การอบรมเชิงปฏิบัติการผู้ดำเนินการ คัดกรองผู้พิการทางการศึกษา ประจำปี2566 รุ่นที่2 นายสุภาคภูมิ ทองพุ่ม โรงเรียนบ้านหนองสะแก สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิจิตร เขต1 เอกสารประกอบการอบรม
คำนำ หนังสืออิเล็กทรอนิก(E-Book)เล่มนี้ จัดทำขึ้นเพื่อสรุปองค์ความรู้ที่ได้จากการอบรมเชิงปฏิบัติการการคัด กรองผู้พิการทางการศึกษา โดยสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิจิตรเขต1 ระหว่างวันที่ 7-13 พฤษภาคม 2566 (รุ่น 2) ภายในเล่มนี้เป็นการรวบรวมใบงาน เอกสารสรุปองค์ความรู้ต่างๆที่ได้รับการอบรม สรุปเป็นองค์ความรู้ และบันทึกคำตอบลงในเอกสารเล่มนี้ ผู้จัดทำหวังเป็นอย่างยิ่งว่าหนังสืออิเล็กทรอนิก(E-Book)เล่มนี้ จะเป็นประโยชน์ต่อผู้ที่ต้องการศึกษาความรู้ใน เรื่องของการจัดการศึกษาสำหรับคนพิการไม่มากก็น้อย หากมีข้อแนะนำหรือข้อผิดพลาดประการใดผู้จัดทำขอน้อมรับ ไว้และขออภัยมา ณ ที่นี่ สุภาคภูมิ ทองพุ่ม โรงเรียนบ้านหนองสะแก ก
สารบัญ เรื่อง หน้า คำนำ ก สารบัญ ข รายงานภารกิจตามการอบรมเชิงปฏิบัติการการคัดกรองผู้พิการทางการศึกษา ปี ๒๕๖๖ 1 การวิเคราะห์ข่าวและภาพยนตร์ 2 สรุปองค์ความรู้ที่1 การจัดการศึกษาแบบเรียนรวม และการจัดสรรพี่เลี้ยงเด็กพิการ 3 โดย ผอ.ธงชัย จันแย้ สรุปองค์ความรู้ที่2 กฎหมาย พ.ร.บ เกี่ยวกับคนพิการ 6 สรุปองค์ความรู้ที่3 ชุดความรู้ผู้พิการทางการศึกษา 9 ประเภท 8 สรุปองค์ความรู้ที่4 การใช้แบบคัดกรอง ทางการศึกษา 10 สรุปองค์ความรู้ที่5 เขียนแผน IEP/IIP พร้อมทั้งการวัดและประเมินผล 11 สรุปองค์ความรู้ที่6 การทำข้อมูลลงระบบ SET และ IEP Online 13 สรุปองค์ความรู้ที่7 การจัดการศึกษาเรียนรวมตามโครงสร้าง SEAT ถามมา-ตอบไป 15 พาคิดร่วมทำและการนิเทศติดตามการจัดการเรียนรวม โดย ศน.พรรณพร ศรลัมพ์ แผนการดำเนินการจัดการเรียนรวมหลังการอบรม 17 ภาคผนวก ข
รายงานภารกิจตามการอบรมเชิงปฏิบัติการการคัดกรองผู้พิการทางการศึกษา ปี ๒๕๖๖ ชื่อ นายสุภาคภูมิ นามสกุล ทองพุ่ม โรงเรียน บ้านหนองสะแก คำชี้แจง แบบตรวจสอบภารงานที่ปฏิบัติระหวางการอบรม เพื่อขอรับวุฒิผู้คัดกรองคนพิการทางการศึกษา ที่ รายการ ภารกิจที่กำหนด ภารกิจเพิ่มเติม ปฏิบัติแล้ว ยังไม่ได้ปฏิบัติ ปฏิบัติแล้ว ยังไม่ได้ปฏิบัติ ๑ วิเคราะห์ข่าว ภาพยนตร์ - - ✓ - ๒ สรุปองค์ความรู้ที่ ๑ (ผอ.ธงชัย จันแย้) ✓ - - - ๓ สรุปองค์ความรู้ที่ ๒ กฎหมาย พรบ. เกี่ยวกับคนพิการ ✓ - - - ๔ สรุปองค์ความรู้ที่ ๓ ชุดความรู้ผู้พิการทางการศึกษา ✓ - - - ๕ สรุปองค์ความรู้ที่ ๔ การฝึกใช้แบบคัดกรอง๑ ✓ - - - ๖ สรุปองค์ความรู้ที่ ๕ เขียนแผน IEP/IIP พร้อมทั้งการวัดและ ประเมินผล ✓ - - - ๗ สรุปองค์ความรู้ที่๖ การทำข้อมูลลงระบบ SET และ IEP/IIP Online ✓ - - - ๘ สรุปองค์ความรู้ที่ ๗ การจัดการศึกษาเรียนรวม ตามโครงสร้าง SEAT ถามมา-ตอบไป พาคิดร่วมทำและการ นิเทศติดตามการจัดการเรียนรวม โดย ศน.พรรณพร ศรลัมพ์ ✓ - - - ๙ ทำแบบทดสอบก่อนการอบรม ✓ - - - ๑๐ ทำแบบบทดสอบหลังอบรม ✓ - - - ๑๑ ทำแบบประเมินความพึงพอใจ ✓ - - - ๑๒ แผนการดำเนินการเรียนรวมหลังจากการอบรม ๑ แผ่น - - ✓ - ๑๓ บันทึกคลิป ถามมา- ตอบไป คนลสะ ๑ นาที ๑ คลิป - - ✓ - ๑๔ รวมเล่มผลงานตนเอง เป็น PDF e-book (ศน.