ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับวินัย จรรยาบรรณ และ จรรยาของข้าราชการ กรมศุลกากร (e-Book 2021 edition)

1. ศูนย์ปฏิบัติการต่อต้านการทุจริตกรมศุลกากร ใช้ชื่อ
ยอ่ วา่ “ศปท. กศก.” มที ่ตี ัง้ ณ กล่มุ คมุ้ ครองและสง่ เสริมจริยธรรม
กองบริหารทรัพยากรบุคคล อาคาร 1 กรมศุลกากร ถนนสุนทร
โกษา แขวงคลองเตย เขตคลองเตย กรงุ เทพมหานคร 10110

2. ศูนย์ปฏิบัติการต่อต้านการทุจริตกรมศุลกากร
ประกอบดว้ ย

2.1 รองอธิบดีที่กำกับดูแลกองบริหารทรัพยากร
บุคคล เป็นหวั หน้า ศปท. กศก.

2.2 ผูอ้ ำนวยการกองบริหารทรัพยากรบุคคล เปน็
รองหวั หน้า ศปท. กศก.

2.3 ผู้อำนวยการกลุ่มคุ้มครองและส่งเสริม
จริยธรรม เป็นผูอ้ ำนวยการ ศปท. กศก.

2.4 ข้าราชการ พนักงานราชการ และลูกจ้างของ
กลุ่มคุ้มครองและส่งเสริมจริยธรรม กองบริหารทรัพยากรบุคคล
เป็นเจา้ หน้าท่ปี ระจำ ศปท. กศก.

3. อำนาจหน้าที่ของศูนย์ปฏิบัติการต่อต้านการทุจริต
กรมศุลกากร

3.1 เสนอแนะแก่อธิบดีกรมศุลกากรเกี่ยวกับการ
ป้องกันและปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบของส่วน
ราชการในสังกัด รวมทั้งจัดทำแผนปฏิบัติการป้องกันและ
ปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบของส่วนราชการให้
สอดคล้องกับยุทธศาสตร์ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการ
ทุจริต มาตรการป้องกันและปราบปรามการทุจริตภาครัฐ และ
นโยบายของรัฐบาลทเ่ี กี่ยวขอ้ ง เสนอตอ่ อธบิ ดีกรมศุลกากร

3.2 ประสานงาน เรง่ รัด และกำกบั ให้สว่ นราชการ
ในสังกัดดำเนินการตามแผนปฏิบัติการป้องกันและปราบปรามการ
ทุจริตและประพฤตมิ ิชอบของสว่ นราชการ

3.3 รับขอ้ ร้องเรยี นเรอื่ งการทจุ รติ การปฏิบตั หิ รอื
ละเว้นการปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบของเจ้าหน้าที่ในส่วนราชการ
และส่งตอ่ ไปยงั ส่วนราชการและหน่วยงานท่เี ก่ียวขอ้ ง

3.4 ประสานงาน เร่งรัด และติดตามเกี่ยวกับการ
ดำเนินการตามข้อร้องเรียนเรื่องการทุจริต การปฏิบัติหรือละเว้น
การปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบของเจ้าหน้าที่ในส่วนราชการ และ
ร่วมมอื ในการป้องกนั และปราบปรามการทุจรติ และประพฤติมิชอบ
กบั สว่ นราชการและหนว่ ยงานท่ีเกย่ี วขอ้ ง

การให้ของขวญั หรอื ประโยชนอ์ ่ืนใดในเทศกาลปใี หม่

การให้ของขวัญหรือประโยชน์อื่นใดในเทศกาลปีใหม่ของ
กรมศุลกากร เป็นไปตาม ประกาศกรมศุลกากร ท่ี 181/2560
เรือ่ ง การให้ของขวญั หรือประโยชน์อ่นื ใดในเทศกาลปีใหม่ 2561
มรี ายละเอยี ดดงั นี้คือ

ด้วยในเทศกาลวันขึ้นปีใหม่ ผู้ประกอบการนิยมให้
ของขวัญหรือประโยชน์อื่นใดแก่เจ้าหน้าที่ของรัฐ รวมถึงสมาชิกใน
ครอบครวั เพ่ือเปน็ การแสดงความยนิ ดหี รอื ความปรารถนาดีต่อกนั

การให้ของขวัญหรือประโยชน์อื่นใดแก่เจ้าหน้าที่รัฐ ต้อง
อยู่ภายใตบ้ ทบญั ญตั ิของกฎหมาย อันประกอบดว้ ย พระราชบัญญัติ
ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต
พ.ศ. 2542 (แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ. 2560 และฉบับที่ 2 พ.ศ. 2554)
ประกาศคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ
ลงวันที่ 30 พฤศจิกายน พ.ศ. 2543 เรื่อง หลักเกณฑ์การรับ
ทรัพย์สินหรือประโยชน์อื่นใดโดยธรรมจรรยาของเจ้าหน้าที่ของรัฐ
พ.ศ. 2543 และระเบียบสำนกั นายกรฐั มนตรี ว่าด้วยการให้หรือรับ
ของขวัญของเจ้าหน้าที่รัฐ พ.ศ. 2544 ลงวันที่ 4 ตุลาคม 2544 ซ่ึง
เจ้าหน้าที่ของรัฐจะรับทรัพย์สินหรือประโยชน์อื่นใดจากบุคคลอ่ืน

ซึ่งมิใช่ญาติมีราคาหรือมูลค่าในการรับจากแต่ละบุคคล แต่ละ
โอกาสไม่เกินจำนวน 3,000 บาท

