หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔ หมวดที่ ๖ การพัฒนาคณาจารย ๑. การเตรียมการสําหรับอาจารยใหม ๑.๑ มีระบบและกลไกการรับอาจารยใหม มีกลไกการรับอาจารยใหม ตามระเบียบและขอบังคับของมหาวิทยาลัย มีคณะกรรมการคัดเลือก มีหลักเกณฑในการคัดเลือก แลวประกาศรับการคัดเลือกเปนอาจารยตามระบบของมหาวิทยาลัย มีการตรวจสอบ คุณสมบัติ การทดสอบความรูและการสัมภาษณ และประกาศรายชื่อผูที่ผานการคัดเลือกแลวนําเสนอแตงตั้งใหเปน อาจารยประจําหลักสูตร ๑.๒ การเตรียมความพรอมสําหรับอาจารยใหม มีปฐมนิเทศอาจารยใหม เพื่อใหเขาใจระบบ ระเบียบ และขั้นตอนการปฏิบัติหนาที่ของอาจารย ภาระหนาที่ของอาจารย รวมทั้งแนวทางปฏิบัติตามระเบียบกฎเกณฑของมหาวิทยาลัย และแนวทางการดําเนินงาน ของหลักสูตร ๑.๓ การกําหนดภาระงานอาจารยใหม ประชุมเพื่อมอบหมายภาระงานใหกับอาจารยใหม โดยเนนสรางกระบวนการเรียนรูการทํางาน ของอาจารย กําหนดภาระงานสอนใหสอดคลองกับความรูความสามารถ และมีคณาจารยในหลักสูตรคอยให คําแนะนําการจัดทําแผนการสอน การจัดการเรียนการสอน กิจกรรมการพัฒนาผูเรียน การประเมินผล และการ ปรับปรุงการจัดการเรียนการสอนใหมีคุณภาพ ๑.๔ การพัฒนาศักยภาพอาจารยใหม มีแผนพัฒนาอาจารยเปนรายบุคคล เพื่อใหสอดคลองกับปญหาและความตองการของหลักสูตร สงเสริมการศึกษาตอ การฝกอบรม การสัมมนา การศึกษาดูงาน เพื่อพัฒนาศักยภาพอาจารยดานการจัดการเรียน การสอน การผลิตผลงานทางวิชาการ งานวิจัย และงานสรางสรรค ๑.๕ การประเมินอาจารยใหม มีการกํากับติดตามการดําเนินงานตามแผนพัฒนาอาจารย และมีการประเมินศักยภาพ โดยผูบริหารและนิสิต เพื่อนําผลการประเมินไปใชในการปรับปรุงและพัฒนาศักยภาพอาจารยใหม ๒. การพัฒนาความรูและทักษะใหแกคณาจารย ๒.๑. การพัฒนาทักษะการจัดการเรียนการสอน การวัดและการประเมินผล ๒.๑.๑ พัฒนาองคความรูดานการจัดการเรียนการสอน โดยการจัดอบรมเพื่อพัฒนาองคความรู ของอาจารย ใหมีความรูความเขาใจตามโครงสรางเนื้อหาในหลักสูตร และพัฒนาองคความรูตามสาระรายวิชา ๒.๑.๒ พัฒนาทักษะการจัดการเรียนการสอน โดยการสงเสริมทักษะและประสบการณจัดการ เรียนการสอนตามโครงสรางหลักสูตร และเปนไปตามวัตถุประสงคของหลักสูตร ซึ่งมีการสงอาจารยเขารวมอบรม สัมมนา และเปลี่ยนเรียนรู เพื่อพัฒนาศักยภาพในการจัดการเรียนการสอน ๒.๑.๓ พัฒนาทักษะการผลิตและใชสื่อการสอน โดยมีการอบรมเพื่อพัฒนาอาจารยใหสามารถ ผลิตสื่อการสอนและสามารถใชเทคโนโลยีสมัยใหมในการจัดการเรียนการสอนไดอยางมีประสิทธิภาพ ๒.๑.๔ สงเสริมการทําวิจัยในชั้นเรียน เพื่อนําผลการวิจัยมาใชพัฒนากระบวนการจัดการเรียน การสอน รวมทั้งพัฒนาทักษะการวัดและการประเมินผลอยางมีคุณภาพ

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๕ ๒.๒. การพัฒนาวิชาการและวิชาชีพดานอื่น ๆ ๒.๒.๑ การพัฒนาวิชาการ ๒.๒.๑.๑ พัฒนาความรูและความเขาใจ ใหมีความเชี่ยวชาญทางพระพุทธศาสนา ๒.๒.๑.๒ พัฒนาทักษะการบูรณาการวิชาการความรูทางพระพุทธศาสนากับศาสตร สมัยใหม เพื่อพัฒนาจิตใจและสังคม ๒.๒.๑.๓ พัฒนาองคความรู เพื่อใชทํานุบํารุงศิลปวัฒนธรรม และสนองงานคณะสงฆได อยางมีประสิทธิภาพ ๒.๒.๑.๔ สงเสริมสนับสนุนการผลิตผลงานทางวิชาการ ไดแก เอกสารประกอบการสอน เอกสารคําสอน หนังสือ ตํารา งานวิจัย บทความวิจัย และบทความวิชาการ ๒.๒.๒ การพัฒนาวิชาชีพดานอื่น ๆ สงเสริมสหวิทยาการ โดยบูรณาการความรูดานพระพุทธศาสนากับศาสตรอื่น ๆ

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๖ หมวดที่ ๗ การประกันคุณภาพหลักสูตร ๑. การกํากับมาตรฐานหลักสูตร มีการแตงตั้งคณะกรรมการบริหารหลักสูตร อาจารยผูรับผิดชอบหลักสูตร ในการกํากับดูแลและบริหาร หลักสูตรใหมีประสิทธิภาพ ผานการประชุมพิจารณา ควบคุม ดําเนินการ ทั้งการกํากับรายวิชา การวางระบบผูสอน และกระบวนการจัดการเรียนการสอนในแตละรายวิชา การประเมินผูเรียน การกํากับใหมีการประเมินตามสภาพ จริง มีวิธีการประเมินที่หลากหลาย การจัดกิจกรรมการเรียนการสอน และติดตามผลการดําเนินงาน หลักสูตรตาม กรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษาแหงชาติ โดยใชกระบวนการ PDCA ๒. บัณฑิต ๒.๑ หลักสูตรมีการติดตามคุณลักษณะของบัณฑิตที่พึงประสงคตามมาตรฐานการเรียนรู ๒.๒ หลักสูตรมีการกํากับติดตามภาวะการมีงานทําของบัณฑิต เพื่อนําขอมูลมาใชพัฒนาหลักสูตรตามความ ตองการของผูใชบัณฑิต ๒.๓ หลักสูตรมีการสํารวจความพึงพอใจและความคาดหวังของผูใชบัณฑิตและผูใชบัณฑิตมาพิจารณา จัดทําโครงการและกิจกรรมในการพัฒนานิสิต พัฒนาคณาจารย รวมทั้งการพัฒนาและปรับปรุงหลักสูตร ๒.๔ หลักสูตรมีทําเนียบศิษยเกา และนําศิษยเกาที่ประสบความสําเร็จในหนาที่การงานและอาชีพมามีสวน รวมในการพัฒนาปรับปรุงและสรางแรงบันดาลใจใหกับบัณฑิตรุนนอง ๓. น ิสิต ๓.๑ หลักสูตรมีระบบกลไกการรับนิสิต มีการประชาสัมพันธหลักสูตรโดยใชระบบเทคโนโลยีสารสนเทศ ที่ หลากหลาย ๓.๒ หลักสูตรมีระบบอาจารยที่ปรึกษา โดยใหคําปรึกษาแกนิสิตตลอดหลักสูตร ดานการศึกษา ตามหลักสูตร และการจัดการปญหาดานตาง ๆ ตลอดระยะเวลาที่ศึกษาอยูในหลักสูตร และอาจารยที่ปรึกษาตอง กําหนดเวลาที่ใหนิสิตเขาพบหรือวิธีการ ติดตอในรูปแบบตาง ๆ และแจงใหนิสิตทราบ ๓.๓ หลักสูตรมีการจัดโครงการเพื่อพัฒนาศักยภาพนิสิตในดานตาง ๆ เชน โครงการพัฒนา อัตลักษณนิสิต ตามกรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษาแหงชาติโครงการบริการวิชาการ และโครงการเตรียมความพรอมใหแก นิสิต เปนตน ๓.๔ หลักสูตรมีการติดตามขอมูลที่แสดงผลลัพธที่เกิดขึ้นกับนิสิต ไดแก อัตราการคงอยูของนิสิต อัตราการ สําเร็จการศึกษา ความพึงพอใจตอหลักสูตร ๓.๕ หลักสูตรมีการจัดการขอรองเรียน ใหนิสิตสามารถแจงขอรองเรียนไดตามระเบียบขอบังคับของ มหาวิทยาลัย ๔. อาจารย ๔.๑ การรับอาจารยใหม มีการคัดเลือกอาจารยใหมตามระเบียบและหลักเกณฑของมหาวิทยาลัย โดยอาจารยใหมจะตองมีวุฒิ การศึกษาระดับปริญญาโทขึ้นไปในสาขาวิชาพระพุทธศาสนาหรือสาขาวิชาที่สัมพันธโดยจะตองสอบผาน ภาษาอังกฤษตามเกณฑที่มหาวิทยาลัยกําหนด ทั้งนี้ การรับอาจารยใหม ตองมีความเหมาะสม กับจํานวนนิสิต ๔.๒ การบริหารอาจารย หลักสูตรมีการบริหาร โดยกําหนดบทบาทหนาที่ของอาจารยผูรับผิดชอบหลักสูตรอยางชัดเจน โดย

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๗ มอบหมายภาระงานตามความเหมาะสมกับคุณวุฒิ ความรูความสามารถ และประสบการณ สงเสริม สนับสนุนใน การพัฒนาผลงานทางวิชาการ ทําใหอัตราการคงอยูของอาจารยอยูในระดับสูง และมีคะแนนความพึงพอใจของ อาจารยมากกวา ๓.๕ (จากระดับ ๕) ทั้งนี้โดยบทบาทหนาที่ของอาจารยผูรับผิดชอบหลักสูตรและอาจารยผูสอนจะตองประชุมรวมกันในการ วางแผนจัดการเรียนการสอน ประเมินผลและใหความเห็นชอบการประเมินผลทุกรายวิชา เก็บรวบรวมขอมูลเพื่อ เตรียมไวสําหรับการปรับปรุงหลักสูตร ตลอดจนปรึกษาหารือแนวทางที่จะทําใหบรรลุเปาหมายของหลักสูตร และได บัณฑิตเปนไปตามคุณลักษณะบัณฑิตที่พึงประสงค ๔.๓ การสงเสริมและพัฒนาอาจารย หลักสูตรสงเสริม สนับสนุนใหอาจารยทุกรูป/คน ไดรับการพัฒนาดานวิชาการหรือวิชาชีพ สงเสริมให อาจารยพัฒนาตนเองในการสรางผลงานทางวิชาการอยางตอเนื่อง โดยอาจารยทุกทานจะตองผลิตผลงานทาง วิชาการใหได ดังนี้ (๑) ผลงานวิจัย จํานวน ๑ เรื่อง ในรอบ ๕ ป (๒) บทความทางวิชาการที่ตีพิมพในวารสารที่อยูในฐาน TCI จํานวน ๑ เรื่องตอป (๓) เอกสารประกอบการสอน /หนังสือ/ตํารา/งานแปล ประเภทใดประเภทหนึ่ง จํานวน ๑ เรื่อง ตอป ทั้งนี้หลักสูตรจะตองพัฒนาระบบและกลไกภายในที่เอื้อตอการพัฒนาผลงานทางวิชาการดังกลาวขางตน ในขณะเดียวกันในดานประสิทธิภาพการสอนของอาจารยจะตองไดรับผลการประเมินความพึงพอใจจากนิสิตมี คะแนนความพึงพอใจมากกวา ๓.๕ (จากระดับ ๕) ๕. หลักสูตร การเร ียนการสอนและการประเม ินผูเร ียน หลักสูตรมีกระบวนการจัดการเรียนการสอนและการประเมินผูเรียน ใหมีประสิทธิภาพและประสิทธิผล โดยการออกแบบหลักสูตร ควบคุม กํากับการจัดทํารายวิชา การวางระบบผูสอนและกระบวนการจัดการเรียนการ สอนในแตละรายวิชา การประเมินผูเรียน การกํากับใหมีการประเมินตามสภาพจริง มีการจัดกิจกรรม การเรียนการ สอนและมีผลการดําเนินงานหลักสูตรตามกรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษาแหงชาติ ดังนี้ ๕.๑ สาระของรายว ิชาในหล ักสูตร หล ักสูตรมีการจัดการเรียนการสอน ให การเร ียนรู ของผู เร ียนตรงก ับผลล ัพธการเร ียนรู ที่กำหนด ในสาระรายวิชาโดยการทวนสอบผลส ัมฤทธิ์ทางการศ ึกษาใหเปนไปตามที่กําหนดไว ใน มคอ.๒ ๕.๒ การวางระบบผูสอนและกระบวนการจัดการเรียนการสอน ๕.๒.๑. กอนเปดภาคการศึกษา อาจารยผูรับผิดชอบหลักสูตร ประชุมพิจารณากําหนดอาจารย ผูสอน ใหเหมาะสมกับรายวิชาที่สอน ตามความรูความสามารถและความชํานาญในเนื้อหา ประสบการณการทํางาน และผลงานทางวิชาการของผูสอน โดยมีการกํากับติดตามใหอาจารยทุกทานจัดทํามคอ. ๓ และมคอ. ๕ ทุกรายวิชา รวมทั้งมีการประเมินหลักสูตร (มคอ. ๗) อยางครบถวน ๕.๒.๒ กอนเปดภาคการศึกษา อาจารยผูรับผิดชอบหลักสูตร ไดกําหนดคุณสมบัติของอาจารย พิเศษ ที่มีคุณวุฒิการศึกษาไมต่ํากวาปริญญาโท มีความรูความเชี่ยวชาญในวิชาที่สอน มีประสบการณในการสอน สามารถจัดทํามคอ. ๓ และมคอ. ๕ ได โดยอาจารยผูรับผิดชอบหลักสูตร มีการติดตาม และกํากับการเรียนการสอน ของอาจารยพิเศษ และใหคําปรึกษาเพื่อแกไขปญหาตางๆ ตลอดภาคการศึกษา ๕.๒.๓ อาจารยผูรับผิดชอบหลักสูตร ประชุมประเมินกระบวนการกําหนดผูสอน และปรับปรุงการ จัดการเรียนการสอนใหดีขึ้น

