มะนาว สรรพคณุ และประโยชนข์ องมะนาว • แก้อาการลมเงยี บ ด้วยการเอาใบมะนาวมาตม้ กินกบั ยาหอม
แกโ้ รคตาแดง
มะนาว
มะนาว ช่ือสามญั Lime • ใช้เปน็ ยาแกไ้ ขก้ ็ไดเ้ หมือกัน ด้วยการนำใบมาหั่นเป็นฝอย ๆ แลว้ นำมาชงในน้ำ
มะนาว ชื่อวิทยาศาสตร์ Citrus aurantiifolia (Christm.) Swingle จัดอย่ใู น เดือด ดืม่ เป็นน้ำชาหรือใชอ้ มกลวั้ คอเพ่ือช่วยฆ่าเชอื้ โรค
วงศส์ ้ม (RUTACEAE) • ใช้ในการแก้ไข้ทบั ระดู ด้วยการเอาใบมะนาวประมาณ 100 ใบมาตม้ กิน
หลายคนสงสัยว่า แล้วคำวา่ Lemon ที่ในบา้ นเราเขา้ ใจว่ามันคอื มะนาว แลว้ ตก
• สามารถชว่ ยรกั ษาโรคลักปิดลักเปิดหรอื เลือดออกตามไรฟันได้ เพราะในมะนาว
ลงมนั คอื อะไร จรงิ ๆ แล้วเลมอน (Lemon) ความหมายที่ถกู ต้องของมันกค็ ือ ผลส้มชนดิ มีวิตามินซีสูงมาก
หนึ่งที่มีหัวท้ายมนหรือมะนาวท่ีมีผลเป็นลูกออกสีเหลืองใหญ่ ไมใ่ ชผ่ ลกลม ๆ สเี ขียวลูก
เลก็ ๆ อยา่ งมะนาวท่เี ราคุ้นเคย • มะนาวชว่ ยในการขับเสมหะ
การปลกู มะนาว เดิมแล้วมะนาวเป็นพชื พ้ืนเมืองในภมู ิภาคเอเชียตะวนั ออกเฉยี ง • ช่วยแก้ไอหรืออาการไอท่ีมีเลือดปนออกมา ซง่ึ จะช่วยบรรเทาอาการลงได้ดีใน
ใต้ ผทู้ ่อี ยใู่ นภูมภิ าคนี้จีงรูจ้ กั การใชป้ ระโยชนจ์ ากมะนาวกนั เปน็ อยา่ งดี ซ่งึ หน่ึงในนั้นก็คอื ระดบั หน่งึ
ประเทศไทยนี่เอง เรามาดปู ระโยชน์และสรรพคุณของมะนาวกนั ดีกว่า
สรรพคุณของมะนาว • ชว่ ยบรรเทาอาการต่อมทอนซิลอักเสบ
• ช่วยบรรเทาอาการปวดศีรษะ • ชว่ ยบรรเทาอาการเสยี งแหบแห้ง
• ช่วยแก้อาเจียน เปน็ ลมวงิ เวียนศีรษะ เมาเหล้าได้
• ชว่ ยรกั ษาโรคความดนั โลหติ สงู และตำ่ • ช่วยลดอาการเหงอื กบวม
• รูห้ รือไมว่ า่ มะนาวก็เปน็ ยาอายวุ ฒั นะและช่วยในการเจรญิ อาหารได้ดว้ ย
• แกอ้ าการวิงเวยี นหลงั คลอดบุตร • ใช้เป็นยาบ้วนปาก ดว้ ยการใช้นำ้ มะนาว 3-4 หยด กจ็ ะทำใหช้ อ่ งปากสะอาด
มากยง่ิ ขนึ้
• ชว่ ยแกล้ ิ้นเปน็ ฝ้า ดว้ ยการใช้สำลีชบุ นำ้ มะนาวเช็ดท่ลี ิ้นวันละ 2-3 คร้ัง
• ชว่ ยในการขจดั คราบบุหรี่
• แกเ้ ล็บขบ ด้วยการนำมะนาวมาผ่าส่วนหวั แลว้ ควา้ นเอาเนื้อข้างในออกเล็กนอ้ ย
แลว้ ใชป้ ูนทาบาง ๆ แลว้ เอาน้ิวสอดเข้าไป
• กา้ งติดคอ ใหน้ ำน้าํ มะนาว 1 ลูกมาคนั้ แลว้ เตมิ เกลอื ใส่น้ำตาลเล็กน้อยแล้ว
กรอกลงไปให้ตรงกบั บริเวณท่ีก้างตดิ คอ อมไว้สักคร่แู ลว้ คอ่ ย ๆ กลืน กา้ งปลา
จะอ่อนตวั ลงแล้วหลุดลงไปในกระเพาะ