จะพาทำ) - - ✓ - รวมเป็นจำนวน ๑๐ - ๔ - รวมรายการภารกิจที่กำหนด(รับวุฒิบัตร) สรุปครบ ๗ องค์ความรู้ ๓ กิจกรรม รวมรายการภารกิจที่กำหนดและภารกิจเพิ่มเติม(รับวุฒิบัตร VIP) สรุปครบ ๗ องค์ความรู้ ๓ กิจกรรม ๔ ภารกิจเพิ่มเติม หมายเหตุ - ภารกิจเพิ่มเติมต้องครบ ๓ รายการจึงจะได้รับวุฒิ VIP - หากมีข้อแนะนำให้แก้ไข ให้ทำให้ครบในระยะเวลาที่กำหนดของรุ่นที่สมัคร - ติดตามในไลน์กรุ๊ปเรียนรวม สพป.พิจิตร เขต๑ (ปรับเปลี่ยนเวลาได้ตามความเหมาะสม แต่ไม่ให้เกินกำหนดของรุ่นถัดไป หากพ้น กำหนดส่งท่านจะไม่ได้รับวุฒิบัตร) 1
2
สรุปองค์ความรู้ที่ 1 คำชี้แจง ตอบคำถามจากการฟังบรรยายพิเศษ ผอ.ธงชัย จันแย้ 15 ข้อ 20 คะแนน 1.นโยบายของกระทรวงศึกษาธิการข้อใด บ้างที่เกี่ยวข้องกับคนพิการ ทั้งในปี 2565 และปี 2566 จงอธิบาย 2565 นโยบายที่7การจัดการศึกษาสำหรับผู้ที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษ 2566 สพฐ มีนโยบายเพิ่มขึ้นมาคือ 1. Active Learning การจัดการเรียนรู้เชิงรุก 2. โครงการพาน้องกับมาเรียน 3. Learning Loss ให้เด็กได้เรียนรู้อย่างต่อเนื่อง 2.ผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้อง ในการจัดการเรียนรวม ของโรงเรียน มีบุคคลใด/ภาคส่วนใดเกี่ยวข้องบ้าง ผู้บริหารโรงเรียน ครู นักเรียน ผู้ปกครอง บ้านกับโรงเรียน ศูนย์การศึกษาพิเศษ 3.เป้าหมายสูงสุด ของการจัดการศึกษาเรียนรวม คืออะไร ใครได้ประโยชน์สูงสุด ให้ผู้เรียนมีทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษที่21 3R 8C คือการเขียน การอ่าน การคิดคำนวณ คุณธรรมจริยธรรม8ข้อ ผู้ที่ ได้ประโยชน์สูงสุด คือนักเรียน 4.สิ่งใดช่วยลดความเหลื่อมล้ำ ทางด้านการจัดการศึกษา สำหรับเด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษ ในโรงเรียนเรียน รวม เตรียมความพร้อม สื่อ สิ่งอำนวยความสะดวกต่างๆ เพื่อที่จะลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา ให้โอกาศนักเรียน จัด แหล่งเรียนรู้สื่อต่างๆที่ทันสมัย 5.ครูการศึกษาพิเศษที่ดีควรมีลักษณะอย่างไร มีความรู้ ความชำนาญมีทักษะในการบริหารจัดการในการจัดการเรียนรู้กับนักเรียน ต้องมีความเสียสละ 6.การบริหารโรงเรียนเรียนรวมใช้วิธีการใด โครงสร้างใดที่ใช้โรงเรียนเป็นฐาน จงอธิบาย (โครงสร้าง SEAT) S เตรียมความพร้อมของนักเรียนที่พิการหรือนักเรียนที่มีความบกพร่อง E สภาพแวดล้อม ทางกายภาพ บุคคลที่เกี่ยวข้อง A หลักสูตร จัดทำแผน IPE IIP จัดกิจกรรม T นโยบาย วิสัยทัศน์ งบประมาณ สื่อสิ่งอำนวยความสะดวก ตำรา ความช่วยเหลืออื่นๆ 3
7.เด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษประเภทใดมีจำนวนมากที่สุด เด็กที่มีความบกพร่องทางการเรียนรู้ 8.สื่อ สิ่งอำนวยความสะดวก ความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา ตามบรรยายมีสิ่งใดบ้างจงยกตัวอย่าง อย่างน้อย 2 ข้อ 1.เครื่องช่วยฟัง 2.ห้องเรียนที่ยืดหยุ่น เก้าอี้ 3.กระดานรับรู้ความรู้สึก 4. โปรแกรมภาษามือ 9. ใครเป็นประธานโครงการขับเคลื่อนการเรียนรวมของจังหวัดพิจิตร นายธงชัย จันแย้ ผอ.สพป.พิจิตรเขต1 10.ใครเป็นกรรมการโครงการขับเคลื่อนการเรียนรวมของจังหวัดพิจิตร นายจันทบูรณ์ เขตการ ผอ.