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๘ ๕.๓ การประเมินผูเรียน การประเมินผลการเรียนรูของผูเรียนตามกรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษาแหงชาติ หลักสูตรไดดําเนินการ ดังนี้ ๕.๓.๑ หลักสูตรมีการประเมินผลการเรียนรูของนิสิตโดยใชการประเมินตามสภาพจริงโดยมี เครื่องมือการประเมินที่หลากหลาย ๕.๓.๒ อาจารยผูรับผิดชอบหลักสูตร และอาจารยผูสอนจัดทําและนําสง มคอ.๕ เพื่อประเมินผล การเรียนการสอน และทางหลักสูตรไดรวมกันจัดทํามคอ.๗ เพื่อเมินหลักสูตรตลอดปการศึกษา ๖. สิ่งสนับสนุนการเรียนรู หลักสูตรมีความพรอมของสิ่งสนับสนุนการเรียนการสอนมีหลายประการ ไดแก ความพรอมทางกายภาพ เชน หองเรียน หองปฏิบัติการคอมพิวเตอร ที่พักของนิสิต ฯลฯ และความพรอมของอุปกรณ เทคโนโลยีและสิ่ง อํานวยความสะดวก หรือทรัพยากรที่เอื้อตอการเรียนรู เชน อุปกรณการเรียนการสอนหองสมุด หนังสือ ตํารา สิ่งพิมพ วารสาร ฐานขอมูลเพื่อการสืบคน แหลงเรียนรู สื่ออิเล็กทรอนิกส ฯลฯ สิ่งสนับสนุนเหลานี้ตองมีปริมาณ เพียงพอ และมีคุณภาพพรอมใชงานทันสมัย โดยพิจารณาการดําเนินการปรับปรุงพัฒนาจากผลการประเมินความ พึงพอใจของอาจารยและนิสิตตอสิ่งสนับสนุนการเรียนรูมากกวา ๓.๕ คะแนน (จากระดับ ๕) ๗. ตัวบงชี้ผลการดําเนินงาน (Key Performance Indicators) ผลการดําเนินการบรรลุตามเปาหมายตัวบงชี้ทั้งหมดอยูในเกณฑดีตอเนื่อง ๒ ปการศึกษาเพื่อติดตามการ ดําเนินการตาม TQF ตอไป ทั้งนี้เกณฑการประเมินผาน คือ มีการดําเนินงานตามขอ ๑–๕ และอยางนอยรอยละ ๘๐ ของตัวบงชี้ผลการดําเนินงานที่ระบุไวในแตละป ตัวบงชี้ผลการดําเนินงาน ปที่ ๑ ๒๕๖๕ ปที่ ๒ ๒๕๖๖ ปที่ ๓ ๒๕๖๗ ปที่ ๔ ๒๕๖๘ ปที่ ๕ ๒๕๖๙ ๑. อาจารยผูรับผิดชอบหลักสูตรอยางนอยรอยละ ๘๐ มี สวนรวมในการประชุมเพื่อวางแผน ติดตามและทบทวน การดําเนินงานหลักสูตร √ √ √ √ √ ๒. มีรายละเอียดของหลักสูตรตามแบบ มคอ.๒ ที่ สอดคลองกับกรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับปริญญาตรี สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) √ √ √ √ √ ๓. มีรายละเอียดของรายวิชาและรายละเอียดของ ประสบการณ ภาคสนาม (ถามี) ตามแบบ มคอ.๓ และ มคอ.๔ อยางนอยกอนการเปดสอนในแตละภาคการศึกษา ใหครบทุกรายวิชา √ √ √ √ √ ๔. จัดทํารายงานผลการดําเนินการของรายวิชาและ รายงานผลการดําเนินการของประสบการณภาคสนาม (ถา มี) ตามแบบ มคอ. ๕ และ มคอ.๖ ภายใน ๓๐ วัน หลัง สิ้นสุดภาคการศึกษาที่เปดสอนใหครบทุกรายวิชา √ √ √ √ √ ๕. จัดทํารายงานผลการดําเนินการของหลักสูตรตามแบบ มคอ.๗ ภายใน ๖๐ วัน หลังสิ้นสุดปการศึกษา √ √ √ √ √

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๙ ตัวบงชี้ผลการดําเนินงาน ปที่ ๑ ๒๕๖๕ ปที่ ๒ ๒๕๖๖ ปที่ ๓ ๒๕๖๗ ปที่ ๔ ๒๕๖๘ ปที่ ๕ ๒๕๖๙ ๖. มีการทวนสอบผลสัมฤทธิ์ของนิสิตตามมาตฐานการ เรียนรูที่กําหนด ใน มคอ.๓ และ มคอ.๔ (ถามี) อยางนอย รอยละ ๒๕ ของรายวิชาที่เปดสอนในแตละปการศึกษา √ √ √ √ √ ๗. มีการพัฒนา/ปรับปรุงการจัดการเรียนการสอน กลยุทธ การสอนหรือการประเมินผลการเรียนรูจากผลการประเมิน การดําเนินการที่รายงานใน มคอ.๗ ปที่แลว - √ √ √ √ ๘. คณาจารยใหม (ถามี) ทุกคนไดรับการปฐมนิเทศหรือ คําแนะนําดาน การจัดการเรียนการสอน √ √ √ √ √ ๙. คณาจารยประจําหลักสูตรทุกคนไดรับการพัฒนาทาง วิชาการ และ/หรือวิชาชีพอยางนอยปละ ๑ ครั้ง √ √ √ √ √ ๑๐. บุคลากรสนับสนุนการเรียนการสอน (ถามี) ไดรับการ พัฒนาวิชาการ และ/หรือวิชาชีพ ไมนอยกวารอยละ ๕๐ ตอป √ √ √ √ √ ๑๑. ระดับความพึงพอใจของนิสิตปสุดทาย/บัณฑิตใหมที่มี ตอคุณภาพ หลักสูตร เฉลี่ยไมนอยกวา ๓.๕ จากคะแนน เต็ม ๕ - - - √ √ ๑๒. ระดับความพึงพอใจของผูใชบัณฑิต ที่มีตอบัณฑิตใหม เฉลี่ยไมนอยกวา ๓.๕ จากคะแนนเต็ม ๕ - - - - √ ๑๓. บัณฑิตปริญญาตรีมีคุณลักษณะบัณฑิตที่พึงประสงค สอบผานภาษาอังกฤษ และเทคโนโลยีสารสนเทศ เฉลี่ยไม นอยกวา ๓.๕๑ จากคะแนนเต็ม ๕ - - - √ √ รวมตัวบงชี้ที่ตองดําเนินการขอ ๑-๕ ในแตละป ๕ ๕ ๕ ๕ ๕ รวมตัวบงชี้ในแตละป ๙ ๑๐ ๑๐ ๑๒ ๑๓

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๑๐ หมวดที่ ๘ การประเมิน และปรับปรุงการดําเนินการของหลักสูตร ๑. การประเมินประสิทธิผลของการสอน ๑.๑ การประเมินกลยุทธการสอน ๑.๑.๑ ประเมินกลยุทธการสอนที่ไดวางแผนไวสําหรับการพัฒนาการเรียนรูในดานตาง ๆ โดยการ ปรึกษาหารือกับผูเชี่ยวชาญดานหลักสูตรและวิธีสอน ๑.๑.๒ ประเมินจากการสังเกตพฤติกรรมการเขารวมกิจกรรมการเรียนการสอนของนิสิตทั้งในและ นอกชั้นเรียน ๑.๑.๓ ประเมินจากผลงานของนิสิต ที่ไดรับมอบหมายในแตละรายวิชา ๑.๒ การประเมินทักษะของอาจารยในการใชแผนกลยุทธการสอน ๑.๒.๑ การวิเคราะหผลการประเมินการจัดการเรียนรรายวิชา โดยนิสิตที่ลงทะเบียนเรียนเพื่อปรับ กลยุทธการสอน ๑.๒.๒ รายงานผลการประเมินทักษะอาจารยใหแกอาจารยผูสอนและผูรับผิดชอบหลักสูตรเพื่อใช ในการปรับปรุงกลยุทธการสอนของอาจารยตอไป ๑.๒.๓ หลักสูตรรวบรวมผลการประเมินที่เปนความตองการในการปรับปรุงทักษะการสอนเพื่อ นํามาวางแผนพัฒนาใหสอดคลองและ/หรือปรับปรุงกลยุทธการสอนใหเหมาะสมกับรายวิชา ๒. การประเมินหลักสูตรในภาพรวม ๒.๑ วางแผนการประเมิน มีการแตงตั้งคณะกรรมการประเมินหลักสูตร ซึ่งประกอบไปดวยผูทรงคุณวุฒิ ภายนอก ๒.๒ การประเมินหลักสูตรในแตละปการศึกษา ซึ่งประกอบไปดวยการประเมินการจัดการเรียน การสอน การประเมินผลสัมฤทธิ์ของนิสิต ๒.๓ ดําเนินการสํารวจขอมูลเพื่อประกอบการประเมินหลักสูตรจากนิสิตชั้นปสุดทายและบัณฑิตที่สําเร็จ การศึกษา รวมทั้งผูใชบัณฑิต และผูเกี่ยวของอื่น ๆ ๓. การประเมินผลการดําเนินงานตามรายละเอียดหลักสูตร คณะกรรมการประกันคุณภาพภายในดําเนินการประเมินผลการดําเนินงานตามตัวบงชี้ (Key Performance Indicators) โดยคณะกรรมการประเมินอยางนอย ๓ คน และมีผูทรงคุณวุฒิในสาขาเดียวกันอยาง นอย ๑ คน ๔. การทบทวนผลการประเมินและวางแผนปรับปรุงหลักสูตรและแผนกลยุทธการสอน ๔.๑ รวบรวมขอเสนอแนะ/ขอมูล จากการประเมินจากนิสิต ผูใชบัณฑิต ผูทรงคุณวุฒิ ๔.๒ จัดประชุมวางแผนปรับปรุงหลักสูตร และกลยุทธการสอน โดยใชผลการประเมินเปนฐานขอมูล ในการ ปรับปรุงและพัฒนา ๔.๓ จัดทํารายงานการประเมินหลักสูตร เพื่อเสนอตอคณะกรรมการในระดับตาง ๆ และผูเกี่ยวของ

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๑๑ ภาคผนวก ก คําอธิบายรายวิชา หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕)

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๑๒ คําอธิบายรายวิชา ๑. หมวดวิชาศึกษาทั่วไป ๓๐ หนวยกิต ๑.๑ วิชาบังคับ จํานวน ๑๘ หนวยกิต ๐๐๐ ๑๐๑ นุษยกับสังคม (Man and Society ) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมายและความเปนมาเกี่ยวกับมนุษยกับสังคม ตามหลักการทางมนุษยศาสตร และสังคมศาสตร พฤติกรรมมนุษยกับการพัฒนาตน การปฏิสัมพันธระหวางมนุษยกับสังคม สถาบันสังคม ประชาสังคม กระบวนการทางสังคมและวัฒนธรรม การวิเคราะหปญหาสังคม และแนวทางการแกไขปญหาสังคมแบบสันติวิธี ความเปนพลเมือง และการสื่อสารทางสังคมยุค New Normal ๐๐๐ ๑๐๒ กฎหมายทั่วไป (General Law) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาวิวัฒนาการของกฎหมาย ความหมายและลักษณะของกฎหมาย ที่มาของกฎหมาย ประเภทของกฎหมาย การใชกฎหมาย การยกเลิกกฎหมาย กฎหมายเกี่ยวกับบุคคล ครอบครัว มรดก พินัยกรรม สัญญาประเภทตาง ๆ ที่สําคัญ ความรูพื้นฐานเกี่ยวกับกฎหมายอาญา ความ รับผิดในทางอาญา เหตุยกเวนความผิดและเหตุยกเวนโทษ เหตุลดโทษ ผูมีสวนเกี่ยวของในการ กระทําความผิด กระบวนการยุติธรรมของไทย ๐๐๐ ๑๐๓ คอมพิวเตอรและเทคโนโลยีดิจิทัล (Computer and Digital Technology) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาคอมพิวเตอรและเทคโนโลยีดิจิทัล องคประกอบระบบคอมพิวเตอร แพลตฟอรม คอมพิวเตอร ความปลอดภัย กฎหมาย จริยธรรมในสังคมดิจิทัล และความรูเกี่ยวกับเทคโนโลยี ดิจิทัลในอนาคต ฝกทักษะการใชอินเทอรเน็ต สื่อ การสื่อสารยุคดิจิทัล เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อ การจัดทําเอกสาร ตารางคํานวณ และการนําเสนอขอมูลได ๐๐๐ ๒๐๔ ภาษาอังกฤษเพื่อการสื่อสาร (English for Communications) ๓(๓-๐-๖) ฝกทักษะการใชภาษาอังกฤษในดานการฟงและการพูด การอานและการเขียนเพื่อการสื่อสาร ในชีวิตประจําวัน การทักทาย การแนะนําตัว การแสดงออกทางความรูสึกและความคิดเห็น การแสดงบทบาทสมมติศึกษาโครงสรางและการใชไวยากรณ เพื่อการสื่อสารภาษาอังกฤษ อยางมีประสิทธิภาพ ๐๐๐ ๒๐๕ ปรัชญาเบื้องตน (Introduction to Philosophy) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย ขอบเขตของปรัชญา ความสัมพันธระหวางปรัชญา สาขาปรัชญา สาระสําคัญของปรัชญาสาขาตาง ๆ พัฒนาการของปรัชญาตะวันออกและปรัชญาตะวันตก

