16 ประชาชนเทศบาลเมืองลาพูนไม่กิน หวาน มัน
เคม็

ข้อที่.17.ร้านอาหาร กลุ่มแม่บ้านที่ประกอบอาหาร
เจ้าภาพ หลีกเลยี่ งการเลยี้ งอาหาร ทีม่ ีรสหวาน มนั เค็ม

ขอ้ ท่ี 18 ประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน หลกี เลี่ยงการถวาย
อาหารรสหวาน มนั เคม็ แดพ่ ระภิกษสุ งฆ์

ขอ้ ท่ี 19 ชุมชนมีการจัดกิจกรรมการออกกาลังกายในพ้ืนท่ี
สาธารณะ 1 ชมุ ชน อย่างนอ้ ย 1 กิจกรรม

ข้อที่ 20 เทศบาลเมืองลาพูนสนับสนุนให้ภาคครัวเรือน
ปลกู ผักสวนครัวร้วั กนิ ได้ ในรูปแบบ“สวนผกั คนเมอื ง”

10

ข้อท่ี 21 เทศบาลเมืองลาพูนจัดให้มีจุดจาหน่าย พืชผัก
ผลไมป้ ลอดภัย อย่างนอ้ ยสปั ดาห์ละ 2 คร้งั

ข้อที่ 22 ประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน มีความรอบรู้และ
รทู้ นั การดแู ลสขุ ภาพตนเอง

ข้อที่ 23 สถานศึกษาในสังกัดเทศบาลเมืองลาพูนมีการ
ปลูกฝังและนาหลักการสุขบัญญัติ 10 ประการมาดาเนินการ
อย่างเปน็ รปู ธรรม

ข้อที่ 24 ประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน งดด่ืมสุรา และงด
สูบบุหรใ่ี นงานศพ

หมวดที่ 4 การดแู ล สง่ เสรมิ สขุ ภาพผสู้ งู อายุ เทศบาลเมอื งลาพูน

ข้อท่ี 25 ประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน (อายุ 50-59 ปี)
มคี วามรู้ในการเตรยี มตวั เข้าส่วู ัยผู้สูงอายุ

ข้อที่ 26 ผู้สูงอายุเทศบาลเมืองลาพูน ร่วมกิจกรรม
ท้งั ในระดับครอบครัว ชมุ ชน และตาบล

ข้อที่ 27 ผู้สูงอายุเทศบาลเมืองลาพูน มีการรวมกลุ่ม
ทากิจกรรมตามความชอบ และความถนดั

ขอ้ ท่ี 28 ผ้สู ูงอายุเทศบาลเมืองลาพูน มีวฒั นธรรม/ค่านิยม
รว่ มกัน

ข้อที่ 29 ผู้สูงอายุเทศบาลเมืองลาพูน ถ่ายทอดทักษะ
ศลิ ปวฒั นธรรมแกล่ กู หลาน และสมาชกิ ในครอบครัว และชมุ ชน

11

ข้อท่ี 3 0 เท ศบ าลเมืองลาพู น /หน่วยงานภาครัฐ/
ภาคเอกชน สนับสนุนในการจัดสิ่งอานวยความสะดวกแก่ผู้สูงอายุ
ในหน่วยงานและพื้นท่ีสาธารณะ

ข้อที่ 3 1 เท ศบ าลเมืองลาพู น /หน่วยงานภาครัฐ/
ภาคเอกชน สนับสนุนส่งเสริมให้มีกิจกรรมเพ่ือปลูกฝังค่านิยม/
ความกตัญญู และการอยูร่ ว่ มกนั ในสังคมผู้สูงอายุ

ข้อที่ 32 ผู้สูงอายุเทศบาลเมืองลาพูน ได้รับทราบ/
การเข้าถงึ สิทธิประโยชนต์ ่างๆ ของผู้สงู อายุ

ข้อที่ 33 ผู้สูงอายุเทศบาลเมืองลาพูน มีเวทีในการ
แลกเปลีย่ นเรยี นรภู้ ูมิปัญญา/วัฒนธรรมท้องถ่ิน

