แผนป้องกัน
และบรรเทาสาธารณภัย
ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง
ปี 2565/2566
ศูนย์ติดตามและแก้ไขปัญหาภัยพิ บัติด้านการเกษตร จังหวัดกำแพงเพชร
สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร
กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
แผนป้องกัน
และบรรเทาสาธารณภัย
ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง
ปี 2565/2566
จัดทำโดย
สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร
คำนำ
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี ๒๕๖5/66 เป็นการดำเนินงาน
ตามการขับเคลื่อนนโยบายด้านการเกษตรและสหกรณ์ของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ โดยบูรณาการ
ปฏิบัติงานร่วมกับส่วนราชการในสังกัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร ทั้งภาครัฐภาค เอกชน
และหน่วยงานอืน่ ๆ ที่เกี่ยวขอ้ ง
สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร ขอขอบคุณหน่วยงานในสังกัดกระทรวงเกษตรและ
สหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร และหน่วยงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง ที่ได้ให้ความร่วมมือและบูรณาการงานร่วมกัน
เป็นอย่างดียิ่ง ในการดำเนินงานตามแผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดู แล้ง
ปี ๒๕๖5/66 จังหวัดกำแพงเพชร แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยเล่มนี้จัดทำเพื่อป้องกันและบรรเทา
สาธารณะภัยด้านการเกษตร ทอ่ี าจเกิดขึ้นต่อเกษตรกรชาวจังหวดั กำแพงเพชร
ศนู ย์ตดิ ตามและแก้ไขปญั หาภยั พบิ ตั ิดา้ นการเกษตรจงั หวัดกำแพงเพชร
สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวดั กำแพงเพชร
สารบญั
เรื่อง หน้า
1. บทนำ 1
2. วัตถปุ ระสงค์ 1
3. เปา้ หมาย 1
4. กรอบแนวคดิ จัดการความเส่ียงจากสาธารณภยั 2
5. แนวโนม้ สถานการณ์ 3
6. มาตรการรองรบั สถานการณ์ขาดแคลนนำ้ ฤดแู ล้ง ปี 2565/66 4
7. ขอ้ มูลท่ัวไปของจงั หวดั กำแพงเพชร 9
8. ปฏทิ นิ สาธารณภัยประจำปขี องจังหวดั 22
9. สถานการณ์ความเส่ยี งและพื้นท่ีเฝา้ ระวังด้านการเกษตร ปี 2565/66 23
10. แผนการจดั สรรน้ำฤดแู ลง้ 23
11. แผนการเพาะปลูกฤดูแลง้ ปี 2565/66 27
12. กลไกการบรหิ าร 29
13. กรอบปอ้ งกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ลง้ ปี 2565/66 31
14. กระบวนการแจง้ เตือน 35
15. แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในชว่ งฤดูแล้งปี 2565/66 35
16. การติดตามและประเมนิ ผล 41
17. บัญชียานพาหนะ เคร่ืองจกั ร วัสดุอุปกรณ์ เคร่อื งมือ เคร่ืองใช้ 41
18. การตดิ ต่อ ประสาน ช่องทางการส่อื สาร หน่วยงานสังกัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ 42
ภาคผนวก 43
แผนปอ้ งกนั และบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในชว่ งฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 1
แผนปอ้ งกันและบรรเทาสาธารณภยั ดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2564/65
1. บทนํา
ด้วยกรมอุตุนยิ มวทิ ยาประกาศส้ินสุดฤดูฝนและเร่ิมเขา้ สู่ฤดหู นาว ตงั้ แต่วนั ที่ 29 ตุลาคม 2565
เป็นต้นไป ในช่วงต้นฤดูหนาว ช่วงปลายเดือนตุลาคม 2565 ถึงปลายเดือนกุมภาพันธ์ 2566 โดยฤดูหนาว
ของ ประเทศไทยปีนี้ คาดว่า บริเวณประเทศไทยตอนบน จะเริ่มต้นสัปดาห์ท่ี 4 ของเดือนตุลาคม 2565
ซ่ึงช้ากว่า ค่าเฉล่ียปกติประมาณ 1 สัปดาห์ และจะสิ้นสุดประมาณปลายเดือนกุมภาพันธ์ 2566 อุณหภูมิ
ต่ำสุดเฉล่ีย ประเทศไทยตอนบน 20 – 21 องศาเซลเซียส ซ่ึงจะสูงกว่าค่าปกติประมาณ 0.5 องศาเซลเซียส
(ค่าปกติ 19.9 องศาเซลเซียส) และจะมีอากาศหนาวเย็นมากกว่าปีที่ผ่านมา (อุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ยปีท่ีผ่านมา
21.0 องศาเซลเซียส) สำหรับบริเวณยอดดอยและยอดภู รวมท้ังเทือกเขาจะมอี ากาศหนาวถึงหนาวจัดและจะ
มี น้ำค้างแข็งเกิดข้ึนได้บ่อยคร้ัง ส่วนบริเวณภาคใต้จะมีอากาศเย็นบางแห่งในบางวัน และยังคงมีฝนตกชุก
หนาแนน่
สำหรับสถานการณ์น้ำของประเทศไทย ในปี 2565 มีปริมาณน้ำต้นทุนท้ังประเทศมากกว่า ปี
2564 จำนวน 5,883 ล้านลูกบาศก์เมตร จึงคาดการณ์ว่าสถานการณ์ภัยแล้ง ในปี 2565/66 ไม่ส่งผลกระทบ
รุนแรง โดยสามารถวางแผนการบรหิ ารจัดการน้ำแบบย่ังยืน ให้สอดคล้องกบั ปรมิ าณน้ำต้นทนุ สนับสนุนการใช้น้ำ
ทุกกิจกรรมในพ้ืนที่ต่างๆ อย่างท่ัวถึงและพอเพียง สำหรับภาคใต้จะยังคงมีฝนตกชุกหนาแน่นทางฝั่งตะวันออก
ของภาคตั้งแต่จังหวัดชุมพรลงไป โดยเฉพาะในช่วงเดือนพฤศจิกายนถึงต้นเดือนธันวาคม จะมี ฝนตกหนัก
หลายพ้ืนท่แี ละหนกั มากในบางแห่ง ซงึ่ จะก่อให้เกดิ สภาวะน้ำท่วมฉับพลัน น้ำปา่ ไหลหลาก และน้ำล้นตล่ิง
ดังน้ัน เพ่ือเป็นการเตรียมความพร้อมในการป้องกันและลดผลกระทบจากสถานการณ์ภัยแล้ง
และสถานการณ์อุทกภัยในภาคใต้ ท่ีจะเกิดขึ้นต่อภาคการเกษตร สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัด
กำแพงเพชร จงึ ได้จัด เตรียมการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตร ในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/66
(ช่วงเดือนพฤศจิกายน 2565 - เมษายน 2566) สำหรับใชเ้ ป็นกรอบแนวทางการดำเนินงานของสว่ นราชการ
ในการป้องกันและแก้ไขปัญหาภัยพิบัติ ด้านการเกษตร และเตรียมการให้ความช่วยเหลือเพื่อบรรเทาความ
เดอื ดร้อนของเกษตรกรท่อี าจได้รับผลกระทบ จากสถานการณ์ภยั แลง้ และอุทกภยั ภาคใต้ใหเ้ ป็นไปอยา่ งรวดเร็ว
และมีประสิทธิภาพ
2. วัตถปุ ระสงค์
2.1 เพ่ือใช้เป็นกรอบแนวทางการดำเนินงานป้องกันและลดความเส่ียงจากภัยแล้งด้าน
การเกษตรของหนว่ ยงานท่ีเกี่ยวขอ้ งทั้งในและนอกกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ให้เปน็ ไปอย่างมปี ระสทิ ธิภาพ
2.2 เพื่อเตรียมความพร้อมให้กับส่วนราชการท่ีเกี่ยวข้องในการให้ความช่วยเหลือเพ่ือบรรเทา
ความเดอื ดร้อนแก่เกษตรกรผปู้ ระสบภยั แล้งอยา่ งเปน็ ระบบ รวดเรว็ และมปี ระสิทธภิ าพ
3. เปา้ หมาย
3.1 เพ่ือเพ่ิมประสิทธิภาพการป้องกันและแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นแก่เกษตรกร รวมทั้ง
การช่วยเหลือเกษตรกรทป่ี ระสบปญั หาภยั แลง้ ได้อย่างรวดเรว็ และทนั ต่อสถานการณ์
3.2 สรา้ งการรบั รู้และความตระหนกั แก่เกษตรกรในการปรบั รปู แบบการผลติ เพื่อลดความเสี่ยง
3.3 บริหารจัดการน้ำให้เป็นไปตามแผนได้อย่างมีประสิทธิภาพ และกำกับ ติดตาม
การเพาะปลูกพืชฤดูแล้งให้เป็นไปตามเป้าหมายท่ีกำหนด เพื่อลดความเสี่ยงจากการขาดแคลนน้ำ ซึ่งอาจ
จะส่งผลกระทบต่อภาคส่วนอ่ืน ๆ รวมทั้งติดตามและเฝา้ ระวังคุณภาพน้ำ
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 2
4. กรอบแนวคิดจัดการความเสี่ยงจากสาธารณภยั
คณะอนุกรรมการจัดทำแผนการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยแห่งชาติ ได้กำหนดกรอบ
แนวคิดในการจดั ทำนโยบายการปอ้ งกนั และบรรเทาสาธารณภยั แห่งชาติ โดยไดน้ ำหลกั การ “Smart DRM for
3s : SEP – SDGs - SEDRR” คือ การจัดการความเส่ียงจากสาธารณภัยแบบอัจฉริยะ เพ่ือสร้างภูมิคุ้มกัน
ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง (Sufficiency Economy Philisophy : SEP) เพ่ือการพัฒนาอย่าง
ยง่ั ยืน ตามเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (Susstainable Development Doals : SDGs) เพ่อื ลดความเสย่ี งเดิม
และ ป้องกันความเสี่ยงใหม่ (Sendai Framework on Disaster Risk Reduction : SEDRR) มาเป็นแนว
ทางการ ดำเนินงาน เพ่ือจดั การความเส่ยี งจากสาธารณภัยแบบองค์รวม
4.1 การประเมนิ ความเสยี่ ง (Risk Assessment)
ความเส่ียงจากสาธารณภัย (Disaster Risk) หมายถึง โอกาสที่จะเกิดการสูญเสียจาก
สาธารณภัยตอ่ ชีวิต ร่างกาย ทรัพย์สิน ความเป็นอยู่ และภาคบริการต่างๆ ในชุมชนใดชุมชนหน่ึง ณ ห้วงเวลา
ใด เวลาหนึ่งในอนาคต
ความเสยี่ งจากสาธารณะภยั = ภยั x ความล่อแหลม x ความเปราะบาง
ศกั ยภาพ
4.2 การจัดการความเส่ียงจากสาธารณภัย (Disaster Risk Management)
การจัดการความเส่ียงจากสาธารณภัยเป็นการจัดการสาธารณภัยแบบองค์รวม (Holistic
Approach) ตั้งแต่กิจกรรมการป้องกันและลดผลกระทบ การเตรียมความพร้อม การเผชิญเหตุ และบรรเทา
ทุกข์ ตลอดจนการฟื้นฟู ซ่ึงในบางกิจกรรมการดำเนินการในแต่ละห้วงเวลาการเกิดสาธารณภัย อาจมีความ
คาบเก่ียวกัน (Over lap) ขณะทบ่ี างกจิ กรรมอาจเป็นการดำเนนิ การเฉพาะของการเกิดภยั ในห้วงนั้น ๆ รวมท้ัง
ระยะเวลาในการดำเนินการของแต่ละกิจกรรมขึ้นอยู่กับความรุนแรงของภัยเป็นสำคัญ ซ่ึงวงจรการจัดการ
ความเส่ียงจากสาธารณภัยถูกมองในมุมมองของท้ังกรอบแนวคิดในการดำเนินการ/การปฏิบัติ (Discipline)
และมุมมองของกิจกรรมหรือวธิ ีปฏบิ ตั ิ (Activities and Procedures) ดังแผนภาพที่ 1
รปู ภาพที่ 1 วงจรจดั การความเส่ียงจากสาธารณภัย
โดยมีแนวทางดำเนินการจดั การความเส่ยี งจากภัยพบิ ตั ิ ดังนี้
4.2.1 ก่อนเกิดภัย : การลดความเสีย่ งจากภยั พิบัติ (Disaster Risk Reduction)
การป้องกนั และลดผลกระทบ (Prevention & Mitigation)
1) มาตรการที่ใช้โครงสร้าง ได้แก่ การพัฒนาแหล่งน้ำ ระบบชลประทานเพ่ือป้องกัน
อทุ กภัย/ภัยแล้ง การอนรุ กั ษด์ นิ และนำ้ เพอ่ื ป้องกนั ดนิ โคลนถล่ม
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 3
2) มาตรการที่ไมใ่ ช้โครงสร้าง ไดแ้ ก่ วางแผนการจัดสรรนำ้ วเิ คราะหป์ ระเมินความเส่ียง
เพ่ือกำหนดพื้นท่ีเส่ียงด้านพืช ด้านประมง ด้านปศุสัตว์ รวมทั้งพื้นท่ีชุมชนพร้อมแผนบริหารจัดการเพื่อลด
ความเสี่ยงดังกล่าว แผนปฏิบัติการฝนหลวงเพ่ือช่วยเหลือพื้นที่ประสบภัยฝนทิ้งช่วงและเติมน้ำในแหล่งน้ำ ท่ีมี
ปรมิ าณนอ้ ย
การเตรียมความพร้อม (Preparedness)
1) การปรับตัว ได้แก่ การให้คำแนะนำการเพาะปลูกในช่วงฤดูแล้ง การส่งเสริมอาชีพ
เสริมให้แก่เกษตรกรเพ่ือเป็นทางเลือกในการประกอบอาชีพ การปรบั เปล่ียนวิธีการทำการเกษตร ให้เหมาะสม
กับสภาพพืน้ ที่
2) การเตรียมรับมือกับภัยพิบัติ ได้แก่ การแจ้งเตือนสถานการณ์น้ำ การเตรียมพร้อม
ด้านเคร่ืองมือ อุปกรณ์ เครื่องจักร ยานพาหนะ การสำรองเสบียงสัตว์ การปรับปรุงทะเบียนเกษตรกรด้านพืช
ด้านประมง ด้านปศุสัตว์ ให้เป็นปัจจุบัน การจัดทำแผนปฏิบัติการช่วยเหลือเกษตรกรผู้ประสบภัยด้าน
การเกษตร เช่น แผนเฝ้าระวังและติดตามสถานการณ์เพื่อป้องกันโรคระบาดพืชและสัตว์ แผนการจัดหน่วย
เฉพาะกิจลงพื้นท่ีเพ่ือให้คำแนะนำและความช่วยเหลือเกษตรกรในพื้นท่ีประสบภัย การดูแลสุขภาพสัตว์
แผนการสำรวจและประเมินความเสียหาย วิธีการช่วยเหลอื เพือ่ บรรเทาความเดอื ดร้อนของเกษตรกร และ แผน
สร้างการรบั รู้ ใหเ้ กษตรกรรู้จกั เตรียมความพร้อมรบั สถานการณ์ภยั พบิ ตั ิ
4.2.2 ขณะเกดิ ภยั : การจดั การภาวะฉกุ เฉิน (Emergency Management)
การเผชิญเหตุ (Response) ได้แก่ การบริหารจัดการน้ำ การติดต้ังเครื่องสูบน้ำ
การแจง้ เตอื นเกษตรกร
การบรรเทาทุกข์ (Relief) ได้แก่ แจกจ่ายเสบียงสัตว์และดูแลสุขภาพสัตว์ จัดหน่วย
เฉพาะกิจลงพื้นที่ประสบภัยเพื่อให้คำแนะนำและความช่วยเหลือเกษตรกร สำรวจและประเมินความ เสียหาย
เบื้องต้น รายงานสถานการณ์
4.2.3 หลังเกิดภยั : การฟืน้ ฟู (Recovery) และสร้างใหม่ให้ดกี ว่าเดมิ (Build Back Better)
การซ่อมสร้าง (Reconstruction) ได้แก่ การประเมินความเสียหายและซ่อมสร้าง
ระบบโครงสร้างพื้นฐานด้านชลประทาน การปอ้ งกนั รักษา และกำจัดโรคระบาดหรือศัตรูพืชระบาด การฟ้ืนฟู
พื้นทีก่ ารเกษตร
การฟ้ืนสภาพ (Rehabilitation) ได้แก่ การวิเคราะห์ความเสียหาย (Damages) และ
ความสูญเสีย (Losses) ดา้ นการเกษตรทเี่ กิดจากภัย การประเมินความตอ้ งการ/จำเป็นในการฟ้ืนฟู หลงั เกิดภัย
การชว่ ยเหลือเยยี วยาตามระเบียบทเี่ กย่ี วขอ้ ง
5. แนวโนม้ สถานการณ์
กรมอุตุนิยมวิทยาคาดการณ์สภาพอากาศในช่วงเดือนพฤศจิกายน 2565 ถึงเดือนกุมภาพันธ์
2566 บริเวณประเทศไทยตอนบน ฤดูหนาวจะสิ้นสุดประมาณปลายเดือนกุมภาพันธ์ 2566 ส่วนบริเวณ
ภาคใต้จะมี อากาศเย็นบางแห่งในบางวันส่วนมากตอนบนของภาค และยังคงมีฝนตกชุกหนาแนน่ ต่อไป ในช่วง
เดือน พฤศจกิ ายนและธนั วาคม โดยเฉพาะทางด้านฝั่งตะวนั ออกตั้งแต่จงั หวดั ชุมพรลงไป จะมีฝนตกหนกั หลาย
พ้นื ท่ี และหนักมากบางแห่ง ซึ่งจะทำให้เกิดสภาวะน้ำท่วมฉับพลัน น้ำปา่ ไหลหลาก รวมท้ังนำ้ ล้นตลิ่งได้ในบาง
พนื้ ที่ สำหรับคล่นื ลมในทะเลอา่ วไทย จะมีกำลังแรงเป็นระยะๆ บางช่วงมีคล่ืนสงู 2 - 3 เมตร ส่วนทะเลอันดา
มนั มคี ล่ืนสูง 1 - 2 เมตร
คาดว่าปรากฎการณ์ ENSO (El Niño/Southern Oscillation) มีสถานะเป็นลานีญาต่อเน่ืองไป
จนถึงช่วงเดือนธันวาคม 2565 ถึง เดือนกุมภาพันธ์ 2566 จากนั้นมีแนวโน้มที่จะเข้าสู่ภาวะปกติต่อไป ซ่ึง
ส่งผลกระทบให้ประเทศไทย ในช่วงเดือนตุลาคมถึงเดือนธันวาคม 2565 ปริมาณฝนจะมีค่าสูงกว่าค่าปกติ
เล็กน้อย สว่ นอุณหภูมิของประเทศไทยส่วนใหญจ่ ะมีคา่ ใกลเ้ คยี งกับค่าปกติ
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 4
6. มาตรการรองรับสถานการณข์ าดแคลนน้ำ ฤดูแล้ง ปี 2565/66
สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ ได้บูรณาการหน่วยงายท่ีเก่ียวข้อง กำหนดมาตรการรองรับฤดู
แล้ง ปี 2565/66 ดังนี้
มาตรการ การดำเนนิ การ หนว่ ยงานรบั ผิดชอบ
ดา้ นน้ำตน้ ทุน (Supply)
1. เรง่ เก็บกกั นำ้ 1.1 เร่งเก็บน้ำ/สูบทอยน้ำส่วนเกิน กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
ในแหล่งน้ำทกุ ประเภท ในชว่ ง ปลายฤดูฝนไวใ้ ช้ในฤดูแลง้ โดย กรมชลประทาน
(ภายใน ต.ค. - พ.ย.65) กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและ
สง่ิ แวดลอ้ ม โดย กรมทรัพยากรน้ำ
กระทรวงมหาดไทย โดย กรมป้องกันและ
บรรเทาสาธารณภยั กรมส่งเสรมิ การปกครอง
ท้องถ่ิน การประปาส่วนภูมิภาค การประปา
นครหลวง
1.2 บริหารจัดการอ่างเก็บน้ำ/แหล่ง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
น้ำ ตามเกณฑป์ ฏิบตั กิ ารอ่างเกบ็ น้ำ โดย กรมชลประทาน
(Rule Curve) ห รือเต็มศั กยภ าพ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและ
เกบ็ กกั ส่งิ แวดล้อม โดย กรมทรพั ยากรนำ้
กระทรวงพลงั งาน โดย การไฟฟ้า ฝ่ายผลติ
แห่งประเทศไทย กรมพัฒนา
พลังงานทดแทนและอนรุ ักษ์พลังงาน
กระทรวงมหาดไทย
โดย กรมสง่ เสรมิ การปกครองทอ้ งถนิ่
มาตรการ การดำเนินการ หน่วยงานรับผดิ ชอบ
2. เฝา้ ระวังและเตรียม 2.1 คาดการณช์ เ้ี ป้าพนื้ ทเี่ ฝ้าระวัง กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและ
จัดหาแหล่งน้ำสำรอง เสีย่ ง ขาดแคลนน้ำอปุ โภคบริโภค สง่ิ แวดล้อม โดย กรมทรัพยากรนำ้
พรอ้ มวางแผนเตรยี ม การเกษตร และคุณภาพน้ำ กรมควบคุมมลพิษ
เคร่ืองจกั รเครื่องมือ (ชว่ งก่อนและระหว่าง ฤดูแล้ง) กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