ในโอกาสเทศกาลวันขึ้นปีใหม่ หากผู้ประกอบการรายใด
ประสงค์จะแสดงความยินดีหรือความปรารถนาดีแก่เจ้าหน้าท่ี
ของรัฐ ขอให้คำนึงถึงบทบัญญัติของกฎหมายที่เกี่ยวข้องดังกล่าว
ด้วย ทั้งนี้ กรมศุลกากรส่งเสรมิ และสนับสนุนให้ใช้บัตรอวยพรหรือ
การลงนามในสมุดอวยพรแทนการมอบของขวัญหรือประโยชน์อื่น
ใดแทนข้าราชการ พนักงานราชการ และลูกจ้างของกรมศุลกากร
รวมถึงสมาชิกในครอบครวั ของบุคคลดงั กลา่ ว

ปฏิญญาอรุชาฉบับปรบั ปรงุ
(The Revised Arusha Declaration)

DECLARATION OF THE CUSTOMS CO-OPERATION COUNCIL
CONCERNING GOOD GOVERNANCE AND INTEGRITY
IN CUSTOMS

ปฏญิ ญาของคณะมนตรคี วามรว่ มมือทางศลุ กากรวา่ ดว้ ย
หลักธรรมาภิบาลและความซ่อื สัตย์ของศลุ กากร

THE CUSTOMS CO-OPERATION COUNCIL2
คณะมนตรคี วามร่วมมือทางศุลกากร
NOTING that Customs administrations throughout the world
perform a number of vitally important tasks on behalf of their
Governments and contribute to national goals such as
revenue collection, community protection, trade facilitation
and protection of national security;

2 Customs Co-operation Council is the official name of the World
Customs Organization (WCO).

รบั ทราบว่า ศุลกากรทั่วโลกปฏิบัติหน้าที่สำคัญยิ่งในฐานะ
ตวั แทนรัฐบาล เพ่อื ดำเนนิ งานให้บรรลุเป้าหมายระดับประเทศ เช่น
การจัดเก็บรายได้ การป้องกันชุมชน การอำนวยความสะดวกทาง
การค้า และการรักษาความปลอดภัยของประเทศ เป็นตน้

ACKNOWLEDGING that integrity is a critical issue for all
nations and for all Customs administrations and that the
presence of corruption can severely limit Customs capacity
to effectively accomplish its mission. The adverse effects of
corruption can include:

ยอมรบั วา่ ความซ่ือสตั ย์เปน็ ส่งิ สำคัญสำหรับทุกประเทศและ
ทุกหน่วยงานทั่วโลก และการทจุ ริตประพฤตมิ ิชอบสามารถบ่ันทอน
สมรรถนะของศุลกากรในการปฏิบัติภารกิจให้บรรลุผลสำเร็จอย่าง
มีประสทิ ธิผล ผลเสียทเี่ กดิ จากการทุจริตประพฤตมิ ชิ อบ มดี งั น้ี

• a reduction in national security and
community protection;

• revenue leakage and fraud;
• a reduction in foreign investment;

• increased costs which are ultimately borne
by the community;

• the maintenance of barriers to international
trade and economic growth;

• a reduction in public trust and confidence in
government institutions;

• a reduction in the level of trust and co-
operation between Customs administrations
and other government agencies;

• a reduction in the level of voluntary
compliance with Customs laws and
regulations; and

• low staff morale and “esprit de corps”;

• ความปลอดภัยของประเทศและการป้องกันชุมชน
ลดลง

• เกดิ การรั่วไหลและฉอ้ โกงรายได้รัฐ
• การลงทุนจากต่างประเทศลดลง

• ค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้นซึ่งทำให้เกิดภาระต่อชุมชนใน
ทส่ี ุด

• เป็นอุปสรรคต่อการค้าระหว่างประเทศและการ
เจรญิ เตบิ โตทางเศรษฐกจิ

• ความเชื่อถือของประชาชนและความเชื่อมั่นใน
หนว่ ยงานราชการลดลง

• ระดับความน่าเชื่อถือและความเชื่อมั่นใน
หน่วยงานราชการลดลง

• ระดับความยินยอมพร้อมใจในการปฏิบัติตาม
กฎหมายและระเบียบศลุ กากรลดลง

• ขวัญกำลังใจของเจา้ หน้าทแี่ ละความสามัคคีในหมู่
คณะลดลง

CONSIDERING that corruption can be combated
effectively only as part of a comprehensive national effort;

พจิ ารณาว่า การปราบปรามการทุจริตประพฤติมิชอบจะมี
ประสิทธิผล หากเป็นส่วนหนึ่งของความพยายามซึ่งครอบคลุมใน
ระดับประเทศ

AFFIRMING that a priority for all Governments should be to
ensure that Customs is free of corruption. This requires firm
political will and a sustained commitment to the fight against
corruption;

ยนื ยนั วา่ สิ่งที่ทุกรัฐบาลควรกระทำเป็นอันดับแรก คือการ
สร้างความมั่นใจว่า ศุลกากรจะปราศจากการทุจริตประพฤติมิชอบ
ซึ่งจำเป็นต้องมีเจตนารมณ์ทางการเมืองและคำมั่นสัญญาในการ
ปราบปรามการทุจริตประพฤติมชิ อบ

DECLARES that an effective national Customs integrity
programme must address the following key factors:

จึงประกาศวา่ แผนงานความซือ่ สตั ยข์ องศลุ กากรที่มีประสิทธิผล
จะตอ้ งคำนงึ ถงึ ปจั จัยหลักตา่ ง ๆ ดงั นี้

1. Leadership and Commitment

The prime responsibility for corruption prevention must rest
with the head of Customs and the executive management
team. The need for high levels of integrity must be stressed
and commitment to the fight against corruption maintained
over the long term. Customs managers and supervisors

should adopt a strong leadership role and accept an
appropriate level of responsibility and accountability for
maintaining high levels of integrity in all aspects of Customs
work. Customs managers should demonstrate a clear and
unequivocal focus on integrity and be seen to set an
example that is consistent with both the letter and spirit of
the Code of Conduct.