ข้อที่ 34 ผู้สูงอายุเทศบาลเมืองลาพูน มีความรู้และนาไป
ปฏิบตั เิ พอ่ื ดูแลสขุ ภาพของตนเอง

ข้อที่ 35 ผู้สูงอายุเทศบาลเมืองลาพูน ร่วมคิด ร่วมทา
กิจกรรม ร่วมรับผิดชอบ ร่วมประเมินผล และรับผลประโยชน์
ดา้ นสุขภาพ

ข้อท่ี 36 ผู้สูงอายุกลุ่มพ่ึงพิง ในเทศบาลเมืองลาพูนได้รับ
การดูแลโดยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น หน่วยงานภาครัฐ
ภาคเอกชน และอาสาสมัครสาธารณสุขเทศบาลเมืองลาพูน
อย่างครอบคลมุ ท่วั ถงึ และตอ่ เน่อื ง

12

หมวดที่ 5 การดแู ลแกไ้ ขปรบั ปรุงสิ่งแวดลอ้ ม ทเี่ หมาะสม
ข้อที่ 37 ประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน มีส่วนร่วม

ในการคัดแยกขยะตามแนวทางประชารฐั
ข้อที่ 3 8 เท ศบ าลเมืองลาพู น/หน่วยงานภาครัฐ/

ภาคเอกชน ส่งเสริมการปลูกต้นไม้ในพ้ืนที่สาธารณะเพ่ือเพ่ิม
พื้นท่ีสเี ขียว และลดการตดั ต้นไมใ้ นเขตชมุ ชน

ข้อที่ 39 ประชาชนเทศบาลเมืองลาพูนดูแลรักษาความ
สะอาดบริเวณร้ัวหน้าบ้านของตนเอง เพ่ือความเป็นระเบียบ
เรียบรอ้ ยสวยงาม

ข้อท่ี 40 ประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน เฝ้าระวังเร่ือง
เหตุราคาญ ท่ีเกิดจากการประกอบกิจการต่างๆ เช่น น้าเสีย เสียง
กล่ิน ควนั และฝนุ่ ละออง

ข้อที่ 41 มีการปลูกฝังความมีระเบียบวินัยเด็กในการ
จัดการสิ่งแวดล้อม ต้ังแตใ่ นระดบั ครอบครวั

ข้อที่ 42 มีการกาหนดมาตรการ การบริหารจัดการ
ส่งิ แวดล้อม และขยะทีเ่ กิดขน้ึ จากการจดั งานในเทศบาลเมอื งลาพนู

ข้อท่ี 43 ประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน ร่วมมือร่วมใจ
กับเทศบาลเมืองลาพูน ในการรักษาความสะอาด และดาเนิน
กิจกรรมทาความสะอาดในชุมชน เช่น นดั หมายวันทาความสะอาด
กวาดถนน ล้างท่อหรือรางระบายนา้ ในชุมชน

ข้อที่ 44 ภาคธุรกิจห้างร้านในเขตเทศบาลเมืองลาพูน
ใช้วัสดุธรรมชาติ และภาชนะที่เหมาะสมทดแทนการใช้พลาสติก
และโฟม

ข้อท่ี 45 ศาสนสถาน งานบุญในชุมชน และประชาชน
ในเขตเทศบาลเมอื งลาพนู ใช้ธปู ไรค้ วัน

13

หมวดที่ 6 การบรหิ าร ตดิ ตาม ประเมนิ ผลด้านสขุ ภาพ

ข้อท่ี 46 กองการแพทย์ และเทศบาลเมืองลาพูนนาเสนอ
ผ ล ก า รด าเนิ น งา น ด้ า น สุ ข ภ าพ ต่ อ ชุ ม ช น เท ศ บ าล เมื อ งล า พู น
อยา่ งนอ้ ยปีละ 1 คร้ัง

ข้ อ ที่ .47.ศู น ย์ บ ริ ก า ร ส า ธ า ร ณ สุ ข เท ศ บ า ล เมื อ ง ล า พู น
จัด บ ริก ารต รวจแ ละ/ห รือ ป ระเมิ น สุข ภ าพ ระดั บ บุ ค ค ล
รวมท้งั ประเมนิ ความพึงพอใจ ในการรับบริการด้านสขุ ภาพ