ในพื้นทีเ่ ฝา้ ระวงั เส่ียง พร้อมทั้งติดตาม เฝา้ ระวงั และ โดย กรมสง่ เสริมการเกษตร กรมชลประทาน
ขาดแคลนน้ำ ประเมินสถานการณ์ตลอดฤดูแล้ง กระทรวงมหาดไทย โดย กรมสง่ เสริม การ
(ก่อนและตลอดฤดูแลง้ ) ปกครองท้องถ่ิน การประปาส่วนภูมิภาค การ
ประปานครหลวง
กระทรวงดิจทิ ลั เพื่อเศรฐกจิ และสังคม
โดย กรมอุตนุ ิยมวิทยา
กระทรวงการอดุ มศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย
และนวัตกรรม
โดย สถาบนั สารสนเทศทรพั ยากรน้ำ
(องคก์ ารมหาชน) สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยี
อวกาศและ ภมู สิ ารสนเทศ (องคก์ ารมหาชน)
สำนกั งานทรพั ยากรนำ้ แหง่ ชาติ
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 5
ตารางที่ 1 (ตอ่ ) มาตรการรองรบั สถานการณ์ขาดแคลนน้ำ ฤดแู ลง้ ปี 2565/66
มาตรการ การดำเนินการ หนว่ ยงานรบั ผิดชอบ
2.2 สำรวจ ตรวจสอบ พนื้ ท่ีแหลง่ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
เกบ็ กัก นำ้ สำรอง และจัดทำ โดย กรมชลประทาน
แผนปฏบิ ตั ิ การสำรองน้ำในพ้ืนท่ีเฝ้า กระทรวงทรพั ยากรธรรมชาตแิ ละ
ระวังเส่ยี งขาด แคลนน้ำดบิ สิง่ แวดล้อม โดย กรมทรพั ยากรนำ้
เพอ่ื อุปโภคบรโิ ภคและ การเกษตร กรมทรัพยากรน้ำบาดาล
กระทรวงมหาดไทย
โดย กรมส่งเสรมิ การปกครองท้องถ่ิน
การประปาส่วนภูมภิ าค การประปานครหลวง
2.3 เตรียมความพรอ้ มเครื่องจกั ร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
เครือ่ งมือให้อยูใ่ นสภาพพร้อมใชง้ าน โดย กรมชลประทาน
และเขา้ ช่วยเหลือในพน้ื ที่เฝ้าระวัง กระทรวงทรัพยากรธรรมชาตแิ ละ
เสย่ี ง ขาดแคลนน้ำไดท้ ันสถานการณ์ ส่งิ แวดล้อม โดย กรมทรัพยากรน้ำ
กรมทรัพยากรน้ำบาดาล
กระทรวงมหาดไทย
โดย จงั หวดั กรมป้องกนั และบรรเทาสา
ธารณภัย กรมสง่ เสรมิ การปกครองท้องถ่นิ
การประปาส่วนภมู ิภาค การประปานครหลวง
3.1 จดั ทำแผนปฏิบัตกิ ารฝนหลวง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
รองรบั พ้ืนท่ีเฝา้ ระวังเส่ียงขาดแคลน โดย กรมฝนหลวงและการบินเกษตร
น้ำ และปฏบิ ัตกิ ารเติมนำ้ ให้กับแหลง่
น้ำ พน้ื ที่เกษตรและพ้ืนท่ีเฝ้าระวงั
เสีย่ ง ขาดแคลนนำ้ ตามสภาพอากาศ
ที่เหมาะสม
3. ปฏิบัติการเติมนำ้ 3.2 จัดทำแผนปฏิบัตกิ ารและ กระทรวงทรพั ยากรธรรมชาติและ
(ตลอดฤดแู ลง้ ) ปฏบิ ัตกิ าร เติมนำ้ ใต้ดินในพื้นท่ี ส่งิ แวดล้อม
ทีม่ ีศักยภาพ โดย กรมทรพั ยากรน้ำบาดาล
ดา้ นความต้องการใช้นำ้ (Demand)
4. กำหนดแผนจดั 4.1 กำหนดแผนการจดั สรรนำ้ ให้ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
สรรนำ้ และพน้ื ท่ี สอดคล้องกับปริมาณนำ้ ต้นทุน และ โดย กรมชลประทาน
เพาะปลกู พชื ฤดแู ลง้ แจง้ แผนใหก้ ระทรวงมหาดไทย และ กระทรวงทรพั ยากรธรรมชาตแิ ละ
(กอ่ นและตลอดฤดูแลง้ ) หน่วยงานทเี่ ก่ยี วข้อง รบั ทราบและ ส่งิ แวดล้อม โดย กรมทรพั ยากรนำ้
ปฏบิ ตั ิตามอย่างเครง่ ครดั กรมทรัพยากรน้ำบาดาล
กระทรวงมหาดไทย
โดย กรมส่งเสรมิ การปกครองทอ้ งถ่ิน
กระทรวงพลงั งาน โดย กรมพัฒนา พลังงาน
ทดแทนและอนรุ ักษ์พลังงาน การไฟฟ้าฝา่ ย
ผลิตแหง่ ประเทศไทย
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 6
ตารางท่ี 1 (ต่อ) มาตรการรองรบั สถานการณ์ขาดแคลนน้ำ ฤดูแล้ง ปี 2565/66
มาตรการ การดำเนนิ การ หนว่ ยงานรับผดิ ชอบ
4.2 กำหนดแผนเพาะปลูกพืชฤดู กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
5. เพ่ิมประสิทธิภาพ แล้ง และขนึ้ ทะเบยี นเกษตรกร โดย กรมชลประทาน กรมส่งเสรมิ การเกษตร
การใช้น้ำภาคการเกษตร โดยระบุพ้ืนท่ี คาดการณเ์ พาะปลกู กระทรวงทรัพยากรธรรมชาตแิ ละ
(ก่อนและตลอดฤดูแลง้ ) และแหลง่ น้ำท่ี นำมาใช้ให้ชัดเจน สง่ิ แวดล้อม โดย กรมทรพั ยากรน้ำ
ในรูปแบบแผนที่ เพอื่ ให้การ กระทรวงการอดุ มศกึ ษา วิทยาศาสตร์
เพาะปลูกสอดคลอ้ งกบั ปรมิ าณน้ำ วิจยั และนวัตกรรม
ต้นทนุ พร้อมทง้ั กำหนด มาตรการ โดย สำนกั งานพฒั นาเทคโนโลยีอวกาศและ
ป้องกนั และแก้ไขการเพาะปลูกพชื ภมู สิ ารสนเทศ (องคก์ ารมหาชน)
พน้ื ทนี่ อกแผนและพืน้ ท่ีท่ีไม่ กระทรวงมหาดไทย โดย จงั หวัด
สามารถ สนบั สนนุ น้ำเพื่อการ กรมการปกครอง กรมส่งเสรมิ การปกครอง
เพาะปลูกได้ ท้องถิน่ กรมการพฒั นาชมุ ชน
4.3 ควบคุมการใชน้ ้ำของพ้ืนท่ลี ุม่ กระทรวงมหาดไทย
น้ำ ตอนบนใหเ้ ป็นไปตามแผน และ โดย จังหวัด กรมการปกครอง กรมสง่ เสริม
มปี ระสิทธิภาพ เพื่อไม่ให้เกิด การปกครองทอ้ งถน่ิ
ผลกระทบ การขาดแคลนนำ้ ด้าน กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
อปุ โภคบรโิ ภคของ พืน้ ที่ลุ่มน้ำ โดย กรมชลประทาน
ตอนล่าง และมอบหมาย กระทรวงทรพั ยากรธรรมชาตแิ ละสิง่ แวดล้อม
กระทรวงมหาดไทย ร่วมกับ โดย กรมทรพั ยากรนำ้
กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และ
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาตแิ ละ กระทรวงคมนาคม โดย กรมทางหลวง
สงิ่ แวดล้อม สร้างการรบั รู้กับ กรมทางหลวงชนบท
ประชาชนในพืน้ ท่ี เพ่อื ควบคุมการ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
สง่ น้ำใหต้ รงตามวตั ถุประสงค์ โดย กรมชลประทาน
4.4 สำรวจ ตรวจสอบ คันคลอง กระทรวงทรพั ยากรธรรมชาติและ
เข่อื น ป้องกันตล่งิ ถนนท่ีเชอื่ มต่อ สง่ิ แวดล้อม โดย กรมทรัพยากรน้ำ
กับทางน้ำ ในพนื้ ที่ที่อาจจะเกดิ กระทรวงมหาดไทย โดย กรมส่งเสริม
การทรุดตวั เน่ืองจาก ระดับน้ำ การปกครองท้องถ่นิ กรมโยธาธิการและผงั เมือง
ในทางน้ำท่ีอาจจะลดต่ำกวา่ ปกติ กระทรวงการอดุ มศึกษา วิทยาศาสตร์
วิจัยและนวัตกรรม โดย สำนักงานพฒั นา
5.1 สนับสนนุ ข้อมลู ทางวชิ าการ วทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยแี หง่ ชาติ สำนกั งาน
ถา่ ยทอด เผยแพรผ่ ลการวิจัยและ พฒั นาเทคโนโลยีอวกาศและ ภูมิสารสนเทศ
พัฒนา เพื่อใหห้ น่วยงานต่าง ๆ (องค์การมหาชน)
นำไปใช้ประโยชน์ ในการเพิม่ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
ประสิทธิภาพการใช้น้ำ โดย กรมวชิ าการเกษตร กรมการขา้ ว
ภาคการเกษตร สำนกั งานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 7
ตารางที่ 1 (ต่อ) มาตรการรองรบั สถานการณ์ขาดแคลนน้ำ ฤดแู ลง้ ปี 2565/66
มาตรการ การดำเนนิ การ หนว่ ยงานรบั ผิดชอบ
5.2 ส่งเสริมการปรับเปลีย่ นการ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
เพาะปลูกพชื เพ่ือลดการ โดย กรมสง่ เสริมการเกษตร
ใช้นำ้ และเพ่ิมรายไดใ้ นพ้ืนที่ กรมชลประทาน กรมพฒั นาท่ีดิน
นำร่อง อาทิ ปลกู พืชใช้น้ำน้อย
ปรับปรงุ ระบบการใหน้ ้ำพืช
นำเทคโนโลยีเข้ามา ช่วยในการ
บรหิ ารจดั การน้ำ เป็นต้น
พรอ้ มจัดทำแผนการปรบั เปล่ียน
ปลูกพืช ใช้นำ้ น้อยภายในเดือน
ตุลาคม 2565
6. เตรยี มนำ้ สำรองสำหรับ 6.1 เตรียมน้ำสำรองสำหรับพ้นื ท่ี กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
พืน้ ทีล่ มุ่ ต่ำ รับนำ้ นอง ลุ่มต่ำ รับน้ำนอง โดยการ โดย กรมชลประทาน
(ระหวา่ งฤดูแล้ง) สนบั สนนุ จัดสรรนำ้ เตรียมแปลง
เพาะปลูกนารอบท่ี 1 (นาป)ี
6.2 จดั ทำแผนการรบั น้ำเข้า- กระทรวงมหาดไทย โดย กรมการปกครอง
ออก พนื้ ทลี่ ุม่ ต่ำในการเพาะปลูก กรมส่งเสริมการปกครองท้องถนิ่
พืชและ เพาะเลี้ยงสตั ว์น้ำ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
โดย กรมส่งเสรมิ การเกษตร กรมชลประทาน
7. เฝ้าระวงั คุณภาพน้ำ เฝ้าระวงั ตรวจวัด และควบคุม กระทรวงทรพั ยากรธรรมชาติและ
(ตลอดฤดแู ลง้ ) คณุ ภาพน้ำในแม่น้ำสายหลัก สงิ่ แวดล้อม โดย กรมควบคุมมลพษิ
แมน่ ำ้ สายรอง รวมถึงแหลง่ น้ำ กระทรวงมหาดไทย โดย กรมสง่ เสริมการ
ทร่ี ับน้ำจาก ภาคอตุ สาหกรรม ปกครองท้องถ่ิน การประปาส่วนภมู ภิ าค
การเกษตร และชุมชน รวมทงั้ การประปานครหลวง
เตรยี มแผนปฏบิ ัตกิ ารรองรับกรณี กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ โดย
เกดิ ปญั หาและแจง้ เตือนพน้ื ที่ กรมปศสุ ตั ว์ กรมประมง กรมชลประทาน
ท่อี าจได้รับผลกระทบ กระทรวงอุตสาหกรรม โดย กรมโรงงาน
อตุ สาหกรรม การนคิ มอตุ สาหกรรมแห่ง
ประเทศไทย
ด้านการบรหิ ารจดั การ (Management)
8. เสริมสรา้ งความเข้มแขง็ เสรมิ สร้างความเข้มแข็งด้าน กระทรวงมหาดไทย
ด้านการบรหิ าร จดั การนำ้ การบริหาร จดั การน้ำของชุมชน โดย กรมส่งเสรมิ การปกครองทอ้ งถิน่
ของชุมชน (ตลอดฤดแู ลง้ ) ทเี่ สย่ี งขาดแคลนน้ำ โดยสร้าง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
ความรูค้ วามเข้าใจในการวาง โดย กรมชลประทาน
แผนการใช้น้ำจากแหลง่ น้ำทม่ี ีอยู่ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาตแิ ละ
การเตรียมจัดหานำ้ สำรอง และ สง่ิ แวดล้อม โดย กรมทรัพยากรนำ้
การกกั เกบ็ ให้มนี ้ำเพยี งพอ กระทรวงการอดุ มศึกษา วิทยาศาสตร์ วจิ ยั
สำหรับอปุ โภคบริโภค และ/หรือ และนวัตกรรม โดย สถาบันสารสนเทศ
การเกษตรตลอดฤดูแล้ง รวมทั้ง ทรัพยากรน้ำ (องคก์ ารมหาชน)
พฒั นา/เพิ่มประสิทธิภาพแหล่ง มลู นธิ ปิ ิดทองหลังพระ สบื สาน
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 8
ตารางที่ 1 (ตอ่ ) มาตรการรองรับสถานการณ์ขาดแคลนน้ำ ฤดูแล้ง ปี 2565/66
มาตรการ การดำเนนิ การ หนว่ ยงานรับผิดชอบ
น้ำชมุ ชน แนวพระราชดำริ
สำนกั งานทรพั ยากรนำ้ แหง่ ชาติ
9. สรา้ งการรบั รู้ สรา้ งการรบั รู้ ประชาสมั พันธ์ กรมประชาสัมพนั ธ์
ประชาสมั พนั ธ์ สถานการณ์ และแผนบริหาร สำนกั งานคณะกรรมการกิจการกระจาย
(กอ่ นและตลอดฤดูแล้ง) จดั การนำ้ เพื่อให้เกดิ ความ เสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการ
ร่วมมอื ในการใช้น้ำอย่างประหยดั โทรคมนาคม แห่งชาติ สายงานกิจการ
และเป็นไปตามแผนท่ีกำหนด กระจายเสยี ง
และโทรทัศน์
กระทรวงมหาดไทย
สำนกั งานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ
และหน่วยงานท่ีเกย่ี วขอ้ ง
10. ติดตามและประเมินผล 10.1 ตดิ ตามผลการดำเนนิ งาน สำนกั งานทรัพยากรนำ้ แห่งชาติ
การดำเนินงาน ใหเ้ ปน็ ไป ตามแผน รายงานผล กระทรวงมหาดไทย
(ตลอดและหลังจากส้ินสดุ ฤดู การให้ความช่วยเหลอื และหาก โดย กรมป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัย
แลง้ ) พบการขาดแคลนนำ้ หรอื ภยั แลง้ ทุกหนว่ ยงานท่ีเกย่ี วข้อง
ให้รายงานมายงั กองอำนวยการ
นำ้ แห่งชาติ และคณะกรรมการ
ทรพั ยากรน้ำแห่งชาต
10.2 ประเมนิ ผลการดำเนนิ สำนกั งานทรพั ยากรน้ำแหง่ ชาติ
งานตามมาตรการ พร้อมสรุป
บทเรยี น
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 9
7. ข้อมลู ท่ัวไปของจงั หวดั กำแพงเพชร
รูปภาพที่ 2 แผนท่ีจังหวดั กำแพงเพชร
7.1 ที่ต้ังและอาณาเขต
จังหวัดกำแพงเพชรตั้งอยู่ในเขตภาคเหนือตอนล่าง อยู่ห่างจากรุงเทพมหานครตามระยะทาง ทาง
หลวงหมายเลข 1 ถนนพหลโยธนิ 358 กิโลเมตร มอี าณาเขตตดิ ตอ่ กับจังหวดั ใกล้เคียง ดงั น้ี
ทิศเหนือ ติดต่อกบั อำเภอวังเจ้า จงั หวดั ตาก และอำเภอครี ีมาศ จังหวัดสุโขทัย
ทิศใต้ ติดตอ่ กับอำเภอบรรพตพสิ ยั จงั หวดั นครสวรรค์
ทิศตะวันออก ตดิ ต่อกับอำเภอบางระกำ จังหวัดพษิ ณโุ ลก และอำเภอโพธิ์ทะเล อำเภอวชริ บารมี
จังหวดั พจิ ติ ร
ทศิ ตะวันตก ตดิ ตอ่ กับอำเภออุ้มผาง จังหวัดตาก
7.2 ลกั ษณะภมู ปิ ระเทศ
จังหวัดกำแพงเพชรมีพ้ืนที่ 8,607.5 ตารางกิโลเมตร (5,379,681 ไร่) เป็นพื้นที่การเกษตร
ประมาณ 4,914.4 ตารางกิโลเมตร (3,071,523 ไร่) ป่าไม้ 1,997 ตารางกิโลเมตร (1,248,122 ไร่)
พื้นที่นอกการเกษตรอีกประมาณ 1,696.1 ตารางกิโลเมตร (1,060,036 ไร่) และมีแม่น้ำปิงไหลผ่าน
ตอนกลางของจังหวัดจากเหนือจรดใต้เป็นระยะทางยาวประมาณ 104 กิโลเมตร มีลักษณะภูมิประเทศ ด้าน
ตะวันตกเป็นภูเขาสูงลาดลงมาทางด้านตะวันออก ลักษณะดินเป็นดินปนทรายเหมาะแก่การทำนาและปลูกพืช
ไร่ โดยแบง่ เป็น 3 ลักษณะ คอื
ลักษณะที่ 1 เป็นที่ราบลุ่มแม่น้ำปิงตอนล่างแบบตะพักลุ่มน้ำ (ALLUVIAL TERRACE) มีระดับ
ความสูงประมาณ 43-107 เมตรจากระดับน้ำทะเลปานกลาง อยู่บริเวณทางด้านทิศตะวันออกและใต้
ของจังหวัด
ลักษณะที่ 2 เปน็ เนินเขาเต้ยี ๆ สลับที่ราบ พบเห็นบรเิ วณด้านเหนือ และตอนกลางของจังหวดั
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 10
ลักษณะที่ 3 เป็นภูเขาสลับซับซ้อน เป็นแหล่งแร่ธาตุ และต้นน้ำลำธารต่างๆ ที่สำคัญ เช่น
คลองวงั เจ้า คลองสวนหมาก คลองขลุง และคลองวังไทร ไหลลงสู่แม่น้ำปิง
7.3 ลักษณะภูมิอากาศ
ลักษณะภูมิอากาศของจังหวัดกำแพงเพชร เป็นประเภททุ่งหญ้าเมืองร้อน (Tropical Cross
Land or Savanna) มีฝนตกสลับแห้งแล้ง มีอุณภูมิสูงเกือบตลอดปี และสภาพอากาศแห้งแล้งในฤดูร้อน
อุณหภูมิสูงสุดเฉลี่ยรายปีเท่ากับ ๓๖.๐ องศาเซลเซียส และอุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ยรายปีเท่ากับ ๒๐.๘ องศา
เซลเซียสมี ๓ ฤดกู าล ได้แก่
- ฤดูฝน จะเร่ิมประมาณกลางเดือนพฤษภาคม และไปสิ้นสุดฤดูในเดือนตุลาคม ซ่ึงได้รับอิทธิพล
จากลมมรสุมตะวันตกเฉยี งใต้
- ฤดูหนาว จะเริ่มประมาณเดือนพฤศจิกายน และไปส้ินสุดฤดูในเดือนกุมภาพันธ์ เป็นช่วงที่ลม
มรสมุ ตะวันออกเฉยี งเหนือซ่งึ พัดพาเอาความหนาวเยน็ และแห้งแล้งมาจากประเทศจนี
- ฤดูร้อน จะเริ่มประมาณปลายเดือนกุมภาพันธ์ถึงเดือนเมษายน ได้รับอิทธิพลจากลมสรสุม
ตะวันออกเฉียงใต้ซ่ึงพัดมาจากทะเลจีนใต้และอ่าวไทย ประกอบกับเป็นช่วงที่ได้รับแสงแดดเต็มที่ จึงมีอากาศ
รอ้ นและแห้งแลง้ มาก
7.4 ข้อมูลด้านทรัพยากรธรรมชาตแิ ละสง่ิ แวดล้อม
จังหวัดกำแพงเพชร มีแหล่งน้ำตามธรรมชาติในลักษณะของแม่น้ำลำคลอง หนอง และบึง
จากการศกึ ษาแผนทภี่ มู ิประเทศจังหวัดกำแพงเพชร แบ่งแหลง่ นำ้ ได้ ๒ ลุ่มนำ้ คือ
- บริเวณลุ่มน้ำปิง (Mae Nam Ping Catchment basin) บริเวณพื้นท่ีรับน้ำที่มีสันปันน้ำ
ล้อมรอบ เมื่อฝนตกน้ำฝนจะไหลลงสู่ทางน้ำและบึงที่อยู่ในบริเวณต่างๆ ของพื้นท่ีจังหวัดกำแพงเพชรแล้ว
จึงไหลสู่แม่น้ำปิง ซึ่งประกอบด้วยพื้นที่รับน้ำ (Catchment area) หรือลุ่มน้ำ (River basin) ต่างๆ รวมเนื้อท่ี
๕,9๕๕.๘๖๕ ตารางกโิ ลเมตร หรอื รอ้ ยละ ๖๙.๑๙
- บริเวณลุ่มน้ำยม (Mae Nam Yom Catchment basin) บริเวณพื้นท่ีรับน้ำท่ีมีพ้ืนที่อยู่ใน
จังหวัดกำแพงเพชร เนื้อที่ ๒,๖๕๑.๖๒๕ ตารางกิโลเมตร หรือร้อยละ ๓๐.๘๑ แต่ลำน้ำจะไหลลงสู่แม่น้ำยม
การท่ีภูมิประเทศบริเวณท่ีเป็นธรณีสัณฐานแบบเนนิ ตะกอนรูปพดั มีความลาดเอยี งจากตำแหน่งสูงสุดท่ีอำเภอ
เมืองกำแพงเพชร ระดับความสูงประมาณ ๗๘ เมตรจากระดับน้ำทะเลปานกลาง เอียงไปตามแนวรูปพัด
ท่ีระดับความสูง ๔๖ เมตร น้ำท่ีล้นท่วมฝั่งแม่น้ำปิงในอดีต จึงไหลไปลงแม่น้ำยม ดังน้ัน ลำน้ำทั้งหลาย
ทไ่ี หลบนเนินตะกอนรูปพดั กำแพงเพชร จึงแพร่กระจายการกดั กรอ่ นในทางลึกเป็นลำ น้ำไหลไปตามความลาด
ท่ีต่ำกว่าสู่ท่ีราบทางตะวนั ออก
จังหวัดกำแพงเพชร มีแม่น้ำปิงเป็นแหล่งน้ำต้นทุนที่สำคัญ มีความยาว ๑๐๔ กิโลเมตร
มีแหล่งน้ำ เช่น อ่างเก็บน้ำ ฝาย ทำนบ สระ หนอง บึง คูคลอง บ่อบาดาล และบ่อน้ำต้ืน จำนวน ๑๐,๑๓๓ แห่ง