สพป.พิจิตรเขต2 นายปัญญา หาแก้ว ผอ.สพม.พิจิตร 11.พี่เลี้ยงเด็กพิการ มีกี่ระดับ 2 ระดับ 1ระดับต่ำ 2 ระดับพื้นฐาน 12. พี่เลี้ยงเด็กพิการระดับพื้นฐานมีคุณสมบัติอย่างไร ช่วยเหลือครูในการสอน เช่น การสอนซ่อมเสริม การผลิตสื่อ ช่วยเหลือในการควบคุมชั้นเรียน ปฏิบัติกิจกรรมต่างๆ แก่เด็กเรียนรวมภายใต้คำแนะนำของครู หรือ นักวิชาชีพ 13.จงอธิบายแนวทางการมอบหมายหน้าที่พี่เลี้ยงเด็กพิการ -จัดตรารางเวลาเรียนให้ดูแลช่วยเหลือนักเรียนที่พิการ หรือ นักเรียนที่ช่วยเหลือตัวเองไม่ได้ -แบ่งนักเรียนที่เป็นเด็กพิการให้กับพี่เลี้ยงเด็กพิการ สอนเสริมในกรณีที่เป็นนักเรียน เรียนรวม ภายใต้ครูประจำวิชา นั้นๆ -ส่งเสริมภาระงานอื่นๆ เกี่ยวกับเด็กเรียนรวม 4
14.อัตราส่วนเด็กพิเศษ : พี่เลี้ยง แต่ละประเภท มีสัดส่วนเท่าใด ลำดับ ประเภทความพิการ อัตราส่วนจำนวนนักเรียนพิการ ต่อพี่เลี้ยงเด็กพิการ 1 บุคคลออทิสติก 3:1 2 บุคคลพิการซ้อน 5:1 3 บุคคลที่มีความบกพร่องทางสติปัญญา 5:1 4 บุคคลที่มีความบกพร่องทางพฤติกรรมหรืออารมณ์ 10:1 5 บุคคลที่มีความบกพร่องทางการมองเห็น 15:1 6 บุคคลที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน 15:1 7 บุคคลที่มีความบกพร่องทางร่างการหรือการเคลื่อนไหว หรือสุขภาพ 15:1 8 บุคคลที่มีความบกพร่องทางการพูดและภาษา 35:1 9 บุคคลที่มีความบกพร่องทางการเรียนรู้ 35:1 15.ข้อคิดที่ได้จากการฟังบรรยายพิเศษ/การนำไปประยุกต์ใช้ ได้รู้หน้าที่ต่างๆของครูพี่เลี้ยงเด็กพิการ เพื่อนำไปใช้กับเด็กเรียนรวมในโรงเรียนของตนเอง และพัฒนาจัดหาสื่อสิ่ง อำนวยความสะดวกให้แก่เด็กเรียนรวมอย่างถูกต้อง 5
สรุปองค์ความรู้ที่ 2 ตอนที่2 กฎหมาย และ พรบ. ที่เกี่ยวข้องกับผู้พิการที่ต้องรู้ ชื่อ สกุล นายสุภาคภูมิ ทองพุ่ม โรงเรียนบ้านหนองสะแก รุ่นที่ 2 คำชี้แจ้ง จงตอบคำถามต่อไปนี้ ๑. บอกชื่อกฎหมายที่ตราขึ้นเพื่อรองรับเกี่ยวกับการศึกษาสำหรับคนพิการตามรัฐธรรมนูญ อย่างน้อย ๒ ชื่อ ๑. รัฐธรรมนูญแห่งอาณาจักรไทย พ.ศ.๒๕๕๐ ๒. พระราชบัญญัติการศึกแห่งชาติ พ.ศ.๒๕๔๒ (ฉบับที่๒) พ.ศ. ๒๕๔๕ และ (ฉบับที่๓) พ.ศ.๒๕๕๓ ๓. พระราชบัญญัติการจัดการศึกษาสำหรับคนพิการ พ.ศ.๒๕๕๑ และ(ฉบับที่๒) พ.ศ.๒๕๕๖ ๔. พระราชบัญญัติส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ พ.ศ. ๒๕๕๐ และ(ฉบับที่๒) พ.ศ.๒๕๕๖ ๒. บอกสิทธิของคนพิการทางการศึกษา ตามกฎหมายใดก็ได้ โดยบอกชื่อกฎหมายและยกตัวอย่างสิทธิตาม กฎหมายนั้น พระราชบัญญัติการศึกแห่งชาติ พ.ศ.๒๕๔๒ (ฉบับที่๒) พ.ศ. ๒๕๔๕ และ (ฉบับที่๓) พ.ศ.๒๕๕๓ มาตรา ๑๐ การจัดการศึกษาต้องจัดให้บุคคลมีสิทธิและโอกาสเสมอกันในการรับการศึกษาขั้นพื้นฐานไม่น้อยกว่าสิบ สองปีที่รัฐต้องจัดอย่างทั่วถึงโดยไม่เก็บค่าใช่จ่ายบุคคลซึ่งมีความบกพร่องทางร่ายกาย จิตใจ สติปัญญา อารมณ์ สังคม การสื่อสารและการเรียนรู้ หรือมีร่างกายพิการ มีสิทธิและโอกาสได้รับการศึกษาขั้นพื้นฐานเป็นพิเศษ การศึกษาคน พิการจัดตั้งแต่แรกเกิดหรือพบความพิการโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย และให้บุคคลดังกล่าวมีสิทธิได้รับสิ่งอำนวยความสะดวก สื่อ บริการ และความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา พระราชบัญญัติการจัดการศึกษาสำหรับคนพิการ พ.