ข้ อ ที่ .48.ก อ ง ก า ร แ พ ท ย์ มี ร ะ บ บ ป ร ะ เมิ น ผ ล ง า น วิ จั ย
และการคนื ข้อมูลดา้ นสขุ ภาพสชู่ มุ ชนเทศบาลเมืองลาพูน

ข้อที่ 49 คนในพ้ืนท่ีเทศบาลเมืองลาพูน ร่วมกาหนด
ตัวชี้วัดด้านสุขภาพ และนาข้อมูลท่ีได้จากการประเมินผลไปใช้
เป็นข้อมูลพ้ืนฐาน ในการจัดระบบสุขภาพของประชาชนเทศบาล
เมืองลาพูน

ข้อที่ 50 เทศบาลเมืองลาพูนมีการตรวจประเมินการ
ปฏิบัติตามพระราชบัญ ญั ติควบคุม เครื่องด่ืมแอลกอฮอล์
และพระราชบญั ญตั ิควบคมุ ยาสูบ อยา่ งเคร่งครัด

ข้อที่ .51.จัดให้มีช่องทางรับแจ้งเบ าะแสยาเสพ ติด
และเรอ่ื งอนื่ ๆ

14

หมวดที่ 7 การคมุ้ ครองสทิ ธขิ องผบู้ รโิ ภค

ข้อท่ี 52 ต้องจัดให้มีคณะกรรมการดูแล และคุ้มครอง
ผบู้ รโิ ภคเทศบาลเมอื งลาพนู

ข้อท่ี 53 จัดให้มีและร่วมเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารสาคัญ
ทม่ี ีประโยชน์ และกระทบต่อชุมชนอย่างรวดเรว็ เปน็ ปัจจบุ ัน

ข้อท่ี 54 มีกลไกการเผ้าระวังผลิตภัณฑ์สินค้า อาหาร
การบรกิ าร และรายงานผลต่อชุมชน

หมวดท่ี 8 การเผยแพรป่ ระชาสมั พนั ธค์ วามรู้
และบรกิ ารขอ้ มลู ดา้ นสขุ ภาพ

ข้อท่ี 55 จัดให้มีการประชาสัมพันธ์ และเผยแพร่ข้อมูล
ข่าวสารด้านสุขภาพ แก่ประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน ด้วยวิธีการ
ทีห่ ลากหลาย

ข้อท่ี 56 สานักธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพสู่ตาบล
สุขภาวะของป ระชาชนเท ศบ าลเมืองลาพู น มีการบ ริการจัด การ
ข้อมูล สถานะสุขภาพ“เป็นศูนย์ข้อมูลกลาง/และหรือธนาคาร
ความร”ู้ ทางดา้ นสุขภาพ

ข้อท่ี 57 มีเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ด้านสุขภาพอย่างน้อย
ปลี ะ 1 ครั้ง

15

หมวดท่ี 9 เศรษฐกจิ พอเพยี ง พฒั นาภูมปิ ญั ญาทอ้ งถิ่น
แพทยแ์ ผนไทยและแพทย์ทางเลอื ก

ข้อที่ 58 เท ศบ าลเมืองลาพู น /ห น่ วยงานภ าครัฐ/
ภาคเอกชน สนับสนุนงบประมาณ บุคลากร เจ้าหน้าท่ี เพ่ือพัฒนา
ภูมิปัญญาท้องถ่ิน การแพทย์แผนไทย และการแพทย์ทางเลือก
ตามแนวทางปรชั ญาเศรษฐกิจพอเพียง

ข้อท่ี 59 เท ศบ าลเมืองลาพู น /ห น่ วยงาน ภ าค รัฐ/
ภาคเอกชน สนับสนุนองค์ความรู้ บุคคล ครอบครัว กลุ่มจัดต้ังตาม
ภารกิจ“เกษตรอินทรีย์ปลอดภัยจากสารพิษ”ตามแนวทางปรัชญา
เศรษฐกิจพอเพยี งอยา่ งตอ่ เนื่อง