ระบบน้ำชลประทานมีพื้นท่ีอยู่ในเขตชลประทาน ๑,๐๑๓,๔๒๒ ไร่ คิดเป็นร้อยละ ๓๐.๒ ของพ้ืนท่ีการเกษตร
ทงั้ หมด ทงั้ นจ้ี งั หวัดกำแพงเพชร อยู่ในเขตล่มุ น้ำปิงเป็นส่วนใหญ่ โดยประกอบด้วยลุ่มนำ้ สาขาตา่ งๆ
1) ลุ่มน้ำสาขา แม่น้ำปิงส่วนท่ี ๔ : พ้ืนที่ ๑,89๗,๕๐๐ ไร่ มีลำน้ำย่อยสายหลักๆ ที่สำคัญ
ได้แก่ หว้ ยตาก หว้ ยปะแหนะ หว้ ยทราย คลองประดาง คลองสบยม
2) ลุ่มน้ำสาขา คลองวังเจ้า : พื้นท่ี ๔๐๐,๐๐๐ ไร่ มีลำน้ำย่อยสายหลักๆ ท่ีสำคัญ ได้แก่
คลองแขยง คลองข้าวเจ้า สบขุนหมาก คลองแม่ยะมา รวมอยู่ในปริมาณน้ำท่าในแม่น้ำปิง ณ จุดพิจารณา
(P.1๘) ก่อนเข้าจงั หวดั กำแพงเพชร
3) ลุ่มน้ำสาขาคลองแม่ระกา : พื้นที่ ๕๕๕,๐๐๐ ไร่ มีลำน้ำย่อยสายหลักๆ ท่ีสำคัญ ได้แก
คลองขะยาง คลองวังนำ้ แดง คลองสมอโคน เปน็ ต้น
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 11
๔) ลุ่มน้ำสาขา คลองสวนหมาก พื้นที่ ๖๗๓,๒๕๐ ไร่ มีลำน้ำย่อยสายหลักๆ ท่ีสำคัญ ได้แก่
คลองไผต่ ัน คลองจําปา คลองเดอะโตะ๊ คลองผูใ้ หญเ่ ลา คลองบวั น้อย คลองไพร และคลองคะยาง
5) ล่มุ น้ำสาขาแมน่ ้ำปงิ ตอนลา่ ง : พนื้ ท่ี ๓,๒๒๒ ตารางกโิ ลเมตร คดิ เป็นพ้นื ท่ี ๒,๐๑๓,๗๕๐ ไร่
มพี ้นื ทล่ี มุ่ น้ำย่อย ดงั นี้
- ล่มุ นำ้ ปิงตอนลา่ ง (๑) พ้ืนท่ี ๒๗๕ ตารางกิโลเมตร
- ลุ่มนำ้ คลองขลุง พื้นท่ี 830 ตารางกิโลเมตร
- ลุ่มน้ำปิงตอนล่าง (๒) พื้นที่ 1,310 ตารางกโิ ลเมตร
- ลมุ่ นำ้ ปิงตอนลา่ ง (๓) พน้ื ท่ี 562 ตารางกิโลเมตร
7.4 แหล่งน้ำชลประทาน
กรมชลประทานได้เข้ามาพัฒนาแหล่งน้ำผิวดินเพื่อการเกษตร โดยการจัดสร้างโครงการขนาดกลาง
และขนาดเล็กต่างๆ มากมาย นอกจากน้ียังมีโครงการสูบน้ำด้วยพลังงานไฟฟ้า ของสำนักงานแห่งชาติ
ซ่ึงได้ติดตั้งสถานีสูบน้ำ 9 แห่ง ซ่ึงได้ทำการติดต้ังเครื่องสูบน้ำ นำน้ำจากแม่น้ำปิงมาใช้ด้านการเกษตร
โดยกรมชลประทานได้ดำเนินการพัฒนาระบบชลประทานไว้ในเขตจังหวัดกำแพงเพชรตั้งแต่เริ่มจนถึง
ปจั จบุ นั ดังน้ี
ด้านฝ่ังซา้ ย
หรือฝั่งตะวันออกของแม่น้ำปิง ได้ก่อสร้างระบบชลประทานที่เรียกว่า โครงการชลประทาน
ขนาดกลาง รวม 5 โครงการ คือ โครงการแหล่งนำ้ ชลประทานประเภทรับนำ้ เอง 4 โครงการ และโครงการอ่าง
เก็บน้ำ จำนวน 1 โครงการ คือ โครงการท่อทองแดง วังบัว วังยาง หนองขวัญ และอ่างเก็บน้ำป่าบง สามารถ
ส่งน้ำให้กับพื้นที่ในเขตอำเภอเมือง พรานกระต่าย คลองขลุง ขาณุวรลักษบุรี ทรายทองวัฒนา ไทรงาม
และอำเภอบึงสามัคคี และเขตอำเภอบรรพตพิสัย จังหวัดนครสวรรค์ ซ่ึงโครงการชลประทานประเภท
รับน้ำนอง ท้ัง 4 โครงการ อาศัยน้ำต้นทุนจากเขื่อนภูมิพล จังหวัดตาก ระบายลงสู่แม่น้ำปิง และรับเข้าคลอง
ส่งน้ำท่ีได้ขุดมาเช่ือมกับแม่น้ำปิงเพ่ือส่งให้กับพื้นที่เพาะปลูกบริเวณดังกล่าวข้างต้น และปัจจุบันได้มี
การปรับปรุงขุดคลองมาเชื่อมต่อกับคลองชลประทาน จนสามารถขยายพื้นท่ีเพาะปลูกไปในเขตอำเภอ
ลานกระบอื จงั หวัดสุโขทัยและพจิ ิตรได้อีกจำนวนมาก มรี ายละเอียดดังน้ี
1) โครงการท่อทองแดง ต้ังอยู่ที่ ตำบลหนองปลิง อำเภอเมือง จังหวัดกำแพงเพชร
มีพื้นที่ชลประทานส่งน้ำเพื่อการเกษตร รวมทั้งส้ิน ประมาณ 457,058 ไร่ ในเขตตำบลหนองปลิง ตำบลสระแก้ว
ตำบลเทพนคร อำเภอเมืองกำแพงเพชร ตำบลเขาคีริส ตำบลคุยบ้านโอง ตำบลวังตะแบก ตำบลถ้ำกระต่ายทอง
อำเภอพรานกระต่าย ตำบลมหาชัย ตำบลไทรงาม อำเภอไทรงาม และตำบลจันทิมา ตำบลโนนพลวง ตำบลหนองหลวง
ตำบลบึงทับแรต ตำบลประชาสุขสันต์และตำบลช่องลม อำเภอลานกระบือ นอกจากน้ี ยังทดน้ำ
เพื่อให้การประปาส่วนภูมิภาค จังหวัดกำแพงเพชร เพื่อสูบน้ำผลิตประปาให้กับประชาชน ในเขตเทศบาล
เมืองกำแพงเพชร เทศบาลตำบลนครชมุ เทศบาลตำบลปากดง เทศบาลพรานกระต่าย
2) โครงการวังบัว ตั้งอยู่ที่ ตำบลเทพนคร อำเภอเมือง จังหวัดกำแพงเพชร มีพื้นท่ี
ชลประทานส่งน้ำเพ่ือการเกษตร รวมทั้งส้ิน ประมาณ 443,938 ไร่ ในเขตตำบลเทพนคร ตำบลคณฑี
ตำบลนิคมทุ่งโพธิ์ทะเล อำเภอเมือง ตำบลปนองคล้า ตำบลมหาชัย ตำบลพานทอง ตำบลหนองทอง
ตำบลหนองแม่แตง ตำบลหนองไม้กอง อำเภอไทรงาม ตำบลทุ่งทราย ตำบลถาวรวัฒนา ตำบล ทุ่งทอง
อำเภอทรายทองวฒั นา ตำบลบึงสามคั คี อำเภอบงึ สามคั คี
3) โครงการวังยาง ต้ังอยู่ท่ี ตำบลวังยาง อำเภอคลองขลุง จังหวัดกำแพงเพชร มีพื้นท่ี
ชลประทานส่งน้ำเพื่อการเกษตร รวมท้ังส้ิน ประมาณ 98,198 ไร่ ในเขตตำบลวังยาง ตำบลวังแขม
อำเภอคลองขลุง ตำบลเทพนิมิต ตำบลระหาน ตำบลวังชะโอน ตำบลบึงสามัคคี อำเภอบึงสามัคคี
จังหวัดกำแพงเพชร นอกจากน้ี ยังสามารถส่งน้ำในเขตตำบลหนองตางู ตำบลบึงปลาทู ตำบลหนองกรด
ตำบลด่านช้าง อำเภอบรรพตพิสัย จังหวัดนครสวรรค์ และปัจจุบันขยายพื้นที่ส่งน้ำไปช่วยเหลือในเขต
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 12
ตำบลโพธ์ิไทรงาม ตำบลห้วยแก้ว ตำบลท่าเสา อำเภอโพทะเล และตำบลบึงนาราง อำเภอบึงนาราง
จงั หวดั พจิ ิตรอีกด้วย
4) โครงการหนองขวัญ ตั้งอยู่ที่ ตำบลวังแขม อำเภอคลองขลุง จังหวัดกำแพงเพชร
มีพื้นที่ชลประทานส่งน้ำเพื่อการเกษตร รวมทั้งส้ินประมาณ 29,786 ไร่ ในเขตตำบลวังแขม อำเภอคลองขลุง
ตำบลยางสูง ตำบลป่าพุทรา อำเภอขาณุวรลักษบุรี ตำบลตาขีด ตำบลตาสังข์ ตำบลเจริญผล ตำบลด่านช้าง
อำเภอบรรพตพิสัย จังหวัดนครสวรรค์
5) โครงการอ่างเกบ็ น้ำปา่ บง ตั้งอยู่ท่ีตำบลหนองหวั วัว อำเภอพรานกระต่าย จงั หวัดกำแพงเพชร
เป็นโครงการชลประทานสง่ นำ้ สำหรับเพื่อ การอุปโภค - บรโิ ภค โดยเฉพาะเท่าน้ัน
ด้านฝั่งขวา
หรือฝั่งตะวันตกของแม่น้ำปิง เป็นพื้นที่แหล่งต้นน้ำลำธารสภาพภูมิประเทศมีลักษณะเป็น
ภูเขาสูงสลับซับซ้อน และเนินเขาเตี้ยสลับท่ีราบ ลาดเทไหลลงมาสู่แม่น้ำปิง ขาดแหล่งเก็บกักน้ำขนาดใหญ่
และขนาดกลาง ทำให้ไม่มีแหล่งเก็บกักน้ำต้นทุนไว้ให้ประชาชนทั่วไปและเกษตรกรได้ใช้อุปโภค – บริโภค
และเพื่อการเกษตร แหล่งน้ำท่ีกรมชลประทานและหน่วยงานต่าง ๆ ได้พัฒนา และก่อสร้างไว้เป็นเพียงแหล่ง
น้ำขนาดกลางและขนาดเล็กไม่เพียงพอที่จะใช้ได้ตลอดฤดูแล้ง สำหรับพื้นที่ท่ีจะสามารถก่อสร้างและพัฒนา
เป็นแหล่งเก็บกักน้ำขนาดกลางและขนาดใหญ่น้ัน กรมชลประทานได้พิจารณาสภาพภูมิประเทศ และความ
เหมาะสมเบ้ืองต้นไว้เกือบครอบคลุมแล้ว แต่ติดปัญหาเรื่องพ้ืนที่อยู่ในเขตอุทยานแห่งชาติเขตอนุรักษ์
พันธุ์สัตว์ป่า และป่าสงวนแห่งชาติ ตลอดจนชุมชนที่อยู่อาศัยของราษฎร ซึ่งต้องใช้งบประมาณค่อนข้างสูง
ในการกอ่ สรา้ งและปัญหาการอพยพราษฎร ออกจากพืน้ ที่
โค ร ง ก า ร ช ล ป ร ะ ท า น ท่ี ก ร ม ช ล ป ร ะ ท า น ได้ พั ฒ น า แ ล ะ ก่ อ ส ร้ า ง ไว้ ใน เข ต ฝ่ั ง ข ว า ห รื อ
ฝัง่ ตะวันตกของแม่น้ำปิงประกอบด้วยโครงการชลประทานขนาดกลาง จำนวน 6 โครงการ ดังนี้ โครงการฝาย
ท่ากระดาน ประตูระบายน้ำหินชะโงก ประตูระบายน้ำวังไทร ฝายคลองสวนหมาก อ่างเก็บน้ำคลองน้ำไหล
และฝายยางเป็นลักษณะโครงการชลประทานประเภท เก็บกักน้ำและโครงการชลประทานประเภทอ่างเก็บน้ำ
ขนาดเล็ก จำนวน 12 โครงการ
สำหรับพ้ืนที่ของจังหวัดกำแพงเพชร ทางด้านฝ่ังขวา หรือทิศตะวันตกของแม่น้ำปิง
สภาพภูมิประเทศเป็น ลักษณะภูเขาสูงสลับลูกเนิน เป็นแหล่งต้นน้ำลำคลอง ลาดเทมาจรดแม่น้ำปิง
และไม่สามารถนำน้ำจากแม่น้ำปิงข้ึนไปใช้ประโยชน์ทางการเกษตรได้มากนัก ส่วนใหญ่ต้องใช้ระบบปั้ม
เช่น สถานีสูบน้ำด้วยไฟฟ้า ซึ่งได้ก่อสร้างไว้ตรวจสอบ จำนวนสถานีท้ังสิ้น 50 สถานี นอกจากน้ียังมีลำคลอง
ธรรมชาติทีส่ ำคญั ซึง่ ได้พฒั นากอ่ สรา้ งระบบชลประทานไว้แล้ว ดงั น้ี
1) โครงการฝายท่ากระดาน ตั้งอยู่ท่ีบ้านหัวฝาย ตำบลท่าขุนราม อำเภอเมือง จังหวัดกำแพงเพชร
สามารถส่งน้ำช่วยเหลือพ้ืนท่ีการเกษตร ในเขตตำบลท่าขุนราม ตำบลคลองแม่ลาย และตำบลนครชุม
อำเภอเมอื ง ได้ประมาณ 30,175 ไร่
2) โครงการประตูระบายน้ำหินชะโงก ตั้งอยู่ที่บ้านหินชะโงก ตำบลหินดาต อำเภอปางศิลาทอง
สามารถส่งน้ำช่วยเหลือพ้ืนที่การเกษตรได้ ในเขตตำบลโพธ์ิทอง อำเภอปางศิลาทอง ตำบลหามแห ตำบลโค้งไผ่
ตำบลวังชะพลู อำเภอขาณุวรลักษบุรี ได้ประมาณ 60,205 ไร่ และเป็นแหล่งเก็บกักน้ำต้นทุนในการผลิต
นำ้ ประปาใหก้ ับประชาชนอำเภอปางศิลาทอง
3) โครงการประตูระบายน้ำวังไทร ตั้งอยทู่ ่ีตำบลวังไทร อำเภอคลองขลุง จังหวัดกำแพงเพชร
สามารถชว่ ยเหลอื พน้ื ที่การเกษตร ในเขตตำบลวงั ไทร อำเภอคลองขลงุ ได้ประมาณ 22,184 ไร่
4) โครงการฝายคลองสวนหมาก ต้ังอยู่ท่ีบ้านโป่งน้ำร้อน อำเภอคลองลาน จังหวัดกำแพงเพชร
สามารถส่งน้ำช่วยเหลือพ้ืนที่การเกษตร ในเขตตำบลโป่งน้ำร้อน ตำบลสักงาม อำเภอคลองลาน และตำบลนาบ่อคำ
อำเภอเมือง ได้ประมาณ 18,208 ไร่
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 13
5) โครงการอา่ งเก็บน้ำคลองน้ำไหล ตง้ั อยทู่ บี่ ้านแม่สอด ตำบลคลองน้ำไหล อำเภอคลองลาน
จังหวัดกำแพงเพชร สามารถส่งน้ำให้กับพ้ืนที่การเกษตร ได้ประมาณ 25,555 ไร่ และเป็นแหล่งเก็บกักน้ำ
ตน้ ทนุ เพื่อผลติ น้ำประปาในเขตอำเภอคลองลาน
6) โครงการฝายยาง ตั้งอยู่ที่บ้านท่าข้ึน ตำบลโพธ์ิทอง อำเภอปางศิลาทอง สามารถส่งน้ำ
ช่วยเหลอื พน้ื ที่การเกษตร ในเขตตำบลโพธิ์ทอง อำเภอปางศลิ าทอง ได้ประมาณ 32,913 ไร่
7.5 โครงการชลประทานทสี่ ำคัญในเขตจงั หวดั กำแพงเพชร
รปู ภาพที่ 3 : แผนทแี่ สดงพ้ืนทช่ี ลประทานในเขตจังหวัดกำแพงเพชร
1. โครงการชลประทานขนาดใหญ่ จำนวน 1 แหง่
1) โครงการท่อทองแดง
2. โครงการชลประทานขนาดกลาง จำนวน 11 แห่ง
1) โครงการวงั บวั
2) โครงการวงั ยาง
3) โครงการหนองขวัญ
4) โครงการวงั ไทร
5) โครงการหินชะโงก
6) โครงการฝายยาง
7) โครงการ ปตร. ฝายท่ากระดาน
8) โครงการฝายคลองสวนหมาก อันเนื่องมาจากพระราชดำริ
9) โครงการอ่างเกบ็ นำ้ คลองนำ้ ไหล อันเนือ่ งมาจากพระราชดำริ
10) โครงการอ่างเก็บนำ้ หว้ ยปา่ บง
11) โครงการอา่ งเก็บนำ้ คลองไพร อันเน่ืองมาจากพระราชดำริ
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 14
3. โครงการชลประทานขนาดเล็ก ประเภทอ่างเก็บน้ำ (โครงการอันเนื่องมาจาพระราชดำริ)
จำนวน 13 แหง่
ตารางที่ 2 โครงการชลประทานขนาดเล็ก ประเภทอา่ งเกบ็ นำ้ (โครงการอนั เนื่องมาจากพระราชดำร)ิ
ลำดบั โครงการ ตำบล อำเภอ จังหวดั ความจุ
ล้าน
1 อ่างเก็บนำ้ คลองมดแดง โปง่ นำ้ ร้อน คลองลาน กำแพงเพชร ลบ.ม.
กำแพงเพชร 2.566
2 อา่ งเก็บนำ้ คลองปเู่ ลก็ โปง่ น้ำร้อน คลองลาน กำแพงเพชร 0.169
กำแพงเพชร 0.039
3 อา่ งเก็บนำ้ คลองโป่งคาง สักงาม คลองลาน กำแพงเพชร 0.104
กำแพงเพชร 0.182
4 อ่างเก็บนำ้ คลองตกุ๊ แก สักงาม คลองลาน กำแพงเพชร 0.168
กำแพงเพชร 0.191
5 อ่างเก็บนำ้ คลองแขยงตอนลา่ ง สักงาม คลองลาน กำแพงเพชร 0.186
กำแพงเพชร 0.408
6 อ่างเก็บนำ้ คลองลานพฒั นา 4 คลองลานพฒั นา คลองลาน กำแพงเพชร 0.075
กำแพงเพชร 0.055
7 อา่ งเก็บน้ำคลองลานพฒั นา 5 คลองลานพฒั นา คลองลาน กำแพงเพชร 0.013
0.012
8 อา่ งเก็บน้ำคลองน้ำไหล 3 คลองน้ำไหล คลองลาน
9 อ่างเก็บน้ำคลองคะยุค โปง่ นำ้ ร้อน คลองลาน
10 อ่างเก็บน้ำบา้ นปางมะนาวแห่งที่ 3 ปางมะค่า ขาณวุ รลักษบุรี
11 อ่างเก็บนำ้ บ้านปางมะนาวแห่งท่ี 5 ปางมะค่า ขาณวุ รลกั ษบรุ ี
12 อา่ งเก็บน้ำบ้านอุดมทรัพย์ หนิ ดาด ปางศลิ าทอง
13 อ่างเก็บนำ้ บ้านอุดมทรัพย์ 2 หนิ ดาด ปางศลิ าทอง
ที่มา : โครงการชลประทานกำแพงเพชร
7.6 ข้อมูลด้านการปกครอง
มีประชากรท้งั สิ้น 709,844 คน แยกเปน็ ชาย 350,196 คน และหญิง 359,648 คน จำนวน
ครวั เรือน 283,849 ครวั เรือน ความหนาแน่นของประชากร 82.47 คน ต่อตารางกโิ ลเมตร
ตารางท่ี 3 จำนวนประชากรของจังหวดั กำแพงเพชร
ที่ อำเภอ ชาย ประชากร รวม ครัวเรือน
หญงิ
1 เมืองกำแพงเพชร 101,393 208,180 89,799
2 ขาณุวรลักษบุรี 50,462 106,787 102,105 40,940
3 คลองขลุง 37,630 51,643 76,840 29,684
4 พรานกระต่าย 34,788 39,210 70,191 25,408
5 ไทรงาม 35,403 17,696
6 ลานกระบือ 24,742 49,975 15,700
7 คลองลาน 21,254 25,233 42,639 23,888
8 ทรายทองวฒั นา 31,169 21,385 62,169 7,520
31,000
6,932 13,866
6,934
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 15
ตารางที่ 3 (ต่อ) จำนวนประชากรของจงั หวดั กำแพงเพชร
ที่ อำเภอ ชาย ประชากร รวม ครวั เรือน
หญงิ
9 บงึ สามัคคี 12,648 25,466 11,012
10 ปางศิลาทอง 15,105 12,818 30,241 11,310
11 โกสัมพีนคร 14,073 15,136 28,172 10,892
14,099 283,849
รวม 350,196 709,844
359,648
ทมี่ า : ที่ทำการปกครองจังหวดั กำแพงเพชร (ขอ้ มลู ณ กรกฎาคม 2565)
7.7 ข้อมลู ดา้ นโครงสรา้ งพื้นฐาน
1. ถนน
โครงข่ายถนนของกรมทางหลวง
จังหวัดกำแพงเพชรมีถนนโครงข่ายหลักของกรมทางหลวง ซ่ึงอยู่ในความรับผิดชอบของ
แขวงทางหลวงกำแพงเพชร รวมระยะทาง ๖๒๑.๔๗๙ กม. เช่ือมโยงอำเภอต่างๆ ในจังหวัด โดยมีทางหลวง
หมายเลข ๑ (AH1), (AH2) เป็นถนนสายหลัก และมีทางหลวงสายรองเช่ือมต่อไปยังจังหวัดที่มีพ้ืนท่ีติดต่อ
และอำเภอตา่ ง ๆ ครอบคลุมทกุ อำเภอ
รูปภาพที่ 4 โครงข่ายถนนของกรมทางหลวง จงั หวัดกำแพงเพชร
จงั หวัดกำแพงเพชรมถี นนโครงข่ายของกรมทางหลวงชนบท ซ่งึ อยู่ในความรบั ผดิ ชอบของแขวง
ทางหลวงชนบทกำแพงเพชร หมวดบำรุงทางหลวงชนบทดลองขลุง และหมวดบำรุงทางหลวงชนบท
ทรายทองวัฒนา รวมระยะทาง ๗๖๗.๘๒๘ กม. เช่ือมโยงจากทางหลวงสายหลักของกรมทางหลวงต่อไป
ยังตำบล และหมู่บ้านต่าง ๆ แยกเป็นถนนลาดยางระยะทางรวม 7๕๒.8๙๔ กม. (ร้อยละ 9๘.๑)
ถนนคอนกรีตเสริมเหล็กรวมระยะทาง 9.9๖๖ กม. (ร้อยละ ๑.๓) และถนนลูกรังรวมระยะทาง ๔.9๖๘ กม.
(รอ้ ยละ 0.5)
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 16
2. ไฟฟ้า
จังหวัดกําแพงเพชรมีหน่วยงานของการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ.) รับผิดชอบการให้บริการ
ไฟฟ้าแก่บ้านเรือนที่อยู่อาศัย และภาคธุรกิจ ๒ หน่วยงาน ได้แก่ การไฟฟ้าส่วนภูมิภาคจังหวัดกำแพงเพชร
รับผิดชอบพ้ืนที่ 7 อำเภอ คือ อำเภอเมืองกำแพงเพชร พรานกระต่าย ลานกระบือ ไทรงาม คลองลาน
ปางศิลาทอง และโกสัมพันคร และการไฟฟ้าส่วนภูมิภาคอำเภอขาณุวรลักษบุรี รับผิดชอบพ้ืนท่ี 4 อำเภอ คือ
อำเภอขาณุวรลักษบุรี คลองขลุง ทรายทองวัฒนา และบึงสามัคคี โดยให้บริการไฟฟ้ารวม ทั้ง ๒ จุด รวมงาน
(๑๑ อำเภอ) เท่ากับ ๒๓๒,๒11 ราย แยกเป็นที่อยู่อาศัยของประชาชน จำนวน ๒๐๒,9๐๕ ราย และภาค
ธุรกิจ/สว่ นราชการ ๒9,3๐๖ ราย มเี ปอร์เซ็นต์ปรมิ าณการจ่ายโหลดไฟฟ้ารวม ๑๖๘.1๙ เม็กกะวัตต์ และยงั มี
เปอร์เซ็นต์การรองรับการใช้ไฟฟา้ ทจี่ ะเพ่ิมข้ึนได้อีก 62.62 % หรือ ๒81.81 เม็กกะวัตต์
ตารางท่ี 4 การให้บริการไฟฟ้าในพน้ื ท่ีจงั หวดั กำแพงเพชรของการไฟฟ้าส่วนภมู ภิ าค (กฟภ.)
หนว่ ยงาน/ประเภทการใช้ จำนวน % ปริมาณการจ่าย % การรองรบั การใช้
ไฟฟา้ (ราย) โหลดไฟฟ้า ไฟฟ้าทีจ่ ะเพิ่มขึน้
(เม็กกะวัตต์)
(เม็กกะวตั ต์)
1. การไฟ ฟ้ าส่วน ภูมิภาค 142,230 115.62 MW. 109.38 MW.
จังหวัดกำแพงเพชร 20,999 51.39 48.61
163,229
1) ที่อย่อู าศยั 52.57 MW. 172.43 MW.
2) กิจการธุรกิจ – ราชการ 60,675 23.36 76.63
8,307 168.19 MW. 281.81 MW.