ศ.๒๕๕๑ และ(ฉบับที่๒) พ.ศ.๒๕๕๖ มาตรา๕ คนพิการมีสิทธิทางการศึกษาดังนี้ ๑. ได้รับการศึกษาโดยไม่เสียค่าใช้จ่ายตั้งแต่แรกเกิดหรือพบความพิการจนตลอดชีวิตพร้อมทั้งได้รับเทคโนโลยีสิ่ง อำนวยความสะดวก สื่อ บริการ และความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา ๒. เลือกบริการทางการศึกษาสถานศึกษา ระบบและรูปแบบการศึกษา โดยคำนึงถึงความสามารถความสนใจความ ถนัดและความต้องการจำเป็นพิเศษของบุคคลนั้น ๓. ได้รับการศึกษาที่มีมาตรฐานและประกันคุณภาพการศึกษา รวมทั้งการจัดหลักสูตรกระบวกการเรียนรู้การทดสอบ ทางการศึกษา ที่เหมาะสมสอดคล้องกับความต้องการจำเป็นพิเศษของแต่ละประเภทและบุคคล 6
๓. ชี้แจงบทบาทหน้าที่ของตัวท่านและผู้ที่เกี่ยวข้องในการจัดการศึกษาสำหรับคนพิการในหน่วยงานของตัวท่าน ตามกฎหมาย ๓.๑ ตัวท่าน ๑.สำรวจข้อมูลเบื้องต้นคนพิการ ๒.ลงพื้นที่เพื่อติดตามเด็ก เพื่อสอบถามความต้องการของผู้เรียนหรือผู้ดูแลคนพิการ ๓.ตรวจสอบเอกสารของคนพิการเพื่อคัดแยกประเภทคนพิการ ๔.ประเมินเบื้องต้นคัดแยกประเภทคนพิการ ๕.จัดทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล (IPE) ๖.จัดหาสิ่งอำนวยความสะดวก สื่อ บริการ ต่างๆ ๓.๒ ผู้เกี่ยวข้อง มาตรา๑๙ ให้สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา มีหน้าที่ดำเนินการจัดการศึกษาโดยเฉพาะการจัดการเรียนร่วมการนิเทศ กำกับ ติดตาม เพื่อให้คนพิการได้รับการศึกษาอย่างทั่วถึงและมีคุณภาพตามที่กฎหมายกำหนด เพื่อให้ดำเนินการ บรรลุวัตถุประสงค์ตามวรรคหนึ่ง ให้สำนักงานคณะกรรมการศึกษา ขั้นพื้นฐานให้การสนับสนุน ทรัพยากร องค์ความรู้ และบุคคลกรที่มีความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านแก่สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา 7
สรุปองค์ความรู้ที่ ๓ ตอนที่ ๓ การจัดการเรียนรวมและ การคัดกรองผู้พิการทางการศึกษา ๙ ประเภท ชื่อ นายสุภาคภูมิ ทองพุ่ม โรงเรียนบ้านหนองสะแก รุ่น ๒ คำชี้แจง จงตอบคำถามต่อไปนี้ ๑. ลักษณะเด่นของเด็กที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน : เด็กหูตึง มีอะไรบ้าง คนหูตึง หมายถึง บุคคลที่มีการได้ยินเหลืออยู่เพียงพอที่จะได้ยินการพูดผ่านทางการได้ยิน โดยทั่วไปจะใส่เครื่องช่วย ฟัง ซึ่งหากตรวจวัดการได้ยินจะมีการสูญเสียการได้ยินน้อยกว่า ๙๐ เดซิเบลลงมาถึง ๒๖ เดซิเบล ลักษณะบางอย่างของเด็กที่มีความบกพร่องทางการได้ยินที่พอสังเกตได้ดังนี้ ๑.ไม่ตอบสนองเมื่อเรียก ๒.มักตะแคงหูฟัง ๓.ไม่พูด มักแสดงท่าทาง ๔.พูดไม่ชัด เสียงผิดปกติ ๕.พูดไม่ถูกหลักไวยากรณ์ ๖.พูดมีเสียงแปลก มักเปล่งเสียงสูง ๗.พูดด้วยเสียงต่ำ หรือด้วยเสียงที่ดังเกินความจำเป็น ๘.เวลาฟังมักจะมองปากของผู้พูด หรือจ้องหน้าผู้พูด ๙.รู้สึกไวต่อการสั่นสะเทือน และการเคลื่อนไหวรอบตัว ๑๐.ไม่มีปฏิกิริยาต่อเสียงดัง เสียงพูด เสียงดนตรีหรือมีบ้างเป็นบางครั้ง ๑๑.ไม่ชอบร้องเพลง ไม่ชอบฟังนิทาน แต่แสดงการตอบสนองอย่างสม่ำเสมอต่อเสียงดังในระดับที่เด็ได้ยิน ๑๒.มักทำหน้าเด๋อเมื่อมีการพูดด้วย ๑๓.ไม่พูดเมื่อมีสิ่งเร้าใจจากสภาพแวดล้อม ๑๔.ซน ไม่มีสมาธิ ๑๕.