1. ความเปน็ ผนู้ ำและคำมนั่ สญั ญา

อธิบดีและคณะผู้บริหารของศุลกากรมีความรับผิดชอบ
สูงสุดในการป้องกันและปราบปรามการทุจริตประพฤติมิชอบ โดย
เนน้ ถึงความจำเป็นใหม้ ีความซื่อสัตย์อยู่ในระดับสงู และรักษาคำม่ัน
สัญญาที่จะต่อสู้กับการทุจริตประพฤติมิชอบในระยะยาว ผู้บริหาร
ศลุ กากรควรมีบทบาทการเป็นผู้นำท่เี ข้มแขง้ รับผิดชอบ และเอาใจ
ใส่ในการรักษาความซื่อสัตย์ให้คงอยู่ระดับสูงสำหรับงานศุลกากร
ทุก ๆ ด้าน ผบู้ ริหารศุลกากรควรใหค้ วามสนใจในเรือ่ งความซื่อสัตย์
อย่างชัดเจน ไม่คลุมเครือ และเป็นแบบอย่างที่ดี สอดคล้องกับ
ทั้งตัวบทและเจตนารมณ์แห่งประมวลระเบียบว่าด้วยความ
ประพฤตขิ องเจ้าหน้าที่

2. Regulatory Framework

Customs laws, regulations, administrative guidelines and
procedures should be harmonized and simplified to the
greatest extent possible so that Customs formalities can
proceed without undue burden. This process involves the
adoption of internationally agreed conventions, other
instruments and accepted standards. Customs practices
should be reviewed and redeveloped to eliminate red tape
and reduce unnecessary duplication. Duty rates should be
moderated where possible and exemptions to standard
rules be minimized. Systems and procedures should be in
accordance with the revised International Convention on
the Simplification and Harmonization of Customs
Procedures (Revised Kyoto Convention).

2. โครงสรา้ งด้านระเบยี บปฏบิ ัติ

กฎหมาย ระเบยี บ หลักปฏิบัติ และขนั้ ตอนการดำเนินงาน
ในหน่วยงานศุลกากรควรสอดคล้องกันและทำให้ง่ายที่สุดเพื่อให้
การดำเนินพิธีการศุลกากรเป็นไปโดยสะดวก แนวทางนี้เกี่ยวเนื่อง

กับการปฏิบัติตามอนุสัญญาระหว่างประเทศ มาตรการ และ
มาตรฐานซึ่งเป็นท่ียอมรับโดยทัว่ ไป โดยควรทบทวนและพฒั นาการ
ปฏิบัติงานศุลกากรเพื่อขจัดความล่าช้าและลดความซ้ำซ้อนที่ไม่
จำเป็น อัตราภาษีควรอยู่ในระดับปานกลางเท่าที่สามารถทำได้
และให้มีข้อยกเว้นในข้อบังคับทั่วไปให้น้อยที่สุด นอกจากนี้ ระบบ
และพิธีการควรสอดคล้องกับอนุสัญญาโตเกียวฉบับปรับปรุง ซึ่งว่า
ดว้ ยการทำพิธีการศุลกากรให้ง่ายและสอดคลอ้ งกนั

3. Transparency

Customs clients are entitled to expect a high degree of
certainty and predictability in their dealings with Customs.
Customs laws, regulations, procedures and administrative
guidelines should be made public, be easily accessible
and applied in a uniform and consistent manner. The basis
upon which discretionary powers can be exercised should
be clearly defined. Appeal and administrative review
mechanisms should be established to provide a
mechanism for clients to challenge or seek review of
Customs decisions. Client service charters or performance

standards should be established which set out the level of
service clients can expect from Customs.

3. ความโปร่งใส

ผู้ใช้บริการศุลกากรมีสิทธิที่จะคาดหวังในความแน่นอน
และสิ่งที่คาดการณ์ได้ในการติดต่องานกับศุลกากร จึงควรมีการ
เผยแพร่กฎหมาย ระเบียบ หลักปฏิบัติ และขั้นตอนการดำเนินงาน
ของหน่วยงานศุลกากรแก่สาธารณชนเพื่อให้ประชาชนสามารถหา
ได้ง่ายและปฏิบัติตามได้ในรูปแบบที่สอดคล้องและเป็นแบบ
เดียวกัน ควรมีการอธิบายหลกั เกณฑ์ในการพิจารณาของเจ้าหน้าที่
ไว้อย่างชัดเจน ตลอดจนมีกลไกในการอุทธรณ์และทบทวนการ
ปฏิบัติงานเพื่อให้ประชาชนมีโอกาสขอให้ทบทวนการตัดสินใจของ
เจา้ หนา้ ที่ ควรมีหลักเกณฑห์ รือมาตรฐานการบริการเพ่ือกำหนดระ
กบั การบรกิ ารท่ปี ระชาชนคาดหวังวา่ จะไดร้ ับจากศุลกากร

4. Automation

Automation or computerization of Customs functions can
improve efficiency and effectiveness and remove many
opportunities for corruption. Automation can also increase
the level of accountability and provide an audit trail for later

monitoring and review of administrative decisions and the
exercise of official discretion. Where possible, automated
systems should be configured in such a way as to minimize
the opportunity for the inappropriate exercise of official
discretion, face-to-face contact between Customs
personnel and clients and the physical handling and
transfer of funds.