รวม 68,982 37.38 62.62
2. การไฟ ฟ้ าส่วน ภูมิภาค 202,905
อำเภอขาณุวรลักษบรุ ี 29,306
232,211
1) ทีอ่ ย่อู าศัย
2) กิจการธรุ กิจ – ราชการ
รวม
รวม (1+2)
1) ที่อย่อู าศัย
2) กจิ การธรุ กจิ – ราชการ
รวม
3. ประปาสว่ นภูมิภาค
พื้นที่การให้บริการของการประปาส่วนภูมิภาค (กปภ.) ในพ้ืนที่จังหวัดกำแพงเพชร
จะครอบคลุมเฉพาะพ้ืนท่ีชุมชนท่ีมีบ้านเรือนและประชากรหนาแน่น มีผู้รับบริการ จำนวน 34,938 ราย
(ปี ๒๕๖๓) จากจาํ นวนครัวเรียนท้ังหมดของจังหวัดจำนวน ๒๔๒,831 ครัวเรือน หรอื คิดเป็นร้อยละ ๑๔.๓๘ ดงั น้ี
1) การประปาสว่ นภูมิภาคสาขากำแพงเพชร ผรู้ บั บรกิ าร ๒๗,429 ราย ดังนี้
(๑.๑) แม่ข่ายกำแพงเพชร มีพื้นที่ให้บริการในเขตชุมชนของอำเภอเมืองกำแพงเพชร
อำเภอพรานกระต่าย และเทศบาล/อบต. มสี ถานผี ลติ และจา่ ยน้ำ ดงั นี้
- สถานีผลิตน้ำหนองปลิง แหล่งน้ำดิบแม่น้ำปิง พ้ืนท่ีให้บริการในเขตชุมชน
ของอำเภอเมืองกำแพงเพชร ไดแ้ ก่ เทศบาลเมอื งกำแพงเพชร เทศบาลตำบลนครชมุ เทศบาลตำบลหนองปลิง
- สถานีผลิตน้ำศนู ยร์ าชการ แหล่งนำ้ ดินแม่นำ้ ปงิ พนื้ ทีใ่ หบ้ รกิ ารในเขตชมุ ชนของ
อำเภอพรานกระตา่ ย เทศบาลตำบลบา้ นพราน อบต.ถำ้ กระต่ายทอง อบต.สระแก้ว เทศบาลตำบลหนองปลงิ
- สถานีผลติ นำ้ หนองนำ้ ขาว แหลง่ น้ำดิบแม่น้ำปิง พน้ื ที่ใหบ้ รกิ ารในเขตชมุ ชนของ
อำเภอเมืองกำแพงเพชร ได้แก่ เทศบาลตำบลปากดง เทศบาลตำบลท่าขุนราม เทศบาลตำบลไตรตรึงษ์
อบต.อา่ งทอง และ อบต.นครชุม
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 17
(๑.๒) หน่วยบริการลานกระบือ มีพ้ืนที่ให้บริการในเขตชุมชนของอำเภอลานกระบือ
ได้แกเ่ ทศบาลตำบลลานกระบือ อบต.จันทมิ า และ อบต.โนนพลวง
(๑.๓) หนว่ ยบรกิ ารคลองลาน มพี ้ืนที่ให้บริการในเขตชุมชนของอำเภอคลองลาน ได้แก่
เทศบาลตำบลคลองลานพฒั นา และ อบต.คลองน้ำไหล
(๒) การประปาส่วนภูมิภาคสาขาขาณุวรลักษบุรี ผู้รับบริการ ๗,๑๒๑ ราย มีพื้นท่ี
ใหบ้ ริการในเขตชุมชนของอำเภอขาณุวรลักษบรุ ี ได้แก่ เทศบาลตำบลขาณุวรลักษบุรี เทศบาลตำบลสลกบาตร
เทศบาลตำบลทา่ มะเขอื และเทศบาลตำบลคลองขลงุ ดังนี้
- สถานีผลิตน้ำขาณุวรลักษบุรี แหล่งน้ำดิบแม่น้ำปิง พื้นที่ให้บริการในเขตชุมชน
ได้แกเ่ ทศบาลตำบลขาณุวรลักษบรุ ี และเทศบาลตำบลสลกบาตร
- สถานีผลิตนำ้ ท่ามะเขือ แหล่งน้ำดิบแม่น้ำปิง พ้ืนที่ให้บริการในเขตชุมชน ได้แก่
เทศบาลตำบลทา่ มะเขอื และเทศบาลตำบลคลองขลุง
(๔) ประปาหมบู่ ้าน
จังหวัดกำแพงเพชรมีหมู่บ้านที่มีระบบประปาหมู่บ้านใช้แล้ว จำนวน 9๓๓ หมู่บ้าน
คิดเป็นร้อยละ 9๘.๗๓ โดยมีระบบประปาหมู่บ้านถึง จำนวน ๑,๒๘๔ แห่ง จากจำนวนหมู่บ้านท้ังหมด 94๕
หมู่บ้าน และยังมีหมู่บ้านท่ียังไม่มีระบบประปาหมู่บ้านอีกเพียง จำนวน ๑๒ หมู่บ้าน เท่าน้ัน หรือคิดเป็น
ร้อยละ ๑.๓ แต่ทั้งน้ีหมู่บ้านที่ยังไม่มีระบบประปาดังกล่าว บางหมู่บ้านก็ใช้ประปาหมู่บ้านร่วมกับหมู่บ้านอ่ืน
หรอื ระบบประปาภูเขา หรือจากประปาส่วนภูมภิ าคจังหวัดตาก รวมทง้ั มีบางหมู่บ้านทใ่ี ช้นำ้ จากบ่อน้ำตน้ื
ตารางท่ี 5 การเข้าถงึ ประปาของประชาชนในหม่บู ้านในอำเภอต่างๆ ของจังหวัดกำแพงเพชร
หมู่บ้านที่มีประปาหมบู่ ้าน หมูบ่ ้าน
ทย่ี งั ไม่มี
ที่ อำเภอ จำนวน จำนวนหมู่บา้ น จำนวน ประปา
หม่บู า้ น หมบู่ า้ น
1 เมอื งกำแพงเพชร จำนวน รอ้ ยละ ประปา
2 ขาณุวรลักษบุรี 210 3
3 ไทรงาม 143 (หมู่บ้าน) (แหง่ ) -
4 ทรายทองวัฒนา 71 -
5 บึงสามัคคี 38 207 98.75 289 -
6 พรานกระตา่ ย 45 -
7 ลานกระบอื 116 147 100 216 6
8 ปางศลิ าทอง 69 -
9 คลองลาน 42 73 100 89 -
10 คลองขลงุ 67 3
11 โกสมั พนี คร 98 38 100 48 -
43 -
รวม 945 45 100 58 12
105 94.59 125
69 100 127
42 100 86
664 95.52 95
98 100 110
43 100 41
933 98.73 1,284
ท่ีมา : สำนักงานส่งเสรมิ การปกครองสว่ นท้องถิน่ จังหวัดกำแพงเพชร
4. ข้อมลู ด้านสาธารณสขุ
จังหวัดกำแพงเพชร มีโรงพยาบาลจำนวน ๑๒ แห่ง มีโรงพยาบาลท่ีมีบริการผู้ป่วยใน
11 แห่ง และโรงพยาบาลที่เปิดให้บริการเฉพาะผู้ป่วยนอก ๑ แห่ง และในปี พ.ศ. ๒๕๖๓ มีสถานพยาบาล
ทผี่ ่านการรับรองคณุ ภาพตามมาตรฐานระบบรบั รองคุณภาพโรงพยาบาล (Hospital Accreditation : HA)
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 18
จำนวน ๑๑ แห่ง โดยคิดเป็นร้อยละ ๑๐๐ ของสถานบริการสาธารณสุข (โรงพยาบาล)ท้งั น้ี จงั หวัดได้ขยายการ
ให้บรกิ ารด้านสาธารณสุขครอบคลุมทุกพืน้ ท่หี มูบ่ ้าน ตำบลทั่วทั้งจงั หวัด กล่าวคอื ในระดับอำเภอมีโรงพยาบาล
ทุกอำเภอ จำนวน ๑๒ แห่ง มีจำนวนเตียงพยาบาลจริงในโรงพยาบาลของรัฐ รวมท้ังสิ้นจำนวน 9๐๘ เตียง
โรงพยาบาลเอกชน ๒ แห่ง จำนวนเตียงรวม 60 เตียงสำหรับในระดับตำบล มีโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ
ตำบลให้บริการด้านการแพทย์และสาธารณสุขครบทุกตำบล ในปี พ.ศ. ๒๕๖๓ จังหวัดมีจำนวนแพทย์
๑๔๔ คน ทันตแพทย์ ๖๙ คน เภสัชกร ๘๗ คนและพยาบาลวิชาชีพ ๑,๑๑๔ คน เมื่อเทียบสัดส่วนประชากร
ต่อบุคลากรสาธารณสุข พบว่า แพทย์ เภสัชกรและพยาบาลสูงกว่าระดับเขต แต่ต่ำกว่าระดับประเทศ
โดยมีบุคลากรการแพทย์ ๑ คน ต่อประชากร ๕,๑๗๑ คน , ๕,๒๓๖ คน และ ๕,๐๔๑ คน ในปี พ.ศ. ๒๕๖๑
, พ.ศ. ๒๕๖๒ และ พ.ศ. ๒๕๖๓ ตามลำดับ ซึ่งไม่เป็นไปตามคา่ กลางของประเทศทีม่ ีบุคลากรการแพทย์ ๑ คน
ต่อประชากร ๒,๕๔๙ คน และ ๒,๒๗๔ คน ในปี พ.ศ.๒๕๖๑ และ ๒๕๖๒ ซึ่งถือว่ายังเป็นปัญหาในการ
ให้บริการที่ไม่ครอบคลุมประชากร และเป็นภาระหนักของบุคลากรสาธารณสุขอยู่ ซึ่งสำนักงานสาธารณสุข
จังหวัดกำแพงเพชร มีแผนพัฒนาศักยภาพของหน่วยบริการสุขภาพ เพ่ือรองรับการให้บริการทางการแพทย์
และสาธารณสุขให้ได้ตามเกณฑม์ าตรฐาน
ตารางท่ี 6 ภาพรวมอตั ราสว่ นประชากรตอ่ บุคลากรสาธารณสุข
ประเภทบคุ ลากร จำนวน อัตราส่วนต่อประชากรสาธารณสขุ
แพทย์ 144 กำแพงเพชร เขตสุขภาพที่ 3 ประเทศ
ทันตแพทย์ 69
เภสัชกร 87 5,041 3,193 3,275
พยาบาลวิชาชีพ 1,115
10,520 9,696 11,620
8,343 6,705 7,719
651 633 623
ท่ีมา : กลุ่มงานทรัพยากรบุคคล สำนักงานสาธารณสขุ จงั หวดั กำแพงเพชร (ขอ้ มลู ณ 31 ธนั วาคม 2563)
7.8 สถติ ิการเกดิ สาธารณภยั ของจังหวดั
สถานการณ์สาธารณภัยของจังหวัดกำแพงเพชร ทเี่ กิดข้ึนและสร้างความสูญเสียต่อชีวติ และ
ทรพั ย์สินของประชาชนในรอบ 10 ปี ทผ่ี ่านมา (พ.ศ.2555-2564) มดี ังน้ี
1. วาตภยั (Wind Storm)
วาตภัย เป็นปรากฏการณ์ธรรมชาติที่มีสาเหตุจากลมแรงจนทำให้เกิดความเสียหายแก่อาคาร
บ้านเรือน สิ่งก่อสร้าง ต้นไม้ เรือกสวนไร่นา ยานพาหนะ และระบบสาธารณูปโภค เช่น ระบบไฟฟ้า
ระบบสื่อสารโทรคมนาคม รวมถึงชีวิตของประชาชน สำหรับจังหวัดกำแพงเพชร สาเหตุของวาตภัย คือ พายุ
ฝนฟ้าคะนอง พายุฤดูร้อน และพายุหมุนเขตร้อน (ดีเปรสชั่น โซนร้อน ใต้ฝุ่น) โดยเฉพาะพายุหมุนเขตร้อน
จะส่งผลกระทบตอ่ พ้ืนท่ีเป็นบริเวณกว้าง นับร้อยตารางกโิ ลเมตร (บริเวณรอบศูนย์กลางของพายุจะเป็นบริเวณ
ทีไ่ ด้รับผลกระทบจากวาตภัยมากท่ีสุด) หากพายุ มีกำลังแรงขึ้นเปน็ พายุโซนร้อนหรือไต้ฝนุ่ จะก่อให้เกิดวาตภัย
อุทกภัย ซ่ึงเป็น อันตรายและสร้างความเสียหายโดยในปัจจุบันแนวโน้มความเสียหายยังมีมูลค่าสูงแม้ว่า
จำนวนผูเ้ สยี ชีวิตจะลดลง ซ่ึงเป็นผลมาจากการเปล่ียนแปลงสภาพภูมิอากาศของโลก
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภยั ดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ลง้ ปี 2565/2566 19
ตารางท่ี 7 สถิติสถานการณ์วาตภัย ระหวา่ งปี 2555-2564
ปี พ.ศ. จำนวน จำนวน ความเสียหาย
(ครัง้ ) (อำเภอ) จำนวน จำนวน มลู ค่า (บาท)
2555 หมบู่ า้ น ตำบล
2556 2 6
2557 19 8 29 13 1,090,588
2558 41 11 860 (คร.) 33 4,919,039
2559 43 11 2,100 (คร.) 64 9,060,521
2560 30 11 2,138 (คร.) 55 6,581,727
2561 32 11
2562 33 11 415 72 5,451,632
2563 29 11 414 71 8,338,085
2564 32 8 313 62 10,420,210
31 9 602 68 12,512,140
417 66 3,520,100
242 43 4,004,722
ท่ีมา : สำนักงานปอ้ งกันและบรรเทาสาธารณภยั จังหวัดกำแพงเพชร, มถิ ุนายน 2565
๒. อคั คีภัย (Fire)
อัคคีภัยในจังหวัดกำแพงเพชร เป็นภัยที่เกิดจากไฟ ซ่ึงไฟเป็นพลังงานอย่างหนึ่งที่ให้ความร้อน
เม่ือขาดการควบคุมและดูแล จะทำให้เกิดการติดต่อลุกลามไปตามบริเวณท่ีมีเชื้อเพลิงจนเกิดการลุกไหม้
ต่อเน่ือง หากปล่อยเวลาของการลุกไหม้ นานเกินไป และเกดิ การลุกลามมากย่ิงข้ึน สภาวะของไฟจะรุนแรงมาก
ขึ้น ถ้าการลุกไหม้มีเช้ือเพลิงหนุนหรือมีไอ ของเชื้อเพลิงถูกขับออกมามากความร้อนแรงก็จะมากยิ่งขึ้น
ซึง่ เช้ือเพลงิ ได้แก่ สารเคมีวัตถุใด ๆ ที่มีสถานะเป็น ของแขง็ ของเหลว หรือก๊าซที่อยู่ในภาวะพร้อมจะเกดิ การ
สันดาปจากการจุดติดใด ๆ หรือจากการสันดาปเอง ประกอบกับมีการขยายตัวของพ้ืนที่เขตเมือง
และบ้านเรอื นท่ีอยูอ่ าศยั ของประชาชนเพ่ิมข้นึ ดงั น้ัน แนวโนม้ และ ความเสี่ยงท่เี กิดจากอัคคภี ัยจงึ เพม่ิ มากข้ึน
ตารางท่ี 8 สถติ สิ ถานการณว์ าตภยั ระหวา่ งปี 2555-2564
ปี พ.ศ. จำนวนการเกิด ในเขตปา่ นอกเขตปา่
/Hotspot (จดุ ) (จุด) (จุด)
2555
2556 299 29 270
2557 3,441 1,568 1,873
2558 3,352 1,287 2,065
2559 3,285 1,388 1,897
2560 4,055 2,234 1,821
2561 2,570 1,255 1,315
2562 2,418 884 1,534
2563 4,837 2,971 1,866
2564 5,861 3,356 2,505
2,750 1,452 1,298
รวม 32,868 16,424 16,444
ทม่ี า : ระบบดาวเทียม VIRS ; กรมปา่ ไม้ https://wildfire.forest.go.th/firemap/index.html
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 20
3. โรคระบาด (Pandemic)
เป็นโรคติดต่อหรือโรคที่ยังไม่ทราบสาเหตุของการเกิดโรคแน่ชัด ซึ่งอาจแพร่ไปสู่ผู้อ่ืนได้อย่าง
รวดเร็ว และกว้างขวาง หรือมีภาวะของการเกิดโรคมากกว่าปกติท่ีเคยเป็นมา (พระราชบัญญัติโรคติดต่อ
๒๕๕๘) องค์การอนามยั โลก (World Health Organization: WHO) แถลงการณ์เมื่อวันท่ี 11 มีนาคม ๒๕๖๓
ยกระดับการแพร่ระบาดของไวรัสโคโรนา 2019 หรือ COVID -19 จากโรคระบาด (Epidemic) เป็น
โรคระบาดใหญ่ (Pandemic) หลังจากมีการลุกลามไปหลายประเทศในภูมิภาคต่าง ๆ ทั่วโลก สําหรับ
การประกาศโรคระบาดของ ประเทศไทย ให้เป็นไปตามมาตรา ๙ แห่งพระราชบัญญัติโรคติดต่อ พ.ศ. ๒๕๕๘
ท้งั น้กี ารระบาดของโรคในพนื้ ทจี่ งั หวดั กำแพงเพชร
ตารางที่ 9 สถานการณ์โรคตดิ เช้อื ไวรสั โคโรนา 2019 (Coronavirus disease 2019: COVID-19)
ปี พ.ศ. จำนวนผู้ปว่ ยตดิ เชื้อในจงั หวัด (คน) จำนวนผู้เสียชวี ิต (คน)
2563 2 0
2564 8,499 114
2565 17,758 149
รวม 26,257 263
ท่ีมา : สำนักงานสาธารณสขุ จังหวัดกำแพงเพชร ณ วันที่ 23 สิงหาคม 2565
4. ภัยหนาว (cold spells)
ในช่วงระหว่างเดือนพฤศจิกายนถึงเดือนกุมภาพันธ์ของทุกปี จังหวัดกำแพงเพชรได้รับอิทธิพล
จากลมมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือ และเป็นช่วงเปลี่ยนจากฤดูฝนเป็นฤดูหนาว ส่งผลให้อากาศแปรปรวน
เริ่มมีอากาศเย็น ประกอบกับความกดอากาศสูงกำลังแรงจากประเทศสาธารณรัฐประชาชนจีนแผ่อิทธิพล
ลงมาปกคลุมพื้นท่ีของประเทศไทย ทำให้มีสภาพอากาศหนาวจัด โดยอุณหภูมิต่ำกว่า 8 องศาเซลเซียส
และลดลงต่อเน่ืองยาวนานติดตอ่ กันเกนิ ๓ วัน ซึ่งประชาชนไดร้ ับผลกระทบอย่างรนุ แรงและกวา้ งขวาง
7.9 สถานการณ์แนวโนม้ การเกิดความเส่ยี งจากสาธารณภยั ทเ่ี กิดขน้ึ ในพนื้ ที่
จังหวัดกำแพงเพชร มีความหลากหลายในการเกิดสาธารณภัย มีความเสี่ยงจากสาธารณภัยทั้งจาก
ภยั ที่เกิดจากธรรมชาติ คือ วาตภัย อัคคีภัย อุทกภัย ภัยแล้ง และภยั ท่ีเกิดจากมนุษย์ คือ ภัยจากการคมนาคม
นอกจากน้ีในช่วงท่ีผา่ นมายงั ตอ้ งเผชิญกับภัยคกุ คามรูปแบบใหม่ อยา่ งเชน่ โรคระบาด เป็นต้น
ตารางท่ี 10 แสดงปจั จัย/สาเหตุที่ทำให้เกดิ ความเส่ียงจากสาธารณภัย
ประเภทของภยั ระดับความเสี่ยงภัย ปจั จัย/สาเหตุ ท่ีทำให้เกดิ ความเสี่ยงจากสา
ธารณภยั
1.วาตภยั เสย่ี งสูง เสี่ยงปาน เส่ียงตำ่
ความเปราะบาง/ความล่อแหลม
เมอื งกพ., กลาง ๑.โครงสร้างอาคารบา้ นเรือน ไม่แข็งแรง ไมไ่ ดม้ าตรฐาน
ลานกระบอื , ๒. ที่อยู่อาศยั อยู่ในพ้นื ท่ีโลง่ แจ้ง ชอ่ งลม
คลองลาน, โกสมั พนี คร, พรานกระตา่ ย, ๓.สภาพอากาศแปรปรวนในชว่ งเปลี่ยนฤดูกาล
ไทรงาม, ๔.ลกั ษณะภมู ิอากาศโดยท่ัวไปตกอยู่ภายใตอ้ ทิ ธพิ ลของลมมรสมุ
บึงสามคั คี คลองขลุง, ทรายทองวัฒนา ศกั ยภาพ
1.อปท.มีความพร้อมด้านบุคลากร และอุปกรณ์เคร่ืองมือ
ปางศลิ าทอง, ยานพาหนะเพือ่ ช่วยเหลอื ผปู้ ระสบภัย
๒.อปท.มี พรบ.ควบคมุ อาคารฯ เม่ือจะดำเนินการกอ่ สรา้ งบ้านอยู่
ขาณวุ รลกั ษณบุรี อาศยั ต้องมแี บบแปลนเพอื่ ขออนุญาต
๓.ชมุ ชนเส่ยี งได้รบั การอบรมให้ความรดู้ า้ นการจดั การภัยพบิ ตั จิ ึงมี
ความพรอ้ มในการรับมือกบั ภยั พบิ ัตแิ ละมกี ารป้องกันในเบื้องตน้
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 21
ตารางท่ี 10 (ต่อ) แสดงปัจจัย/สาเหตุทท่ี ำให้เกิดความเสย่ี งจากสาธารณภัย
ประเภทของภยั ระดับความเส่ียงภัย ปจั จัย/สาเหตุ ท่ีทำให้เกดิ ความเสี่ยงจากสา
ธารณภยั
2.อัคคีภัย เสี่ยงสงู เสีย่ งปาน เสีย่ งตำ่
ความเปราะบาง/ความลอ่ แหลม
3.อทุ กภัย กลาง ๑.เป็นชมุ ชนหนาแน่น
๒.มลี ักษณะเปน็ บ้านไม้ บา้ นเกา่ แก่ ปลูกสรา้ งมานาน
เมอื งกพ., คลองลาน, ท ร า ย ท อ งวั ฒ น า , ๓.ถนนแคบ บางจุดผ่านได้เฉพาะรถขนาดเล็กหรือรถจกั รยานยนต์
๔.ขาดการตรวจเชค็ ระบบไฟฟา้ ในครัวเรือน และอาคารตา่ งฯ
ขาณุวรลักษณบุรี ปางศิลาทอง, บึงสามัคคี, ๕.ขาดระบบการป้องกันและระงับอัคคีภัย และไม่มีอุปกรณ์ระงับ
เหตเุ พลงิ ไหม้ หรือมีแตไ่ ม่มีการทดสอบต่าง ๆตามกาํ หนด
คลองขลุง, ไทรงาม, โกสัมพนี คร ศักยภาพ
๑.อปท.ทุกแห่งมีความพร้อมด้านบุคลากรและอุปกรณ์เครื่องมือ
พรานกระตา่ ย ลานกระบอื ยานพาหนะ
๒. การฝึกซ้อมแผนการป้องกันและระงับอัคคีภัยให้กับเจ้าหน้าท่ี
เมอื งกพ., บงึ สามัคค,ี ทรายทองวฒั นา, และชมุ ชน
ขาณวุ รลักษณบุรี, โกสัมพีนคร ไทรงาม, ๓. มเี ครือข่ายในการระงบั อคั คภี ัย
คลองขลุง, ลานกระบือ ๔. อปท.จัดต้งั ทีอ่ ยู่อาศยั ใหถ้ ูกลักษณะ
คลองลาน, ๕. อปท.มี กฎหมายที่เก่ียวข้องกบั การก่อสร้างท่ีอยอู่ าศัยมี พรบ.