ไม่สามารถปฏิบัติตามคำสั่งได้ ๑๖.มีความลำบากในการอ่านหนังสือ ๑๗.ไม่ตอบคำถาม ๑๘.อาจมีปัญหาทางอารมณ์และสังคม ๒. ท่านคิดว่าเด็กที่มีความบกพร่องทางสติปัญญากับเด็กที่มีความบกพร่องทางการเรียนรู้แตกต่างกันอย่างไร เด็กที่มีความบกพร่องทางสติปัญญา เป็นบุคคลที่มีความจำกัดอย่างชัดเจนในการปฏิบัติตนในปัจจุบัน เช่นการสื่อ ความหมาย การดูแลตนเอง การดำรงชีวิตในสังคมหรือการปฏิบัติตนกับผู้อื่นและจะมีปัญหาในการเรียนเกือบทุกด้าน ส่วนเด็กที่มีความบกพร่องทางการเรียนรู้ เป็นบุคคลที่มีความผิดปกติในการทำงานของสมองบางส่วนที่แสดงถึงความ บกพร่องในกระบวนการเรียนรู้ที่อาจเกิดขึ้นเฉพาะความสามารถด้านใดด้านหนึ่งหรือหลายด้าน เช่น การอ่าน การ เขียน การคิดคำนวณ ซึ่งไม่สามารถเรียนรู้ในด้านที่บกพร่องได้ 8
๓. ลักษณะเด่นของเด็กออทิสติกมีอะไรบ้าง บุคคลที่มีความผิดปกติของระบบการทำงานของสมองบางส่วน ซึ่งส่งผลต่อความบกพร่องทางพัฒนาการด้านภาษา ด้านสังคมและการปฏิสัมพันธ์ทางสังคม และมีข้อจำกัด ด้านพฤติกรรม หรือมีความสนใจจำกัดเฉพาะเรื่องใดเรื่องหนึ่ง โดยความผิดปกตินั้นค้นพบได้ก่อนอายุ30 เดือน ลักษณะของเด็กออทิสติก มีดังนี้ ๑. อยู่ในโลกของตนเองคือไม่สนใจต่อความรู้สึกของคนอื่น มองเห็นคนอื่นเป็น เสมือนวัตถุหรือมองเลยไปที่วัตถุที่เขา สนใจเท่านั้น ๒. ไม่สนใจที่จะเข้าไปหาใครเพื่อให้ปลอบใจ เมื่อเกิดการหกล้มหรือเจ็บจะส่งเสียงร้องเพียงชั่วขณะแล้วจะหยุดหาย อย่างปลิดทิ้งไปเลย ๓. ไม่เข้าไปเล่นในกลุ่มเพื่อนๆ หรือไม่เล่นเลียนแบบเด็กอื่นๆ ๔. ไม่ยอมพูด ส่วนการเล่นเสียงจะไม่มีแบบแผนแน่นอน อาจแตกต่างกันไปในแต่ละวัน ๕. เคลื่อนไหวแบบซ้ำๆ ซากๆ อยู่อย่างเดียวบ่อยจนผิดปกติ ๖. ยึดติดวัตถุสิ่งของอย่างใดอย่างหนึ่งมักถือเดินไปเรื่อยๆ หรือเก็บไว้เป็นส่วนตัวถ้าถูกแย่งไปจะร้องลั่น ๗. ต่อต้าน หรือแสดงกิริยาอารมณ์รุนแรงและไร้เหตุผล ๘. มีทีท่าเหมือนคนหูหนวก ๙. ท่าทางไม่รู้สึกรับรู้ต่อสิ่งเร้าที่มากระตุ้น ๑๐. ใช้วิธีการสัมผัสและเรียนรู้สิ่งต่าง ๆ ด้วยวิธีการที่ต่างจากคนทั่วไป เช่น ใช้วิธีการดม การชิม เป็นต้น 9
แบบสรุปองค์ความรู้ที่4 การใช้แบบคัดกรองคนพิการทางการศึกษา ๙ ประเภท ตามประกาศคณะกรรมการ พิจารณาให้คนพิการได้รับ สิทธิช่วยเหลือทางการศึกษา เรื่อง กําหนดหลักเกณฑ์และวิธีการ การรับรองบุคคลของสถานศึกษาว่า เป็นคน พิการ พ.ศ. ๒๕๕๖ บุคคลที่มีความบกพร่องทางสติปัญญา ชื่อ นายสุภาคภูมิ ทองพุ่ม (ผู้เข้ารับการอบรม) คําชี้แจง ให้ท่านสรุปองค์ความรู้ ในลักษณะของการเขียนแผนที่ความคิด (Mind Map) หรือ แผนภูมิ ตาราง ฯลฯ คือ ความสามารถทางสติปัญญาต่ำเกณฑ์เฉลี่ยอย่างมีนัยสำคัญ ร่วมกับความจำกัดของทักษะการปรับตัวอีกอย่างน้อย 2 ทักษะ จาก 10 ทักษะ ได้แก่ 1. ทักษะการสื่อสาร 2. ทักษะการดูแลตนเอง 3. ทักษะการดำรงชีวิตภายในบ้าน 4. ทักษะทางสังคม/การปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่น 5. ทักษะการรู้จักใช้ทรัพยากรในชุมชน 6. ทักษะการรู้จักดูแลควบคุมตนเอง 7. ทักษะการนำความรู้มาใช้ในชีวิตประจำวัน 8. ทักษะการทำงาน 9. ทักษะการใช้เวลาว่าง 10. ทักษะการรักษาสุขภาพอนามัยและความปลอดภัย ระดับความรุนแรงของภาวะบกพร่องทางสติปัญญา 1. ความบกพร่องทางสติปัญญา ระดับเล็กน้อยหมายถึง สติปัญญาระดับ 50-70 2. ความบกพร่องทางสติปัญญา ระดับเล็กปานกลาง หมายถึง สติปัญญาระดับ 35-49 3. ความบกพร่องทางสติปัญญา ระดับรุนแรง หมายถึง สติปัญญาระดับ 20-34 4. ความบกพร่องทางสติปัญญา ระดับรุนแรงมาก หมายถึง สติปัญญาต่ำกว่า 20 บุคคลที่มีความ บกพร่องทางสติปัญญา 10