4. ระบบงานอตั โนมัติ

การใช้ระบบงานอัตโนมัติหรือระบบคอมพิวเตอร์ในงาน
ศุลกากร จะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพและประสิทธิผลในการทำงาน
และลดโอกาสในการทุจริตประพฤติมิชอบ การใช้ระบบงาน
อัตโนมัติยังช่วยเพิ่มระดับความรับผิดชอบและทำให้มีหลักฐานใน
การตรวจสอบในภายหลัง รวมทั้งเพื่อติดตามและทบทวนการ
ตดั สนิ ใจในหน่วยงานและการใชด้ ุลยพินิจของเจ้าหนา้ ที่ หากเปน็ ไป
ได้ ควรติดตั้งระบบงานอัตโนมัติเพื่อลดโอกาสในการใช้ดุลยพินิจ
ของเจ้าหน้าที่อย่างไม่เหมาะสม ลดการติดต่อโดยตรงระหว่าง
เจา้ หน้าท่ศี ลุ กากร และผู้ใช้บริการ ตลอดจนการรบั จ่ายเงินหรอื การ
สง่ ผา่ นเงินจริงจงั

5. Reform and Modernization

Corruption typically occurs in situations where outdated
and inefficient practices are employed and where clients
have an incentive to attempt to avoid slow or burdensome
procedures by offering bribes and paying facilitation fees.
Customs administrations should reform and modernize their
systems and procedures to eliminate any perceived
advantages which might be obtained through
circumventing official requirements. Such reform and
modernization initiatives should be comprehensive in
nature and focus on all aspects of Customs operations and
performance. The Revised Kyoto Convention provides a
sound reference point for such initiatives.

5. การปฏริ ปู และการปรับปรงุ งานให้ทนั สมัย

โดยปกติการทุจริตประพฤติมิชอบมักเกิดขั้นในกรณีการ
ปฏิบัติงานไม่มีประสิทธิภาพและล้าสมัย รวมทั้งผู้ใช้บริการมี
แรงจูงใจให้พยายามหลีกเลี่ยงขั้นตอนที่ล่าช้าและยุ่งยาก โดยการ
เสนอให้สินบนและจ่ายเงินอำนวยความสะดวก ศุลกากรควรปฏิรูป

และปรับปรุงระบบการทำงานและพิธีการให้ทันสมัยเพื่อตัดช่อง
ทางการหาผลประโยชน์ซึ่งอาจเกิดจากการใช้กฎระเบียบทาง
ราชการอย่างไม่เหมาะสม ทั้งนี้ การปฏิรูปและการปรับปรุงให้
ทันสมัยควรจะครอบคลุมในทกุ ด้านและมุ่งเนน้ ในทุกแง่มุมของการ
ปฏิบัติงานและผลงานของศุลกากร อนุสัญญาเกยี วโตฉบับปรับปรุง
เปน็ แหล่งอ้างองิ ทดี่ ีสำหรับความคดิ รึเรม่ิ ดงั กล่าว

6. Audit and Investigation

The prevention and control of corruption in Customs can be
assisted by the implementation of a range of appropriate
monitoring and control mechanisms such as internal check
programmes, internal and external auditing and
investigation and prosecution regimes. Such regimes
should strike a reasonable balance between positive
strategies to encourage high levels of integrity and
repressive strategies designed to identify incidences of
corruption and to discipline or prosecute those personnel
involved. Customs personnel, clients and the general
public should be encouraged to report corrupt, unethical or

illegal activity and, when such information is provided, it
should be investigated in a prompt and thorough manner
and sources should be protected. Where large scale or
complex investigations are warranted or in administrations
where corruption is widespread, there should also be
recourse to independent anti-corruption agencies.

6. การตรวจสอบและสืบสวน

การป้องกันและควบคุมการทุจริตประพฤติมิชอบใน
ศุลกากรสามารถกระทำโดยการใช้กลไกการตรวจสอบและควบคุม
ที่เหมาะสม เช่น แผนการสำรวจภายในหน่วยงาน การตรวจสอบ
จากภายในและจากภายนอก การสืบสวนและการฟ้องร้อง
ดำเนินคดี มาตรการเหล่านี้จะทำให้เกิดความสมดุลระหว่างกลยุทธ์
ทางบวกในการกระตุ้นให้เกิดความซื่อสัตย์ในระดับสูง และกลยุทธ์
การปราบปรามที่ใช้การระบุกรณีการทุจริตประพฤติมิชอบ
บลงโทษ หรือการดำเนินคดีกับเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง ควรมีการ
ส่งเสริมให้เจ้าหน้าที่ศุลกากร ผู้ใช้บริการ และประชาชนทั่วไปแจ้ง
ขอ้ มูลการทจุ รติ ประพฤติมชิ อบ พฤตกิ รรมทีข่ ดั ตอ่ จริยธรรมหรือผิด
กฎหมาย และเมื่อได้รับข้อมูลก็ควรสืบสวนทันทีและให้ความ
คุ้มครองแก่แหล่งข้อมูล ในกรณีที่มีการสืบสวนในเชิงลึกและ

ซับซ้อนหรือมีการทุจริตประพฤติมิชอบแพร่กระจายเป็นวงกว้าง
ควรขอความร่วมมือไปยังองคก์ รอสิ ระซึง่ ต่อต้านการทจุ ริตประพฤติ
มชิ อบ

7. Code of Conduct

A key element of any effective integrity programme is the
development, issue and acceptance of a comprehensive
code of conduct which sets out in very practical and
unambiguous terms the behaviour expected of all Customs
personnel. Penalties for non-compliance should be
articulated in the code, calibrated to correspond to the
seriousness of the violation and supported by appropriate
administrative and legislative provisions.