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๑๓ หลักการและวิธีใหเหตุผลทางปรัชญา ๐๐๐ ๒๐๖ คณิตศาสตรและสถิติเพื่อการวิจัย (Mathematics and Statistics for Research) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาพื้นฐานทางคณิตศาสตร ตัวบงชี้เชิงปริมาณ เชต การใหเหตุผล ระบบและคุณสมบัติ ของจํานวนจริง สมการและอสมการ ความสัมพันธ ฟงกชั่น เมทริกซ หลักพื้นฐานทางสถิติ การ รวบรวมขอมูล การแจกแจงความถี่ และการหาคาแนวโนมเขาสูสวนกลาง สถิติแบบบรรยาย สถิติทดสอบ การทดสอบสมมติฐาน รูปแบบการวิจัย การออกแบบการวิจัย ขั้นตอนการวิจัย การวิเคราะหขอมูลดวยโปรแกรมสําเร็จรูป การเขียนโครงรางการวิจัยและการเขียนรายงาน ผลการวิจัย ๑.๒ วิชาเลือก จํานวน ๑๒ หนวยกิต ๐๐๐ ๑๐๗ ความรูเบื้องตนเกี่ยวกับการเมืองการปกครอง (Introduction to Politics and Government) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความรูทั่วไปเกี่ยวกับการเมืองและการปกครอง พัฒนาการการเมือง การปกครอง สถาบันทางการเมือง กระบวนการทางการเมืองและการปกครอง การจัดระเบียบการปกครอง ปญหาและอุปสรรคทางการเมือง และแนวคิดพระพุทธศาสนากับการเมืองการปกครอง ๐๐๐ ๑๐๘ เศรษฐศาสตรเบื้องตน (Introduction to Economics) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความรูเบื้องตนเกี่ยวกับเศรษฐศาสตรระบบเศรษฐกิจ อุปสงคอุปทาน การกําหนด ราคาดุลยภาพ พฤติกรรมผูบริโภค ทฤษฎีการผลิต ตลาดในระบบเศรษฐกิจ รายไดประชาชาติ การเงิน วัฏจักรเศรษฐกิจ ดุลการคาและดุลการชําระเงิน การพัฒนาเศรษฐกิจ ปรากฏการณ ทางเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นในสังคมปจจุบัน และเทคโนโลยีในรูปแบบตาง ๆ ของระบบเศรษฐกิจ บทบาทของภาครัฐและภาคเอกชนในระบบเศรษฐกิจ โครงสรางเศรษฐกิจ ปญหาเศรษฐกิจ ของประเทศไทยและแนวทางแกไข และศึกษาเศรษฐศาสตรตามแนวพุทธ ๐๐๐ ๑๐๙ จิตวิทยาเพื่อการพัฒนาตน (Psychology for Self-Development) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาและประยุกตใชองคความรูทางจิตวิทยาและหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา ที่เกี่ยวของ เพื่อใหเขาใจตนเองและผูอื่น สามารถวิเคราะหตนเองและผูอื่น มีทักษะ ในการสื่อสาร สราง สัมพันธภาพและทํางานเปนทีม ๐๐๐ ๑๑๐ ภาษาศาสตรเบื้องตน (Introduction to Linguistics) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความเปนมา ความหมาย ความสําคัญ แนวคิดและทฤษฎีทางวิชาภาษาศาสตร ลักษณะ ทั่วไปของภาษา สาขาวิชาภาษาศาสตร และวิเคราะหภาษาตามแนวภาษาศาสตร ๐๐๐ ๑๑๑ ทักษะการใชภาษาเพื่อการเรียนรู (Language Skills for Learning) ๓(๓-๐-๖) ความรูเกี่ยวกับภาษาและทักษะภาษาที่จําเปนตอการสื่อสาร หลักการใชภาษาเพื่อการเรียนรู และสืบคนขอมูล การสืบคนขอมูลทองถิ่น และขอมูลสารสนเทศจากสื่อทุกประเภท การใช หองสมุด วิธีการแสวงหาความรู การสรางนวัตกรรมการเรียนรู และการพัฒนาองคความรูใหม โดยใชกระบวนการทักษะสัมพันธทางภาษาในการสรุปความ ตีความ วิเคราะห วิจารณและ

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๑๔ สังเคราะห นําเสนอเปนลายลักษณอักษร วาจา และสื่อประสม ๐๐๐ ๑๑๒ วิทยาศาสตรและเทคโนโลยีสมัยใหม (Modern Science and Technology) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาหลักพื้นฐานทางวิทยาศาสตร ประวัติและผลงานของนักวิทยาศาสตร ในยุคตาง ๆ กระบวนการทางวิทยาศาสตร วิทยาศาสตรกับชีวิตประจําวัน วิทยาศาสตรประยุกต พระพุทธศาสนากับวิทยาศาสตร หลักพื้นฐานทางเทคโนโลยีกระบวนการใชเทคโนโลยีอยาง สรางสรรค เทคโนโลยีการเกษตร เทคโนโลยีอุตสาหกรรม เทคโนโลยี ภูมิปญญาไทยและภูมิ ปญญาทองถิ่น พระพุทธศาสนากับเทคโนโลยี ๐๐๐ ๑๑๓ ตรรกศาสตรเบื้องตน (Introduction to Logic) ๓(๓-๐-๖) ศึกษานิมิต คําที่เปนปฏิปกษตอกัน วิภาค การนิยามความหมาย ญัตติประพจนในแบบตาง ๆ การแบงญัตติ ความเปนปฏิปกษแหงญัตติ ญัตติผสม การใหเหตุผล ปรัตถานุมานและ ปฤจฉาวาทีแบบตาง ๆ ศึกษาหลักการและวิธีการใหเหตุผลจากบทสนทนาของพระพุทธเจา ในอนัตตลักขณสูตรหรือในสูตรอื่น ๆบทสนทนาในคัมภีรกถาวัตถุ ญาณวิทยาของนิกายสรวา สติวาท วิภาษวาทีของนาคารชุน เปรียบเทียบ ความเหมือนและความตางระหวาง ตรรกศาสตรตะวันตก กับตรรกศาสตรตะวันออก โดยเฉพาะหลักการเชิงตรรกในคัมภีร ๐๐๐ ๑๑๔ มนุษยกับสิ่งแวดลอม (Man and Environment) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาสภาพแวดลอมที่เกี่ยวกับมนุษย แนวคิดการบริหารจัดการสิ่งแวดลอม การจัดการ สิ่งแวดลอมใหเกิดประโยชน การแกปญหาที่เกิดขึ้นกับสิ่งแวดลอม หลักคําสอนทาง พระพุทธศาสนาที่เกี่ยวกับสิ่งแวดลอม และบทบาทของพระสงฆตอการอนุรักษ ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดลอมในประเทศไทย ๐๐๐ ๑๑๕ เหตุการณโลกปจจุบัน (Current World Affairs) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาเหตุการณสําคัญที่เกิดขึ้นในโลก ทั้งมิติทางดานเศรษฐกิจ สังคมและการเมือง ความรวมมือและความขัดแยงที่เกิดขึ้นในสังคมโลก ประเทศไทยกับเหตุการณสําคัญของโลก ความรวมมือของชาวพุทธในเวทีโลก บทบาทของพระพุทธศาสนากับ การแกไขปญหาความ ขัดแยงในโลกปจจุบัน ๐๐๐ ๑๑๖ ภาษาสันสกฤตเบื้องตน (Basic Sanskrit) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาโครงสรางของภาษาสันสกฤต อักษร เครื่องหมาย ระบบเสียง การ เปลี่ยนแปลงอักษรและเสียง การเขียน การอานคําศัพท สวนประกอบของนามศัพท การแจก รูปนามศัพทสระการันต สระสนธิ บุรุษสรรพนาม นิยมสรรพนาม ปฤจฉา สรรพนาม สัมพันธ สรรพนาม กริยาศัพท สวนประกอบของกริยาอาขยาต การประกอบรูปเปนอาขยาตกรรตุวาจก จากธาตุ การแจกรูปกริยา แปลและแตงประโยคสันสกฤต ที่เหมาะสมกับไวยากรณที่ไดศึกษา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๑๕ ๐๐๐ ๑๑๗ ภาษาสันสกฤตชั้นสูง (Advanced Sanskrit) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาโครงสรางของภาษาสันสกฤต อักษร เครื่องหมาย ระบบเสียง การเปลี่ยนแปลงอักษร และเสียง การเขียน การอานคําศัพท สวนประกอบของนามศัพท การแจกรูปนามศัพทสระ การันต สระสนธิ บุรุษสรรพนาม นิยมสรรพนาม ปฤจฉาสรรพนาม สัมพันธสรรพนาม กริยา ศัพท สวนประกอบของกริยาอาขยาต การประกอบรูปเปนอาขยาตกรรตุวาจกจากธาตุ การ แจกรูปกริยา แปลและแตงประโยคสันสกฤตที่เหมาะสมกับไวยากรณที่ไดศึกษา ๐๐๐ ๑๑๘ ภาษาไทยเบื้องตน (Basic Thai) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาหนวยเสียงพยัญชนะ หนวยเสียงสระ หนวยเสียงวรรณยุกต หนวยคํา ระบบไวยากรณ ความหมายในภาษาไทย ฝกทักษะการฟง พูด อาน เขียนภาษาไทย ฟงคําสั่ง คําบรรยาย จดบันทึกเรื่องที่ฟง พูด ทักทาย ขอบคุณ ขอโทษ ขออนุญาต แนะนําตัวเอง แนะนําผูอื่น บอก ชื่อสิ่งของที่ใชในชีวิตประจําวัน สนทนาไดทั้งคําที่แสดงความหมายรูปธรรมและนามธรรม ๐๐๐ ๑๑๙ ภาษาไทยชั้นสูง (Advanced Thai) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาวิเคราะหหนวยเสียงพยัญชนะ หนวยเสียงสระ หนวยเสียงวรรณยุกตหนวยคํา ระบบ ไวยากรณ ความหมายในภาษาไทย ฝกทักษะการฟงขาวจากวิทยุ โทรทัศนการพูดวาทศิลป การอานหนังสือพิมพและตําราวิชาการ การเขียนบทความ และฝกแตงกาพยกลอน โคลง ฉันทในภาษาไทย ๐๐๐ ๒๒๐ ภาษาจีนเบื้องตน (Basic Chinese) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาโครงสรางของภาษาจีนในเรื่องระบบเสียง ระบบคํา และระบบประโยค ฝกการอาน การเขียนภาษาจีน และการฝกสนทนาโดยอาศัยขอมูลจากสถานการณปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๑ ภาษาจีนชั้นสูง (Advanced Chinese) ๓(๓-๐-๖) ฝกทักษะในการฟง พูด อาน และเขียนภาษาจีน เนนการสนทนาโดยอาศัยขอมูล จาก สถานการณปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๒ ภาษาญี่ปุนเบื้องตน (Basic Japanese) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาโครงสรางของภาษาญี่ปุน ในเรื่องระบบเสียง ระบบคํา และระบบประโยค ฝกการ อาน เขียนภาษาญี่ปุน และการสนทนาโดยอาศัยขอมูลจากสถานการณปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๓ ภาษาญี่ปุนชั้นสูง (Advanced Japanese) ๓(๓-๐-๖) ฝกทักษะในการฟง พูด อาน และเขียนภาษาญี่ปุน เนนการสนทนาโดยอาศัยขอมูล จาก สถานการณปจจุบัน ๐๐๐ ภาษาฮินดีเบื้องตน ๓(๓-๐-๖)

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๑๖ ๒๒๔ (Basic Hindi) ศึกษาโครงสรางของภาษาฮินดีในเรื่องระบบเสียง ระบบคํา และระบบประโยค ฝกการฟง อานเขียน สนทนาภาษาฮินดีและระบบไวยากรณพื้นฐานที่นิยมใช ในชีวิตประจําวัน ๐๐๐ ๒๒๕ ภาษาฮินดีชั้นสูง (Advanced Hindi) ๓(๓-๐-๖) ฝกทักษะในการฟง พูด อาน และเขียนภาษาฮินดีเนนการสนทนา โดยอาศัยขอมูลจาก สถานการณปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๖ วัฒนธรรมไทย (Thai Culture) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมายและเนื้อหาของวัฒนธรรม พัฒนาการของวัฒนธรรมไทย ประเภทของ วัฒนธรรม พระพุทธศาสนากับวัฒนธรรม การอนุรักษ การเผยแพรและสรางสรรควัฒนธรรม ไทย วัฒนธรรมไทยกับการพัฒนา ผลกระทบของวัฒนธรรมตางชาติตอวัฒนธรรมไทย ๐๐๐ ๒๒๗ มนุษยกับอารยธรรม (Man and Civilization) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความเปนมาและพัฒนาการของมนุษย ตั้งแตสมัยกอนประวัติศาสตรจนถึงสมัยปจจุบัน ความหมายของอารยธรรม บอเกิดและพัฒนาการของอารยธรรมตะวันออกและตะวันตกในยุค ตางๆ ความสัมพันธระหวางโครงสรางทางสังคม เศรษฐกิจและการเมืองของสังคมตะวันออก และตะวันตก ที่กอใหเกิดผลกระทบและความคิดสรางสรรคในรูปแบบตางๆ การแลกเปลี่ยน กันระหวางอารยธรรมตะวันออกกับตะวันตก และอิทธิพลของอารยธรรมทั้งสองที่มีตอสังคม และวัฒนธรรมไทย ตั้งแตอดีตจนถึงปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๘ สันติศึกษา (Peace Education) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาแนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับความขัดแยง ความรุนแรง สันติภาพและปฏิบัติการจัดการ ความขัดแยงโดยสันติวิธีซึ่งประกอบดวยแนวคิดและแนวปฏิบัติของนักสันติวิธีทั้งตะวันออก ตะวันตกและศาสนาตาง ๆ เพื่อใหเกิดความรูและความเขาใจในการปองกันแกไขและเปลี่ยน ผานความขัดแยงและความรุนแรง อีกทั้งพัฒนาทักษะ ในกระบวนการการเสริมสรางความ ปรองดองใหเกิดขึ้นในสังคมพหุวัฒนธรรมและมีขันติธรรมในการฟงและอยูรวมกับศาสนาและ ชาติพันธุตาง ๆ อยางสันติสุข ๐๐๐ ๒๒๙ ภาวะผูนํา (Leadership) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาแนวคิดทฤษฎีเกี่ยวกับภาวะผูนําที่นําการเปลี่ยนแปลงและสรางสรรคงาน ในศตวรรษ ที่ ๒๑ รวมถึงศึกษา คุณลักษณะและบทบาทของผูนํากับการใชการสื่อสาร ที่เอื้ออาทร ผูนํา กับความเห็นที่ถูกตองดีงามและความเปลี่ยนแปลงที่สรางสรรคคุณธรรมและจริยธรรมของผูนํา วิสัยทัศนผูนํา ผูนํากับการสรางความสัมพันธแหงกรุณา โดยอาศัยองคความรูภาวะผูนํา ตามทฤษฎีตะวันตกและภาวะผูนําในทางพระพุทธศาสนา ถอดบทเรียนภาวะผูนําของบุคคล สําคัญที่เกี่ยวของกับการพัฒนาองคกรทั้งในประเทศและระดับโลกที่สามารถนําองคกรไปสู ความสําเร็จและเกิดสันติสุขแกสังคมและชุมชนทั้งในประเทศและระดับโลก ๐๐๐ หลักธรรมาภิบาล ๓(๓-๐-๖)