สรุปองค์ความรู้ที่ 5 การเขียนแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล ( Individualized Education Program : IEP /การเขียนแผนการ สอน (Individual Implementation Plan : IIP) ชื่อ-สกุล นายสุภาคภูมิ ทองพุ่ม โรงเรียนบ้านหนองสะแก รุ่นที่2 คำชี้แจง ตอบคำถามจากการฟังบรรยายและฝึกประสบการณ์การเขียนแผน IEP 1. แผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล ( Individualized Education Program : IEP ) คือ อะไร (2 คะแนน) แผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล คือ แผนการจัดการศึกษาสำหรับเด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษ ซึ่งกำหนดแนว ทางการจัดการศึกษา ที่สอดคล้องกับความต้องการจำเป็นพิเศษของคนพิการ ตลอดจนกำหนดสิ่งอำนวยความสะดวก สื่อ บริการ และ ความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา “IEP” เป็นแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล ที่เขียนขึ้นเป็นลาย ลักษณ์อักษรสำหรับเด็กที่มีความต้องการพิเศษเป็นเฉพาะบุคคล และได้รับอนุญาตจากผู้ปกครองของเด็ก โดยที่ครูเป็น เครื่องมือในการจัดการกับ กระบวนการสอนทั้งหมด 2. แผนการสอน (Individual Implementation Plan : IIP) คือ อะไร (2 คะแนน) IIP คือ แผนการสอนเฉพาะบุคคล (Individual Implementation Plan) เป็นแผนการสอนจัดขึ้นเฉพาะเจาะจง สำหรับนักเรียนคนนั้นเพื่อช่วยให้นักเรียนบรรลุจุดประสงค์ และเป้าหมายที่กำหนดไว้ใน IEP 3. องค์ประกอบ แผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล ( Individualized Education Program : IEP) มี 8 ข้อ อะไรบ้าง (2 คะแนน) 1. ข้อมูลทั่วไป 2. ข้อมูลด้านการแพทย์หรือด้านสุขภาพ 3. ข้อมูลด้านการศึกษา 4. ข้อมูลอื่นๆที่จำเป็น 5. กำหนดแนวทางการศึกษา 6. ความต้องการด้านสิ่งอำนวยความสะดวกฯ 7. คณะกรรมการจัดทำแผน 8. ความเห็นของบิดามารดาผู้ปกครองหรือผู้เรียน 11
4. นักสหวิชาชีพ คือใครบ้าง จงยกตัวอย่าง (2 คะแนน) 1.บุคลากรทางการศึกษาพิเศษ 2.ผู้อำนวยการศึกษาพิเศษ 3.ครูการศึกษาพิเศษ 4.แพทย์ 5.นักจิตวิทยาคลินิก 6.นักสังคมสงเคราะห์ 7.ผู้อำนวยการศึกษาพิเศษ 5. การคัดกรองประเภทความพิการทางการศึกษามีกี่ประเภท ประเภทใดที่มีการแยกระดับชั้น และประเภทใดไม่มี แบบ คัดกรอง (2 คะแนน) การคัดกรองประเภทความพิการทางการศึกษามี 9ประเภท ประเภทที่มีการแยกระดับชั้น คือประเภทบุคคลที่มีการบกพร่องทางการเรียนรู้ ประเภทที่ไม่มีแบบคัดกรอง คือบุคคลที่พิการซ้อน 12