พรานกระตา่ ย, ควบคุมอาคาร
ปางศิลาทอง 6.ชุมชนบางแห่งได้รับการอบรมให้ความรู้ดา้ นการจดั การภยั พิบัติ
จึงมี ค ว าม พ ร้อ ม ใน ก าร รับ มื อ กั บ ภั ย พิ บั ติ แ ล ะ มี ก ารป้ อ งกั น ใน
เบ้อื งต้น
ความเปราะบาง/ความล่อแหลม
๑.เปน็ พน้ื ทร่ี าบลมุ่ ต่ำ ราบลุม่ เชงิ เขา และบางพื้นที่มคี วามลาดชนั
สงู
2.มีแมน่ ำ้ ไหลผ่าน ลำน้ำคดเคย้ี ว แคบและตื้นเขิน
๓.มีส่ิงก่อสร้างและวัสดุต่าง ๆ กีดขวางทางน้ำ เช่น ถนน อาคาร
บา้ นที่อยอู่ าศยั
๔.การระบายน้ำ/ท่อระบายน้ำในชุมชน ไม่สามารถระบายนํ้าฝน
ออกไปได้อยา่ งรวดเร็ว
๕.ความสามารถของแหล่งกักเกบ็ น้ำลดลง เพราะตน้ื เขินถูกบกุ รกุ
4.ภยั แลง้ คลองลาน ปางศิลาทอง, เมืองกพ., ๕.สรา้ งแหลง่ กกั เกบ็ นำ้ ขนาดเลก็ เพมิ่ ขึน้
โกสัมพนี คร, ขาณวุ รลกั ษบุร,ี 5.ชมุ ชนมกี ารดแู ลแหล่งนำ้ เดิมที่มี
5.ภัยจากไฟ ป่าและ ปางศิลาทอง, พรานกระตา่ ย คลองขลงุ ,
ลานกระบอื , ความเปราะบาง/ความลอ่ แหลม
หมอกควนั คลองลาน, เมอื งกพ., ไทรงาม,ทรายทอง ๑.มปี ระชาชนอยอู่ าศยั บริเวณริมชายปา่ มาก
คลองขลุง, วฒั นา, 2.ถูกบกุ รกุ /เผาทําลาย
โกสัมพีนคร ไทรงาม, บงึ สามัคคี 3 .บ ริ เว ณ ริ ม ช า ย ป่ า มี พ้ื น ที่ ก าร เก ษ ต ร ท่ี ป ร ะ ช าช น เพ า ะ ป ลู ก
ลานกระบอื , ขาณวุ รลกั ษบรุ ,ี หลังจากการเพาะปลูกมกี ารเผาพื้นที่
บึงสามคั คี พรานกระตา่ ย, ๔.ประชาชนมีการล่าสตั ว/์ หาของปา่
ทรายทองวัฒนา ๕. ประชาชนขาดจิตสำนึก/ไมร่ ูข้ อ้ ห้ามในการทอ่ งเทยี่ วปา่
6.ภัยหนาว ศกั ยภาพ
ทกุ อำเภอ ๑.หน่วยงานที่เก่ียวข้องได้มีการควบคมุ ดแู ลอยา่ งสม่ำเสมอ
๒.มีการฝึกซ้อมแผนการป้องกันและระงบั อัคคีภัยให้กับเจ้าหน้าท่ี
และชุมชน
๓.มเี ครอื ข่ายในการระงับอคั คภี ัย
ความลอ่ แหลม
ปรากฏการณท์ างธรรมชาติ อุณหภมู ิท่เี ปลี่ยนแปลงไป
ศกั ยภาพ
ให้ความรู้แกป่ ระชาชนในการรักษาสขุ ภาพช่วงอากาศเปล่ยี นแปลง
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 22
จากการวิเคราะห์และประเมินความเส่ียงจากสาธารณภัย สามารถจัดลำดับความเสี่ยงต่อการเกิด
สาธารณภัยของจังหวดั ได้ ดังน้ี (เสี่ยงภยั มากไปหานอ้ ย)
ตารางท่ี 11 จัดลำดบั ความเส่ียงตอ่ การเกิดสาธารณภยั ของจงั หวัดได้
สาธารณภัยที่เกิดจากธรรมชาติ สาธารณภัยทีเ่ กิดจากการกระทำของมนษุ ย์
อคั คภี ัย
1. วาตภยั
2. อทุ กภัย
3. ภยั แล้ง
4. ภยั จากไฟปา่ และหมอกควนั
5. ภยั หนาว
8. ปฏทิ ินสาธารณภยั ประจำปีของจังหวดั
สาธารณภัยเกิดขึ้นเป็นประจำโดยแบ่งตามห้วงเวลาของการเกิดภัยน้ัน ๆ ในรอบ ๑ ปี ซึ่งมีท้ัง
สาธารณ ภั ยที่สามารถคาดการณ์ ได้หรือสาธารณ ภัยรูปแบบใหม่และ/หรือมีรูปแบบท่ีเป ล่ียนไปจากเดิม
เน่ืองจากการเปล่ียนแปลงสภาพภูมิอากาศ (Climate Change) ซ่ึงทำให้คาดการณ์ได้ยากหรือมีความ
ไม่แนน่ อนสูงจังหวัดกำแพงเพชร
ตารางท่ี 12 ปฏทิ ินสาธารณภยั ประจำปขี องจังหวดั กำแพงเพชร
ระยะเวลาทเี่ กดิ ภัย
ภัย/เดอื น ม.ค. ก.พ. มี.ค. เม.ย. พ.ค. มิ.ย. ก.ค. ส.ค. ก.ย. ต.ค. พ.ย. ธ.ค
วาตภัย ปใี หม่ ตรุษจีน ลอยกระทง ปใี หม่
อคั คภี ัย
อทุ กภัย
ภัยแลง้ ฤดูแล้ง ฝนทง้ิ ช่วง
ไฟปา่ หมอกควัน
PM 2.5
ภัยหนาว
หมายเหตุ : เฝา้ ระวงั ตลอดทง้ั ปี
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 23
9. สถานการณ์ความเส่ียงและพืน้ ท่ีเฝ้าระวังด้านการเกษตร ปี 2565/66
ตารางท่ี 13 การประเมนิ พน้ื ทีเ่ สย่ี งขาดแคลนนำ้ ด้านการเกษตร นอกเขตชลประทาน ฤดูแล้ง ปี 2565/66
การประเมนิ พ้ืนท่ีเส่ียงขาดแคลนนำ้ ดา้ นการเกษตร (นารอบท่ี 2)
นอกเขตชลประทาน ฤดแู ลง้ ปี 2565/66 (1 พฤศจิกายน 2565 - 30 เมษายน 2566)
**ขอ้ มลู ณ วนั ท่ี 1 พ.ย.. 65
ตำบล อำเภอ จังหวัด
คลองขลงุ คลองขลงุ กำแพงเพชร
10. แผนการจดั สรรน้ำฤดูแลง้
10.1 นโยบายและมาตรการการเพาะปลกู พชื ฤดูแล้ง ปี 2565/66
นโยบาย
1) ด้านการจัดสรรน้ำ วางแผนการบริหารจัดการน้ำแบบย่ังยืน โดยจัดสรรน้ำให้สอดคล้อง
กับปริมาณน้ำต้นทุนในอ่างเก็บน้ำ เพื่อสนับสนุนการใช้น้ำทุกกิจกรรมในพื้นที่ต่างๆ อย่างท่ัวถึงและเป็นธรรม
เห็นควรให้จัดสรรน้ำตามระบบรอบเวรหรอื กำหนดวิธีการเพาะปลูกท่ีประหยดั ให้เหมาะสมกับพื้นท่ี เพ่ือให้มีน้ำ
เพียงพอสำหรับการอุปโภค-บริโภค การรักษาระบบนิเวศ การอุตสาหกรรม และการเพาะปลูกพืชต้นฤดูฝน
ปถี ัดไปโดยวางแผนการจดั สรรน้ำเพื่อใชใ้ นกิจกรรมต่างๆ ตามลำดับความสำคญั ดงั นี้
1.1 เพื่อการอุปโภค – บริโภค และการประปา
1.2 เพ่ือการรกั ษาระบบนเิ วศทางนำ้ เชน่ การผลกั ดนั นำ้ เคม็ การขบั ไล่นำ้ เสีย
1.3 เพอ่ื สำรองนำ้ ไว้สำหรบั การใช้น้ำในช่วงต้นฤดูฝน สำหรบั อปุ โภค-บรโิ ภคและรักษา
ระบบนเิ วศ เดอื นพฤษภาคม – กรกฎาคม 2566
1.4 เพือ่ การเกษตร
1.5 เพ่อื การอตุ สาหกรรม
2) ด้านการเกษตร
2.1 วางแผนการจดั สรรนำ้ เพือ่ การเพาะปลกู พืชใหส้ อดคล้องกบั ปริมาณน้ำตน้ ทุนที่มีอยู่
2.2 กำกับติดตามสถานการณ์การเพาะปลูกพืชฤดูแล้ง ปี 2565/66 ของเกษตรกร
ใหเ้ ป็นไปตามแผนควบคมุ การเพาะปลกู พชื ฤดูแลง้ ท่ีกำหนดไว้ โดยพจิ ารณาดา้ นการตลาดประกอบด้วย
2.3 ประชาสัมพนั ธ์ สรา้ งการรบั รู้ และด้านการตลาด
มาตรการ
1) ดา้ นการจัดสรรน้ำ
1.1 เขตลมุ่ นำ้ เจา้ พระยา
ปริมาณน้ำในเข่ือนภูมิพล เข่ือนสิริกิติ์ เขื่อนแควน้อยบำรุงแดน และเข่ือนป่าสักชลสิทธ์ิ
วางแผนจดั สรรนำ้ สอดคลอ้ งกบั ปริมาณน้ำต้นทุนทีม่ อี ยู่เพ่อื ให้การบริหารจดั การน้ำเป็นไปอยา่ งย่ังยืน มีปรมิ าณ
น้ำต้นทุนสามารถสนับสนุนการเพาะปลูกข้าวนาปรังปี 2565/66 พื้นท่ีลุ่มต่ำเจ้าพระยาท่ีรองรับน้ำหลาก
ในฤดูฝนปี 2565 (ประมาณ 1.28 ล้านไร่) พ้ืนที่ท่ีเพาะปลูกประจำ ซ่ึงใช้น้ำจากแหล่งน้ำของตนเอง
แหล่งน้ำข้างเคียง (ประมาณ 1.73 ล้านไร)่ และพื้นท่ีเพาะปลูกเพ่ิมพูนรายได้ จำนวน 3.63 ล้านไร่ รวมพื้นที่
เพาะปลูกประมาณ 6.64 ล้านไร่
1.2 เขตลมุ่ น้ำแม่กลอง
ปริมาณน้ำในเขื่อนศรีนครินทร์และเขือ่ นวชิราลงกรณ จังหวัดกาญจนบุรีวางแผนจัดสรร
น้ำสอดคล้องกับปริมาณน้ำต้นทุนที่มีอยู่ ส่งน้ำสำหรับการเพาะปลูกข้าวนาปรังฤดูแล้งปี 2566 และสามารถ
สนบั สนนุ น้ำเพือ่ การอปุ โภค-บริโภค รกั ษาระบบนิเวศ และการเกษตร
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 24
1.3 เขตลมุ่ น้ำอ่นื ๆ ใหว้ างแผนจดั สรรน้ำสอดคลอ้ งกบั ปรมิ าณนำ้ ต้นทุน
1.4 ปฏิบัติการฝนหลวงเพอื่ เตมิ นำ้ ต้นทนุ ใหเ้ ขือ่ นกักเกบ็ นำ้ (มีนาคม - ตลุ าคม 2566)
ปฏิบัติการฝนหลวงเพ่ิมปริมาณน้ำเก็บกักให้กับเขื่อนต่างๆ ทั่วประเทศ เพ่ือสำรองไว้
เป็นนำ้ ตน้ ทนุ ในการบรหิ ารจัดการน้ำในชว่ งฤดูแล้งท่ีจะมาถึงและเพื่อสาธารณประโยชน์ตา่ งๆ
2) ด้านการเกษตร
เน่อื งจากปีน้มี ีปริมาณน้ำตน้ ทนุ ในอา่ งเก็บน้ำ จึงมีการจัดสรรน้ำในการเพาะปลูกข้าวรอบที่ 2
ในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/66 และสนับสนุนให้เกษตรกรปลูกพืชใช้น้ำน้อย หรือเข้าร่วมโครงการต่างๆ ของรัฐ
เช่น โครงการพัฒนาศักยภาพกระบวนการผลิตสินค้าเกษตร กิจกรรมส่งเสริมการปลูกพืชใช้น้ำน้อย เสริมสร้าง
รายได้แก่เกษตรกร และโครงการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร กิจกรรมเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต
ข้าวโพดเล้ียงสัตว์ ปี 2566 เป็นต้น เพ่ือเป็นทางเลือกให้กับเกษตรกรในการปลูกพืชอื่นทดแทนการปลูกข้าว
รอบท่ี 2
3. ด้านการประชาสมั พันธ์ สร้างการรับรู้ และด้านการตลาด
3.1 ให้เกษตรกรรับทราบข้อมูลข่าวสารด้านสถานการณ์น้ำในแต่ละพ้ืนท่ีอย่างชัดเจน
แนวโนม้ ความต้องการของตลาด ราคา และแหล่งรบั ซือ้ พชื ฤดูแล้ง เป็นตน้
3.2 ประสาน และช่วยเหลอื เกษตรกรในการจัดหาชอ่ งทางการตลาดให้กับผลผลติ พืชฤดูแล้ง
3.3 สร้างการรบั รเู้ พ่ือให้เกษตรกรทำการเพาะปลูกพืชฤดูแล้งเปน็ ไปตามแผนท่กี ำหนดไว้
3.4 เชญิ ชวนเกษตรกรใหป้ ลูกพืชใช้น้ำนอ้ ย โดยเขา้ รว่ มโครงการของรัฐ เช่น โครงการ
พัฒนาศักยภาพกระบวนการผลิตสินค้าเกษตร กิจกรรมส่งเสริมการปลูกพืชใช้น้ำน้อย
เสริมสร้างรายได้แก่ เกษตรกร และโครงการเพมิ่ ประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร กิจกรรมเพิ่มประสิทธิภาพ
การผลิตขา้ วโพดเล้ียงสัตว์ ปี 2566
3.5 การแนะนำให้เกษตรกรปฏิบัติดูแลรักษาพืชในช่วงฤดูแล้ง รวมทั้งการรักษาความชื้น
และลดการเผาตอซงั
10.2 การกำหนดเวลาเริม่ การส่งน้ำหรือการจัดสรรน้ำใหก้ ับพน้ื ท่ีเพาะปลกู พืชฤดูแลง้
สำหรับแผนการจัดสรรน้ำเพ่ือการเกษตร โดยทั่วไปเกษตรกรจะเร่ิมดำเนินการเพาะปลูกพืช
ฤดูแล้งตั้งแต่เดือนพฤศจิกายนเร่ิมจากภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคกลาง และภาคตะวันออก
โครงการในลุ่มน้ำเจ้าพระยาจะเริ่มตั้งแต่กลางเดือนพฤศจิกายน โครงการแม่กลองใหญ่จะเร่ิมตั้งแต่เดือน
มกราคม 2566 พ้ืนที่ภาคใต้ฝ่ังตะวันตกจะเริ่มเพาะปลูกตามฤดูกาลตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ พื้นท่ีภาคใต้
ฝั่งตะวันออกจะเริ่มเพาะปลูกตามฤดูกาลตั้งแต่เดือนมีนาคม สำหรับเวลาเร่ิมต้นของแผนการจัดสรรน้ำของ
พื้นที่ชลประทานบริเวณต่างๆไดก้ ำหนดไวด้ ังนี้
(1) พื้นที่บริเวณลุ่มน้ำเจ้าพระยา ในพ้ืนที่สำนักงานชลประทานที่ 3, 4, 10, 11 และ 12
เริ่มส่งน้ำตั้งแต่ต้นเดือนพฤศจิกายน 2565 ให้กับกิจกรรมการใช้น้ำเพ่ือการอุปโภค-บรโิ ภค รักษาระบบนิเวศ
ผลกั ดันนำ้ เคม็ และการเกษตรต่อเนื่อง ส่วนพื้นที่ลมุ่ น้ำแมก่ ลอง สำนักงานชลประทานท่ี 13 เริม่ สง่ น้ำตั้งแตต่ ้น
เดือนมกราคม 2566 ให้กับกิจกรรมการใช้น้ำเพื่อการอุปโภค-บริโภค รักษาระบบนิเวศ ผลักดันน้ำเค็มและ
การเกษตรตอ่ เน่อื ง
(2) การจัดสรรน้ำในพื้นท่ีอื่น ๆ ซ่ึงใช้น้ำจากอ่างเก็บน้ำหรือแหล่งน้ำต้นทุนเฉพาะพ้ืนที่
การกำหนดเวลาสง่ นำ้ จะดำเนนิ การแตกตา่ งกนั ไปในแต่ละพน้ื ที่
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ลง้ ปี 2565/2566 25
ตารางแผน 14 แผนการจัดสรรน้ำและการปลูกพืชฤดูแล้งของโครงการชลประทานขนาดใหญ่ ช่วงฤดูแล้ง
ปี 2565/66
สานักงานชลประทานที่ 4
จังหวัดกาแพงเพชร ประเภท จานวน (ไร่)
1,430,594
1) พน้ื ทช่ี ลประทาน
-
2) น้าตน้ ทนุ จานวน (ลบ.ม)
1.ปริมาณนา ประเภท 475
20
เกษตร -
-
อุปโภคบริโภค
100
อุตสาหกรรม 595
สนิ สดุ
ระบบนิเวศ 30 เม.ย.66
จานวน (ไร่)
อ่ืนๆ 456,637
14,746
รวม 2,508
246,661
2.ระยะเวลาเพาะปลกู เริ่ม 7,500
1 พ.ย.65 -
-
- พนื ทคี่ าดการณ์ ประเภท -
1,293
ข้าวนาปรัง 729,345
พชื ไร่
พชื ผกั
อ้อย
ไมผ้ ล
ไมย้ ืนตน้
บ่อปลา
บ่อก้งุ
อ่นื ๆ
รวม
ทีม่ า : ส่วนบริหารจดั การน้ำ สำนักบรหิ ารจัดการน้ำและอุทกวิทยา พฤศจกิ ายน 2565
ตารางแผน 15 แผนการจัดสรรน้ำและการปลูกพืชฤดูแล้งของโครงการชลประทานขนาดกลาง ช่วงฤดูแล้ง
ปี 2565/66
สานักงานชลประทานท่ี 4
จงั หวัดกาแพงเพชร ประเภท จานวน (ไร่)
1,430,594
1) พน้ื ทช่ี ลประทาน
54
2) น้าตน้ ทนุ จานวน (ลบ.ม)
1.ปริมาณนา ประเภท 24
-
เกษตร -
-
อุปโภคบริโภค -
อุตสาหกรรม 24
สนิ สดุ
ระบบนิเวศ 30 เม.ย.66
จานวน (ไร่)
อน่ื ๆ
14,234
รวม 1,000
54
2.ระยะเวลาเพาะปลกู เริ่ม 6,052
-
1 พ.ย.65 -
-
- พนื ทค่ี าดการณ์ ประเภท -
8,070
ข้าวนาปรัง
29,410
พชื ไร่
พชื ผกั
ออ้ ย
ไมผ้ ล
ไมย้ ืนตน้
บ่อปลา
บ่อกุ้ง
อืน่ ๆ
รวม
ท่ีมา : สว่ นบรหิ ารจดั การน้ำ สำนักบริหารจัดการน้ำและอุทกวิทยา พฤศจกิ ายน 2565
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 26
ตารางแผน 16 แผนการจดั สรรนำ้ และการปลูกพชื ฤดแู ล้งของโครงการชลประทานขนาดใหญ่ และขนาดกลาง
ช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/66
สานกั งานชลประทานท่ี 4
จังหวัดกาแพงเพชร ประเภท จานวน (ไร่)
1,430,594
1) พน้ื ทชี่ ลประทาน
54
2) น้าตน้ ทุน จานวน (ลบ.ม)
1.ปริมาณนา ประเภท 499
20
เกษตร -
-
อุปโภคบริโภค
100
อุตสาหกรรม 619
สนิ สดุ
ระบบนิเวศ 30 เม.ย.66
จานวน (ไร่)
อืน่ ๆ 470,871
15,746
รวม 2,562
252,713
2.ระยะเวลาเพาะปลกู เร่ิม 7,500
1 พ.ย.65 -
-
- พนื ทคี่ าดการณ์ ประเภท -
9,363
ข้าวนาปรัง 758,755
พชื ไร่
พชื ผัก
อ้อย
ไมผ้ ล
ไมย้ ืนตน้
บ่อปลา
บ่อกุ้ง
อน่ื ๆ
รวม
ท่มี า : ส่วนบริหารจัดการนำ้ สำนกั บริหารจัดการน้ำและอุทกวทิ ยา พฤศจิกายน 2565
ตารางแผน 17 แผนการจัดสรรนำ้ และการปลกู พืชฤดแู ล้งในเขตชลประทาน ปี 2565/66 รายโครงการ
พนื ที่ ปริมาณนา (ลา้ น ลบ.ม.)