7. ประมวลระเบียบว่าด้วยความประพฤติของเจา้ หนา้ ที่

องค์ประกอบสำคัญของแผนงานส่งเสริมความซื่อสัตย์ที่มี
ประสิทธิผลคือ การจัดทำ การประกาศใช้ และการปฏิบัติตาม
ประมวลระเบียบว่าด้วยความประพฤติของเจ้าหน้าที่ซึ่งกำหนดข้อ
ควรประพฤติสำหรับเจ้าหน้าที่ศุลกากรทั้งหมดไว้อย่างชัดเจน ไม่
กำกวม และสามารถปฏบิ ัติได้ รวมทง้ั กำหนดบทลงโทษในกรณีที่ไม่

ปฏิบัติตามกฎระเบีบไว้อย่างชัดเจน และเป็นระดับโทษตามความ
รุนแรงของความผดิ ซงึ่ มีบทบญั ญตั ทิ างกฎหมายและทางการบริหาร
สนับสนุน

8. Human Resource Management

The implementation of sound human resource management
policies and procedures plays a major role in the fight
against corruption in Customs. Human resource
management practices, which have proved useful in
controlling or eliminating corruption in Customs, include:

• providing sufficient salary, other remuneration and
conditions to ensure Customs personnel are able to
maintain a decent standard of living;

• recruiting and retaining personnel who have, and
are likely to maintain, high standards of integrity;

• ensuring staff selection and promotion procedures
are free of bias and favoritism and based on the
principle of merit;

• ensuring that decisions on the deployment, rotation
and relocation of staff take account of the need to
remove opportunities for Customs personnel to hold
vulnerable positions for long periods of time;

• providing adequate training and professional
development to Customs personnel upon
recruitment and throughout their careers to
continually promote and reinforce the importance of
maintaining high ethical and professional
standards; and

• implementing appropriate performance appraisal
and management systems which reinforce sound
practices and which foster high levels of personal
and professional integrity.

8. การบรหิ ารทรัพยากรบุคคล

นโยบายและการบริหารทรัพยากรบุคคลมีบทบาทสำคัญ
ในการตอ่ ตา้ นการทุจิตประพฤตมิ ชิ อบในศลุ กากร ซึ่งได้มีการพิสูจน์
แล้วว่า การบริหารทรัพยากรบุคคลเป็นประโยชน์ต่อการควบคุม

และการกำจัดการทุจริตประพฤติมิชอบให้หมดไปจากหน่วยงาน
ศลุ กากร ซงึ่ รวมถึง

• การให้เงินเดือนและผลตอบแทน ตลอดจน
เงื่อนไขต่าง ๆ แก่เจ้าหน้าที่อย่างเพียงพอต่อการ
ดำรงชีพ

• การสรรหาและดูแลเจ้าหน้าที่ผู้มีความซ่ือสัตย์
และมีแนวโน้มที่จะรักษาความซื่อสัตย์ในหน้าท่ี
การงานสูง

• การทำให้มั่นใจว่ากระบวนการแต่งตั้งและเลื่อน
ขั้นปราศจากการแทรกแซงหรืออคติและอยู่บน
พน้ื ฐานของหลักคุณธรรม

• การทำให้มั่นใจว่าการพิจารณาเกี่ยวกับการวาง
อัตรากำลัง การหมุนเวียน และการโยกย้าย
ตำแหน่งเจ้าหน้าที่กระทำเพื่อลดโอกาสในการ
ทำงานในตำแหน่งที่มีความเสี่ยงต่อการเกิดการ
ทุจรติ ประพฤติมชิ อบเป็นเวลานาน

• การจัดให้มีการอบรมและพัฒนาความเชี่ยวชาญ
ในการปฏิบัติงานแก่เจ้าหน้าที่ศุลกากร
ตลอดเวลาการปฏิบัติหน้าที่ เพื่อสนับสนุนและ

ส่งเสริมความสำคัญของการรักษาจริยธรรม และ
มาตรฐานวิชาชีพ

• การใช้ระบบการประเมินผลการปฏิบัติงานและ
ระบบการจัดการที่เหมาะสม ซึ่งจะส่งเสริมการ
ปฏิบัติงานที่ และสนับสนุนความซื่อสัตย์ใน
วชิ าชีพและในตวั บคุ คล

9. Morale and Organizational Culture

Corruption is most likely to occur in organizations where
morale or ‘esprit de corps’ is low and where Customs
personnel do not have pride in the reputation of their
administration. Customs employees are more likely to act
with integrity when morale is high, where human resource
management practices are fair and where there are
reasonable opportunities for career development and
progression. Employees at all levels should be actively
involved in the anti-corruption programme and should be
encouraged to accept an appropriate level of responsibility
for the integrity of the administration.

9. ขวัญกำลังใจและวัฒนธรรมในองคก์ ร

ส่วนใหญ่การทุจริตประพฤติมิชอบมักเกิดในองค์กรที่มี
ขวัญกำลังใจหรือความสามัคคีในการทำงานน้อยและเจ้าหน้าท่ี
ศุลกากรขาดความภาคภูมิใจในชื่อเสียงขององค์กร เจ้าหน้าที่มี
แนวโน้มทจี่ ะปฏิบตั ิงานด้วยความซ่ือสัตย์ เม่ือมีขวญั กำลังใจในการ
ทำงานที่ดี การบริหารทรัพยากรบุคคลเป็นไปด้วยความยุติธรรม
และมีโอกาสก้าวหน้าในอาชีพการงานโดยสมเหตุสมผล เจ้าหน้าที่
ทุกระดับควรมีส่วนร่วมในโครงการต่อต้านการทุจริตประพฤติมิ
ชอบ และควรได้รับการกระตุ้นให้ยอมรับความรับผิดชอบในการ
ปฏิบตั งิ านในระดบั ท่ีเหมาะสมเพื่อความซือ่ สัตย์ของศลุ กากร

10. Relationship with the Private Sector

Customs administrations should foster an open, transparent
and productive relationship with the private sector. Client
groups should be encouraged to accept an appropriate
level of responsibility and accountability for the problem
and the identification and implementation of practical
solutions. The establishment of Memoranda of Under
standing between Customs and industry bodies can be

useful in this regard. Likewise, the development of codes of
conduct for the private sector, which clearly set out
standards of professional behaviour, can be useful.
Penalties associated with engaging in corrupt behaviour
must be sufficient to deter client groups from paying bribes
or facilitation fees to obtain preferential treatment.