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๑๗ ๒๓๐ (Good Governance) ศึกษาความหมาย องคประกอบ ความสําคัญของหลักธรรมาภิบาล ๖ ประการ คือ หลักนิติ ธรรม หลักคุณธรรม หลักความโปรงใส หลักความมีสวนรวม หลักความรับผิดชอบและหลัก ความคุมคา ๐๐๐ ๒๓๑ การรูเทาทันสื่อ (Media Literacy) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาแนวคิดเกี่ยวกับสื่อและสื่อปลอม อิทธิพลของสื่อปลอมที่มีตอสังคม การ ตรวจสอบขาว เทคนิคการรูเทาทันขาวปลอม การรูเทาทันสื่อชวนเชื่อตางศาสนา อันไดแกสื่อ ชวนเชื่อที่บิดเบือนหลักพุทธธรรม สื่อชวนเชื่อ ที่ใสรายบุคคลหรือองคกร โดยใชศาสนาเปน เครื่องมือจนสรางความขัดแยงในสังคม ๐๐๐ ๒๓๒ ความรับผิดชอบตอสังคม (Social Responsibility) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาเกี่ยวกับการแยกแยะระหวางผลประโยชนสวนตนกับผลประโยชนสวนรวม ความ ละอายและความ ไมทนตอการทุจริต รูหนาที่ของพลเมืองและรับผิดชอบตอสังคมในการ ตอตานการทุจริต และ STRONG: จิตพอเพียงตอตานการทุจริต โดยใชการจัดกิจกรรมการ เรียนรูที่หลากหลาย มุงเนนใหนักศึกษาเกิดความรูความ เขาใจ ทักษะ เจตคติ ดานการ ปองกันการทุจริต ๐๐๐ ๒๓๓ ศาสนาทั่วไป (General Religions) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย ลักษณะ ความสําคัญ คุณคาของศาสนา ประวัติ พัฒนาการ หลักใน การศึกษาศาสนา หลักคําสอน พิธีกรรมและจุดมุงหมายของศาสนาตาง ๆ วิเคราะหลักษณะที่ เปนสากลรวมกันและตางกันของศาสนาปจจุบัน อิทธิพลของศาสนาตอสังคมโลก วิธีการเผยแผ ศาสนา ความรวมมือระหวางศาสนา และทาทีของศาสนาตาง ๆ ในประเทศไทย ๒. หมวดวิชาเฉพาะ ๑๐๕ หนวยกิต ๒.๑ วิชากลุมพระพุทธศาสนา ก. กลุมวิชาภาษาบาลีและพระพุทธศาสนา ๓๐ หนวยกิต

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๑๘ ๐๐๐ ๑๓๔ วรรณกรรมพระพุทธศาสนา (Buddhist Literature) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาประวัติและพัฒนาการของวรรณกรรมบาลีตั้งแตอดีตจนถึงปจจุบัน และ วรรณกรรมทางพระพุทธศาสนาที่ศึกษาอยูในประเทศไทย โดยวิเคราะหวรรณกรรมที่ นาสนใจ เชน วิมุตติมรรค วิสุทธิมรรค มหาวงศ ทีปวงศ ศาสนวงศ เตภูมิกถา มังคลัตถทีปนีกาพยมหาชาติ สังคีติยวงศมงคลวิเสสกถา แกนพุทธศาสน กรรม ทีปนีพุทธธรรม พุทธวิทยา และพระไตรปฎกฉบับสากล: วิถีธรรมจาก พุทธ ปญญา ๐๐๐ ๑๓๕ พระไตรปฎกศึกษา (Tipitaka Studies) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาประวัติและพัฒนาการของคัมภีรพระไตรปฎก อรรถกถา ฎีกา อนุฎีกา โยชนา โครงสรางและเนื้อหาสําคัญของพระไตรปฎก เชน มหาวิภังค ภิกขุณีวิภังค และมหาวัคคในพระวินัยปฎก พระสูตรสําคัญ เชน พรหมชาลสูตร มหาปรินิพพาน สูตร มหาสติปฏฐานสูตร จูฬกัมมวิภังคสูตรในพระสุตตันตปฎก ศึกษาสาระเบื้องตน ของปรมัตถธรรม คือ จิต เจตสิก รูป นิพพานในพระอภิธรรมปฎก การสืบทอดโดยมุข ปาฐะและลายลักษณอักษร ความเปนมาของพระไตรปฎกในประเทศไทย พระไตรปฎกบาลีอักษรตาง ๆ และประโยชนที่ไดจากการศึกษาพระไตรปฎก ๐๐๐ ๑๓๖ ภาษาบาลี (Pali) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาบาลีไวยากรณ ประกอบดวย อักขรวิธี วจีวิภาค และหลักการแตง-แปลบาลี เบื้องตน ๐๐๐ ๒๓๗ ประวัติพระพุทธศาสนา (History of Buddhism) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาประวัติพระพุทธศาสนาในอินเดีย การเผยแผพระพุทธศาสนาจากประเทศ อินเดียไปในประเทศตาง ๆ ความสําคัญ ลักษณะเดนของพระพุทธศาสนา ฐานะ และบทบาทของพระพุทธศาสนาในนานาประเทศ พระพุทธศาสนากับสังคม วัฒนธรรมในนานาประเทศ ขบวนการและองคกรทางพระพุทธศาสนาในปจจุบันและ ทิศทาง ในอนาคต และบทบาทของคณะสงฆไทยกับการสืบพระพุทธศาสนาตาม พุทธปณิธานตั้งแตอดีตจนถึงปจจุบัน ๐๐๐ ๒๓๘ เทศกาลและพิธีกรรมพระพุทธศาสนา (Buddhist Festival and Traditions) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาเทศกาลและพิธีกรรมที่สําคัญทางพระพุทธศาสนาในสมัยพุทธกาลและสมัย หลังพุทธกาล ความสําคัญ คุณคาทางจริยธรรมของเทศกาลและพิธีกรรม เทศกาล และพิธีกรรมสําคัญทางพระพุทธศาสนาที่ถือปฏิบัติในประเทศไทยตั้งแตอดีตจนถึง ปจจุบัน อิทธิพลของเทศกาลและพิธีกรรมนั้น ๆ ที่มีตอสังคมไทย ๐๐๐ ๒๓๙ ธรรมะภาคภาษาอังกฤษ (Dhamma in English) ๓(๓-๐-๖)

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๑๙ ศึกษาศัพทธรรมะทางพระพุทธศาสนาที่นิยมใชกันแพรหลายในภาษาอังกฤษ และ หนังสือที่สําคัญทางพระพุทธศาสนา ที่นักปราชญไดรจนาไวเปนภาษาอังกฤษ ฝก ทักษะดานการฟง พูด อาน และเขียนธรรมภาคภาษาอังกฤษ ๐๐๐ ๑๔๐ กรรมฐาน ๑ (Buddhist Meditation I) ๓(๒-๒-๕) ศึกษาความเปนมา ความหมาย หลักการ ประโยชนและวิธีการปฏิบัติกรรมฐาน อารมณของสมถกรรมฐาน ๔๐ วิปสสนาภูมิ ๖ สติปฏฐาน ๔ หลักธรรมที่ควรรูไดแก ภาวนา ๓ นิมิต ๓ สมาธิ ๓ รูปฌาน ๔ อรูปฌาน ๔ วสี ๕ นิวรณ ๕ อุปกิเลส ๑๖ และฝกปฏิบัติวิปสสนากรรมฐานโดยการเดินจงกรม นั่งกําหนด สงและสอบอารมณ ๐๐๐ ๒๔๑ กรรมฐาน ๒ (Buddhist Meditation II) ๓(๒-๒-๕) ศึกษาหลักการและวิธีการปฏิบัติวิปสสนากรรมฐาน ตามแนวกายานุปสสนา สติ ปฏฐานในมหาสติปฏฐานสูตร และอานาปานสติสูตร วิธีการปฏิบัติวิปสสนากรรมฐาน ทั้งแบบสมถยานิกะ และวิปสสนายานิกะ หลักธรรมที่ควรรู ไดแก สิกขา ๓ วิชชา ๓ และสามัญญลักษณะ ๓ ฝกปฏิบัติวิปสสนากรรมฐานโดยการเดินจงกรม นั่งกําหนด สงและสอบอารมณ ๐๐๐ ๓๔๒ กรรมฐาน ๓ (Buddhist Meditation III) ๓(๒-๒-๕) ศึกษาหลักการและวิธีการปฏิบัติวิปสสนากรรมฐาน ตามแนวเวทนานุปสสนา สติ ปฏฐานในมหาสติปฏฐานสูตร วิธีการปรับอินทรีย ๕ หลักธรรมที่ควรรูไดแก วิปล ลาส ๓ อภิญญา ๖ วิสุทธิ ๗ วิชชา ๘ ฝกปฏิบัติวิปสสนากรรมฐานโดยการเดินจงกรม นั่งกําหนด สงและสอบอารมณ ๐๐๐ ๔๔๓ กรรมฐาน ๔ (Buddhist Meditation IV) ๓(๒-๒-๕) ศึกษาหลักการและวิธีการปฏิบัติวิปสสนากรรมฐาน ตามแนวจิตตานุปสสนา สติ ปฏฐานและธัมมานุปสสนาสติปฏฐาน ในมหาสติปฏฐานสูตร กระบวนการเกิดของ ไตรสิกขาและไตรลักษณ หลักธรรมที่ควรรูไดแก วิปสสนูปกิเลส ๑๐ วิปสสนาญาณ ๑๖ ฝกปฏิบัติวิปสสนากรรมฐานโดยการเดินจงกรม นั่งกําหนดสงและสอบอารมณ ๒.๒ วิชาแกนพระพุทธศาสนา ๓๓ หนวยกิต ๑๐๑ ๓๑๑ หลักพุทธธรรม (Principles of Buddhism) ๓(๓-๐-๖)

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๒๐ ศึกษาหลักพุทธธรรมที่สําคัญในพระไตรปฎก เนนขันธ ๕ ปฏิจจสมุปบาท อริยสัจ กรรม โพธิปกขิยธรรม นิพพาน โดยใชคัมภีรอรรถกถาและฎีกาประกอบ ๑๐๑ ๓๑๒ พุทธปรัชญาเถรวาท (Theravada Buddhist Philosophy) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาแนวคิดพุทธปรัชญาเถรวาท ดานอภิปรัชญา ญาณวิทยา จริยศาสตร สุนทรียศาสตรเปรียบเทียบกับปรัชญาตะวันตกและปรัชญาตะวันออก ๑๐๑ ๓๑๓ ธรรมบทศึกษา (Dhammapada Study) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย ประวัติ โครงสราง หลักธรรมสําคัญของธรรมบท เนนหลักธรรม สําคัญ แนวคิดเชิงเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม การเมืองการปกครอง และวัฒนธรรม อินเดีย คุณคาของธรรมบทที่มีตอวิถีชีวิตและภูมิปญญาไทย ๑๐๑ ๓๑๔ วิสุทธิมรรคศึกษา (Visuddhimagga Study) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย ประวัติ โครงสรางและเนื้อหาสําคัญของวิสุทธิมรรค อิทธิพลและ คุณคาที่มีตอวรรณกรรมทางพระพุทธศาสนาและสังคมไทยรวมสมัย ๑๐๑ ๔๑๕ ชาดกศึกษา (Jataka Studies and Social Landscape) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาโครงสราง เนื้อหา และแนวคิดที่ปรากฏในชาดก อิทธิพลของชาดก ที่มี ตอสังคม เศรษฐกิจ การเมืองการปกครอง ศิลปวัฒนธรรม วรรณกรรมทองถิ่น วิถี ชีวิตการเรียนรู และการประยุกตใชในสังคมไทยที่หลากหลาย ๑๐๑ ๔๑๖ พระพุทธศาสนามหายาน (Mahayana Budhism) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาประวัติและพัฒนาการของมหายานในอินเดีย การเผยแผมหายานเขาสู ประเทศตาง ๆ หลักธรรม พิธีกรรม และนิกายสําคัญของมหายาน ๑๐๑ ๔๑๗ พุทธศิลปกรรม (Buddhist Arts ) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาประวัติ และพัฒนาการของพุทธศิลปกรรม ดานสถาปตยกรรม จิตรกรรม ประติมากรรม นาฏศิลป วรรณศิลป ที่มีความสัมพันธกับพระพุทธศาสนา ใน ยุคสมัยตาง ๆ อิทธิพลคุณคาพุทธศิลปกรรมตอวิถีชีวิต ชุมชน สังคม และแนวทาง การอนุรักษศิลปกรรม โบราณสถาน โบราณวัตถุทางพระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๔๑๘ ภาษาอังกฤษสําหรับพระพุทธศาสนา (English for Buddhism) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาคําศัพทภาษาอังกฤษที่ใชในพระพุทธศาสนา เนนการอานเอกสารทาง พระพุทธศาสนาโดย เลือกหนังสือที่เปนภาษาอังกฤษ เชน พระพุทธเจาสอนอะไร (What the Buddha Taught) เปนตน