สรุปองค์ความรู้ที่ 6 การทำข้อมูลลงระบบบริหารจัดการข้อมูลโรงเรียนเรียนรวม (SET) และ IEP Online (ขอรับคูปอง) ชื่อ-สกุล นายสุภาคภูมิ ทองพุ่ม โรงเรียนบ้านหนองสะแก รุ่นที่2 คำชี้แจง ตอบคำถามจากการฟังบรรยายและฝึกประสบการณ์การเขียนแผน IEP 1. ระบบบริหารจัดการข้อมูลโรงเรียนเรียนรวม (SET) ระดับโรงเรียนมีผู้ดูแลระบบ (แอดมิน) กี่คน/โรงเรียน 3 คน ต่อ1โรงเรียน 2. หากต้องการลบแอดมินระดับโรงเรียนออก เนื่องจากย้าย/ เกษียณ ต้องแจ้งไปที่ใด ติดต่อผู้ใช้งานตามชื่อที่ปรากฏถ้าติดต่อผู้ใช้งานตามชื่อที่ปรากฏไม่ได้ให้แจ้งไปที่ ศน.หรือ ผู้ดูแลระบบSET 3. การตั้งชื่อผู้ใช้ (Username) สามารถตั้งเป็นภาษาไทยได้กี่ตัวอักษร จงอธิบายวิธีการ ไม่สามารถตั้งชื่อผู้ใช้Username เป็นภาษาไทยได้ วิธีการตั้งชื่อผู้ใช้งานหรือ Username ให้กรอกชื่อ Username ได้เพียงตัวอักษร a-z และ 0-9เท่านั้นและมีความยาว 6-15 ตัวอักษรหรือตัวเลข 4. ข้อมูลนักเรียนที่ต้องนำมาลงในระบบบริหารจัดการข้อมูลโรงเรียนเรียนรวม(SET) ต้องเตรียมข้อมูลส่วนใดบ้าง จงอธิบาย ข้อมูลส่วนตัวของนักเรียน เช่น ชื่อ-นามสกุล เลขบัตรประจำตัวประชาชน วัน/เดือน/ปีเกิด เชื้อชาติ สัญชาติ ศาสนา กลุ่มเลือด -เลขประจำตัวนักเรียน -ระดับชั้น -ประเภทนักเรียน -ประเภทความพิการ -ข้อมูลที่อยู่นักเรียน -ข้อมูลบิดา มารดา -ข้อมูลผู้ปกครอง -ข้อมูลการคัดกรองนักเรียน 13
5. หากต้องการขอรับคูปองการศึกษา สื่อ สิ่งอำนวยความสะดวกความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา ต้อง ดำเนินการอย่างไร และใช้ระบบใด จงอธิบาย -กรอกข้อมูลระบบ SET ให้เรียบร้อย -จัดทำแผน IEP ของนักเรียนแต่ละบุคคล -บันทึกข้อมูลลงในโปแกรม IEP Online -นำเอกสารจาก ระบบ IEP Online ไปยื่นที่ศูนย์การศึกษาพิเศษเพื่อใช้ในการขอรับคูปองการศึกษา สื่อ สิ่งอำนวย ความสะดวกความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา -ใช้ระบบ IEP Online เพื่อขอรับคูปองการศึกษา สื่อ สิ่งอำนวยความสะดวกความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา 6. หากท่านต้องการสอบถาม แลกเปลี่ยนเรียนรู้ เรื่องระบบบริหารจัดการข้อมูลโรงเรียนเรียนรวม (SET) และ IEP Online สามารถสอบถาม/ศึกษาเพิ่มเติมทางช่องทางใดได้บ้าง จงอธิบาย สอบถามได้ที่กลุ่มไลน์ รร.เรียนรวม สพป. พิจิตร เขต1 หรือ สอบถามได้ที่ ศน.พรรณพร ศรลัมพ์ และศึกษาเพิ่มเติมได้ที่ www.google.com โดยพิมพ์คำว่า SET เรียนรวม หรือค้นหา ระบบบริหารจัดการข้อมูล โรงเรียนเรียนรวม 14
สรุปองค์ความรู้ที่ 7 การจัดการศึกษาเรียนรวมตามโครงสร้าง SEAT ชื่อ-สกุล นายสุภาคภูมิ ทองพุ่ม โรงเรียนบ้านหนองสะแก รุ่นที่2 คำชี้แจง ตอบคำถามจากการฟังบรรยาย 5 ข้อ 10 คะแนน 1. การจัดการเรียนร่วม กับ การจัดการเรียนรวม ต่างกันอย่างไร เรียนร่วม -โรงเรียนเลือกเด็ก -เตรียมความพร้อมก่อนเข้าเรียน -ฝ่ายบริหารช่วยเหลือระยะแรก เริ่มโรงพยาบาลหรือการศึกษาพิเศษ ส่วนเรียนรวม -เป็นสิทธิที่เด็กเลือกโรงเรียน -ไม่ต้องเตรียมความพร้อมก่อนเข้าเรียน -โรงเรียนรับผิดชอบจัดสภาพแวดล้อมให้เหมาะสมตามความต้องการพิเศษของเด็ก 2.การเรียนร่วม คือ อะไร จงอธิบาย คือการจัดให้เด็กที่มีความต้องการพิเศษเข้าไปในระบบการศึกษาปกติ เปิดโอกาสให้เด็กได้เรียนและทำกิจกรรมร่วมกับ เด็กทั่วไป โดยมีครูประจำชั้นและครูการศึกษาพิเศษร่วมมือและรับผิดชอบร่วมกัน 3. การเรียนรวม คือ อะไร จงอธิบาย คือ การศึกษาสำหรับทุกคนโดยรับเข้ามาเรียนรวมกันตั้งแต่เริ่มเข้ารับการศึกษา และจัดให้มีบริการพิเศษ ตามความ ต้องการของแต่ละบุคคล 4. โครงสร้าง SEAT คืออะไร จงอธิบาย (2 คะแนน) การบริหารจัดการเรียนร่วมโดยใช้โครงสร้างซีท SEAT S -Student เตรียมความพร้อมนักเรียนพิการ หรือที่มีความบกพร่อง E -Environment กายภาพ บุคคลที่เกี่ยวข้อง A -Activities การบริหารจัดการหลักสูตร การจัดทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล การรับนักเรียนพิการ การนิเทศ ติดตาม ประเมินผล ปรับปรุง 15