10. ความสมั พนั ธก์ บั ภาคเอกชน

ศลุ กากรควรเสรมิ สร้างความสัมพันธ์กบั ภาคเอกชนโดยเป็นไปอย่าง
เปิดเผย โปรง่ ใส และมีประสิทธิผล ผู้ใช้บริการควรได้รบั การกระตุ้น
ให้มีความรับผิดชอบและความเอาใจใส่อย่างเหมาะสมในการระดบ
ปญั หาและการหาหนทางแก้ไขทส่ี ามารถดำเนนิ การได้ ซงึ่ การจัดทำ
บันทึกความเขา้ ใจระหวา่ งศุลกากรและภาคเอกชนจะเป็นประโยชน์
ในการดำเนินการเรื่องดังกล่าว ในทำนองเดียวกัน การสร้าง
ประมวลระเ บี ยบว ่า ด้ว ย ควา มปร ะพฤติ ของ พน ั กง าน เ อกช น ซ่ึ ง
กำหนดมาตรฐานความประพฤติแบบมืออาชีพที่ชัดเจนจะเป็น
ประโยชน์ต่อการปฏิบัติงาน การลงโทษภาคเอกชนในกรณีที่
เกี่ยวข้องกับพฤติกรรมการทุจริตประพฤติมิชอบจะต้องรุนแรง
พอที่จะยุติการติดสินบนเจ้าหน้าที่หรือการให้เงินอำนวยความ
สะดวกเพือ่ ให้ได้รบั การบริการเป็นพเิ ศษ

We, the Members of the Customs Co-operation Council,
call upon Customs administrations to implement compre
hensive and sustainable integrity action plans based on the
key principles outlined above and on Governments, the
business sector and members of the international com
munity to support Customs in its fight against corruption.

พวกเรา สมาชิกคณะมนตรีความร่วมมือทางศุลกากรขอเรียกร้อง
ให้หน่วยงานศุลกากรดำเนินการตามแผนปฏิบัติการรักษาความ
ซื่อสัตย์อย่างยั่งยืน โดยยึดหลักการสำคัญที่กล่าวไว้ข้างต้น และ
เรียกร้องให้ภาครัฐบาล ภาคเอกชน และสมาชิกองค์กรระหว่าง
ประเทศร่วมสนับสนนุ ศุลกากร ในการตอ่ ต้านการทุจรติ ประพฤตมิ ิชอบ

Done at Arusha, Tanzania, on the 7th day of July 1993
(81st/82nd Council Sessions) and revised in June 2003
(101st/102nd Council Sessions)

จัดทำข้ึนที่ เมอื งอรชุ า ประเทศสหสาธารณรัฐแทนซาเนยี เมื่อวันท่ี
7 กรกฎาคม 2536 (การประชุมคณะมนตรีองค์การศุลกากรโลก
ครั้งที่ 81/82) และมีการทบทวนใหม่ในเดือนมิถุนายน 2546
(การประชมุ คณะมนตรีองค์การศลุ กากรโลก ครง้ั ที่ 101/102)

โครงการระฆังศุลกากร

กรมศุลกากรได้จัดตั้งโครงการระฆังศุลกากร เพื่อแสดง
ความจริงใจการปฏิบัติงานของบุคลากร หากผู้ประกอบการ หรือ
ประชาชนผู้มาติดต่อราชการไม่ได้รับความสะดวกและเป็นธรรม
เนื่องจากการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่ศุลกากร หรือพบเห็นปัญหา
ความไมโ่ ปรง่ ใส ติดตอ่ ราชการติดขัด ไมร่ าบรน่ื หรอื ถูกริดรอนสิทธิ
ด้านต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นส่วนราชการระดับสำนักงานศุลกากร หรือ
ด่านศุลกากรแห่งใด สามารถแจ้งผู้บังคับบัญชา หรือด่านศุลกากร
แหง่ น้นั ๆ ใหล้ งมาแก้ปญั หาทห่ี นา้ งานไดใ้ นทนั ที

ทั้งนี้ เพื่อส่งเสริมความโปร่งใสและธรรมาภิบาลในการ
ปฏิบัติราชการของกรมศุลกากร ให้เห็นผลเป็นรูปธรรม เป็นที่
ยอมรับ และเชื่อถือจากสาธารณชนทั่วไปยิ่งขึ้น ทุกหน่วยงานจะมี
ป้ายประชาสัมพันธ์แจ้งชื่อ ตำแหน่งและหมายเลขโทรศัพท์ ของ
ผู้บังคับบัญชาหรือผู้รับร้องเรียน ณ สถานที่นั้น ๆ ไว้อย่างชัดเจน
และหากผ้บู ังคับบัญชาหรือเจ้าหนา้ ท่ีฯ ณ จดุ ปฏิบตั ิงานดังกล่าวไม่
สามารถดำเนินการคลี่คลายหรือแก้ไขปัญหาให้ได้ โปรดแจ้งมายัง
กลุ่มคุ้มครองและส่งเสริมจริยธรรม เพื่อบันทึกข้อร้องเรียนและ