• ชว่ ยบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ ปวดท้อง แนน่ ท้อง ด้วยการนำนำ้ มะนาวมา
ใช้กนิ กบั น้ำตาล
• แกอ้ าการท้องรว่ งดว้ ยการดื่มน้ำมะนาว • แกห้ ดู ด้วยการใชเ้ ปลือกมะนาวนำมาหมักกับนำ้ ส้มสายชูประมาณ 2 วนั แล้วนำ
เปลือกมาปิดทบั บรเิ วณที่เป็นหดู
• ชว่ ยการขับพยาธไิ ส้เดือนดว้ ยการด่มื นำ้ ผง้ึ ผสมมะนาว
• ช่วยรักษาอาการท้องผกู ดว้ ยการดื่มนำ้ มะนาวผสมเกลอื เล็กนอ้ ยก็เปน็ ยาระบาย • แก้ฝีและอาการปวดฝี โดยใช้รากมะนาวสดมาฝนกบั เหลา้ และนำมาทา ขูดเอา
ผิวมะนาวผสมกับปูนแดงปิดไว้
ช้นั ดี
• ช่วยรักษาโรคกระเพาะด้วยการนำเปลอื กมะนาวมาชงกับน้ำอนุ่ และด่มื เป็นยา • แกฝ้ มี ะตอยด้วยการนำมะนาวทั้งลกู มาควา้ นไสด้ า้ นในออกใหพ้ อเอาน้วิ แหยเ่ ข้า
ไปได้ แล้วนำปนู กินหมากทาเข้าไปในลูกมะนาวเล็กนอ้ ย แลว้ สวมน้ิวเขา้ ไป
• แกอ้ าการบิดด้วยการใชม้ ะนาวกบั นำ้ ผึง้ อย่างละเท่า ๆ กนั แล้วนำมาดมื่
• แก้อาการปัสสาวะกะปริดกะปรอย ดว้ ยการใชใ้ บนะนาวสดต้มกับน้ำตาลแดง • รกั ษาโรคน้ำกัดเท้าหรือปูนซีเมนต์กดั เท้าดว้ ยการใชน้ ้ำมะนาวทาบริเวณดงั กล่าว
ทิง้ ไวใ้ ห้แหง้ แลว้ ลา้ งออก
แลว้ นำมาดม่ื
• สรรพคณุ ของมะนาวกช็ ่วยรกั ษาโรคนวิ่ ได้เหมือนกนั • แก้ผิวหนังฟกช้ำ หวั โน อาการปวดบวม ปดู แดง ดว้ ยการนำนำ้ มะนาวกับดนิ สอ
• แกอ้ าการระดูขาวดว้ ยการดื่มนำ้ มะนาวผสมเกลือกับน้ำตาลนิดหนอ่ ย พองมาผสมให้เข้ากัน แล้วทาบริเวณดงั กลา่ ววนั ละ 1-2 ครงั้
• แกผ้ ิดสำแดง นำรากมะนาวมาฝนกบั น้ำซาวข้าวแล้วนำมารับประทาน • แก้แผลไฟไหม้ น้ำรอ้ นลวก พุพองแสบรอ้ น ดว้ ยการใช้น้ำมะนาวชโลมบรเิ วณ
• ชว่ ยฟอกโลหิตด้วยการนำใบมะนาวต้มผสมกบั นำ้ แล้วนำมาดมื่ เป็นประจำ ดังกล่าว
• ช่วยบำรงุ โลหติ รักษาโรคโลหติ จาง ด้วยการนำน้ำมะนาวผสมกบั น้ำหวานและ
• แก้แผลบาดทะยกั ดว้ ยการใช้นำ้ มะนาวมาทาบรเิ วณท่เี กิดบาดแผล
ปรุงด้วยเกลอื ทะเลพอสมควร ใส่นำ้ แขง็ นำมาดม่ื
• ช่วยลดเลือนรอยแผลเป็นดว้ ยการใชน้ ้ำมะนาวผสมดนิ สอพองใหเ้ ข้ากัน แล้ว
• แก้โรคเหนบ็ ชา รอ้ นใน กระหายนำ้ ดว้ ยการด่มื นำ้ มะนาว นำมาทาบรเิ วณทเ่ี ป็นรอยแผล
• ช่วยบรรเทาอาการอ่อนเพลียด้วยการดืม่ นำ้ มะนาวผสมน้ำตาล
• การดื่มน้ำมะนาวจะชว่ ยบรรเทาอาการปวดข้อได้อีกด้วย • ชว่ ยบรรเทาอาการคันหนงั ศีรษะ ด้วยการใช้นำ้ มะนาวนวดศีรษะให้ทัว่ แล้วค่อย
สระผม
• รักษาโรคผวิ หนงั ด้วยการนำน้ำมะนาวมาทาบริเวณทีเ่ ป็น