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๒๑ ๑๐๑ ๔๑๙ มังคลัตถทีปนีศึกษา (Mangalatthadipani Study) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาโครงสราง และเนื้อหาสาระของมังคลัตถทีปนี อิทธิพลของมังคลัตถทีปนีที่มี ตอวรรณกรรมทางพระพุทธศาสนา แนวคิด และการประยุกตใชเพื่อเสริมสรางทักษะ ชีวิตในศตวรรษที่ ๒๑ ๑๐๑ ๔๒๐ ศึกษาอิสระทางพระพุทธศาสนา (Independent Study on Buddhism) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาคนควาวิจัยอิสระที่สามารถประยุกตใชในกิจการทางพระพุทธศาสนา โดย ความเห็นชอบและควบคุมดูแลของอาจารยที่ปรึกษา ๑๐๑ ๔๒๑ สัมมนาพระพุทธศาสนา (Seminar on Buddhism) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาแนวคิด รูปแบบ วิธีการและดําเนินการสัมมนาปญหาเกี่ยวกับพระพุทธศาสนา ในประเด็นตาง ๆ โดยเสนอผลงานการคนควาและรายงานประกอบการสัมมนา ๒.๓ วิชาเฉพาะดานพระพุทธศาสนา จํานวน ๓๐ หนวยกิต ๑๐๑ ๑๐๑ พระพุทธศาสนากับวิทยาศาสตร (Buddhism and Science) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย ลักษณะ ขอบขายและวิธีการแสวงหาความจริง ของ พระพุทธศาสนากับวิทยาศาสตรโดยสามารถศึกษาวิเคราะห ทฤษฎีวิวัฒนาการ ทฤษฎีสัมพัทธภาพ ทฤษฎีควอนตัมฟสิกสและทัศนะของนักวิทยาศาสตรที่มีตอ พระพุทธศาสนา รวมทั้งเขาใจถึงผลกระทบทางวิทยาศาสตรที่มีตอโลกและ พระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๑๐๒ พระพุทธศาสนากับสังคมสงเคราะห (Buddhism and Social Works) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย และขอบขายของสังคมสงเคราะหหลักการ รูปแบบ และวิธีการ สังคมสงเคราะหในพระไตรปฎก เนนพระจริยาของพระพุทธเจา บทบาท และ ความสําคัญของพระสงฆในการสังคมสงเคราะห ๑๐๑ ๑๐๓ นิเทศศาสตรในพระไตรปฎก (Communication in Tipitaka) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมายและขอบขายของนิเทศศาสตร คําสอนสําคัญที่เกี่ยวกับหลักการ รูปแบบ วิธีการสื่อคําสอนของพระพุทธเจาและสาวก และจริยธรรมกับการสื่อสาร ในพระไตรปฎก ๑๐๑ ๑๐๔ ศึกษาศาสตรในพระไตรปฎก Education in Tipitaka) ๓(๓-๐-๖)

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๒๒ ศึกษาความหมายและขอบขายของศึกษาศาสตร ทฤษฎีทางศึกษาศาสตร หลักธรรมสําคัญในพระไตรปฎกที่เกี่ยวกับการศึกษา บูรณาการโดยเนนเปาหมาย ของการศึกษาตามไตรสิกขา กระบวนการจัดการศึกษาแบบกัลยาณมิตร และโยนิโส มนสิการ วิธีสอนของพระพุทธเจา คุณธรรมแลจริยธรรมของครู ๑๐๑ ๒๐๕ พระพุทธศาสนากับนิเวศวิทยา (Buddhism and Ecology) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย ขอบขายของนิเวศวิทยา หลักธรรมสําคัญในพระไตรปฎก ที่ เกี่ยวกับนิเวศวิทยา ความสัมพันธระหวางมนุษยกับระบบนิเวศ มนุษยกับธรรมชาติ วิกฤตการณในระบบนิเวศ นโยบายของรัฐและกฎหมายดานสิ่งแวดลอม แนวทาง การอนุรักษระบบนิเวศ ดวยหลักการทางพระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๒๐๖ จิตวิทยาในพระไตรปฎก (Psychology in Tipitaka) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาคําสอนเรื่องจิตและเจตสิกในพระไตรปฎก เปรียบเทียบกับเรื่องจิตวิทยา ตะวันตกปจจุบัน พฤติกรรม ของมนุษยตามแนวจริต ๖ และการพัฒนาจิตดวยสมถะ และวิปสสนา ๑๐๑ ๓๐๗ รัฐศาสตรในพระไตรปฎก (Political Science in Tipitaka) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย แนวคิดทฤษฎี ความเปนมา อุดมการณ และความขัดแยง ทางการเมือง รูปแบบการปกครอง การเลือกตั้ง สิทธิเสรีภาพและการมีสวนรวม ของประชาชนในการปกครอง วิเคราะหแนวคิดทฤษฎี รูปแบบการปกครอง ใน พระไตรปฎก เปรียบเทียบหลักนิติรัฐและนิติธรรม ประยุกตและบูรณาการหลักการ ทางพระพุทธศาสนากับหลักรัฐศาสตร ๑๐๑ ๓๐๘ พระพุทธศาสนากับสิทธิมนุษยชน (Buddhism and Human Rights) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาแนวคิดพื้นฐานดานสิทธิมนุษยชน สิทธิเสรีภาพของพลเมือง หลักคําสอน ทางพระพุทธศาสนาที่เกี่ยวของกับสิทธิมนุษยชน คุณลักษณะพลเมืองที่เขมแข็ง ของประเทศชาติและสังคมโลก หลักปฏิญญาสากลวาดวยสิทธิมนุษยชน รัฐธรรมนูญ และพระราชบัญญัติของไทย และประยุกตใชหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา เพื่อ เสริมสรางทักษะการอยูรวมกันในสังคมพหุวัฒนธรรม ๑๐๑ ๓๐๙ พระพุทธศาสนากับการพัฒนาที่ยั่งยืน (Buddhism and Sustainable Development) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาแนวคิด ทฤษฎี กระบวนการพัฒนาที่ยั่งยืนตามหลักสากล (SDGs) หลักการ พัฒนาที่ยั่งยืนเชิงพุทธ เพื่อพัฒนามนุษย สังคม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดลอม ๑๐๑ ๓๑๐ พระพุทธศาสนากับสาธารณสุข (Buddhism and Healthy Care ) ๓(๓-๐-๖)

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๒๓ ศึกษาความรูเบื้องตนเกี่ยวกับสาธารณสุข ตามหลักการแพทยแผนปจจุบัน โรค และสมุฏฐานของโรค หลักการบริโภคปจจัย ๔ เภสัชในคัมภีรพระพุทธศาสนา วิธี รักษาโรค การสงเสริมการดูแลสุขภาพแบบองครวม จริยธรรมในการรักษาพยาบาล โดยบูรณาการกับการแพทยแผนไทยและแผนปจจุบันตามแนวพระพุทธศาสนา ๒.๓ วิชาเลือกเฉพาะสาขาพระพุทธศาสนา ๑๒ หนวยกิต ๑๐๑ ๓๒๒ เปรียบเทียบเถรวาทกับมหายาน (Comparison between Theravada and Mahayana) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาเปรียบเทียบสถานะและพระจริยาของพระพุทธเจา สถานะ และบทบาท ของ พระโพธิสัตวคําสอนเรื่องธรรมกาย ทศบารมี ไตรลักษณ ปฏิจจสมุปบาท นิพพาน และพิธีกรรมสําคัญของนิกายทั้งสอง ๑๐๑ ๓๒๓ พุทธธรรมกับสังคมไทย (Buddhadhamma and Thai Society) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย ความสําคัญ องคประกอบ หลักพุทธธรรมที่มีตอสังคมไทย การประยุกตใชและบูรณาการหลักพุทธธรรมกับวิทยาการรวมสมัย และพัฒนา คุณภาพชีวิต เพื่อการอยูรวมกันในสังคมอยางสันติสุข ๑๐๑ ๓๒๔ อักษรจารึกในพระไตรปฎก (Tipitaka Scripts) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาอักษรตาง ๆ ที่ใชจารึกพระไตรปฎก คือ อักษรเทวนาครีสิงหล ขอม พมา มอญ อักษรธรรมลานนา และอักษรโรมัน ใหสามารถอานออก เขียนได ๑๐๑ ๓๒๕ พระสูตรมหายาน (Mahayana Sutras) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาหลักธรรมสําคัญในพระสูตรมหายานโดย เลือกศึกษาพระสูตรที่สําคัญ เชน ปรัชญาปารมิตาหฤทยสูตร ทศภูมิกสูตร สัทธรรมปุณฑริกสูตร สุขาวดี วยูหสูตร วิมลเกียรตินิเทศสูตร และลังกาวตารสูตร ๑๐๑ ๓๒๖ พระพุทธศาสนากับสันติภาพ (Buddhism and Peace) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาหลักคําสอนสําคัญทางพระพุทธศาสนาที่เกี่ยวกับสันติภาพ หลักการและ วิธีการแกปญหาความขัดแยงแนวพุทธ โดยเนนรูปแบบและวิธีการ สังฆสามัคคีและ ใชแนวคิดเรื่องสันติภาพทางตะวันตกมาเทียบเคียง ๑๐๑ ๓๒๗ พระพุทธศาสนากับสถานภาพสตรี (Buddhism and Women) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาแนวคิดสตรีนิยม สถานภาพ บทบาท สิทธิ และหนาที่ของสตรีในทัศนะ ของพระพุทธศาสนา ศักยภาพในการบรรลุธรรม การอุปถัมภและเผยแผ พระพุทธศาสนาในสมัยพุทธกาลจนถึงปจจุบัน ๑๐๑ ๓๒๘ พระพุทธศาสนากับสังคมวิทยา (Buddhism and sociology) ๓(๓-๐-๖)

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๒๔ ศึกษาขอบขาย เนื้อหาสําคัญของสังคมวิทยา แนวคิดพระพุทธศาสนาดานสังคม พฤติกรรม บทบาทหนาที่ขององคกร หลักธรรมสําคัญที่เกี่ยวกับสังคม การ เปลี่ยนแปลงและการพัฒนาสังคม วิเคราะหสถานการณปจจุบันของพระพุทธศาสนา ในประเทศไทย และในสังคมโลก ๑๐๑ ๓๒๙ พระพุทธศาสนากับเทคโนโลยีสารสนเทศ (Buddhism and Information Technology for Communication) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย ขอบขายของเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร หลักการ รูปแบบ วิธีการสื่อคําสอนของพระพุทธเจา จริยธรรม กฎหมายกับการสื่อสาร การประยุกตใชสื่อดิจิทัลเพื่อการศึกษาและการเผยแผพระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๓๓๐ ชีวิตและผลงานของปราชญทางพระพุทธศาสนา (Life and Works of Buddhist Scholars) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาชีวประวัติ ผลงานดานการรจนาและการแปลหนังสือ ตํารา และคัมภีร พระพุทธศาสนาของนักปราชญทางพระพุทธศาสนาเถรวาทและมหายาน ๑๐๑ ๔๓๑ พระพุทธศาสนากับเศรษฐศาสตร (Buddhism and Modern Economy) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความหมาย ขอบเขต หลักการ แนวคิด ทฤษฎีทางเศรษฐศาสตรจุลภาคและ มหภาค วิเคราะหทิศทางการพัฒนาเศรษฐกิจ วิสาหกิจชุมชน เศรษฐกิจพอเพียง เศรษฐกิจยุคดิจิทัล เศรษฐศาสตรแนวพุทธ จริยธรรมของผูผลิตและผูบริโภคตามแนว หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๔๓๒ พระพุทธศาสนากับศาสตรพระราชา (Buddhism and The King’s Philosophy) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาแนวคิด ทฤษฎี หลักธรรมเกี่ยวกับศาสตรพระราชา และกระบวนการพัฒนา เชิงพุทธบูรณาการที่สอดคลองกับกรอบเปาหมายการพัฒนามนุษย สังคม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดลอมที่ยั่งยืน ๑๐๑ ๔๓๓ มิลินทปญหาศึกษา (Milindapanha Studies) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาความเปนมา ความสําคัญ แนวคิดของมิลินทปญหา ลักษณะการใชสํานวน ภาษา บทสนทนา วิธีการคิดและการตอบปญหา และแนวคิดทางปรัชญาที่ปรากฏ ในมิลินทปญหา ๑๐๑ ๔๓๔ ประวัติพระพุทธศาสนาในประเทศไทย (Buddhism in Thailand) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาประวัติความเปนมา พัฒนาการของพระพุทธศาสนาในสมัยลานนา สมัย สุโขทัย สมัยกรุงศรีอยุธยา สมัยกรุงธนบุรีกรุงรัตนโกสินทร และอิทธิพล ของ พระพุทธศาสนาที่มีตอสังคมไทย