รายงานต่ออธิบดีกรมศุลกากรต่อไป หรือโทรสายด่วนศุลกากร
1332 ในวนั และเวลาราชการ

อย่างไรก็ตาม กรมศุลกากรมีความมุ่งมั่นที่จะดำเนินการ
ป้องกันและปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบในราชการ
ศุลกากรอย่างจริงจัง เพื่อให้เป็นไปตามนโยบายของรัฐบาล และ
คณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) และแผนปฏิรูปกรมศุลกากร
โดยแนวคิดระฆังศุลกากร จะเปิดโอกาสให้ผู้มาติดต่อราชการกับ
กรมศลุ กากรทีไ่ ม่ได้รบั ความสะดวกหรือไม่ไดร้ ับความเป็นธรรมจาก
เจ้าหน้าทีท่ ่ีให้บริการประชาชน สามารถร้องเรียนกับผู้บงั คับบญั ชา
ได้โดยตรง เพราะตอ้ งการให้ศุลกากรยุคใหม่ โปรง่ ใส ไร้คอร์รปั ชัน

โครงการคนดีศรีศุลกากร

กลุ่มคุ้มครองและส่งเสริมจริยธรรม กองบริหารทรัพยากร
บุคคล ได้ดำเนินการจัดทำโครงการคนดีศรีศุลกากร เพื่อส่งเสริม
ยกย่อง บุคลากรที่ประพฤติตนตามจรรยาข้าราชการกรมศุลกากร
และประมวลจรยิ ธรรมขา้ ราชการพลเรือน และส่งเสริมเจ้าหน้าท่ีให้
ปฏิบัติหน้าที่ด้วยความโปร่งใส โดยการยกย่องเชิดชู เจ้าหน้าท่ี
ปฏิบัติหน้าที่ด้วยความตั้งใจและดำรงตนเป็นแบบอย่างที่ดี ยึดม่ัน
ในกฎ ระเบียบ มีความพากเพียรในการทำงาน อุทิศตนและเวลา
ให้แก่ราชการ และเพื่อสร้างขวัญกำลังใจให้แก้เจ้าหน้าที่เป็น
แบบอย่างที่ดี มีกลุ่มเป้าหมายเป็นข้าราชการ พนักงานราชการ
และลูกจ้างของกรมศุลกากรทุกระดับ โดยคณะกรรมการพิจารณา
คัดเลือกผู้มีคุณสมบัติเป็น “คนดีศรีศุลกากร” จำนวน 5 รางวัล
ในแต่ละปี

วัตถปุ ระสงคข์ องโครงการ

1. เพื่อส่งเสริม ยกย่อง บุคลากรที่ประพฤติตนตาม
จรรยาข้าราชการกรมศุลกากรและประมวล
จริยธรรมข้าราชการพลเรอื น

2. ส่งเสริมให้ปฏิบัติหน้าที่ด้วยความซื่อสัตย์สุจริต
รักษาวินัย และความถูกต้อง โดยยึดประโยชน์
ประเทศชาติ และประชาชนเป็นที่ตั้ง

3. ส่งเสริมเจ้าหน้าที่ให้ปฏิบัติหน้าที่ด้วยความ
โปร่งใส โดยการยกย่องเชิดชู เจ้าหน้าที่ที่ปฏิบัติ
หน้าที่ด้วยความตั้งใจและดำรงตนเป็นแบบอย่าง
ทด่ี ี ยึดม่นั ในกฎ ระเบยี บ มคี วามพากเพียรในการ
ทำงาน อุทิศตนและเวลาราชการและเพื่อสร้าง
ขวัญกำลังใจใหแ้ กเ่ จ้าหนา้ ทท่ี เ่ี ปน็ แบบอย่างทีด่ ี

ประโยชนท์ ค่ี าดวา่ จะไดร้ บั

1. เจ้าหน้าที่กรมศุลกากรมีขวัญและกำลังใจในการ
ปฏบิ ัติงาน

2. เจ้าหน้าที่กรมศุลกากรปฏิบัติหน้าที่ด้วยความ
ซื่อสัตย์ สุจริต รักษาวินัยและความถูกต้อง โดย
ยดึ ประโยชนป์ ระเทศชาติและประชาชนเป็นทตี่ ง้ั

3. เจ้าหน้าที่ปฏิบัติหน้าที่ด้วยความโปร่งใส ได้รับ
การยกย่องเชิดชู ในฐานะผู้ที่ปฏิบัติหน้าที่ด้วย
ความต้งั ใจและดำรงตนเป็นแบบอยา่ งทด่ี ี ยนื หยัด
ทำในสิ่งที่ถูกต้อง ยึดมั่นในกฎ ระเบียบ มีความ

พากเพียรในการทำงาน อุทิศตนและเวลาให้แก่
ราชการ

โครงการศลุ กากรคณุ ธรรม

ด้วยคณะรักษาความสงบแห่งชาติ ที่ 69/2557 เรื่อง
มาตรการป้องกันและแก้ไขปัญหาการทุจริตประพฤติมิชอบ ข้อ 1
ให้ทุกส่วนราชการและหน่วยงานของรฐั กำหนดมาตรการหรือแนว
ทางการป้องกันและแก้ไขปัญหาการทุจริตประพฤติมิชอบในส่วน
ราชการและหน่วยงานของรัฐ โดยมุ่งเน้นการสร้างธรรมาภิบาลใน
การบริหารงาน และส่งเสริมการมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วนในการ
ตรวจสอบ เฝ้าระวังเพื่อสกัดกั้นมิให้เกิดการทุจริตประพฤติมิชอบ
รัฐบาลกำหนดยุทธศาสตร์ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการ
ทุจรติ ระยะท่ี 3 (พ.ศ. 2560 – 2564) ภายใตว้ ิสัยทศั น์ประเทศไทย
ใสสะอาดทั้ งช าติ ด้ าน ทุ จริ ต ( Zero Tolerance & Clean
Thailand) ซึ่งเป็นไปตามอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการ
ต่อต้านการทุจริต ค.ศ. 2003 (United Nations Convention
against Corruption C.C. 2003) (UNCAC 2003) ในส่วนราชการ
กระทรวงการคลัง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ได้ให้นโยบาย
ว่าการกระทรวงการคลังจะเป็นกระทรวงที่ปลอดจากการทุจริตเป็น