โครงการชลประทาน/โครงการฯ ชลประทาน เกษตร อปุ โภค อตุ สาหกรรม ระบบ อน่ื ๆ รวม
(ไร่) บริโภค นิเวศ
ส้านักงานชลประทานท่ี 4 24
โครงการก้าแพงเพชร 193,240 24 - -- - 363
โครงการสง่ น้าและบ้ารุงรักษาทอ่ ทองแดง 550,688 255 8 -- 100 247
โครงการสง่ น้าและบ้ารุงรักษาวงั บัว 752,143 235 12 -- - 405
โครงการส่งน้าและบ้ารุงษาวังยาง-หนองขวญั 601,585 250 10 -- 145 1,039
รวม 2,097,656 764 -- 245
30
พนื ที่ พนื ทค่ี าดการณ์ (ไร่) ระเวลาการปลกู พชื
โครงการชลประทาน/โครงการฯ ชลประทาน ข้าวนา พชื ไร่ พืชผกั ออ้ ย ไม้ผล ไม้ยนื บอ่ บอ่ กงุ้ อน่ื ๆ รวม เริม่ สนิ สดุ
(ไร่) ปรัง ตน้ ปลา
ส้านักงานชลประทานที่ 4
โครงการก้าแพงเพชร 193,240 14,234 1,000 54 6,052 - - - - 8,070 29,410 1 พ.ย.65 30 เม.ย.66
โครงการส่งน้าและบ้ารุงรักษาท่อทองแดง
โครงการส่งน้าและบ้ารุงรักษาวงั บัว 550,688 258,286 3,605 2,839 101,391 8,491 - - - 1,464 376,076 2 พ.ย.65 31 เม.ย.66
โครงการสง่ น้าและบ้ารุงษาวงั ยาง-หนองขวญั
รวม 752,143 211,987 11,562 - 157,103 - - - - 380,652 3 พ.ย.65 32 เม.ย.66
601,585 282,834 3,137 - 42,623 - - - - 328,594 4 พ.ย.65 33 เม.ย.66
2,097,656 767,341 19,304 2,893 307,169 8,491 - - - 9,534 1,114,732 5 พ.ย.65 34 เม.ย.66
ที่มา : ส่วนบรหิ ารจัดการนำ้ สำนกั บรหิ ารจัดการน้ำและอุทกวทิ ยา พฤศจกิ ายน 2565
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 27
11. แผนการเพาะปลกู ฤดแู ล้ง ปี 2565/66
11.1 นโยบาย มาตรการส่งเสริมการเพาะปลกู พชื ฤดแู ลง้ ปี 2565/66
กระทรวงพาณิชยก์ ำหนดเป้าหมายความต้องการใชข้ ้าว 27.646 ล้านตันขา้ วเปลือก และกระทรวง
เกษตรและสหกรณ์กำหนดเป้าหมายการผลิตข้าว 30.033 ล้านตันข้าวเปลือก พื้นท่ีรวม 66.276 ล้านไร่แยกเป็น
รอบท่ี 1 พื้นท่ี 59.420 ลา้ นไร่ คาดการณ์ผลผลติ 25.566 ล้านตนั ขา้ วเปลอื ก และรอบท่ี 2 พนื้ ท่ี 6.856 ล้านไร่
คาดการณ์ผลผลิต 4.467 ล้านตันข้าวเปลือก กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้ประกาศพื้นที่เป้าหมายส่งเสริม
การปลกู ข้าว ปีการผลติ 2565/66 รอบท่ี 1 จำนวน 59.420 ล้านไร่ เมอื่ วนั ท่ี 1 มถิ นุ ายน 2565
ตารางแผน 18 เปา้ หมายการผลิตข้าว ปี 2565/66
ที่มา : ส่วนบรหิ ารจดั การนำ้ สำนักบรหิ ารจัดการนำ้ และอุทกวทิ ยา พฤศจกิ ายน 2565
11.2 แผนการเพาะปลูกพชื ฤดแู ล้ง ปี 2565/66
คณะทำงานวางแผนการเพาะปลูกพืชฤดูแล้ง ได้พิจารณาวิเคราะห์สถานการณ์ที่เกี่ยวข้องกบั การ
เพาะปลูกพืชฤดูแล้ง ศักยภาพน้ำ ความเหมาะสมของพื้นที่ พันธุ์ข้าว แนวโน้มการตลาด และโครงการต่างๆ
ของรัฐบาล ที่จะดำเนินการในช่วงฤดูแล้ง ซ่ึงคณะทำงานวางแผนการเพาะปลูกพืชฤดูแล้งได้กำหนดแผน
นโยบายและมาตรการการเพาะปลกู พชื ฤดแู ล้ง ปี 2565/66 ดงั น้ี
1. ท้ังประเทศ จำนวน 16.30 ล้านไร่ แบ่งเป็น ข้าวรอบท่ี 2 จำนวน 13.55 ล้านไร่ (ในเขต
ชลประทาน10.42 ล้านไร่ นอกเขตชลประทาน 3.13 ล้านไร่ พืชไร่พืชผัก จำนวน 2.75 ล้านไร่ (ในเขต
ชลประทาน 0.64 ลา้ นไร่ นอกเขตชลประทาน 2.11 ล้านไร่)
2. ลุ่มน้ำเจ้าพระยา 22 จังหวัด จำนวน 9.22 ล้านไร่ แบ่งเป็น ข้าวรอบท่ี 2 จำนวน 8.51
ล้านไร่ (ในเขตชลประทาน 6.64 ล้านไร่ นอกเขตชลประทาน 1.87 ล้านไร่ พืชไร่พชื ผกั จำนวน 0.72 ลา้ นไร่
(ในเขตชลประทาน 0.10 ล้านไร่ นอกเขตชลประทาน 0.62 ล้านไร)่
3. ลมุ่ น้ำแม่กลอง 7 จังหวัด จำนวน 1.13 ล้านไร่ แบ่งเป็น ขา้ วรอบที่ 2 จำนวน 0.87 ล้านไร่
(ในเขตชลประทาน 0.84 ล้านไร่ นอกเขตชลประทาน 0.03 ล้านไร่ พืชไร่พืชผัก จำนวน 0.25 ล้านไร่ (ใน
เขตชลประทาน 0.16 ล้านไร่ นอกเขตชลประทาน 0.09 ลา้ นไร่)
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ลง้ ปี 2565/2566 28
ตารางแผน 19 แผนการเพาะปลูกพชื ฤดแู ล้ง ปี 2565/66 ท้งั ประเทศ
ทมี่ า : สว่ นบริหารจดั การน้ำ สำนกั บรหิ ารจดั การนำ้ และอุทกวทิ ยา พฤศจิกายน 2565
ตารางแผน 20 แผนการเพาะปลกู พชื ฤดแู ล้ง ปี 2565/66 จังหวัดกำแพงเพชร
แผนการเพาะปลกู พืชฤดแู ลง้ ปี 2565/66 (ไร่)
จังหวัด เขตเพาะปลกู นาปรัง พืชไร่ พชื ผกั รวมพชื ไร่ รวมทงั หมด
พชื ผกั
กาแพงเพชร ในเขตชลประทาน 470,871 15,746 2,562 18,308 489,179
นอกเขตชลประทาน 113,269 51,942 1,245 53,187 166,456
รวม 584,140 67,688 3,807 71,495 655,635
ท่มี า : ส่วนบริหารจัดการน้ำ สำนกั บรหิ ารจัดการนำ้ และอุทกวทิ ยา พฤศจิกายน 2565
ตารางแผน 21 แผนการเพาะปลกู พืชฤดแู ล้ง ปี 2565/66 ลุ่มเจ้าพระยาและแม่กลอง
แผนการเพาะปลกู พืชฤดแู ลง้ ปี 2565/66 (ไร่)
จังหวัด เขตเพาะปลกู นาปรัง พชื ไร่ พืชผกั รวมพืชไร่ รวมทงั หมด
พืชผกั
กาแพงเพชร ในเขตชลประทาน 456,637 14,746 2,508 17,254 473,891
นอกเขตชลประทาน 113,269 51,942 1,245 53,187 166,456
รวม 569,906 66,688 3,753 70,441 640,347
ท่มี า : ส่วนบรหิ ารจดั การน้ำ สำนักบริหารจดั การน้ำและอุทกวทิ ยา พฤศจิกายน 2565
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 29
ตารางแผน 22 แผนการเพาะปลกู พชื ฤดแู ล้ง ปี 2565/66 พนื้ ท่นี อกลุ่มเจ้าพระยาและแม่กลอง
แผนการเพาะปลกู พชื ฤดแู ลง้ ปี 2565/66 (ไร่)
จงั หวัด เขตเพาะปลกู นาปรัง พชื ไร่ พชื ผกั รวมพืชไร่ รวมทงั หมด
พืชผกั
กาแพงเพชร ในเขตชลประทาน
นอกเขตชลประทาน 14,234 1,000 54 1,054 15,288
รวม - -
-- -
14,234 1,000
54 1,054 15,288
ทีม่ า : ส่วนบริหารจดั การน้ำ สำนกั บริหารจัดการน้ำและอุทกวิทยา พฤศจิกายน 2565
ตารางแผน 23 พ้ืนที่เป้าหมายส่งเสริมการปลูกข้าว ปีการผลิต 2565/66 รอบที่ 1 รายชนิดข้าว
จงั หวดั กำแพงเพชร
ข้าวหอมมะลิ ข้าวเจา้ ข้าวตลาดเฉพาะ หนว่ ย : ไร่
จังหวัด อาเภอ ข้าวหอม ข้าวหอม รวม ข้าวหอมไทย ข้าเจา้ เนอื นมุ่ ข้าวเจา้ พนื แข็ง รวมข้าวเจ้า ข้าวเหนียว ข้าว กข 43 ข้าวอนิ ทรีย์ ข้าวสี รวมข้าว รวม
กาแพงเพชร มะลิ มะลิ ข้าวหอม ตลาดเฉพาะ
เมืองกาแพงเพชร 36,800 1,216,100
ไทรงาม 32,700 32,700 12,500 44,100 1,085,700 1,129,800 4,300 36,800 - -
คลองลาน 1,100 198,600
ขาณุวรลลกั ษบรุ ี 3,300 3,300 5,000 2,800 184,500 187,300 1,900 1,100 - - 500 148,900
คลองขลงุ 700 48,300
พรานกระตา่ ย 400 400 400 900 146,400 147,300 300 500 - - 1,400 208,200
ลานกระบอื 500 177,300
ทรายทองวัฒนา 1,800 1,800 900 5,100 38,800 43,900 1,000 700 - - 28,100 159,300
ปางศลิ าทอง 3,600 104,900
บงึ สามัคคี 1,200 1,200 3,400 25,600 176,600 202,200 - 1,400 - - 200 43,200
โกสมั พีนครร 400 48,200
2,100 2,100 400 3,000 171,300 174,300 - 500 - - 100 66,000
200 13,200
21,100 21,100 300 200 108,700 108,900 900 28,100 - -
1,700 1,700 300 3,700 95,600 99,300 - 3,600 - -
600 600 100 400 41,900 42,300 - 200 - -
200 200 400 900 46300 47,200 - 400 - -
- 100 900 64900 65,800 - 100 - -
300 300 1200 600 10700 11,300 200 200 - -
12. กลไกการบริหาร
กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้กำหนดโครงสร้างการบริหารจัดการภัยพิบัติด้านการเกษตร
เพอ่ื ทำหน้าท่ีในการบริหารจัดการเกยี่ วกบั ภัยพบิ ัตดิ า้ นการเกษตรในภาพรวมของประเทศอยา่ งเปน็ ระบบ ดังน้ี
สว่ นกลาง
- คณะกรรมการป้องกันและแก้ไขปัญหาภัยพิบัติด้านการเกษตร โดยมีรัฐมนตรีว่าการกระทรวง
เกษตรและสหกรณ์ เปน็ ประธาน ผู้ช่วยปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปน็ เลขานุการ
- คณะอนุกรรมการวางแผน และติดตามการป้องกันแก้ไขปัญหาภัยพิบัติด้านการเกษตร
โดยมีปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เป็นประธาน ผู้อำนวยการสำนักแผนงานและโครงการพิเศษ สป.กษ.
เป็นเลขานกุ าร
- ศูนย์ติดตามและแก้ไขปัญหาภัยพิบัติด้านการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ โดยมี
รองปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้รับมอบหมาย เป็นผู้อำนวยการศูนย์ ผู้อำนวยการสำนักงานแผนงาน
และโครงการพเิ ศษเปน็ เลขานุการศนู ย์
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 30
สว่ นภูมิภาค
- ศูนย์ติดตามและแก้ไขปัญหาภัยพิบัติด้านการเกษตรจังหวัด โดยมีเกษตรและสหกรณ์จังหวัด
เป็นผู้อำนวยการศนู ย์ หัวหน้ากลุ่มช่วยเหลือเกษตรกรและโครงการพเิ ศษ สำนกั งานเกษตรและสหกรณ์จังหวัด
เป็นเลขานุการศนู ย์
ทั้งนี้ คณะกรรมการฯ คณะอนุกรรมการฯ และศูนย์ติดตามและแก้ไขปัญหาภัยพิบัติ
ด้านการเกษตรกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ประสานข้อมูลและการปฏิบัติกับกองอำนวยการป้องกันและ
บรรเทาสาธารณภัยกลาง (ปภ.) และคณะกรรมการทรัพยากรน้ำแห่งชาติ/คณะอนุกรรมการวิเคราะห์ติดตาม
สถานการณ์และการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ สำหรับส่วนภูมิภาค ให้ศูนย์ติดตามและแก้ไขปัญหาภัยพิบัติ
ด้านการเกษตรจังหวัดประสานข้อมูลและการปฏิบัติกับกองอำนวยการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย
จังหวัด/อำเภอ เพ่ือให้การช่วยเหลือเกษตรกรและพ้ืนท่ีที่ได้รับผลกระทบจากปัญหาภัยแล้งกลไกการบริหาร
จัดการสถานการณภ์ ยั แล้ง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
กลไกการบรหิ ารจัดการสถานการณภ์ ัยแล้ง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
รปู ภาพที่ 5 กลไกการบรหิ ารจัดการสถานการณภ์ ัยแล้ง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 31
13. กรอบปอ้ งกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในชว่ งฤดูแลง้ ปี 2565/66
รูปภาพที่ 6 กรอบป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ล้งปี 2565/66
13.1 การปอ้ งกนั และลดผลกระทบ
การป้องกันและลดผลกระทบตามมาตรการป้องกัน (Prevention) ประกอบด้วย การพัฒนาแหล่ง
นำ้ เพ่ือปอ้ งกนั และบรรเทาปัญหาภัยแล้ง เช่น การพัฒนาโครงการแก้มลิง การก่อสรา้ งแหล่งนำ้ และระบบส่งน้ำ
การก่อสร้างระบบชลประทานขนาดกลาง รวมถึงการพัฒนาแหล่งน้ำนอกเขตชลประทาน เช่นโครงการแหล่ง
น้ำในไรน่ อกเขตชลประทาน โครงการพัฒนาแหลง่ นำ้ ชมุ ชน โดยการดำเนินการดงั น้ี
๑) ประเมินความเสี่ยงภัยแล้ง โดยการประเมินภัยและความล่อแหลม เพ่ือประเมินโอกาสหรือ
ความเป็นไปได้ท่ีจะเกิดภัยแล้งและผลกระทบที่อาจเป็นอันตรายต่อสาธารณชน ทรัพย์สินและส่ิงแวดล้อมเพ่ือ
กำหนดมาตรการท่ีเหมาะสมในการป้องกันและบรรเทาภัยแล้ง หน่วยงานหลัก ได้แก่ โครงการชลประทาน
จังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานพัฒนาท่ีดินจังหวดั กำแพงเพชร สำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงาน
เกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร หน่วยสนับสนุน สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัด
กำแพงเพชร สำนักงานสถิติจังหวัดกำแพงเพชร สำนักทรัพยากรน้ำบาดาล เขต 7 กำแพงเพชร สำนักงาน
ปอ้ งกนั และบรรเทาสาธารณภัยจังหวดั กำแพงเพชร อำเภอ และองคก์ รปกครองส่วนทอ้ งถิ่น
๒) ตรวจสอบและปรับปรุงข้อมูลพ้ืนที่เส่ียงภัย และจัดทำแผนที่พื้นท่ีเสี่ยงภัยแล้ง รวมท้ังข้อมูล
แหล่งน้ำ หน่วยงานหลักได้แก่ โครงการชลประทานจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานพัฒนาท่ีดินจังหวัด
กำแพงเพชรสำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร หน่วย
สนับสนุน สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและส่ิงแวดล้อมจังหวัดกำแพงเพชร สำนกั งานสถิติจังหวดั กำแพงเพชร
สำนักทรัพยากรน้ำบาดาล เขต 7 กำแพงเพชร สำนักงานป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัดกำแพงเพชร
อำเภอและองค์กรปกครองสว่ นทอ้ งถนิ่
๓) จัดทำข้อมูลกำลังเจ้าหน้าที่ อาสาสมัคร เครื่องมือ เครื่องจักร เพ่ือให้พร้อมเรียกใช้งานได้ทันที
เมื่อเกิดภัยแล้ง หน่วยงานหลัก ได้แก่ สำนักงานป้องและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัดกำแพงเพชรหน่วย
สนบั สนุน สำนกั งานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัดกำแพงเพชร สำนกั งานสถติ ิจงั หวัดกำแพงเพชร
สำนักงานพัฒนาท่ีดินจังหวัดกำแพงเพชร สำนักทรัพยากรน้ำบาดาล เขต 7 กำแพงเพชร สำนักงานป้องกัน
และบรรเทาสาธารณภัยจังหวดั กำแพงเพชร อำเภอ องค์กรปกครองส่วนทอ้ งถน่ิ
13.2 การเตรียมความพร้อม
มาตรการเตรียมความพร้อม (Preparation) ได้กำหนดมาตรการสำคัญ ได้แก่ การจัดทำแผน
ปฏิบัติการ เพื่อช่วยเหลือและบรรเทาความเดือดร้อนของประชาชน นอกจากนี้ยังได้มีการเฝ้าระวัง และ
แจ้งเตือนภัย การจัดทำข้อมูลพื้นที่เสี่ยงภัยแล้ง ฝนท้ิงช่วง ข้อมูลแหล่งน้ำ รวมถึงการสำรองเมล็ดพันธ์ุพืช
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 32
เสบียงอาหารสัตว์และเวชภัณฑ์ยา ตลอดจนเตรียมความพร้อมเคร่ืองสูบน้ำและรถบรรทุกน้ำ เพ่ือช่วยเหลือ
พ้นื ทปี่ ระสบภยั ดำเนินการ ดังนี้
1) พัฒนาระบบเครือข่ายฐานข้อมูลสารสนเทศด้านภัยแล้ง ให้มีความเชื่อมโยงระหว่างหน่วยงาน
หน่วยงานหลัก ได้แก่ สำนักงานป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัดกำแพงเพชร หน่วยสนับสนุนสำนักงาน
สถิติจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและส่ิงแวดล้อมจังหวัดกำแพงเพชร โครงการ
ชลประทานกำแพงเพชร สำนักทรัพยากรน้ำบาดาล เขต 7 กำแพงเพชร สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัด
กำแพงเพชร สำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานพัฒนาท่ีดินจังหวัดกำแพงเพชร ที่ทำการปกครอง
จงั หวดั /อำเภอและองคก์ รปกครองสว่ นท้องถ่ิน
2) จัดทำแผนปฏิบัติการป้องกันและแก้ไขปัญหาภัยแล้ง รวมทั้งการกำหนดมาตรการประหยัดน้ำ
แบบบูรณาการในทุกระดับ ทั้งระดับจังหวัด ระดับอำเภอ และท้องถิ่น ให้สอดคล้องกับแผนการป้องกันและ
บรรเทาสาธารณภยั แหง่ ชาติและแผนอื่น ๆ ท่ีเกย่ี วขอ้ ง หนว่ ยงานหลัก ไดแ้ ก่ สำนักทรัพยากรนำ้ บาดาล เขต 7
กำแพงเพชร โครงการชลประทานกำแพงเพชร สำนักงานป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัดกำแพงเพชร
สำนักงานพัฒนาที่ดินจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานพาณิชย์จังหวัด
กำแพงเพชร อำเภอและองค์กรปกครองส่วนทอ้ งถน่ิ
3) เสริมสรา้ งความรู้และความตระหนัก แก่ประชาชน นักเรียน นักศึกษาและเยาวชน เก่ียวกับการ
เตรียมรับสถานการณ์ภัยแล้ง ประกอบด้วย กำหนดมาตรการประหยัดการใช้น้ำ การลดปริมาณการปลูกพืช
ท่ีต้องใช้น้ำมากในฤดแู ล้งเป็นต้น หนว่ ยงานหลัก ไดแ้ ก่ สำนักงานเขตพ้ืนท่ีการศึกษาประถมศกึ ษากำแพงเพชร
เขต 1 และเขต 2 หน่วยสนับสนุน สำนักงานเขตพื้นท่ีการศึกษามัธยมศึกษา สำนักงานป้องกันและบรรเทาสา
ธารณภยั จงั หวัดกำแพงเพชร โครงการชลประทานกำแพงเพชร สำนกั ทรัพยากรนำ้ บาดาล เขต 7 กำแพงเพชร
สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานพัฒนาท่ีดินจังหวัด
กำแพงเพชร สำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวดั กำแพงเพชร ท่ีทำการปกครองจังหวัด/อำเภอและองค์กรปกครอง
ส่วนทอ้ งถิ่น
4) จัดตั้งและฝึกอบรมอาสาสมัครเพื่อช่วยเหลืองานเจ้าหน้าที่ เช่น อาสาสมัครป้องกันภัยฝ่ายพล
เรอื น (อปพร.) สมาชกิ หนง่ึ ตำบลหนึง่ ทมี กชู้ พี กู้ภัย (OTOS) และอาสาสมัครของหนว่ ยงานที่เก่ียวข้องหน่วยงาน
หลัก ได้แก่ สำนกั งานปอ้ งกนั และบรรเทาสาธารณภัยจังหวดั กำแพงเพชร หน่วยสนับสนุน สำนักงานทางหลวง
ชนบทจังหวัดกำแพงเพชร อำเภอ องค์กรปกครองส่วนทอ้ งถ่ินและองค์การสาธารณกศุ ล
5) พัฒนาระบบพยากรณ์และเฝา้ ระวังเพ่อื การเตอื นภยั จากภยั แลง้ หนว่ ยงานหลัก ได้แก่สำนักงาน
สถิติจังหวัดกำแพงเพชร หน่วยสนับสนุน สำนักงานป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัดกำแพงเพชร
โครงการชลประทานกำแพงเพชร สำนักทรัพยากรน้ำบาดาล เขต 7 กำแพงเพชร สำนักงานอุตสาหกรรม
จังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานพัฒนาที่ดินจังหวัดกำแพงเพชร ท่ีทำการ
ปกครองจงั หวัด อำเภอและองคก์ รปกครองสว่ นท้องถนิ่
6) เตรียมความพร้อมเครื่องจักร เคร่ืองมือ ยานพาหนะวัสดุอุปกรณ์ ท่ีจำเป็นเพ่ือให้ความ
ช่วยเหลือผู้ประสบภัยได้ทันทีเม่ือเกิดภัย หน่วยงานหลัก ได้แก่ สำนักงานป้องและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัด
กำแพงเพชร หน่วยสนับสนุน กรมทหารพรานที่ 35 สำนักทรัพยากรน้ำบาดาล เขต 7 กำแพงเพชร โครงการ
ชลประทานกำแพงเพชร สำนักงานพลังงานจังหวัดกำแพงเพชร อำเภอ องค์กรปกครองส่วนท้องถ่ินและ
สำนักงานเหล่ากาชาดจังหวัดกำแพงเพชร
7) จัดทําแผนส่งเสริมการปลูกพืชฤดูแล้งให้สอดคล้องกับแผนการบริหารจัดการน้ำเพื่อการเกษตร
ในฤดูแล้ง เพ่ือให้เกษตรกรมีรายได้อย่างต่อเนื่อง หน่วยงานหลัก ได้แก่ สำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร
สํานักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร หน่วยสนับสนุน โครงการชลประทานกำแพงเพชร สำนัก
ทรัพยากรนำ้ บาดาล เขต 7 กำแพงเพชร อำเภอ และองค์กรปกครองสว่ นทอ้ งถ่นิ
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 33
8) วางแผนจัดเตรียมพันธ์ุพืช ปุ๋ย และอื่น ๆ ที่จําเป็น เพ่ือช่วยเหลือเกษตรกรเม่ือผลิตผล
การเกษตรได้รับผลกระทบจากภัยแล้ง หน่วยงานหลัก ได้แก่ สำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร อำเภอและ
องคก์ รปกครองสว่ นท้องถ่นิ
13.3 การจดั การในภาวะฉกุ เฉิน
การบริหารจัดการในภาวะฉุกเฉิน ตามมาตรการเผชิญเหตุ (Response) ประกอบด้วยการแจ้ง
เตือนภัยและประชาสัมพันธ์การปฏิบัติการฝนหลวง การปรับแผนการระบายน้ำและปรับรอบเวรการใช้น้ำเพ่ือ
ลดผลกระทบจากภัยแล้ง รวมทั้ง จัดชุดเฉพาะกิจลงพ้ืนที่ประสบภัย สนับสนุนเสบียงอาหารสัตว์เคร่ืองสูบน้ำ
รถบรรทุกน้ำ เพอื่ ชว่ ยเหลือพื้นที่ประสบภัยมีแนวทาง ดงั น้ี