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๒๕ ๑๐๑ ๔๓๕ เนตติปกรณศึกษา (Nettipakarana Study) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาประวัติ โครงสรางและเนื้อหาสาระสําคัญของคัมภีรเนตติปกรณ วิเคราะห หลักการอธิบายธรรมโดยหาระ ๑๖ นัย ๕ สาสนปทัฏฐาน ที่ปรากฏในคัมภีร พระพุทธศาสนา การประยุกตใชหลักการอธิบายธรรม และแกปญหาการเขาใจธรรมตามแนวเนตติปกรณ ๑๐๑ ๔๓๖ พุทธศิลปะสมัยอยุธยา Buddhist art in the Ayutthaya period ๓ (๑-๒-๖) ศึกษากําเนิดและพัฒนาการของพุทธศิลปะ พุทธศิลปะสมัยอยุธยา ดาน สถาปตยกรรม ปะติมากรรม ศิลปกรรม จิตรกรรมทั้งในสมัยอยุธยาตอนตน ตอนกลาง และตอนปลาย ๑๐๑ ๔๓๗ ประวัติศาสตรพระพุทธศาสนาสมัยอยุธยา History of Buddhism in Ayutthaya period ๓ (๑-๒-๖) ศึกษารองรอยของพระพุทธศาสนาที่เกิดมาพรอมกับการกอตั้งอาณาจักรอยุธยา ประวัติการศึกษาพระไตรปฎกและการสืบทอดพระพุทธศาสนาของอาณาจักรอยุธยา กับดินแดนอื่น ๆ รวมถึงเอกลักษณเฉพาะของพระพุทธศาสนาในสมัยอยุธยา ๑๐๑ ๓๙๒ พุทธศิลปทองถิ่นศึกษา Buddhist Art Study ๓ (๑-๒-๖) ศึกษาประวัติความเปนมา ความหมาย ความเชื่อ คุณคา การสงเสริม การอนุรักษ ดานพุทธศิลปและอิทธิพลของพุทธศิลปที่มีตอวิถีชีวิต วัฒนธรรม ประเพณี และ สังคมทองถิ่นในภาคกลางและภาคตะวันออก ๔) หมวดวิชาเลือกเสรี ๖ หนวยกิต นิสิตหลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา คณะพุทธศาสตร ตองเลือกศึกษารายวิชาตาง ๆ ที่เปดสอน ในมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เปนวิชาเลือกเสรีจํานวนไมนอยกวา ๖ หนวยกิต โดยความเห็นชอบ ของ อาจารยที่ปรึกษา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๒๖ ภาคผนวก ข ตารางเปรียบเทียบหลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา ตารางเปรียบเทียบหลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๐ กับ หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕ ---------------------------------------- ชื่อหลักสูตรและชื่อปริญญา หมายเหตุ หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๐ หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕ รหัสและชื่อหลักสูตร รหัสหลักสูตร : ๒๕๕๐๑๘๕๑๑๐๔๐๐๒๗ รหัสและชื่อหลักสูตร รหัสหลักสูตร : xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๒๗ ภาษาไทย : พุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา ภาษาอังกฤษ : Bachelor of Arts Program in Buddhist Studies ภาษาไทย : พุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชา พระพุทธศาสนา ภาษาอังกฤษ : Bachelor of Arts Program in Buddhist Studies ชื่อปริญญาและสาขาวิชา ชื่อเต็ม (ไทย) : พุทธศาสตรบัณฑิต (พระพุทธศาสนา) ชื่อยอ (ไทย) : พธ.บ. (พระพุทธศาสนา) ชื่อเต็ม (อังกฤษ) : Bachelor of Arts (Buddhist Studies) ชื่อยอ (อังกฤษ) : B.A. (Buddhist Studies) ชื่อปริญญาและสาขาวิชา ชื่อเต็ม (ไทย) : พุทธศาสตรบัณฑิต (พระพุทธศาสนา) ชื่อยอ (ไทย) : พธ.บ. (พระพุทธศาสนา) ชื่อเต็ม (อังกฤษ) : Bachelor of Arts (Buddhist Studies) ชื่อยอ (อังกฤษ) : B.A. (Buddhist Studies) ๑. ปรัชญา ความสําคัญ และวัตถุประสงคของหลักสูตร ๑. ปรัชญา ความสําคัญ และวัตถุประสงคของ หลักสูตร การพัฒนาปรับปรุงหลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา ไดมีการกําหนดปรัชญา ของหลักสูตร เพื่อเปนกรอบและแนวทางในการผลิต บัณฑิตตามพันธกิจ โดยมุงเนนความรูความเชี่ยวชาญ ในศาสตร คุณธรรม จริยธรรม ทักษะการใชชีวิตและ ทักษะการปฏิบัติงาน และตระหนักถึงประโยชนตอ สาธารณะ โดยไดกําหนดปรัชญา ความสําคัญของ หลักสูตร ในการผลิตบัณฑิต ตลอดจนวัตถุประสงคไว อยางชัดเจน มีรายละเอียดตอไปนี้ ๑.๑. ปรัชญาของหลักสูตร ภ าค วิช าพ ระพุ ท ธศ าส น า ค ณ ะพุ ท ธศ าส ต ร มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย มีความมุงมั่น ที่เสริมสรางความเปนมนุษยที่สมบูรณ ใหมีความรอบรู อยางกวางขวาง เขาใจ และเห็นคุณคาของตนเอง ผูอื่น สังคม ศิลปวัฒนธรรม และธรรมชาติ ใสใจตอความ เปลี่ยนแปลงของสรรพสิ่ง พัฒนาตนเองอยางตอเนื่อง ดําเนินชีวิตอยางมีคุณธรรม พรอมใหความชวยเหลือเพื่อน มนุษย และเปนพลเมืองที่มีคุณคาของสังคมไทยและสังคม โลก เพื่อผลิตบัณฑิตใหมีความรูความเขาใจ และมี ความสามารถดานพระพุทธศาสนาทั้งดานวิชาการและ ภาคปฏิบัติ มีหลักวิชาการที่นิสิตสามารถศึกษาคนควาหา ความรูดานอื่น ๆ ตามหลักการศึกษาสมัยใหมอยางมี ประสิทธิภาพ และสามารถประยุกตใชหลักธรรมทาง พระพุทธศาสนาในการแกปญหาชีวิตและพัฒนาสังคม ประเทศชาติไดเปน อยางดีและมีประสิทธิภาพ ๑.๑. ปรัชญาของหลักสูตร จัดการศึกษาพระพุทธศาสนาบูรณาการ กับศาสตร สมัยใหมผลิตบัณฑิตใหมีความรูดีมีศีลธรรม นําสังคม สูสันติสุข

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๒๘ ๑.๒ ความสําคัญของหลักสูตร มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เปน มหาวิทยาลัยในกํากับของรัฐ ที่พระบาทสมเด็จพระ ปรมินทร มหาจุฬาลงกรณพระจุลจอมเกลาเจาอยูหัว รัชกาลที่ ๕ ไดทรงสถาปนาขึ้นเพื่อเปนสถานศึกษา พระไตรปฎกและวิชาชั้นสูง สําหรับพระภิกษุสามเณรและ คฤหัสถทั่วไป มหาวิทยาลัย มีปณิธานอันมั่งคงในการที่จะ เปนศูนยรวมแหงวิทยาการดานตาง ๆ ที่มีคุณคาตอมวล มนุษยมุงมั่นในการทําหนาที่ใหการศึกษา คนควา วิจัย แสวงหาความรูเกี่ยวกับวิชาการทางพระพุทธศาสนาและ สามารถเลาเรียนวิชาการทางดานการประยุกตใชกับ ศาสตรสาขาตางๆ ตอบสนองความตองการของสังคม อัน จะเปนประโยชนตอการพัฒนาวิชาการของมหาวิทยาลัย และพระพุทธศาสนา เพื่อนําไปสูความเปนเลิศทาง วิชาการและความเปนสากล อีกทั้งจะทําหนาที่เปนแหลง ใหบริการความรูเกี่ยวกับกับวิชาการทางพระพุทธศาสนา ทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติอันจะกอใหเกิดการพัฒนา มวลมนุษย สังคม และสิ่งแวดลอมอยางยั่งยืน ๑.๒ ความสําคัญของหลักสูตร หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต เปนหลักสูตรจัด การศึกษาเพื่อสนองพระราชปณิธานพระบาทสมเด็จ พระปรมินทรมหาจุฬาลงกรณพระจุลจอมเกลาเจาอยูหัว รัชกาลที่ ๕ คือ มุงเนนการจัดการศึกษาพระไตรปฎก และวิชาชั้นสูง สําหรับพระภิกษุสามเณร และคฤหัสถ ใหมีความรู คุณธรรมและทักษะในการบูรณาการ พระพุทธศาสนาเพื่อพัฒนาชีวิต สังคม ควบคูกับการ เสริมสรางคุณธรรมจริยธรรม ซึ่งจะสงผลตอการพัฒนา ทรัพยากรมนุษย สงเสริมพระพุทธศาสนาและบริการ วิชาการแกสังคม ทะนุบํารุงศิลปะและวัฒนธรรม สอดคลองกับอัตลักษณของสังคมไทย ปองกันและ แกปญหาความขัดแยงในสังคม สรางสังคมสุจริต สงเสริมทักษะชีวิตแบบสัมมาชีพ สรางเกาะคุมกันทาง สังคม เพื่อใหสามารถอยูรวมกันอยางสันติสุข ๑.๓ วัตถุประสงคของหลักสูตร ๑.๓.๑ เพื่อผลิตบัณ ฑิตใหมีความรอบรูและ เชี่ยวชาญในพระพุทธศาสนา สามารถวิเคราะห วิพากษ และวิจัยวิชาการดานพระพระพุทธศาสนาไดอยาง แตกฉาน ๑.๓.๒ เพื่อผลิตบัณฑิตใหมีคุณธรรมและจริยธรรม เปนผูนําสังคมไทยและสังคมโลก ดานจิตใจและปญญา ๑.๓.๓ เพื่อผลิตบัณฑิตใหสามารถนําพุทธธรรมไป ประยุกตใชในการเผยแผพระพุทธศาสนาและพัฒนาชีวิต ในระดับชาติและนานาชาติ ๑.๓ วัตถุประสงคของหลักสูตร ๑.๓.๑ เพื่อผลิตบัณฑิตใหมีความรอบรูความ เชี่ยวชาญวิชาการทางพระพุทธศาสนาและศาสตร สมัยใหม สามารถวิเคราะห วิพากษและคนควาวิจัยได อยางแตกฉาน ๑.๓.๒ เพื่อผลิตบัณฑิตใหมีคุณธรรมและ จริยธรรม มีจิตสํานึกรับผิดชอบตอสังคมไทยและสังคม โลก ดานจิตใจและปญญา ๑.๓.๓ เพื่อผลิตบัณฑิตใหสามารถนําหลักพุทธ ธรรมไปประยุกตใชในการบริการวิชาการ ทะนุบํารุง ศิลปะและวัฒนธรรม รวมทั้งเสริมสรางศักยภาพในการ เผยแผพระพุทธศาสนาระดับชาติและนานาชาติอยางมี ประสิทธิภาพ