ข้อท่ี 60 เท ศบ าลเมืองลาพู น /ห น่ วยงาน ภ าค รัฐ/
ภาคเอกชน สนับสนุนและส่งเสริมการบริหารจัดการพัฒนา
ยกระดับภูมิปัญญาท้องถิ่น การแพทย์แผนไทยและการแพทย์
ทางเลือก เกษตรอินทรีย์ปลอดภัยจากสารพิษ ครอบคลุมพื้นที่
เทศบาลเมืองลาพูน

ข้อท่ี 61 เท ศบ าลเมืองลาพู น /ห น่ วยงานภ าครัฐ/
ภาคเอกชน สนับสนุนและส่งเสริมกลุ่มจัดตั้งตามภารกิจให้สามารถ
พึง่ ตนเองโดยพฒั นาใหเ้ ป็นสมั มาชีพ

16

หมวดท่ี 10 การระดมทรพั ยากร และสนบั สนุนงบประมาณ
การดาเนินงานดา้ นสขุ ภาพ

ข้อท่ี 62 เท ศบ าลเมืองลาพู น จัดสรรงบ ป ระมาณ
สนบั สนนุ สง่ เสริมการสร้างสุขภาพ การควบคุมปอ้ งกันโรคการฟ้นื ฟู
สภาพรวมถึงการสร้างแกนนาส่งเสริมสุขภาพ แกนนาควบคุม
ปอ้ งกันโรค แกนนาฟืน้ ฟู และ/หรือ เยี่ยมบ้าน

ข้อท่ี 63 เทศบาลเมืองลาพูน จัดสถานที่ออกกาลังกาย
จัดรถ และ/หรือหน่วยบริการควบคุมป้องกันโรค รวมถึงต้ังหน่วย
บริการฟน้ื ฟูสภาพ และ/หรือเยี่ยมบา้ น

ข้อที่ 64 เทศบาลเมืองลาพูน ออกคาส่ัง/ประกาศแต่งต้ัง
คณะกรรมการดาเนินงานระบบสุขภาพระดับเทศบาลเมืองลาพูน
ครอบคลุมบุคลากร หน่วยงาน องคก์ รที่เกยี่ วขอ้ ง

ข้อท่ี 65 หน่วยงาน องค์กร ตัวแทนชุมชน บุคคลในพ้ืนที่
เทศบาลเมืองลาพูน มีส่วนร่วมเสนอเทศบัญญัติท่ีเก่ียวกับสุขภาพ
ต่อสภาเทศบาลเมืองลาพูน และเสนอข้อกาหนดเพ่ือบังคับใช้
ในพนื้ ที่เทศบาลเมอื งลาพูน

17

หมวดที่ 11 สานกั ธรรมนูญวา่ ดว้ ยระบบสขุ ภาพสตู่ าบลสขุ ภาวะ

ของประชาชนเทศบาลเมอื งลาพนู

ข้อท่ี.66.ที่ต้ัง.:.ต้ังในศูนย์บริการสาธารณสุข เทศบาล
เมืองลาพูน เลขท่ี 356/1 ถนนสันป่ายาง ตาบลในเมือง อาเภอ
เมือง จังหวัดลาพนู

1. อานาจหน้าท่ี
1.1 เป็นองค์กรชุมชนควบคุมกากับการทางานขับเคล่ือน

“ธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพสู่ตาบลสุขภาวะ ของประชาชน
เทศบาลเมืองลาพนู ”

1.2 นายกเทศมนตรีเมืองลาพูน เป็นเจ้าภาพหลักในการ
จัดต้ังองค์กรต่างๆ ตามนัย“ธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพ สู่ตาบล
สุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน”และเป็นผู้มีอานาจ
ลงนามในประกาศ ตามการดาเนนิ งานทเี่ กีย่ วข้อง