• บรรเทาอาการคนั บรเิ วณผวิ หนงั • น้ำมะนาวชว่ ยดบั กล่นิ เต่าหรือกล่นิ กายไดเ้ หมือนกนั โดยนำน้ำมะนาวมาทา
• แกส้ งั คงั ใช้มะนาวผา่ ซกี แลว้ นำมาทาบริเวณดังกล่าวเปน็ ประจำก่อนเขา้ นอน บรเิ วณรักแร้
และหลงั ตนื่ นอน • แกพ้ ิษจากแมลงสตั วก์ ดั ต่อยและชว่ ยบรรเทาอาการเจ็บปวดแก้พิษจากการโดนงู
กัด
• แกป้ ญั หา กาก เกล้ือน หิด ด้วยการนำกำมะถันมาตำใหล้ ะเอยี ดผสมกับนำ้
มะนาว แล้วนำมาทาบริเวณดังกล่าวหลังอาบนำ้ • ป้องกันภัยจากงดู ้วยการใชเ้ ปลือกวางไวบ้ ริเวณใกล้ท่ีนอน ๆ งจู ะไม่มารบกวน
เพราะไดก้ ลนิ่ มะนาว
• แก้แมงคาเรืองเข้าหู ดว้ ยการใช้น้ำมะนาวหยอดหู
• หงุ ขา้ วใหข้ าวและอร่อยข้ึน ด้วยการใช้นำ้ มะนาวประมาณ 2-3 ช้อนนำไปซาว • เพ่อื ใช้แต่งรสชาตใิ ห้เครื่องดืม่ แอลกอฮอลบ์ างชนดิ โดยจะนิยมฝานมะนาว
ขา้ ว ออกเปน็ ชน้ิ บาง ๆ เสยี บไว้กับขอบแก้วนั่นเอง
• ทอดไขใ่ ห้ฟแู ละนม่ิ มะนาว 4-5 หยดจะช่วยได้ • สำหรับประโยชนข์ องเปลือกมะนาวนน้ั เม่อื บบี น้ำออกหมดแล้วให้นำมาทา
บริเวณคาง เขา่ ข้อศอก ส้นเทา้ กจ็ ะช่วยใหผ้ ิวบริเวณเหล่านี้มีความนมุ่ นวลเพ่มิ
• มะนาวช่วยลดกลิน่ คาวจากปลาเมอื่ ทำอาหารและทำให้ปลาคงรูปไมเ่ ละ มากข้ึน และนอกจากนยี้ ังใช้เปลือกผลแห้งนำมาตม้ เอาน้ำดมื่ เป็นยาแก้จุกเสยี ด
แนน่ ทอ้ ง ขบั เสมหะ บำรุงกระเพาะได้อีกด้วย
• สำหรับแมค่ รวั ที่ห่นั หรือเด็ดผกั เปน็ ประจำ จะทำใหเ้ ล็บมอื เปน็ สดี ำ นำมะนาวมา
ถูจะช่วยปัญหาดงั กลา่ วได้ • ประโยชน์ของมะนาวสำหรับผู้ท่เี ปน็ สวิ ฝา้ มะนาวจะช่วยรกั ษาสิวของคุณให้ลด
นอ้ ยลงได้ เพราะมะนาวมฤี ทธิเ์ ปน็ กรดอ่อน ๆ จะทำให้ลดการอดุ ตนั รูขุมขนจาก
• หากใช้มีดผ่าปลีกลว้ ย มดี จะมีสีม่วงคล่ำ ล้างออกลำบาก นำมานาวทผี่ า่ แลว้ มาถู สิวและยังชว่ ยในการขจดั ความมนั และเช้ือโรคบนใบหนา้ ได้ดว้ ย โดยคุณสามารถ
ตามใบมีด จะชว่ ยใหม้ ดี ของคุณสะอาดดงั เดิม นำดนิ สอพองกับมะนาวมาผสมกันแลว้ ทาบริเวณสิวก่อนนอนทุกวนั สวิ จะค่อย
ๆ ยบุ ลงไปเอง
• การเช่ือมกล้วยหักมกุ ใหน้ า่ รับประทาน เมื่อนำ้ ตาลเดือดเป็นยางมะตูมแลว้ ให้
บบี มะนาวครง่ึ ซกี ลงไป จะชว่ ยใหก้ ลว้ ยใส นา่ รบั ประทานมากยิง่ ข้ึน • แกป้ ญั หาผวิ แตกดว้ ยใช้น้ำมะนาวมาทาบรเิ วณดังกล่าว
• มะนาว 2-3 ลกู ใส่ไว้ในถงั ขา้ วสารชว่ ยปอ้ งกันมอดได้ • แกป้ ัญหาขาลาย สผี ิวไมส่ มำ่ เสมอ ด้วยการนำดนิ สอพองกับมะนาวมาผสมกนั