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๒๙ ตารางเปรียบเทียบโครงสรางหลักสูตรสาขาวิชาพระพุทธศาสนา หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๐ กับ หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕ หลักสูตรปรับปรุง ป ๒๕๖๐ หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕ หมาย เหตุ ๑. หมวดวิชาศึกษาทั่วไป ๓๐ หนวยกิต ๑.๑ วิชาบังคับ ๑๘ หนวยกิต ๑.๒ วิชาเลือก ๑๒ หนวยกิต ๒. หมวดวิชาเฉพาะ ๑๐๔ หนวยกิต ๒.๑ วิชากลุมพระพุทธศาสนา ๓๐ หนวยกิต ๒.๒ วิชาแกนพระพุทธศาสนา ๓๓ หนวยกิต ๒.๓ วิชาเฉพาะดานพระพุทธศาสนา ๓๒ หนวยกิต ๒.๔ วิชาเลือกเฉพาะสาขาพระพุทธศาสนา ๙ หนวยกิต ๓. หมวดวิชาเลือกเสรี ๖ หนวยกิต รวม ๑๔๐ หนวยกิต ๑. หมวดวิชาศึกษาทั่วไป ๓๐ หนวยกิต ๑.๑ วิชาบังคับ ๑๘ หนวยกิต ๑.๒ วิชาเลือก ๑๒ หนวยกิต ๒. หมวดวิชาเฉพาะ ๑๐๕ หนวยกิต ๒.๑ รายวิชากลุมพระพุทธศาสนา ๓๐ หนวยกิต ๒.๒ วิชาแกนพระพุทธศาสนา ๓๓ หนวยกิต ๒.๓ วิชาเฉพาะดานพระพุทธศาสนา ๓๐ หนวยกิต ๒.๔ วิชาเลือกเฉพาะสาขาพระพุทธศาสนา ๑๒ หนวยกิต ๓. หมวดวิชาเลือกเสรี ๖ หนวยกิต รวม ๑๔๑ หนวยกิต ตารางเปรียบเทียบหมวดวิชาศึกษาทั่วไป หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๐ หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕ หมายเหตุ หมวดวิชาศึกษาทั่วไป จํานวน ๓๐ หนวยกิต หมวดวิชาศึกษาทั่วไป จํานวน ๓๐ หนวยกิต วิชาบังคับ ๑๘ หนวยกิต วิชาบังคับ ๑๘ หนวยกิต ๐๐๐ ๑๐๑ มนุษยกับสังคม (Man and Society) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาความหมายและความเปนมา เกี่ ย วกั บ ม นุ ษ ย กั บ สั งค ม ต าม ห ลั ก ก ารท าง มนุษยศาสตรและสังคมศาสตร พฤติกรรมมนุษยกับ การพัฒนาตน การปฏิสัมพันธระหวางมนุษยกับ สังคม สถาบันสังคม ประชาสังคม กระบวนการทาง สังคมและวัฒนธรรม การวิเคราะหปญหาสังคมไทย ในปจจุบัน ๐๐๐ ๑๐๑ มนุษยกับสังคม ๓(๓-๐-๖) (Man and Society) ศึกษาความหมายและความเปนมาเกี่ยวกับมนุษย กับสังคม ตามหลักการทางมนุษยศาสตรและ สังคมศาสตร พฤติกรรมมนุษยกับการพัฒนาตน การ ปฏิสัมพันธระหวางมนุษยกับสังคม สถาบันสังคม ประชา สังคม กระบวนการทางสังคมและวัฒนธรรม การวิเคราะหปญหาสังคมและแนวทางการแกไขปญหา สังคมแบบ สันติวิธี ความเปนพลเมือง และการสื่อสาร ทางสังคมยุค New Normal -เพิ่มเติมหนวยกิต - ปรับแกไข คําอธิบายรายวิชา ๐๐๐ ๑๐๒ กฎหมายทั่วไป (General Law) ๒(๒-๐-๔) ศึ กษ าค วาม รูเบื้ องต น เกี่ ยวกั บ กฎหมายทั่วไป ที่มาของระบบกฎหมาย ลักษณะ ทั่วไปและประเภทของกฎหมาย กฎหมายมหาชน กฎหมายเอกชนที่เกี่ยวกับพระสงฆกฎหมายที่ ๐๐๐ ๑๐๒ กฎหมายทั่วไป ๓(๓-๐-๖) (General Law) ศึกษาวิวัฒนาการของกฎหมาย ความหมายและ ลักษณะของกฎหมาย ที่มาของกฎหมาย ประเภทของ กฎหมาย การใชกฎหมาย การยกเลิกกฎหมาย กฎหมายเกี่ยวกับบุคคล ครอบครัว มรดก พินัยกรรม -เพิ่มเติมหนวยกิต -ปรับแกไข คําอธิบายรายวิชา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๓๐ พระสงฆควรรูเปนการเฉพาะ และกฎหมายศาสนา อื่น สัญญาประเภทตาง ๆ ที่สําคัญความรูพื้นฐานเกี่ยวกับ กฎหมายอาญา ความรับผิดในทางอาญา เหตุยกเวน ความผิดและ เหตุยกเวนโทษ เหตุลดโทษ ผูมีสวน เกี่ยวของในการกระทําความผิด กระบวนการยุติธรรม ของไทย ๐๐๐ ๑๐๗ เทคนิคการศึกษาระดับอุดมศึกษา (Technique of Higher Learning) (๒)(๒-๐-๔) ศึกษาเทคนิคการศึกษาระดับอุดมศึกษา เนน การเรียนรูดวยตนเอง การใชหองสมุด การสืบคน ขอมูลทางอินเตอรเน็ต วิธีแสวงหาความรู ทักษะการ เรียนรูในศตวรรษที่ ๒๑ การเขียนรายงานและภาค นิพนธ ๐๐๐ ๑๑๑ ทักษะการใชภาษาเพื่อการเรียนรู ๓(๓-๐-๖) (Language Skills for Learning) ความรูเกี่ยวกับภาษาและทักษะภาษาที่จําเปนตอ การสื่อสาร หลักการใชภาษาเพื่อ การเรียนรูและ สืบคนขอมูล การสืบคนขอมูลทองถิ่น และขอมูล สารสนเทศจากสื่อทุก ประเภท การใชหองสมุด วิธีการ แสวงหาความรู การสรางนวัตกรรมการเรียนรู และ การ พัฒนาองคความรูใหม โดยใชกระบวนการทักษะ สัมพันธทางภาษาในการสรุปความ ตีความ วิเคราะห วิจารณและสังเคราะห นําเสนอเปนลายลักษณอักษร วาจา และสื่อประสม รวมรายวิชา เทคนิค การศึกษา ระดับอุดมศึกษา และ ภาษากับ การ สื่อสาร -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อ รายวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๐๔ ภาษาอังกฤษเพื่อการสื่อสาร ๓(๓-๐-๖) (English for Communications) ฝกทักษะการใชภาษาอังกฤษในดานการฟง และ การพูด การอานและการเขียนเพื่อ การสื่อสาร ใน ชีวิตประจําวัน การทักทาย การแนะนําตัว การ แสดงออกทางความรูสึกและ ความคิดเห็น การ แสดงบทบาทสมมติ ศึกษาโครงสรางและการใช ไวยากรณ เพื่อการสื่อสาร ภาษาอังกฤษอยาง มี ประสิทธิภาพ -รวมรายวิชา ภาษาอังกฤษ เบื้องตน และ ภาษาอังกฤษ ชั้นสูง -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อ รายวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๐๓ คอมพิวเตอรและเทคโนโลยีดิจิทัล ๓(๓-๐-๖) (Computer and Digital Technology) ศึ ก ษ าค อ ม พิ วเต อ รแ ล ะเท ค โน โล ยี ดิ จิ ทั ล องคประกอบระบบคอมพิวเตอร แพลตฟอรม คอมพิวเตอรความปลอดภัย กฎหมาย จริยธรรม ใน สังคมดิจิทัล และความรูเกี่ยวกับเทคโนโลยีดิจิทัล ใน อนาคต ฝกทักษะการ ใชอินเทอรเน็ต สื่อ การ สื่อสารยุคดิจิทัล เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อการจัดทํา เอกสาร ตําราคํานวณ และการนําเสนอขอมูลได ๐๐๐ ๑๐๘ ปรัชญาเบื้องตน (Introduction to Philosophy) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาความหมายและขอบเขตของปรัชญา ๐๐๐ ๒๐๕ ปรัชญาเบื้องตน ๓(๓-๐-๖) (Introduction to Philosophy) ศึ ก ษ าค วาม ห ม าย ข อ บ เข ต ข อ งป รั ช ญ า -เปลี่ยนรหัสวิชา -แกไขคําอธิบาย รายวิชา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๓๑ ค วาม สั ม พั น ธระห วางป รัชญ า ศ าส น าแ ล ะ วิทยาศาสตร สาขาปรัชญา และสาระสําคัญของ ปรัชญ าสาขาตาง ๆ พัฒ นาการของปรัชญ า ตะวันออกและปรัชญาตะวันตก ความสัมพันธระหวางปรัชญา สาขาปรัชญา สาระ สําคัญของปรัชญาสาขาตาง ๆ พัฒนาการของปรัชญา ตะวันออกและปรัชญาตะวันตก หลักการและวิธีให เหตุผลทางปรัชญา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๑๐ ตรรกศาสตรเบื้องตน ๒(๒-๐-๔) (Introduction to Logic) ศึกษานิมิต คําที่เปน ปฏิปกษตอกัน วิภาค การนิยามความหมาย ญัตติ ประพจนใน แบบ ตาง ๆ การแบงญัตติ ความเปน ปฏิปกษแหงญัตติ ญัตติผสม การใหเหตุผล ปรัตถานุ มานและปฤจฉาวาทีแบบตาง ๆ ศึกษาหลักการและ วิธีการใหเหตุผลจากบทสนทนาของ พระพุทธเจา ในอนัตตลักขณสูตรหรือในสูตรอื่น ๆบทสนทนาใน คัมภีรกถาวัตถุ ญาณวิทยา ของนิกายสรวาสติวาท วิภาษวาทีของนาคารชุน เปรียบเทียบความเหมือน และความตาง ระหวางตรรกศาสตรตะวันตก กับ ตรรกศาสตรตะวันออก โดยเฉพาะหลักการเชิงตรรก ในคัมภีร ๐๐๐ ๑๑๓ ตรรกศาสตรเบื้องตน ๓(๓-๐-๖) (Introduction to Logic) ศึกษานิมิต คําที่เปนปฏิปกษตอกัน วิภาคการนิยาม ความหมาย ญัตติประพจนในแบบตาง ๆ การแบง ญัตติ ความเปนปฏิปกษแหงญัตติ ญัตติผสม การให เหตุผล ปรัตถานุมานและปฤจฉาวาที แบบตาง ๆ ศึกษาหลักการและวิธีการใหเหตุผลจากบทสนทนา ของ พระพุทธเจาในอนัตตลักขณสูตรหรือในสูตรอื่น ๆ บทสนทนาในคัมภีรกถาวัตถุ ญาณวิทยา ของนิกายสร วาสติวาท วิภาษวาทีของนาคารชุน เปรียบเทียบความ เหมือนและความตาง ระหวางตรรกศาสตรตะวันตก กับตรรกศาสตรตะวันออก โดยเฉพาะหลักการเชิง ตรรกในคัมภีร -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต -ยายเปนวิชาเลือก ๐๐๐ ๑๐๙ ศาสนาทั่วไป (General Religions) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาความหมาย ลักษณะ ความสําคัญ คุณคา ของศาสนา ประวัติ พัฒนาการ หลักในการศึกษา ศาสนา หลักคําสอน พิธีกรรมและจุดมุงหมายของ ศาสนาตาง ๆ วิเคราะหลักษณะที่เปนสากลรวมกัน และตางกันของศาสนาปจจุบัน อิทธิพลของศาสนา ตอสังคมโลก วิธีการเผยแผศาสนา ความรวมมือ ระหวางศาสนา และทาทีของศาสนาตาง ๆ ใน ประเทศไทย ๐๐๐ ๒๓๓ ศาสนาทั่วไป ๓(๓-๐-๖) (General Religions) ศึกษาความหมาย ลักษณะ ความสําคัญ คุณคาของ ศาสนา ประวัติ พัฒนาการ หลักในการศึกษาศาสนา หลักคําสอน พิธีกรรมและจุดมุงหมาย ของศาสนา ตาง ๆ วิเคราะหลักษณะที่เปนสากลรวมกันและ ตางกันของศาสนาปจจุบัน อิทธิพลของศาสนาตอ สังคมโลก วิธีการเผยแผศาสนา ความรวมมือระหวาง ศาสนา และทาทีของศาสนาตาง ๆ ในประเทศไทย ลักษณะที่เปนสากลรวมกันและตางกันของศาสนา ปจจุบัน อิทธิพลของศาสนาตอสังคมโลก วิธีการ เผย แผศาสนา ความรวมมือระหวางศาสนา และทาที ของศาสนาตาง ๆ ในประเทศ ไทย -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต -ยายเปนวิชาเลือก ๐๐๐ ๑๑๕ ภาษาศาสตรเบื้องตน ๒(๒-๐-๔) (Introduction to Linguistics) ศึกษาความหมายของภาษาและภาษาศาสตร สาขาของวิชาภาษาศาสตร ลักษณะ ทั่วไปของภาษา ความรูทั่วไปเกี่ยวกับสัทศาสตร (Phonetics) สร ศาสตร (Phonemics) อักษรสากล อักษรไทย และ หลักวิเคราะหภาษาไทยตามแนวภาษาศาสตร ๐๐๐ ๑๑๐ ภาษาศาสตรเบื้องตน ๓(๓-๐-๖) (Introduction to Linguistics) ศึกษาความเปนมา ความหมาย ความสําคัญ แนวคิดและทฤษฎีทางวิชาภาษาศาสตร ลักษณะทั่วไป ของภาษา สาขาวิชาภาษาศาสตร ศึกษาและวิเคราะห ภาษา ตามแนวภาษาศาสตร -เปลี่ยนรหัสวิชา -แกไขคําอธิบาย รายวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต -ยายเปนวิชาเลือก ๐๐๐ ๑๓๙ คณิตศาสตรเบื้องตน ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๒๐๖ คณิตศาสตรและสถิติเพื่อการวิจัย

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๓๒ (Basic Mathematics) ศึกษาหลักพื้นฐานทางคณิตศาสตร ขอความ ประโยคเปด ประพจน ตัวบงชี้ปริมาณ คาความจริง ตัวเชื่อมขอความ และนิเสธ การหาคาความจริง การ สมมูลกัน การใหเหตุผล เซต ความหมายเซต ประเภทเซต เซตยอย การเทากันของเซต การ ดําเนินการของเซต พีชคณิตของเซต และการ ประยุกตเซต จํานวนจริง ระบบจํานวนจริง คุณสมบัติของจํานวนจริง สมการ อสมการ คา สัมบูรณ ความสัมพันธ ฟงกชั่น ฟงชั่น เชิงซอน แม ตริกซ การดําเนินการแมตริกซ การเทากัน การบวก การคูณ ดีเทอรมิเนนทอินเวอรส แมตริกซ ๓(๓-๐-๖) (Mathematics and Statistics for Research) ศึกษาพื้นฐานทางคณิตศาสตร ตัวบงชี้ เชิง ปริมาณ เซต การใหเหตุผล ระบบและ คุณสมบัติของ จํานวนจริง สมการและอสมการ ความสัมพันธ ฟงกชั่น เมทริกซ หลักพื้นฐาน ทางสถิติ การรวบรวม ขอมูล การแจกแจงความถี่ และการหาคาแนวโนม เขาสูสวนกลาง สถิติแบบบรรยาย สถิติทดสอบ การ ทดสอบสมมติฐาน รูปแบบการวิจัย การออกแบบการ วิจัย ขั้นตอนการวิจัย การวิเคราะหขอมูล ดวย โปรแกรมสําเร็จรูป การเขียนโครงรางการวิจัย และ การเขียนรายงานผลการวิจัย รวมรายวิชา คณิตศาสตร เบื้องตน และสถิติ เบื้องตน และการ วิจัย -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อ รายวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๓๘ สถิติเบื้องตนและการวิจัย ๒(๒-๐-๔) (Basic Statistics and Research) ศึกษาหลักพื้นฐานทางสถิติ การจัดเก็บขอมูล การ รวบรวมขอมูล การแจกแจง ความถี่ การหาคา แนวโนมเขาสูสวนกลาง การกระจายปกติ และความ เบ สวนเบี่ยงเบน ความแปรปรวน ความนาจะเปน คาสถิติ Z T และ F ประชากรและการสุมตัวอยาง การทดสอบสมมุติฐาน การวิจัยลักษณะและประเภท การวิจัย ขั้นตอนการวิจัย รูปแบบ การวิจัย การ เขียนโครงรางการวิจัยและการเขียนรายงาน ผลการวิจัย วิชาเลือก ๑๒ หนวยกิต วิชาเลือก ๑๒ หนวยกิต ๐๐๐ ๑๐๓ การเมืองกับการปกครองของไทย (Thai Politics and Government) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาความรูทั่วไปเกี่ยวกับการเมืองและ การปกครอง พัฒนาการการเมืองการปกครองของ ไทย สถาบันทางการเมือง และการปกครองของไทย กระบวนการทางการเมืองของไทย การจัดระเบียบ การปกครองของไทย และพระพุทธศาสนากับ การเมืองการปกครองของไทย ๐๐๐ ๑๐๗ ความรูเบื้องตนเกี่ยวกับการเมืองการ ปกครอง ๓(๓-๐-๖) (Introduction to Politics and Government) ศึกษาความรูทั่วไปเกี่ยวกับการเมืองและการ ปกครอง พัฒนาการการเมืองการ ปกครอง สถาบัน ทางการเมือง กระบวนการทางการเมืองและการ ปกครอง การจัดระเบียบ การปกครอง ปญหาและ อุปสรรคทางการเมือง และแนวคิดพระพุทธศาสนากับ การเมือง การปกครอง -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อ รายวิชา - เพิ่มเติมหนวยกิต - ปรับแกไข คําอธิบายรายวิชา ๐๐๐ ๑๐๔ เศรษฐศาสตรในชีวิตประจําวัน (Economics in Daily Life) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาหลักการเบื้องตนทางเศรษฐศาสตร ๐๐๐ ๑๐๘ เศรษฐศาสตรเบื้องตน ๓(๓-๐-๖) (Introduction to Economics) ศึกษาความรูเบื้องตนเกี่ยวกับเศรษฐศาสตร ระบบ เปลี่ยนรหัสวิชา -ปรับเปลี่ยนชื่อ รายวิชา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๓๓ ปรากฏการณ ทางเศรษ ฐกิจที่เกิดขึ้นในชีวิต ประจําวันรูปแบบตาง ๆ ของระบบเศรษฐกิจ การ ทํางานของกลไกราคาในตลาด บทบาทของภาครัฐ และภาคเอกชนในระบบเศรษฐกิจ เงินตราและ สถาบันการเงิน เนนการวิเคราะหสถานการณ ปจจุบันในเรื่องที่เกี่ยวของเปนขอมูลประกอบ การศึกษาและศึกษาเศรษฐศาสตรตามแนวพุทธ เศรษฐกิจ อุปสงค อุปทาน การกําหนดราคา ดุลย ภาพ พฤติกรรมผูบริโภค ทฤษฎีการผลิต ตลาด ใน ระบบเศรษฐกิจ รายไดประชาชาติ การเงิน วัฏจักร เศรษฐกิจ ดุลการคาและดุลการช าระเงิน การพัฒนา เศรษฐกิจ ปรากฏการณทางเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นในสังคม ปจจุบัน และเทคโนโลยีในรูปแบบ ตาง ๆ ของระบบ เศรษฐกิจ บทบาทของภาครัฐและภาคเอกชนในระบบ เศรษฐกิจ โครงสรางเศรษฐกิจ ปญหาเศรษฐกิจของ ป ระ เท ศ ไท ย แ ล ะแ น วท างแ ก ไข แ ล ะศึ ก ษ า เศรษฐศาสตรตามแนวพุทธ – เพิ่มเติมหนวยกิต - ปรับแกไข คําอธิบายรายวิชา ๐๐๐ ๑๐๕ มนุษยกับสิ่งแวดลอม (Man and Environment) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาสภาพแวดลอมที่เกี่ยวกับมนุษย แนวคิดการบริหารจัดการสิ่งแวดลอม การจัดการ สิ่งแวดลอมใหเกิดประโยชน การแกปญหาที่เกิด ขึ้นกับสิ่งแวดลอม หลักคําสอนทางพระพุทธศาสนา ที่เกี่ยวกับสิ่งแวดลอม และบทบาทของพระสงฆ ตอการอนุรักษทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดลอม ในประเทศไทย ๐๐๐ ๑๑๔ มนุษยกับสิ่งแวดลอม ๓(๓-๐-๖) (Man and Environment) ศึกษาสภาพแวดลอมที่เกี่ยวกับมนุษย แนวคิดการ บริหารจัดการสิ่งแวดลอม การจัดการสิ่งแวดลอมให เกิดประโยชน การแกปญหาที่เกิดขึ้นกับสิ่งแวดลอม หลักคําสอนทางพระพุทธศาสนา ที่เกี่ยวกับ สิ่งแวดลอม และ บทบาทของพระสงฆ ตอการ อนุรักษทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดลอม ใน ประเทศไทย -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๐๖ เหตุการณโลกปจจุบัน (Current World Affairs) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาเหตุการณสําคัญที่เกิดขึ้นในโลกทั้ง มิติทางดานเศรษฐกิจ สังคมและการเมือง ความ รวมมือและความขัดแยงที่เกิดขึ้นในสังคมโลก ประเทศไทยกับเหตุการณสําคัญของโลก ความ รวมมือของชาวพุทธในเวทีโลก บทบาทของ พระพุทธศาสนากับการแกไขปญหาความขัดแยงใน โลกปจจุบัน ๐๐๐ ๑๑๕ เหตุการณโลกปจจุบัน ๓(๓-๐-๖) (Current World Affairs) ศึกษาเหตุการณสําคัญที่เกิดขึ้นในโลก ทั้งมิติ ทางดานเศรษฐกิจ สังคมและ การเมือง ความรวมมือ และความขัดแยงที่เกิดขึ้นในสังคมโลก ประเทศไทยกับ เหตุการณสําคัญของโลก ความรวมมือของชาวพุทธใน เวทีโลก บทบาทของพระพุทธศาสนากับความขัดแยง ในโลกปจจุบัน แกไขปญหาความขัดแยงในโลกปจจุบัน ศึกษาเหตุการณสําคัญที่เกิดขึ้นในโลก ทั้งมิติทางดาน เศรษฐกิจ สังคมและ การเมือง ความรวมมือและความ ขัดแยงที่เกิดขึ้นในสังคมโลก ประเทศไทยกับ เหตุการณสําคัญของโลก ความรวมมือของชาวพุทธใน เวทีโลก บทบาทของพระพุทธศาสนากับการ แกไข ปญหาความขัดแยงในโลกปจจุบัน -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๑๖ ภาษาอังกฤษเบื้องตน (Basic English) ๒(๒-๐-๔) ศึ ก ษ า ก ฎ เก ณ ฑ แ ล ะ ก า ร ใ ช ภาษาอังกฤษเกี่ยวกับการใชคํานําหนานาม (Article) การใชกาล (Tense) การสรางประโยค (Sentence) ก า ร ใช บุ ร พ บ ท (Preposition) สั น ธ า น -รวมเปนรายวิชา ภาษาอังกฤษเพื่อ การสื่อสาร -ยายเปนวิชา บังคับ