2. การบริหารจัดการ สานักธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพ
สู่ตาบลสุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน ให้เป็นไปตาม
ระเบียบ“ธรรมนูญ ว่าด้วยระบบสุขภาพ .สู่ตาบลสุขภาวะ
ของประชาชนเทศบาลเมืองลาพนู ”

2.1 คณะที่ปรึกษาสานักธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพ
สตู่ าบลสุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน ประกอบด้วย

1. เจา้ คณะจงั หวัดลาพูน
2. ผอู้ านวยการโรงพยาบาลลาพนู
3. สาธารณสขุ อาเภอเมอื งลาพูน

18

2.2 คณะกรรมการธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพสู่ตาบล

สขุ ภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพนู

1. นายกเทศมนตรเี มอื งลาพูน ประธานกรรมการฯ

2. รองนายกเทศมนตรเี มืองลาพนู รองประธานฯ คนที่ 1

3. รองนายกเทศมนตรีเมืองลาพนู รองประธานฯ คนท่ี 2

4. รองนายกเทศมนตรเี มอื งลาพนู รองประธานฯ คนท่ี 3

5. ประธานสภาเทศบาลเมืองลาพูน กรรมการ

6. สมาชกิ สภาเทศบาลเมอื งลาพูน กรรมการ

7. ผู้แทนโรงพยาบาลลาพูน กรรมการ

8. ผู้ทรงคุณวฒุ ิ กรรมการ

9. ปลดั เทศบาลเมอื งลาพูน กรรมการ

10.รองปลัดเทศบาลเมืองลาพนู กรรมการ

11.ผอู้ านวยการกองการแพทย์ กรรมการ

12.ผู้อานวยการกองสวัสดกิ ารสงั คม กรรมการ

13.ผอู้ านวยการกองวชิ าการและแผนงาน กรรมการ

14.ผอู้ านวยการกองสาธารณสุขและส่งิ แวดลอ้ ม กรรมการ

15.ประธานคณะกรรมการชุมชนไกแ่ ก้ว กรรมการ

16.ประธานคณะกรรมการชมุ ชนมหาวนั กรรมการ

17.ประธานคณะกรรมการชุมชนช่างฆอ้ ง กรรมการ

18.ประธานคณะกรรมการชุมชนจามเทวี กรรมการ

19. ประธานคณะกรรมการชุมชนศรีบญุ เรือง กรรมการ

20. ประธานคณะกรรมการชุมชนบ้านทา่ -ทา่ นาง กรรมการ

21. ประธานชมรมผูส้ งู อายุเทศบาลเมอื งลาพนู กรรมการ

19

22. รองประธานชมรมผู้สงู อายเุ ทศบาลเมืองลาพูน .กรรมการ

23. สมาชิกชมรมผู้สูงอายุเทศบาลเมอื งลาพูน กรรมการ

24. ประธานกลุ่มลีลาศเทศบาลเมอื งลาพูน กรรมการ

25. ชมรมอาสาสมคั รสาธารณสขุ เทศบาลเมืองลาพูน กรรมการ

26. ผ้ดู ูแลผ้สู ูงอายุ (Care Giver) กรรมการ

2.3.คณะกรรมการสานักธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพ

สตู่ าบลสุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน ประกอบดว้ ย

1. คณะอนุกรรมการฝ่าย ยกร่างธรรมนูญว่าด้วยระบบ

สขุ ภาพสูต่ าบลสุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน

2. คณะอนกุ รรมการฝา่ ย รบั ฟังความคิดเห็น

3. คณะอนกุ รรมการฝ่าย ประชาสมั พันธ์

4. คณะอนกุ รรมการฝา่ ย ตดิ ตามประเมนิ ผล

20

หมวดท่ี 12 บทเฉพาะกาล

ข้อที่ 67 การย่ืนขอแก้ไขธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพ
สู่ตาบลสุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน ต้องประกอบ
ไปด้วยประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน จานวนไม่น้อยกว่า 1 ใน 3
ของจานวนประชากรเทศบาลเมืองลาพูน และคณะกรรมการ
ธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพสู่ตาบลสุขภาวะ ของประชาชน
เทศบาลเมืองลาพูน.จานวนไม่น้อยกว่า.1.ใน.3.ของคณะกรรมการ
ท้ังหมด