กระทรวงแรก โดยมอบหมายใหก้ รมศุลกากรเป็นกรมนำร่องในการ
สร้างความโปร่งใส ปราศจากการทุจริตประพฤติมิชอบ ในการนี้
อธิบดีกรมศุลกากรได้มอบหมายให้สำนักทรัพยากรบุคคลเป็น
เจ้าภาพในการขับเคลื่อนนโยบายไปสู่การปฏิบัติ เพื่อให้บรรลุ
วัตถุประสงค์ของการสร้างมาตรการลดปัญหาการทุจริตประพฤติมิ
ชอบในกรมศลุ กากร

กลุ่มคุ้มครองและส่งเสริมจริยธรรม กองบริหารทรัพยากร
บุคคล ซึ่งมบี ทบาทหนา้ ท่ีตามประมวลจริยธรรมข้าราชการพลเรือน
ข้อ 17 (5) การดำเนินการอื่นตามที่กำหนดในประมวลจริยธรรมนี้
หรือตามที่หัวหน้าส่วนราชการ คณะกรรมการจริยธรรมมอบหมาย
โดยในปีงบประมาณ 2560 – 2562 ได้ดำเนินโครงการศุลกากร
คุณธรรม ตามแนวทางการสร้างองค์กรคุณธรรมของศาสตราจารย์
เกียรติคุณ นายแพทย์เกษม วัฒนชัย องคมนตรี ทั้งนี้ การดำเนิน
โครงการศุลกากรคุณธรรม ประจำปี 2563 ได้ปรับเปลี่ยนรูปแบบ
การดำเนินกิจกรรมให้มีความสอดคล้องกับสถานการณ์ และเป็น
การดำเนนิ การต่อเนื่องตามแนวการสร้างองค์กรคุณธรรมดังกล่าว

วตั ถุประสงค์ของโครงการ

1. เพื่อสร้างการรับรู้มาตรฐานการปฏิบัติงานด้าน
องค์กรคุณธรรมของเจ้าหน้าที่ศุลกากรในทุก
ระดับใหเ้ ป็นไปในทศิ ทางเดียวกัน

2. เพื่อเสริมสร้างทัศนคติให้ปฏิบัติงานด้วยความ
ซ่อื สัตย์สุจริต รักษาวินยั และความถูกต้อง โดยยึด
ประโยชนข์ องประเทศชาติและประชาชนเป็นท่ตี ง้ั

3. เพื่อขับเคลื่อนหน่วยงานของกรมศุลกากรให้
ดำเนินกิจกรรมภายใต้แนวทางขององค์กร
ศลุ กากรคณุ ธรรม

4. เพือ่ ยกระดบั การยอมรับของผมู้ ีส่วนเก่ยี วข้องและ
ภาคประชาสังคม ในด้านความโปร่งใสในการ
ใหบ้ รกิ าร

ชอ่ งทางรอ้ งเรยี นเก่ยี วกับ
การทจุ รติ และประพฤติมิชอบของเจ้าหนา้ ที่ศลุ กากร

สามารถร้องเรยี นไดต้ ามช่องทาง ดังน้ี

1. รอ้ งเรยี นทางโทรศัพท์สายดว่ น 1332 ในวนั และ
เวลาราชการ

2. ร้องเรยี นทางโทรสาร หมายเลข 02-667-6919
3. ร้องเรียนทาง Application LINE ID:

@customsshearing
4. ร้องเรยี นทางไปรษณีย์ โดยทำเปน็ หนังสอื
5. ร้องเรยี นทางจดหมายอิเล็กทรอนิกส์ (e-mail)

ท่ี [email protected]
6. รอ้ งเรยี นทางส่ือมวลชน ซงึ่ หัวหนา้ กคจ. เหน็ ควร

รับเปน็ เรอ่ื งรอ้ งเรียน
7. รอ้ งเรยี นดว้ ยตนเอง ในวนั และเวลาราชการ โดย

ผู้ร้องเรยี นหรือผู้รับมอบอำนาจเดนิ ทางมา
ร้องเรยี น ณ กลุ่มงานคมุ้ ครองจรยิ ธรรมของกรม
ศลุ กากร กรมศลุ กากร ถนนสุนทรโกษา แขวง
คลองเตย เขตคลองเตย กรงุ เทพมหานคร

8. ร้องเรยี นผา่ นศูนย์บริการประชาชนในสังกดั
สำนกั งานปลดั สำนกั นายกรฐั มนตรี ศนู ยบ์ รกิ าร
ข้อมลู ภาครฐั เพือ่ ประชาชน (GCC 1111) และ
กระทรวงการคลงั

9. รอ้ งเรยี นผา่ นศนู ยบ์ ริการศลุ กากร หรอื หนว่ ยงาน
ภาครัฐอนื่

วิธีรับคำร้องและการพิจารณาเรื่องร้องเรียนของกรม
ศุลกากร เป็นไปตาม ประกาศกรมศุลกากร ที่ 47/2560 เรื่อง
วิธรี ับคำร้องและการพิจารณาเรือ่ งรอ้ งเรียนของกรมศลุ กากร

Note

…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………

“ขอให้ทกุ ทา่ นโชคดใี นการสอบครับ”
ดร. พงษส์ ริ ิ ตาอนิ ทร์