1) เมื่อเกิดหรือคาดว่าจะเกิดสถานการณ์ภัยแล้งในพื้นที่จังหวัดกำแพงเพชร ให้จัดตั้งศูนย์
บัญชาการเหตุการณ์จังหวัด เพื่อป้องกันและแก้ไขปัญหาภัยแล้ง ตามระดับความรุนแรง พรอ้ มทั้งจัดเพร้อมท้ัง
จัดเจา้ หน้าที่รับผิดชอบประจำศนู ย์ฯ รายละเอียดโครงสรา้ งตามแผนภูมิการบังคบั บัญชาเหตุการณ์ฯ
2) ประชาสัมพันธ์แจ้งให้ประชาชนผู้ได้รับผลกระทบจากภัยแล้งทราบเหตุการณ์ท่ีเกิดขึ้น
เพอื่ ประหยดั การใช้นำ้ อปุ โภคบริโภค และเพ่ือการเกษตร
3) บัญชีมอบหมายภารกิจหน้าที่ให้กับหน่วยงานรับผิดชอบในการแจกจ่ายน้ำเพ่ืออุปโภคบริโภค
ใหแ้ กผ่ ู้ประสบภยั แล้งในเขตพนื้ ท่ีจงั หวดั กำแพงเพชร
4) สำนักงานประปาส่วนภูมิภาคกำแพงเพชร สำนักงานประปาส่วนภูมิภาคสาขาขาณุวรลักษบุรี
และการประปาเทศบาล ทุกแหง่ ให้เพมิ่ ปรมิ าณการผลิตนำ้ ขึ้นอีก ไม่นอ้ ยกว่าร้อยละ 10 ของการผลิตในภาวะ
ปกติเพ่ือสำรองไว้ในการสนับสนุนการแจกจ่ายให้แก่ประชาชนที่ขาดแคลนน้ำ พร้อมจัดทำแผนแหล่งน้ำดิบ
สาํ รองไวใ้ ห้เพยี งพอ
5) ตำรวจภูธรจังหวัดกำแพงเพชรและสถานีตำรวจภูธรในพื้นท่ีเกิดสถานการณ์จัดกำลังเจ้าหน้าที่
ตำรวจออกตระเวนตรวจเพื่อเป็นการป้องปราบอาชญากรรมโดยเฉพาะการลั กขโมยทรัพย์สินของประชาชน
ผู้ประสบภัย โดยจดั ทำแผนบังคับใช้กฎหมายที่เกีย่ วข้องเพอ่ื สนับสนนุ การป้องกันและแก้ไขปัญหาภัยแลง้ และ
บรรเทาความเดือดร้อนของประชาชน โดยเฉพาะการเกิดอาชญากรรมที่พบบ่อยในช่วงฤดูแล้ง ซ่ึงเป็นการเติม
ความเดือดร้อนของประชาชน เช่น กรณีการลักขโมยเครื่องสูบน้ำและเครื่องมือทางการเกษตรของประชาชน
ผ้ปู ระสบภัยแล้ง เป็นตน้
6) สำนักงานป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัดกำแพงเพชร ประกาศเขตพื้นท่ีให้ความ
ช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน (ภัยแล้ง) เมื่อเกิดสถานการณ์ภัยแล้งขึ้นในพื้นท่ี พร้อมประสานการ
ปฏิบัติและสรปุ ข้อมูลเกยี่ วกบั สถานการณ์ภยั แลง้ และผลการปฏบิ ัติงานของหนว่ ยงานต่าง ๆ รายงานส่วนกลาง
7) เหล่ากาชาดจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานจังหวัดกำแพงเพชร องค์การสาธารณกุศล มูลนิธิ
ในเขตจังหวัดกำแพงเพชรเป็นหน่วยงานรับผิดชอบด้านสิ่งของบริจาคจากผู้มีจิตศรัทธา รวบรวมและแจกจ่าย
ให้กับประชาชนผปู้ ระสบภัยอยา่ งทว่ั ถึงและเป็นธรรม
8) สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดกำแพงเพชร จัดทำแผนการดูแลรักษาประชาชน ตลอดจนการให้
ความรู้กรณีโรคระบาดในฤดูแล้ง รวมทั้งการควบคุมป้องกันโรคที่มักเกิดการระบาดในช่วงฤดูแล้ง เช่น
อหิวาตกโรค โรคอุจจาระรว่ ง และโรคอาหารเป็นพษิ เปน็ ต้น
9) โครงการชลประทานกำแพงเพชร เกษตรจังหวัดกำแพงเพชร จัดทำแผนบริหารจัดการน้ำและ
แนวทางการปลูกพืชฤดูแล้ง รวมท้ังแผนงาน โครงการให้คำแนะนำและแนวทางการจัดการพืชผลการเกษตร
และการจัดการน้ำแกป่ ระชาชน หากเกดิ สถานการณ์ภยั แล้ง
10) สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดกำแพงเพชร แรงงานจังหวัดกำแพงเพชร พัฒนาสังคม และ
ความม่ันคงของมนุษย์จังหวัดกำแพงเพชร สถาบันพัฒนาฝีมือแรงงานจังหวัดกำแพงเพชร สถาบันการศึกษา
สังกัดคณะกรรมการการอาชีวศึกษา และสำนักงานท่องเที่ยวและกีฬาจังหวัดกำแพงเพชร จัดทำแผนการ
ช่วยเหลอื ประชาชนดา้ นแรงงานรวมทั้งการฝกึ อาชพี เพอ่ื รองรับประชาชนทอี่ าจว่างงานท่ีไม่สามารถปลูกพืชใน
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 34
ฤดูแล้งได้เพ่ือสร้างรายได้และคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของประชาชน ท้ังนี้ ให้มีการประสานกับสถานประกอบการ
โรงงานอตุ สาหกรรม สถานบริการ โรงแรม ทป่ี ระสงคจ์ ะรบั ผู้ใช้แรงงานในช่วงฤดูแลง้ ดว้ ย
11) สำนักงานพาณิชย์จังหวัดกำแพงเพชร ควบคุมราคาสินค้าอุปโภคบริโภค เพ่ือป้องกันการฉวย
โอกาสขึน้ ราคาสินคา้ ของผปู้ ระกอบการ อันจะเปน็ การเพ่ิมประชาชนผู้ประสบภยั แลง้
12) หน่วยงานทุกภาคส่วนระดับจังหวัด อำเภอและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นร่วมรณรงค์และ
ส่งเสริมให้ประชาชน มีส่วนร่วมในการจัดหาภาชนะเก็บกักน้ำ และใช้น้ำเพ่ือการอุปโภค และบริโภคอย่าง
ประหยัด ถูกวิธี ถูกสุขลักษณะ รวมทั้งทำความเข้าใจและแนะนำให้เกษตรกรปลูกพืชท่ีใช้น้ำน้อยหรือพืชฤดู
แล้ง ตลอดจนบริหารจัดการน้ำอย่างมีประสทิ ธิภาพในลกั ษณะของประชาคมตามทไี่ ด้มกี ารจัดตั้งไว้
13) องค์กรปกครองส่วนทอ้ งถิน่ ใหค้ วามสำคัญในการดูแลรักษาแหล่งน้ำสาธารณะคู คลอง หนอง
บึง และภาชนะเก็บกักน้ำอ่ืนๆ เพ่ือให้มีน้ำอุปโภคและบริโภคในตลอดฤดูแล้ง และดำเนินการขุดลอกคู คลอง
แหล่งน้ำสาธารณะ เพ่ือให้สามารถเก็บกักน้ำในหมู่บ้านและตำบลได้มากขึ้น อีกท้ังพิจารณาสนับสนุน
งบประมาณในการป้องกันและแก้ไขปัญหาจากภัยแล้ง ตามแผนการพัฒนาแหล่งน้ำของจังหวัดที่จัดทำไว้มา
ดำเนินการในระยะยาวอยา่ งต่อเนอื่ ง
14) หน่วยงานระดับจังหวัด อำเภอและองค์กรปกครองส่วนท้องถ่ินพิจารณาใช้งบของหน่วยงาน
ห รืองบ ป ระมาณ ใน การแก้ไข ปั ญ ห าความแห้ งแล้ งแล ะการให้ ความช่วย เห ลื อผู้ ป ระส บ ภั ยต ามระ เบี ย บ
กระทรวงการคลังว่าดว้ ยเงินทดรองราชการเพอ่ื ช่วยเหลอื ผู้ประสบภัยพิบัติกรณฉี กุ เฉิน พ.ศ. 2562 ภายหลังท่ี
จังหวัดประกาศใหเ้ ปน็ พนื้ ทปี่ ระสบภยั พิบัติแล้ว
15) กรมทหารพรานที่ 35 จัดชุดปฏิบัติการร่วมกับฝ่ายปกครองในการรับสถานการณ์ภัยแล้ง
โดยมีการร่วมมือของหลายภาคส่วน ระหว่างศูนย์ดำรงธรรม ศูนย์ปรองดองกองกำลังรักษาความสงบเพื่อดูแล
ประชาชน ในการรักษาความสงบเรียบร้อยในจังหวัดกำแพงเพชร เน่ืองจากเหตุการณ์การเกิดแย่งชิงน้ำของ
ประชาชน เกษตรกรในพนื้ ทใ่ี นการใช้นำ้ เพ่อื การเกษตร และเฝ้าระวังการลักลอบการสบู น้ำในแหลง่ นำ้ สำรองไว้
ใชใ้ นการผลิตนำ้ ประปา
13.4 การฟ้นื ฟแู ละสร้างใหมใ่ หด้ ีกวา่ เดิม
การจัดการหลังเกิดภัย ตามมาตรการการฟ้ืนฟู (Recovery) ดำเนินการสำรวจและประเมินความ
เสียหาย เพื่อให้ความช่วยเหลือประชาชนผู้ประสบภัยโดยใช้เงินงบกลาง หรือเงินทดรองราชการตามระเบียบ
กระทรวงการคลังว่าด้วยเงินทดรองราชการเพือ่ ช่วยเหลือผูป้ ระสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน พ.ศ. 2562 รวมทั้งให้
การฟืน้ ฟอู าชพี มแี นวทางดังนี้
1) ใหศ้ ูนย์บญั ชาการเหตกุ ารณ์ฯ ในเขตพ้ืนท่ีท่ีรับผิดชอบ สำรวจความเสียหายและจัดทำบัญชีรายชื่อ
ผู้ประสบภัยและทรัพย์สินที่เสียหายไว้เป็นหลักฐาน พร้อมท้ังออกหนังสือรับรองให้ผู้ประสบภัยไว้
เป็นหลักฐานในการรับการสงเคราะหแ์ ละฟน้ื ฟู
2) ฟ้ืนฟูคุณภาพชวี ิต และฟื้นฟูอาชีพของผปู้ ระสบภัย หน่วยงานหลัก ได้แก่ สำนักงานแรงงานจังหวัด
กำแพงเพชร สำนักงานจัดหางานจังหวัดกำแพงเพชร หน่วยสนับสนุน สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด
กำแพงเพชร สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงาน
พฒั นาสังคมและความม่นั คงของมนุษยจ์ ังหวัดกำแพงเพชร อำเภอและองค์กรปกครองส่วนท้องถิน่
3) ให้ศูนย์บัญชาการเหตุการณ์ฯ ในเขตพ้ืนท่ีที่เกิดเหตุดำเนินการฟ้ืนฟูความเสียหายเบื้องต้นโดยใช้
งบประมาณขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในพื้นที่ก่อน กรณีที่เกินขีดความสามารถให้พิจารณาช่วยเหลือ
ผู้ประสบภัยตามระเบียบกระทรวงการคลัง ว่าด้วยเงนิ ทดรองราชการเพ่ือช่วยเหลือผู้ประสบภัยในกรณีฉุกเฉิน
พ.ศ. 2562 หน่วยงานหลัก ได้แก่ สำนักงานพัฒนาสังคมและความม่ันคงของมนุษย์จังหวัดกำแพงเพชร
หน่วยสนับสนุน สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร
สำนักงานปอ้ งกนั และบรรเทาสาธารณภยั จังหวดั กำแพงเพชร อำเภอและองคก์ รปกครองส่วนท้องถิน่
4) จัดทำการศึกษาโดยจัดทำสรุปบทเรียน (Lesson Learned) การเกิดภัยแล้งคร้ังสำคัญผลกระทบ
จากภัยแล้งที่มีต่อชีวิต และทรัพย์สินของประชาชนอย่างเป็นระบบ เพ่ือเป็นข้อมูลในการบริหารจัดการภัยแล้ง
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 35
ในอนาคต หนว่ ยงานหลัก ได้แก่ สำนักงานป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจงั หวดั กำแพงเพชร หน่วยสนบั สนุน
โครงการชลประทานกำแพงเพชร สำนักทรัพยากรน้ำบาดาล เขต 7 กำแพงเพชร สำนักงานเกษตร
จังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานพัฒนาท่ีดินจังหวัดกำแพงเพชร สำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวัดกำแพงเพชร
ที่ทำการปกครองจังหวัด/อำเภอและองค์กรปกครองส่วนท้องถ่ิน สำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชร อำเภอ
องค์กรปกครองสว่ นทอ้ งถิน่ ๆ
14. กระบวนการแจ้งเตอื น
เฝ้ าร ะ วั ง ส ถ า น ก า ร ณ์ / วิ เค ร า ะ ห์ ข้ อ มู ล / ป ร ะ เมิ น ค ว า ม เส่ี ย ง/ ค า ด ว่ า มี ผ ล ก ร ะ ท บ ให้ ข้ อ มู ล
แก่ประชาชนและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง/แจ้งเตือนประชาชนโดยจัดทำหนังสือ/โทรสาร ผ่านอำเภอ และ
แจง้ เตอื นผา่ นโซเซยี ลต่างๆ
รูปภาพที่ 7 กระบวนการแจ้งเตือน
15. แผนปอ้ งกันและบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ลง้ ปี 2565/66 จังหวัดกำแพงเพชร
สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชรได้จัดทำแผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย
ด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/66 เพอ่ื เป็นการเตรียมรับสถานการณ์ภัยพิบัติด้านการเกษตรท่อี าจจะ
เกิดข้ึนในช่วงฤดูแล้ง โดยบูรณาการแผนงาน/โครงการทั้งหน่วยงานภายในและภายนอกสังกัด ท่ีสอดคล้องกับ
มาตรการรองรับสถานการณ์ขาดแคลนน้ำฤดูแล้ง ปี 2565/66 ของสำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ
โดยแผนงาน/โครงการเพ่ือการป้องกันและเผชิญเหตุภัยแล้งด้านการเกษตร ประกอบด้วย การป้องกันและลด
ผลกระทบ การเตรียมความพร้อมการเผชิญเหตุ และการฟ้ืนฟูให้ดีกว่าเดมิ
ตารางที่ 24 แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ล้งปี 2565/66
แผนงาน/โครงการ หน่วยงาน
การป้องกนั และลดผลกระทบ ทุกหนว่ ยงาน
ทุกหนว่ ยงาน
1. สรา้ งการรับรเู้ พอ่ื ลดความเส่ยี ง
1.1 การประชาสมั พันธ์ผา่ นทุกช่องทาง รวมถึงใหค้ ำแนะนำทางวิชาการ กสก.
1) เกษตรกรรว่ มใจรับมอื ภยั แล้ง
- สร้างการรบั รู้ในทกุ ดา้ นเพ่อื รบั มอื ภัยแล้ง วิธกี ารปรับตัว การดูแลรักษาพืช
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 36
ตารางที่ 24 (ต่อ) แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ดา้ นการเกษตรในชว่ งฤดูแล้งปี 2565/66
แผนงาน/โครงการ หน่วยงาน
ในฤดูแล้ง เฝ้าระวังโรค แมลงศัตรูพืช การใช้น้ำอย่างประหยัดและรู้คุณค่าการ
ช่วยเหลอื จากภาครัฐ และช่องทางการขอรับความช่วยเหลือ
2) ให้คำแนะนำทางวิชาการแก่เกษตรกรชาวสวนยางพารา เพื่อให้เกษตรกร กยท.
สามารถเตรยี มความพร้อมในการดแู ลสวนยางในช่วงฤดแู ล้ง
3) โครงการสร้างการรับรู้เพ่ือป้องกันและลดผลกระทบ จากภัยแล้ง ปม.
ด้านประมงปี 2565/66
- ให้เกษตรกรเฝ้าระวังโรคสัตว์น้ำ ปรับตัว ป้องกนั แก้ไข ตลอดจนวางแผน
ก าร เลี้ ย งสั ต ว์ น้ ำ ป รั บ ล ด ข น าด ก ารผ ลิ ต ห รื อ งด เว้ น ก าร เลี้ ย งสั ต ว์ น้ ำ
และทยอยจับสัตว์น้ำท่ีได้ขนาดขึ้นมาจำหน่ายหรือบริโภค ผ่านรูปแบบต่าง ๆ ได้แก่
เวทีการประชุมกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน ผ่านประชาสัมพันธ์จังหวัดแจ้งผนู้ ำชุมชนผ่านประมง
อาสา ผ่านโครงการต่างๆ แจ้งเตือนทางสถานีวิทยุกระจายเสียงกรประมง สถานีวิทยุ
กระจายเสียงแหง่ ประเทศไทย และสถานโี ทรทัศน์ รวมถงึ สื่อต่าง ๆ
4) สร้างการรับรู้การเข้าสู่ระบบประกันภัยเพ่ือป้องกันความเสี่ยงจากภัย ปศ.
ธรรมชาตไิ ดแ้ ก่ โคเนือ้ โคนม และข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ รวมถงึ ใหค้ ำแนะนำดา้ นการเลยี้ ง
สัตว์ ดแู ลและรกั ษาสขุ ภาพสัตวใ์ ห้แกเ่ กษตรกร
5) สร้างการตระหนักร้กู ารใช้นำ้ อย่างประหยัดและรคู้ ุณคา่ ทุกหน่วยงาน
- รณรงค์ ประชาสัมพันธ์ สร้างการรับรู้ให้แก่เกษตรกรและประชาชนท่ัวไป
ผ่านทุกช่องทางของทุกส่วนราชการ เช่น แผ่นพับ เว็บไซต์ของหน่วยงาน Facebook
fanpage วิทยุ ฯลฯ
1.2 ลงพ้นื ท/่ี ออกหน่วยให้บริการเกษตรกร
1) ออกหนว่ ยให้บรกิ ารเกษตรกร (Mobile Unit) กข.
- ให้บริการด้านวิชาการ ถ่ายทอดความรู้ให้คำปรึกษาแก่เกษตรกรและผู้ท่ี
เกย่ี วข้อง โดยหนว่ ยบรกิ ารคลนิ ิกข้าว และศนู ยบ์ ริการชาวนา
2) คลินิกเกษตรเคลอ่ื นที่ กสก.
- ใหบ้ ริการคลินิก ประเด็นการรับมือกับสถานการณ์แล้ง แจ้งสถานการณ์
และวธิ ีการปรบั ตวั ข้อมูลการให้ความชว่ ยเหลอื ต่าง ๆ
2. ปรับปรงุ ขอ้ มูลทะเบยี นเกษตรกร กสก. ปม. ปศ กยท. มม
3. การตดิ ตามสถานการณ์นำ้ ท้งั ในและนอกเขตชลประทาน ชป. พด. กสก.
ดำเนินการติดตาม เฝ้าระวังและรายงานสถานการณ์น้ำท้ังในเขตและนอกเขต
ชลประทาน สำหรับในเขตชลประทาน สามารถติดตามสถานการณ์น้ำได้จากศูนย์
ปฏิบตั ิการน้ำอัจฉริยะ
4. การเฝ้าระวังพนื้ ท่ีนำ้ เคม็ รกุ สวน กสก.
สำรวจพืน้ ที่เสยี่ ง เฝ้าระวังและแจง้ เตือน และเยย่ี มเยียนใหค้ ำแนะนำ
5. การเฝ้าระวงั เตือนภยั การระบาดของศตั รูพืช โรคระบาดด้านการเกษตร กข. กสก. กวก. มม.
กยท. ปม. ปศ
6. จดั ทำข้อมลู พื้นทีเ่ สีย่ งดา้ นการเกษตร ชป. กสก. ปม.
7. จัดทำและปรับปรุงฐานข้อมลู และวางแผนพัฒนาพื้นที่เส่ยี งภยั พด.
สำรวจและรวบรวมข้อมูล เพ่ือปรับปรุงฐานข้อมูลแผนท่ีพื้นท่ีแล้งซ้ำซาก ปรับปรุง
ฐานขอ้ มูลแผนท่พี ้นื ทน่ี ้ำท่วมซำ้ ซาก จัดทำแผนท่พี ื้นที่เกษตรนอกเขตชลประทาน
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 37
ตารางท่ี 24 (ต่อ) แผนปอ้ งกนั และบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแล้งปี 2565/66
แผนงาน/โครงการ หนว่ ยงาน
กสก.
เส่ียงภัยแล้ง ปี 2565/66 จัดทำแผนที่ พ้ืนที่เกษตรเส่ียงน้ำท่วมขังปี 2565/66
และจัดทำแผนที่พน้ื ทีเ่ ส่ยี งดินถลม่ ปี 2565/66 กสก.
8. การเพมิ่ ประสทิ ธิภาพการใช้น้ำเพือ่ การเกษตร กสก.
8.1 โครงการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสิ นค้าเกษตร กิจกรรมเพ่ิม
กสก.
ประสิทธิภาพ
การผลติ ข้าวโพดเลี้ยงสตั ว์หลงั ฤดูทำนา หนว่ ยงาน
- อบรมให้ความรู้การปลูกข้าวโพดเล้ียงสัตว์หลังฤดูทำนาอย่างถูกต้อง พด.
กวก.
แก่เกษตรกร ชป.
- จดั ทำแปลงเรยี นรกู้ ารปลกู ขา้ วโพดเล้ยี งสัตว์หลงั ฤดูทำนา ปศ.
8.2 โครงการพัฒนาศกั ยภาพกระบวนการผลิตสินค้าเกษตร
กิจกรรมสง่ เสรมิ การปลกู พชื หลากหลายในฤดูนาปรงั
- สนบั สนนุ ใหเ้ กษตรกรรวมกลมุ่ เพ่อื ให้มพี นื้ ที่ในการจัดทำแปลงเรยี นรู้
- ส่งเสริมใหเ้ กษตรกรผลิตพืชหลากหลายตามความต้องการของตลาดมกี ารทํา
แผนการผลิต แผนการตลาด
8.3 โครงการส่งเสริมการเพมิ่ ประสทิ ธภิ าพการใชน้ ้ำในระดับไร่นา
เพื่อให้เกษตรกรเรียนรู้ให้แก่เกษตรกร มีความรู้ในระบบการให้น้ำแก่พืช
ทถี ูกตอ้ ง และมีการใช้นำ้ อย่างมีประสทิ ธิภาพ
- ถ่ายทอดความรแู้ บบมสี ่วนรว่ มแกเ่ จา้ หน้าทีแ่ ละเกษตรกร
- จัดทำแปลงเรียนรู้การเพ่ิมประสิทธิภาพการใช้น้ำ เพ่ือเป็นตัวอย่างและจุด
เรยี นรู้ให้แกเ่ กษตรกร
8.4 โครงการศูนย์เรยี นรู้การเพ่ิมประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร
เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านการเกษตรของชุมชน สำหรับแก้ไขปัญหา
ท่ีเกษตรกรประสบในแต่ละช่วงเวลา นำองค์ความรู้ไปประยุกต์ใช้ในการดูแลรักษา
ผลิตผลทางการเกษตรภายใต้ระบบการผลิตท่ีสอดคล้องกับสภาพแวดล้อม เพื่อให้
เกษตรกรพึง่ พาตนเองได้อย่างยง่ั ยนื
แผนงาน/โครงการ
8.5 สนบั สนนุ การปลูกพืชใช้นำ้ น้อย (พืชปุ๋ยสด)
เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการใช้น้ำและปรับปรุงบำรุงดิน และรองรับความเส่ียง
จากภัยพิบัติด้านการเกษตร โดยการสนับสนุนเมล็ดพันธุ์ปอเทืองให้แก่เกษตรกร
เพอ่ื ปรับปรุงและฟน้ื ฟคู ณุ ภาพดิน
8.6 ถ่ายทอดเทคโนโลยีการเพ่ิมประสิทธิภาพการผลิตพืชหลังนา (ถั่วเหลือง
ถั่วลิสง ถั่วเขียว มันเทศ) และการจัดการอย่างมีประสิทธิภาพในการผลิตพืชข้ามแล้ง
(ออ้ ย มนั สําปะหลัง)
8.7 การสร้างรายได้
1) จา้ งงานชลประทาน
2) โครงการส่งเสริมการเลี้ยงโคขุนสร้างรายได้ ภายใต้ความร่วมมือระหว่าง
กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ (กรมปศุสัตว์) และกระทรวงการคลัง (ธนาคารเพ่ือ
การเกษตรและสหกรณ์การเกษตร ธ.ก.ส.) สนับสนนุ สนิ เชื่ออตั ราดอกเบ้ยี ต่ำ
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 38
ตารางที่ 24 (ต่อ) แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/66
9. การเพิม่ ปรมิ าณนำ้ ต้นทุน ฝล.
ชป.
9.1 ปฏิบัติการฝนหลวง พด.
ช่วยเหลอื พ้นื ที่การเกษตรที่ประสบปญั หาภยั แล้ง และเติมน้ำในเข่ือน
พด.
9.2 การเพิ่มปริมาณน้ำตน้ ทุนเพ่ือการเกษตรให้ท่ัวถึงและเพียงพอ ส.ป.ก.
(แก้มลิง พัฒนาแหล่งน้ำ ขดุ ลอกคลอง ขุดลอกอ่างเกบ็ นำ้ กำจดั วชั พืช) ส.ป.ก.
กสส.
9.3 โครงการกอ่ สรา้ งแหลง่ น้ำในไรน่ านอกเขตชลประทาน
โดยให้เกษตรกรมีส่วนร่วมในการสมทบค่าใช้จ่าย 2,500 บาท เพื่อกักเก็บ สถ.
น้ำไว้ใช้ประโยชน์ทางการเกษตร เพื่อบรรเทาปัญหาให้เกษตรกรสามารถผ่านพ้นช่วง ทบ.
วิกฤตภยั แลง้
ทน.
9.4 โครงการจดั ระบบอนุรักษด์ นิ และน้ำในพื้นท่เี สีย่ งภยั พิบตั ดิ ้านการเกษตร ชป.
9.5 โครงการพัฒนาปรับปรงุ แหลง่ นำ้ และระบบสง่ น้ำในเขตปฏริ ูปทด่ี ิน
9.6 โครงการเพ่มิ พืน้ ท่ีชลประทานในเขตปฏิรูปทด่ี ิน
9.7 โครงการสนับสนุนเงินทุนเพื่อสร้างระบบน้ำในไร่นาของสมาชิกสถาบัน
เกษตรกร
สนับสนุนเงินทุนปลอดดอกเบี้ยเพ่ือใหส้ มาชิกสหกรณ์/กลุ่มเกษตรกรใช้ในการ
เจาะบ่อบาดาล และขุดสระเก็บกักน้ำ เพ่ือพัฒนาแหล่งน้ำในไร่นาของตนเองและ
มีแหล่งนำ้ สำรองลดความเส่ยี งจากการขาดแคลนนำ้ ในพืน้ ท่ีทำกนิ
9.8 กรมส่งเสริมการปกครองทอ้ งถ่นิ (สถ.)