ข้อท่ี 68 การแก้ไขเพ่ิมเติมธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพ
สู่ตาบลสุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน ฉบับนี้
ให้ดาเนินการเสมือนการจัดทาหรือผ่านเวทีรับฟังแสดงความ
คิดเห็นของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน การเสนอต้องยึดหลัก
เหตุผลความจาเป็น และประโยชน์ท่ีจะบังเกิดแก่ประชาชน
เทศบาลเมืองลาพูน การดาเนินการแก้ไขเพิ่มเติมต้องผ่านการ
พิจารณาของคณะกรรมการธรรมนูญ ว่าด้วยระบบสุขภาพ
สู่ตาบลสุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน และต้องแจ้ง
ว า ร ะ ดั งก ล่ า ว ต่ อ ส า ธ า ร ณ ช น ท ร า บ ก่ อ น ก าร จั ด ท า เว ที รั บ ฟั ง
ความคิดเห็นไม่น้อยกว่า 30 วัน มติการแก้ไขต้องมีผู้เห็นชอบ
เกนิ ก่ึงหนึง่ ของผเู้ ข้าร่วมเวทีดังกล่าว

ประกาศใช้ ณ วนั ท่ี 20 กันยายน 2562

21

บนั ทึกความรว่ มมือการดาเนินงานธรรมนญู วา่ ดว้ ยระบบสขุ ภาพ
ส่ตู าบลสุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน

22

ประมวลภาพกจิ กรรม การขบั เคลือ่ นธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพ
ส่ตู าบลสุขภาวะของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน
(ฉบบั ท่ี 1) พ.ศ. 2562

23
1. ศึกษาดูงาน แลกเปลี่ยนเรียนรู้ธรรมนูญสุขภาพในพื้นท่ี ณ เทศบาลตาบล
รมิ ปิง อาเภอเมือง จงั หวัดลาพูน (วันท่ี 7 - 8 กันยายน 2558)

2. ทาความรู้จักธรรมนูญสุขภาพให้กับคนในชุมชน จัดตั้งคณะทางานธรรมนูญ
สุขภาพเทศบาลเมอื งลาพนู (วนั ที่ 21 พฤศจกิ ายน 2559)

24
3. ออกแบบเคร่ืองมือเก็บข้อมูลระบบสุขภาพเทศบาลเมืองลาพูน โดยใช้ระบบ
สารสนเทศทางภูมิศาสตร์ LMPHA Application.(วันท่ี 21 พฤศจกิ ายน 2559)

4. ลงพ้ืนท่ีสารวจ.และเก็บข้อมูลของประชาชนเทศบาลเมืองลาพูน 17 ชุมชน
(เก็บขอ้ มลู ระหวา่ งปี พ.ศ. 2560 - 2561)

25
5. เวทีรับฟังความคิดเห็น ทบทวนบริบททางสังคม ข้อมูลสุขภาพประเด็น
ปญั หาท่ีพบจากการเก็บข้อมูล (วันท่ี 26 พฤศจิกายน 2561)

6. ยกร่างธรรมนูญสุขภาพเทศบาลเมืองลาพูน และรับฟังความคิดเห็นต่อร่าง
ฉบับแรก เนน้ ความรว่ มมอื จากหลายภาคสว่ น (วนั ท่ี 19 ธนั วาคม 2561)

26
7. เวทีรับฟังความคิดเห็นของทุกภาคส่วน ปรับแก้ไขและเพ่ิมเติมข้อคิดเห็น
ตอ่ ร่างธรรมนูญสขุ ภาพเทศบาลเมืองลาพูน (วนั ที่ 29 พฤษภาคม 2562)

8. การประกาศใช้ธรรมนูญสุขภาพเทศบาลเมืองลาพูน ในเวทีชุมชนท้องถิ่น
และนาไปขบั เคล่ือนสอ่ื สารสาธารณะ (วันที่ 20 กันยายน 2562)