แล้วทาทิง้ ไวก้ ่อนนอน แลว้ จึงลา้ งออกในตอนเชา้
• เปลือกมะนาวสามารถนำมาเช็ดภาชนะใหเ้ งางามขึน้ ได้ เช่น เคร่อื งเงิน
ทองเหลือง ทองแดง เป็นตน้ • แก้ปญั หาสน้ เทา้ แตก ดว้ ยการนำนำ้ มะนาวมาทาบรเิ วณส้นเทา้ วนั ละ 3 เวลา
ประโยชนข์ องมะนาว • การแปรรปู มะนาว มะนาวแปรรูปเป็นอะไรได้บ้าง ? เช่น นำ้ มะนาวปรุงอาหาร
มะนาวแช่อิ่มตากแห้ง น้ำมะนาวเข้มขน้ มะนาว ผง เคร่ืองด่ืมผสมน้ำมะนาว
• มะนาวช่วยบำรุงผวิ พรรณให้เปล่งปล่ังสดใส แยมมะนาว เยลลีมะนาว แยมเปลือกมะนาว แยมนะนาวดอง มะนาวดองเค็ม
มะนาวหวาน กิมจ้อมะนาว เปลอื กมะนาวสามรส เปลือกมะนาวเส้นปรุงรส
• ช่วยบำรงุ ตาของคณุ ให้สดใสอยเู่ สมอ เปลอื กมะนาวเชอ่ื ม เปลือกมะนาวแชอ่ ิ่ม มารม์ าเลดมะนาว เปน็ ตน้
• มะนาวประกอบดว้ ยวติ ามินและแรธ่ าตุหลายชนดิ ทม่ี ปี ระโยชนต์ ่อรา่ งกาย เช่น ขอ้ มูลทางโภชนาการของมะนาว ต่อ 100 กรมั
วติ ามนิ เอ วิตามนิ ซี ธาตุแคลเซยี ม ธาตฟุ อสฟอรัส กรดซิตริก กรดมาลิก
• พลังงาน 30 กิโลแคลอรี
• ในผลมะนาว 1 ลูกจะมีนำ้ มันหอมระเหยอยู่มากถึง 7% ซง่ึ นำมาใช้ประโยชนใ์ น
การผสมเป็นน้ำยาทำความสะอาดตา่ ง ๆ เชน่ นำ้ ยาล้างจาน เปน็ ต้น • คาร์โบไฮเดรต 10.5 กรัม
• มะนาวมีน้ำมนั หอมระเหยท่ีใหก้ ล่นิ หอมสดชนื่ (Aromatherapy) • น้ำตาล 1.7 กรัม
• มะนาวมีฤทธทิ์ ่ีช่วยในการกัดด้วย ซง่ึ ถอื ว่าเป็นกรดผลไม้อยา่ งหนง่ึ (AHA) ท่เี ปน็ • เสน้ ใย 2.8 กรมั
ท่ียอมรบั ในการชว่ ยเรง่ การผลัดเซลล์ผิวท่ีเส่อื มสภาพออกไป
• นำ้ มะนาวจะเปน็ ท่ีนิยมใชก้ ันมากในบา้ นเราในการนำมาปรุงรสชาติอาหาร
• ไขมนั 0.2 กรัม
• โปรตนี 0.7 กรมั
• วิตามนิ บี 1 0.03 มิลลิกรมั 3%
• วติ ามนิ บี 2 0.02 มิลลกิ รัม 2%
• วติ ามินบี 3 0.2 มลิ ลกิ รมั 1%
• วติ ามนิ บี 5 0.217 มิลลิกรัม 4%
• วิตามินบี 6 0.046 มลิ ลิกรัม 4%
• วิตามินบี 9 8 ไมโครกรัม 2%
• วติ ามินซี 29.1 มิลลิกรมั 35%
• ธาตุแคลเซียม 33 มลิ ลกิ รัม 3%
• ธาตเุ หล็ก 0.6 มิลลกิ รมั 5%
• ธาตแุ มกนีเซียม 6 มลิ ลกิ รมั 2%
• ธาตฟุ อสฟอรัส 18 มลิ ลิกรมั 3%
• ธาตุโพแทสเซยี ม 102 มลิ ลกิ รมั 2%
• ธาตโุ ซเดยี ม 2 มิลลิกรัม 0%
% ร้อยละของปรมิ าณแนะนำทีร่ ่างกายต้องการในแตล่ ะวนั สำหรบั ผใู้ หญ่ (ขอ้ มลู
จาก : USDA Nutrient database)
แหลง่ อ้างอิง : วกิ ิพเี ดยี สารานกุ รมเสรี (EN), USDA Nutrient database
เรียบเรียงข้อมูลโดยเว็บไซต์เมดไทย (Medthai)