สนับสนุนเป็นเงินอุดหนุนให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.)
เพ่อื แกไ้ ขปญั หาภัยแลง้ ให้แก่เกษตรกร ดงั นี้
- ก่อสร้าง ปรบั ปรงุ และพฒั นาแหล่งกักเกบ็ น้ำใหแ้ ก่ อปท.
- ก่อสรา้ ง ปรบั ปรุงและพัฒนาการบริหารจัดการระบบธนาคารใตด้ นิ
- ค่าปรับปรงุ ซ่อมแซมสถานสี บู น้ำด้วยไฟฟา้
- ค่ากระแสไฟฟา้ สำหรับสถานสี บู นำ้ ดว้ ยไฟฟ้า
9.9 กรมทรัพยากรนำ้ บาดาล (ทบ.) สนับสนนุ น้ำบาดาลเพ่ือการเกษตร
โดยให้เกษตรกรรวมกลุ่มและยื่นเอกสารเสนอความต้องการผ่าน อบต.
ในพื้นที่
- โครงการพัฒนาน้ำบาดาลเพื่อการเกษตรดว้ ยพลังงานแสงอาทิตย์
- โค รงก ารพั ฒ น าน้ ำบ าด าล เพื่ อ ก ารเก ษ ต ร แ ป ล งให ญ่ (พื้ น ที่
120/300/500 ไร่)
- โครงการเพิ่มประสิทธิภาพระบบกระจายน้ำบาดาลเพ่ือการเกษตรด้วย
พลงั งานแสงอาทิตยเ์ พอื่ ส่งเสรมิ เกษตรแปลงใหญ่
9.10 กรมทรัพยากรน้ำ (ทน.)
ดำเนินโครงการสนับสนุนการบริหารทรัพยากรน้ำ เพื่อป้องกันการเกิด
อุทกภยั ปี 2565 และบรรเทาปัญหาภัยแลง้ ปี 2565/66
10. แผนการจดั สรรน้ำฤดูแล้งท้งั ประเทศ ในเขตชลประทาน
1) นำ้ เพอ่ื การเกษตร
2) น้ำเพ่อื การอปุ โภค-บริโภค
3) น้าเพอ่ื การรักษาระบบนเิ วศและอ่นื ๆ
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภยั ดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 39
ตารางที่ 24 (ตอ่ ) แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในชว่ งฤดูแล้งปี 2565/66
9. การเพิ่มปรมิ าณน้ำตน้ ทุน ชป. กสก.
11. แผนการเพาะปลูกพชื ฤดูแลง้ ปี 2564/65 ท้ังประเทศ กสก. พด.
1) ในเขตชลประทาน (ขา้ ว พชื ไร่ พชื ผัก)
2) นอกเขตชลประทาน (ขา้ ว พชื ไร่ พชื ผกั ) ทุกหน่วยงาน
ชป.
12. จัดทำทะเบียนแหล่งน้ำนอกเขตชลประทาน ท่ีใช้ในการเพาะปลูกพืช
ฤดูแลง้ ปี 2565/66 ปศ.
กวก. กสก.
การเตรียมความพร้อม/การเผชิญเหตุ
กสก.
1. การเตรยี มความพร้อม กข.
1.1 การเตรยี มเครอ่ื งมือ อุปกรณ์ต่าง ๆ ได้แก่ เคร่อื งสบู นำ้ รถสบู นำ้ รถขุด มม.
เรอื ขดุ วัชพืช รถแทรกเตอร์ รถยนต์บรรทกุ นำ้ เปน็ ตน้ กสก.
1.2 สํารองปจั จยั การผลติ กสก.
1) สำรองเสบยี งสตั ว์ (เสบียงสัตว์ ถุงยังชพี สตั ว์ จดั หน่วยสตั วแพทยเ์ คลอ่ื นที่
2) สำรองเมลด็ พันธ์ุ เมล็ดพันธุพ์ ชื ไร่ พชื ผกั พืชสวน ผกั พืน้ บ้าน
3) สำรองต้นพนั ธ์ุ (พชื ผัก/พชื อาหาร ไม้ผล ไมเ้ ศรษฐกจิ )
4) สำรองเมล็ดพนั ธุ์ข้าวเพ่ือความมัน่ คงแห่งชาติ
(สนับสนุนเมล็ดพันธุ์ให้เกษตรกรผู้ประสบภัยพิบัติ ต้นข้าวเสียหายส้ินเชิงหรือเสียหาย
มากกวา่ ร้อยละ 70 และมกี ารประกาศเขตภัยพิบัตใิ นกรณฉี ุกเฉิน
5) สำรองพนั ธห์ุ ม่อน และไขไ่ หม
6) สำรองศัตรูธรรมชาติ จลุ ินทรีย์
(1) โครงการศูนย์เรยี นรู้การเพมิ่ ประสิทธิภาพการผลิตสนิ ค้าเกษตร (ศพก.)
กจิ กรรมการพฒั นาศนู ยเ์ ครือขา่ ย
- ผลิตหัวเชื้อจุลินทรีย์ (ไตรโครเดอร์มา/บิวเวอร์เรีย/เมตาไรเซียม)
เพอื่ นำไปผลิตเชื้อพร้อมใช้ (1 ขวด ผลิตเชือ้ พรอ้ มใช้ได้ 15 กก.)
- แมลศัตรธู รรมชาติพร้อมใช้ เช่น ไตรโคเดอร์มา บิวเวอร์เรีย แมลงหาง
หนีบมวนเพชฌฆาต
(2) โครงการส่งเสริมการอารักขาพืชเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้า
เกษตร
- ผลิตหัวเชื้อจุลินทรีย์ (ไตรโครเดอร์มาบิวเวอร์เรีย/เมตาไรเซียม)
เพอื่ นำไปผลติ เชื้อพรอ้ มใช้ (1 ขวด ผลิตเชอ้ื พร้อมใช้ได้ 15 กก.)
- เช้ือจลุ ินทรยี พ์ รอ้ มใช้ (ไตรโครเดอร์มาบวิ เวอร์เรยี /เมตาไรเซียม)
- แมลงศตั รูพืชพร้อมปล่อย
1) แมลงหางหนีบ มวนเพชฌฆาต แมลงช้างปกี ใส
2) แตนเบียน แมลงคา่ หนามมะพรา้ ว
3) แมลงวันผลไม้เปน็ หมัน สายพนั ธุ์ genetix sexing strain
- เช้ือไวรัส เอ็น พี วี พรอ้ มใช้ เพ่ือกำจัดหนอนกระทหู้ อมในพืชผกั
- สารสกัดธรรมชาตพิ ร้อมใช้ เช่น สะเดา ตะไคร้หอม
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ลง้ ปี 2565/2566 40
ตารางที่ 24 (ต่อ) แผนปอ้ งกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแล้งปี 2565/66
2. การบรหิ ารสถานการณใ์ นพน้ื ที่
2.1 การประเมินแนวโน้มขอ้ พิพาทปัญหาการแย่งน้ำ ศนู ยต์ ดิ ตามฯ จงั หวัด
- ติดตามสถานการณ์การใช้น้ำในพื้นที่ให้เป็นไปตามแผน และมีการประเมิน
ติดตามสถานการณ์ที่เกิดขึ้น และทำความเข้าใจอย่างใกล้ชิดกับเกษตรกรในพื้นที่โดย
ต้องรายงานภายใน 24 ช่ัวโมง เม่ือเกิดภัย
2.2 การประเมินการขา่ ว ศูนยต์ ดิ ตามฯ จงั หวัด
- ตดิ ตามสถานการณ์ขา่ วต่าง ๆ ทเี่ กิดในพนื้ ท่ี และประเมนิ สถานการณ์
รวมถึงทําความเขา้ ใจเพ่ือลดความขัดแย้ง
2.3 การรายงานสภาวะวกิ ฤติและการเขา้ สู่การเผชิญเหตุ ศนู ยต์ ดิ ตามฯ จังหวดั
- ติดตามและรายงานผลหากเกิดสถานการณ์วิกฤต โด ยต้องรายงาน
สถานการณพ์ ้นื ท่ีเส่ียงภยั แล้งทุกสปั ดาห์
3. การเผชิญเหตุ
3.1 การสนบั สนุนเฉพาะหนา้
- สนบั สนุนนำ้ เพ่ือการอุปโภคบริโภค รักษาระบบนิเวศน์ การเกษตร ชป.
- สนบั สนนุ เสบยี งสัตว์และเวชภัณฑ์ ปศ.
3.2 จัดหนว่ ยเคลือ่ นท่ีใหบ้ ริการ ปศ. ปม. กข. กวก.
- ดา้ นการดแู ลสุขภาพสัตว์ ให้คำแนะนำการเลี้ยงสตั ว์ กสก.
- เฝ้าระวงั โรคพืชและโรคสตั ว์
4. การส่งกำลังบำรงุ การบรหิ ารจดุ อพยพฯ การเจรจาไกล่เกลยี่ ขอ้ พพิ าท ชป. ปม. ปศ. พด. กสก.
ฝล
5. การปฏบิ ัติการข่าวสาร
การฟืน้ ฟใู หด้ ีกว่าเดมิ
1. เพิม่ ประสทิ ธิภาพการวเิ คราะหผ์ ลกระทบจากภัยพบิ ตั ิด้านการเกษตร สศก.
- พฒั นาศักยภาพการตดิ ตามและวเิ คราะห์ภัยพิบัติทางการเกษตร
- วเิ คราะหม์ ูลค่าความเสียหายท่ีเกิดจากภัยพบิ ัตดิ า้ นการเกษตร
2. สนับสนุนปัจจัยการผลิต เพ่ือใช้ผลิตเป็นอาหาร ลดรายจ่าย สร้างรายได้ รวมถึง กวก. กข. มม. พด.
ใช้ในการเพาะปลกู ในระยะถัดไป
3. โครงการสนบั สนนุ เงินก้แู กส่ หกรณ์ทีป่ ระสบสาธารณภัยและอ่ืน ๆ กสส.
4. การช่วยเหลือสวนยางที่ขอรับทุนสนับสนุนการปลูกแทนท่ีประสบภัยธรรมชาติ กยท.
และให้เงนิ กูย้ ืมเพื่อบรรเทาความเดือดร้อนของเกษตรกรชาวสวนยาง
5. โครงการสนิ เช่อื ตามนโยบาย ส.ป.ก.
6. มาตรการชว่ ยเหลือลูกคา้ ธกส. ผู้ประสบอทุ กภัย เพอื่ ลดค่าใชจ้ ่ายและเพิ่มเงนิ สด ธกส.
6.1 ปรบั ปรุงโครงสร้างหนี/้ ปรบั ตารางการชำระหน้ี ของเกษตรกรท่มี ีหนีก้ ับ ธกส.
6.2 สนบั สนุนสนิ เชื่อ (โครงการสินเชื่อฟน้ื ฟูและพัฒนาคณุ ภาพชวี ิต)
- เพือ่ เปน็ คา่ ลงทุน ไมเ่ กนิ รายละ 500,000 บาท
- อตั ราดอกเบี้ย : MRR – 2 (ปจั จุบัน MRR = รอ้ ยละ 6.50)
- ชำระหน้ีคืนเสร็จสิ้น ไม่เกิน 15 ปี นับแต่วันกู้ (รายเดือน / ไตรมาส/
6 เดอื น / ปี ตามที่มาแห่งรายไดแ้ ละความสามารถในการชำระหน้ี)
7. การช่วยเหลอื เกษตรกรตามระเบยี บกระทรวงการคลังฯ กสก. ปม. ปศ. สป.กษ.
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 41
16. การติดตามและประเมนิ ผล
การตดิ ตามและประเมินผล
คณะกรรมการอานวยการขับเคล่ือนงานนโยบายสาคัญและการแกไ้ ขปญั หาภาคเกษตรระดับจงั หวัด Chief of Operation (CoO)
คณะทางานปฏบิ ตั ิการขับเคล่ือนงานนโยบายสาคัญและการแกไ้ ขปญั หาการเกษตรระดับอาเภอ Operation Team (OT)
ศูนยต์ ิดตามและแกไ้ ขปญั หาภยั พบิ ตั ิด้านการเกษตรจงั หวดั
หวั หนา้ ส่วนราชการในจงั หวดั ทกุ หนว่ ยงาน (แต่ละด้าน)
พ.ย. ธ.ค. ม.ค. ก.พ. เม.ย.
มี.ค. พ.ค.
มาตรการที่ ๑ : กอ่ นเกดิ ภยั การปอ้ งกนั และลดผลกระทบ (Prevention & Mitigation)
มาตรการท่ี 2 : กอ่ นเกดิ ภยั การเตรียมความพรอ้ ม (Preparedness)
มาตรการท่ี ๓ : ขณะเกดิ ภัย การจดั การภาวะฉุกเฉิน (Emergency Management)
มาตรการท่ี ๔ : หลังเกดิ ภยั การฟนื้ ฟแู ละสรา้ งใหม่ใหด้ ีกว่าเดิม (Recovery & Build Back Better)
ประเมินพนื ทเี่ ส่ียง สร้างการรบั รู้/แจง้ เตือน/รณรงค์/ประชาสัมพนั ธ์
ภัยแล้ง การเผชิญเหตุ/แกไ้ ขปญั หา/การช่วยเลือ การฟ้ืนฟู
รปู ภาพที่ 8 การติดตามและประเมินผล
17. บญั ชียานพาหนะ เคร่ืองจักร วัสดุอุปกรณ์ เครือ่ งมือ เครื่องใช้
ตารางท่ี 25 บัญชยี านพาหนะ เครอ่ื งจกั ร-เครอื่ งมือ สชป.4
เขตเทศบาลตำบลพรานกระตา่ ย อ.พรานกระต่าย จ.กำแพงเพชร
ที่ ประเภท จำนวน หนา่ ย
1 เคร่อื งสูบนำ้ ดว้ ยเครอื่ งยนต์ 4 เครอ่ื ง
2 หน้าร้านงว่ นฮงหลี ขนาด Ø 8 " 2 เครือ่ ง
3 ขา้ งวัดไตรภูมิ ขนาด Ø 8 " 1 เครอ่ื ง
4 หลัง ร.ร. บา้ นพรานกระตา่ ย ขนาด Ø 8 " 2 เครื่อง
ส่วนเครอื่ งจักรกล & โครงการชลประทานกำแพงเพชร
ที่ ประเภท จำนวน หนา่ ย
1 รถขดุ ไฮดรอลคิ ตนี ตะขาบแบบมาตรฐาน 1 คนั
2 รถขดุ ไฮดรอลิคตนี ตะขาบแบบแขนยาว 2 คนั
3 รถลากจงู 1 คนั
4 รถบรรทกุ 6 ลอ้ ตดิ เครน 1 คัน
5 รถตกั หนา้ ขุดหลงั 2 คัน
6 รถบรรทุกน้ำขนาด 6,000 ลติ ร 2 คนั
7 รถบรรทกุ กระบะเททา้ ย 2 คนั
8 เครื่องสบู น้ำขับเคล่ือนดว้ ยเครอ่ื งยนต์ ขนาด ขนาด Ø 8 " 20 เครอื่ ง
9 เคร่ืองสูบนำ้ ขบั เคล่ือนดว้ ยเคร่ืองยนต์ ขนาดขนาด Ø 10 " 1 เครื่อง
10 เครอ่ื งผกั ดนั น้ำ 10 เครื่อง
11 สะพานเหล็ก 1 คนั
ท่ีมา : สำนักงานชลประทานท่ี 4 จงั หวดั กำแพงเพชร
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดแู ล้ง ปี 2565/2566 42
18. การตดิ ต่อ ประสาน ชอ่ งทางการสอื่ สาร หน่วยงานสงั กัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์
ตารางที่ 26 การตดิ ตอ่ ประสาน ช่องทางการสอ่ื สาร หน่วยงานสังกดั กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
ท่ี ชือ่ หน่วยงาน หมายเลข หมายเลข
โทรศพั ท์ โทรสาร
1 สำนกั งานเกษตรและสหกรณ์จงั หวดั กำแพงเพชร 055-705068 055-705069
2 สำนกั งานเกษตรจงั หวดั กำแพงเพชร 055-705068 055-705069
3 สำนกั งานปศุสัตว์จงั หวดั กำแพงเพชร 055-711450 055-710104
4 สำนกั งานประมงจงั หวัดกำแพงเพชร 055-725062 055-705063
5 สำนักงานสหกรณจ์ ังหวัดกำแพงเพชร 055-705046 055-705047
6 สำนักงานการปฏิรูปทด่ี นิ จงั หวัดกำแพงเพชร 055-850938 055-850932
7 สำนกั งานชลประทานท่ี 4 055-710049 055-710462
8 โครงการชลประทานกำแพงเพชร 055-711440 055-721877
9 โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาทอ่ ทองแดง 055-711553 055-711553
10 โครงการสง่ นำ้ และบำรงุ รกั ษาวงั บวั 055-443634 055-443634
11 โครงการส่งน้ำและบำรงุ รักษาวงั ยาง-หนองขวัญ 055-865358 055-865358
12 สำนักงานจัดรูปที่ดินและจดั ระบบนำ้ เพื่อการเกษตรกรรมท่ี 8 055-710046 055-710046
13 ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวกำแพงเพชร 055-710014 055-710015
14 ดา่ นกักกนั สตั ว์กำแพงเพชร 055-771497 055-711356
15 สำนกั งานตรวจบญั ชีสหกรณ์กำแพงเพชร 055-705036 055-705037
16 สถานพี ัฒนาทดี่ ินกำแพงเพชร 055-705667 055-705734
17 ศูนย์วจิ ัยและพฒั นาการเพาะเล้ยี งสตั ว์นำ้ จืดกำแพงเพชร 055-713473 055-711920
18 การยางแห่งประเทศไทย สาขากำแพงเพชร 055-714690 055-714691
**********************************************************
กลุ่มช่วยเหลือเกษตรกรและโครงการพิเศษ
สำนกั งานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดกำแพงเพชร
ธันวาคม 2565
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 43
ภาคผนวก
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภยั ด้านการเกษตรในช่วงฤดแู ลง้ ปี 2565/2566 45
แผนผังความเชื่อมโยงมาตรการรองรับฤดูแล้ง ปี 2565/66 ของสำนักงานทรัพยากร
น้ำแห่งชาติ กับแผนงาน/โครงการป้องกันและเผชิญเหตุภัยแล้งด้านการเกษตรของกระทรวงเกษตรและ
สหกรณ์
ตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันท่ี 1 พฤศจิกายน 2565 เห็นชอบมาตรการรองรับฤดูแล้ง
ปี 2565/66 ตามที่สำนักงานทรพั ยากรน้ำแหง่ ชาติเสนอ ประกอบดว้ ย 10 มาตรการ ไดแ้ ก่ 1) เร่งเกบ็ กักน้ำ
ในแหล่งน้ำทุกประเภท 2) เฝ้าระวังและเตรียมจัดหาแหล่งน้ำสำรองพร้อมวางแผนเตรียมเคร่ืองจักรเคร่ืองมือ
ในพ้ืนท่ีเฝ้าระวังเสี่ยงขาดแคลนน้ำ 3) ปฏิบัติการเติมน้ำให้กับแหล่งน้ำ พ้ืนที่เกษตร และพื้นที่เฝ้าระวังเส่ียง
ขาดแคลนน้ำ4) กำหนดแผนจัดสรรน้ำและพื้นท่ีเพาะปลูกพืชฤดูแล้ง โดยพิจารณาให้สอดคล้องกับปริมาณน้ำ
ต้นทุน 5) เพิ่มประสิทธิภาพการใช้น้ำภาคการเกษตร 6) เตรียมน้ำสำรองสำหรับพื้นท่ีลุ่มต่ำรับน้ำนอง
โดยการสนับสนุนจัดสรรน้ำเตรียมแปลง เพาะปลูกข้าวรอบท่ี 1 (นาปี) 7) เฝ้าระวังคุณภาพน้ำในแม่น้ำสาย
หลัก แม่น้ำสายรองและเตรียมแผนปฏิบัติการรองรับกรณีเกิดปัญหาและแจ้งเตือนพ้ืนท่ีเสี่ยง 8) เสริมสร้าง
ความเข้มแขง็ ด้านการบรหิ ารจัดการน้ำของชุมชนให้มีนำ้ เพียงพอ สำหรบั อุปโภค บรโิ ภค และการเกษตรตลอด
ฤดูแล้ง 9) สร้างการรับรู้ประชาสัมพันธ์สถานการณ์และแผนบริหารจัดการน้ำ 10) ติดตามและประเมินผล
การดำเนินงานให้เป็นไปตามแผนรายงานผลการให้ความช่วยเหลือกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จึงได้กำหนด
แผนงาน/โครงการป้องกันและเผชญิ เหตุภยั แลง้ ดา้ นการเกษตร ภายใต้การปอ้ งกันและบรรเทาสาธารณภัยด้าน
การเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/66(ช่วงเดือนพฤศจิกายน 2565 - เมษายน 2566) ให้สอดคล้อง
กบั มาตรการรองรับฤดูแลง้ ปี 2565/66 ของสำนกั งานทรพั ยากรน้ำแห่งชาติ
รปู ภาพท่ี 9 10 มาตรการรองรบั ฤดแู ล้ง 2565/2566 ของสำนักงานทรัพยากรนำ้ แหง่ ชาติ
แผนป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัยด้านการเกษตรในช่วงฤดูแลง้ ปี 2565/2566 46
รูปภาพที่ 11 แผนผังความเช่ือมโยงมาตรการรองรับฤดูแล้ง ปี 2565/66 ของสำนักงานทรัพยากรน้ำ
แหง่ ชาติ กบั แผนงาน/โครงการป้องกันและเผชิญเหตุภัยแลง้ ด้านการเกษตรของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์
รปู ภาพที่ 12 พ้นื ทเี่ ฝ้าระวังเสี่ยงขาดแคลนน้ำ ด้านการเกษตร (นารอบที่ 2)
แผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยดา้ นการเกษตรในช่วงฤดูแล้ง ปี 2565/2566 47
ตารางท่ี 27 การประเมนิ พื้นทเี่ ส่ยี งขาดแคลนน้ำด้านการเกษตร นอกเขตชลประทาน ฤดแู ล้ง ปี 2565/66
(1 พฤศจิกายน 2565 - 30 เมษายน 2566)
**ขอ้ มลู ณ วันท่ี 1 พ.ย.. 65
ลำดบั ตำบล อำเภอ จังหวัด
ท่ี
1 คุ้งตะเภา เมืองอตุ รดิตถ์ อตุ รดติ ถ์
2 วังกะพี้ เมอื งอุตรดิตถ์ อุตรดติ ถ์
3 ผาจกุ เมืองอุตรดิตถ์ อตุ รดติ ถ์
4 วงั แดง ตรอน อตุ รดติ ถ์
5 บ้านแก่ง ตรอน อตุ รดิตถ์
6 ในเมอื ง พิชัย อตุ รดิตถ์
7 บ้านดารา พิชยั อตุ รดติ ถ์
8 ไรอ่ ้อย พิชัย อตุ รดิตถ์
9 ท่าสกั พชิ ัย อตุ รดิตถ์
10 คอรุม พิชัย อตุ รดติ ถ์
11 บ้านหม้อ พิชัย อตุ รดิตถ์
12 ท่ามะเฟือง พชิ ยั อตุ รดิตถ์
13 บ้านโคน พิชยั อุตรดิตถ์
14 พญาแมน พชิ ัย อุตรดิตถ์
15 ไผล่ อ้ ม ลับแล อุตรดิตถ์
16 ทุ่งยั้ง ลับแล อตุ รดิตถ์
17 บอ่ ทอง ทองแสนขนั อุตรดิตถ์
18 หงส์หิน จนุ พะเยา
19 หว้ ยซ้อ เชียงของ เชยี งราย
20 สันมะเค็ด พาน เชียงราย
21 จันจว้า แมจ่ ัน เชียงราย
22 แม่คำ แม่จัน เชียงราย
23 จนั จว้าใต้ แมจ่ นั เชียงราย
24 ป่าสกั เชยี งแสน เชยี งราย
25 โปง่ ผา แมส่ าย เชียงราย
/ตารางท่ี 27 (ต่อ)...