T-Tool สื่อ บริการ ระบบบริหารจัดการ สิ่งอำนวยความสะดวก งบประมาณ เทคโนโลยี ครูการศึกษาพิเศษและนักสห วิชาชีพ ความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา 5.พี่เลี้ยงเด็กพิการมีคุณสมบัติอย่างไร และปฏิบัติหน้าที่อะไร คุณสมบัติพี่เลี้ยงเด็กพิการ -วุฒิการศึกษา ม.3 หรือเทียบเท่า -เชื้อชาติไทย สัญชาติไทย -อายุไม่ต่ำกว่า 18 ปี และไม่เกิน 60 ปี -ไม่เป็นโรคติดต่อร้ายแรง หรือทุพลภาพจนไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้ -ไม่เป็นผู้ไร้ความสามารถ จิตฟั่นเฟือน ไม่สมประกอบ การปฏิบัติหน้าที่ของพี่เลี้ยงเด็กพิการ 1. ให้บริการช่วยเหลือ ดูแลเด็กพิการ จัดเตรียมสื่อ อุปกรณ์ สำหรับการจัดการเรียนรู้ให้เด็กพิการตามแผนการจัด การศึกษา 2. ปฏิบัติหน้าที่ ดูแล ช่วยเหลือเด็กพิการตามที่ได้รับมอบหมายจากครู ผู้บริหาร เช่นการนำเด็กเข้าห้องน้ำ การเข้า ร่วมกิจกรรม อื่นๆ 3. บันทึกข้อมูล ปัญหาอุปสรรคในการปฏิบัติงาน และรายงานผลการพัฒนาการเด็กพิการตามที่ได้รับมอบหมายจาก ครู 4. ประสานการทำงานร่วมกับครู ผู้บริหาร ผู้ปกครองด้านการจัดการศึกษา การฟื้นฟูสมรรถภาพสำหรับเด็กพิการ เพื่อให้เป็นไปตามแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล 5. ให้ความช่วยเหลือครูในการผลิต ดูแล บำรุงรักษา อุปกรณ์ สื่อ เครื่องใช้ในการจัดการเรียนสำหรับเด็กพิการ 6. ร่วมกิจกรรมเพื่อพัฒนาศักยภาพของเด็กพิการ เช่น กิจกรรมหน้าเสาธง กิจกรรมวันสำคัญทางศาสนา หรือกิจกรรม อื่นๆ ที่โรงเรียนจัดขึ้น 7. ให้คำปรึกษา แนะนำเกี่ยวกับการเรียนแก่เด็กพิการ เช่น การทำการบ้าน การเรียนซ่อมเสริม ทักษะการใช้ชีวิต 8. งานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาเด็กพิการ 16
รวบรวมข้อมูลนักเรียน วิเคราะห์นักเรียนเป็น รายบุคคล เช่นสัมภาษณ์ผู้ปกครอง ครูประจำชั้น การสังเกต พฤกรรมต่างๆ ทำการคัดกรองนักเรียนที่มีแนวโน้มจะเป็นผู้พิการหรือ บกพร่องทางการเรียนรู้โดยใช้แบบคัดกรองให้ สอดคล้องกับประเภทความความพิการ ดำเนินการส่งตัวนักเรียนที่คัดกรองเบื้องต้นแล้ว ไปพบแพทย์เพื่อวินิจฉัย จัดทำแผน IEP และ IIP ให้สอดคล้องกับความสามารถ และความบกพร่องของนักเรียนแต่ละประเภท บันทึกข้อมูลนักเรียนลงระบบ SET และโปรแกรม IEP Online และดำเนินการขอรับสื่อ สิ่งอำนวยความ สะดวก ติดตามผลการเรียน และพัฒนาการของเด็กนักเรียนที่มี ความต้องการพิเศษ 17
ภาคผนวก
แบบทดสอบก่อนอบรม วิเคราะห์ข่าวและภาพยนตร์
สรุปองค์ความรู้ที่1 สรุปองค์ความรู้ที่2
สรุปองค์ความรู้ที่3 ถ่ายVDOตั้งประเด็นคำถาม
สรุปองค์ความรู้ที่4 สรุปองค์ความรู้ที่5
Q & A ถามมา-ตอบไป ( รุ่นที่1 ) โดย ศน.พรรณพร ศรลัมพ์ สรุปองค์ความรู้ที่6
สรุปองค์ความรู้ที่7