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๓๔ (Conjunction) ฝกทักษะเบื้องตนในการฟง พูด อานและเขียนในลักษณะที่สัมพันธกัน เนนดานการ อานและความเขาใจภาษาอังกฤษ ซึ่งมีรูปประโยค และคําศัพทตาง ๆ ๐๐๐ ๑๑๗ ภาษาอังกฤษชั้นสูง (Advanced English) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาโครงสรางประโยคตามหลัก ไวยากรณและฝกทักษะการฟง พูด อาน และเขียน เนนการอาน การเขียนและความเขาใจขอความ ภาษาอังกฤษ ซึ่งมีคําศัพทและโครงสรางประโยค สัมพันธกับเอกสารที่ใชศึกษา -รวมเปนรายวิชา ภาษาอังกฤษเพื่อ การสื่อสาร -ยายเปนวิชาบังคับ ๐๐๐ ๑๑๘ ภาษาสันสกฤตเบื้องตน (Basic Sanskrit ) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาโครงสรางของภาษาสันสกฤต อักษร เครื่องหมาย ระบบเสียง การเปลี่ยนแปลง อักษ รและเสียง การเขียน การอานคําศัพ ท สวนประกอบของนามศัพท การแจกรูปนามศัพทสระ การันต สระสนธิ บุรุษสรรพนาม นิยมสรรพนาม ปฤจฉาสรรพนาม สัมพันธสรรพนาม กริยาศัพท สวนประกอบของกริยาอาขยาต การประกอบรูปเปน อาขยาตกรรตุวาจกจากธาตุ การแจกรูปกริยา แปล และแตงประโยคสันสกฤตที่เหมาะสมกับไวยากรณที่ ไดศึกษา ๐๐๐ ๑๑๖ ภาษาสันสกฤตเบื้องตน ๓(๓-๐-๖) (Basic Sanskrit) ศึกษาโครงสรางของภาษาสันสกฤต อักษร เครื่องหมาย ระบบเสียง การเปลี่ยนแปลงอักษรและ เสียง การเขียน การอานค าศัพท สวนประกอบของ นามศัพท การแจกรูปนามศัพทสระการันต สระสนธิ บุรุษสรรพนาม นิยมสรรพนาม ปฤจฉาสรรพนาม สัมพันธสรรพนาม กริยาศัพท สวนประกอบของกริยา อาขยาต การประกอบรูป เปนอาขยาตกรรตุวาจกจาก ธาตุ การแจกรูปกริยา แปลและแตงประโยคสันสกฤต ที่เหมาะสมกับไวยากรณที่ไดศึกษา -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๑๙ ภาษาสันสกฤตชั้นสูง (Advanced Sanskrit) ๒(๒-๐-๔) ศึกษานามศัพท การแจกรูปนามศัพท พยัญชนะ การันต พยัญชนะสนธิ สังขยาศัพท อัพยยศัพท กริยาศัพท การประกอบรูปเปนอาขยาตกรรตุวาจก จากธาตุ กริยาอาขยาตกรรมวาจก ภาววาจก ณิชัน ตกรรตุวาจก ณิชันตกรรมวาจก การสลับเปลี่ยน ประโยคกรรตุวาจกเปนกรรมวาจก ประโยคคําถาม ประโยคปฏิเสธ แปลและแตงประโยคสันสกฤตที่ เหมาะสมกับไวยากรณที่ไดศึกษา ๐๐๐ ๑๑๗ ภาษาสันสกฤตชั้นสูง ๓(๓-๐-๖) (Advanced Sanskrit) ศึกษานามศัพท การแจกรูปนามศัพท พยัญชนะ การันต พยัญชนะสนธิ สังขยาศัพท อัพยยศัพท กริยา ศัพท การประกอบรูปเปนอาขยาตกรรตุวาจก จากธาตุ กริยาอาขยาตกรรมวาจก ภาววาจก ณิ ชันตกรรตุวาจก ณิชันตกรรมวาจก การสลับเปลี่ยน ประโยคกรรตุวาจกเปนกรรมวาจก ประโยคคําถาม ประโยคปฏิเสธ แปลและ แตงประโยคสันสกฤตที่ เหมาะสมกับไวยากรณที่ไดศึกษา -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๒๐ ภาษาไทยเบื้องตน (Basic Thai) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาหนวยเสียงพยัญชนะ หนวยเสียงสระ หนวยเสียงวรรณยุกตหนวยคํา ระบบไวยากรณ ความหมายในภาษาไทย ฝกทักษะการฟง พูด อาน เขียนภาษาไทย ฟงคําสั่ง คําบรรยาย จดบันทึกเรื่อง ๐๐๐ ๑๑๘ ภาษาไทยเบื้องตน ๓(๓-๐-๖) (Basic Thai) ศึกษาหนวยเสียงพยัญชนะ หนวยเสียงสระ หนวย เสียงวรรณยุกต หนวยคํา ระบบไวยากรณความหมาย ในภาษาไทย ฝกทักษะการฟง พูด อาน เขียน ภาษาไทย ฟงคําสั่ง คําบรรยาย จดบันทึกเรื่อง ที่ฟง -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๓๕ ที่ฟง พูด ทักทาย ขอบคุณ ขอโทษ ขออนุญาต แนะนําตัวเอง แนะนําผูอื่น บอกชื่อสิ่งของที่ใชใน ชีวิตประจําวัน สนทนาไดทั้งคําที่แสดงความหมาย รูปธรรมและนามธรรม พูด ทักทาย ขอบคุณ ขอโทษ ขออนุญาต แนะนํา ตัวเอง แนะนําผูอื่น บอกชื่อสิ่งของที่ใชใน ชีวิตประจําวัน สนทนาไดทั้งคําที่แสดงความหมาย รูปธรรมและนามธรรม ๐๐๐ ๑๒๑ ภาษาไทยชั้นสูง (Advanced Thai) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาวิเคราะหหนวยเสียงพยัญชนะ หนวยเสียง สระ หนวยเสียงวรรณ ยุกต หนวยคํา ระบบ ไวยากรณ ความหมายในภาษาไทย ฝกทักษะการฟง ขาวจากวิทยุ โทรทัศนการพูดวาทศิลปการอาน หนังสือพิมพและตําราวิชาการ การเขียนบทความ และฝกแตงกาพยกลอน โคลง ฉันทในภาษาไทย ๐๐๐ ๑๑๙ ภาษาไทยชั้นสูง ๓(๓-๐-๖) (Advanced Thai) ศึกษาวิเคราะหหนวยเสียงพยัญชนะ หนวยเสียง สระ หนวยเสียงวรรณยุกต หนวยคํา ระบบไวยากรณ ความหมายในภาษาไทย ฝกทักษะการฟงขาวจากวิทยุ โทรทัศน การพูดวาทศิลป การอานหนังสือพิมพและ ตําราวิชาการ การเขียนบทความ และฝกแตงกาพย กลอน โคลง ฉันทในภาษาไทย -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๒๘ ภาษาจีนเบื้องตน (Basic Chinese) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาโครงสรางของภาษาจีนในเรื่องระบบเสียง ระบบคํา และระบบประโยค ฝกการอาน การเขียน ภาษาจีน และการฝกสนทนาโดยอาศัยขอมูลจาก สถานการณปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๐ ภาษาจีนเบื้องตน ๓(๓-๐-๖) (Basic Chinese) ศึกษาโครงสรางของภาษาจีนในเรื่องระบบเสียง ระบบคํา และระบบประโยค ฝกการอาน การเขียน ภาษาจีน และการฝกสนทนาโดยอาศัยขอมูลจาก สถานการณปจจุบัน -เปลี่ยนรหัสวิชา - เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๒๙ ภาษาจีนชั้นสูง (Advanced Chinese) ๒(๒-๐-๔) ฝกทักษะในการฟง พูด อาน และเขียน ภาษาจีน เนนการสนทนาโดยอาศัยขอมูลจาก สถานการณปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๑ ภาษาจีนชั้นสูง ๓(๓-๐-๖) (Advanced Chinese) ฝกทักษะในการฟง พูด อาน และเขียนภาษาจีน เนนการสนทนาโดยอาศัยขอมูลจากสถานการณ ปจจุบัน -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๓๐ ภาษาญี่ปุนเบื้องตน (Basic Japanese) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาโครงสรางของภาษาญี่ปุน ใน เรื่องระบบเสียง ระบบคํา และระบบประโยค ฝกการ อาน เขียนภาษาญี่ปุน และการสนทนาโดยอาศัย ขอมูลจากสถานการณปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๒ ภาษาญี่ปุนเบื้องตน ๓(๓-๐-๖) (Basic Japanese) ศึกษาโครงสรางของภาษาญี่ปุน ในเรื่องระบบเสียง ระบบคํา และระบบประโยค ฝกการอาน เขียน ภาษาญี่ปุน และการสนทนาโดยอาศัยขอมูลจาก สถานการณปจจุบัน -เปลี่ยนรหัสวิชา - เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๓๑ ภาษาญี่ปุนชั้นสูง (Advanced Japanese) ๒(๒-๐-๔) ฝกทักษะในการฟง พูด อาน และ เขียนภาษาญี่ปุน เนนการสนทนาโดยอาศัยขอมูล จากสถานการณปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๓ ภาษาญี่ปุนชั้นสูง ๓(๓-๐-๖) (Advanced Japanese) ฝกทักษะในการฟง พูด อาน และเขียนภาษาญี่ปุน เนนการสนทนาโดยอาศัยขอมูลจากสถานการณ ปจจุบัน -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๓๕ ภาษาฮินดีเบื้องตน (Basic Hindi) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาโครงสรางของภาษาฮินดีใน เรื่องระบบเสียง ระบบคํา และระบบประโยค ฝกการ ๐๐๐ ๒๒๔ ภาษาฮินดีเบื้องตน ๓(๓-๐-๖) (Basic Hindi) ศึกษาโครงสรางของภาษาฮินดี ในเรื่องระบบเสียง ระบบคํา และระบบประโยค ฝกการฟง อานเขียน -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๓๖ ฟง-อาน-เขียน-สนทนาภาษาฮินดีและระบบ ไวยากรณพื้นฐานที่นิยมใชในชีวิตประจําวัน สนทนาภาษาฮินดี และระบบไวยากรณพื้นฐานที่นิยม ใชในชีวิตประจําวัน ๐๐๐ ๑๓๖ ภาษาฮินดีชั้นสูง (Advanced Hindi) ๒(๒-๐-๔) ฝกทักษะในการฟง พูด อาน และเขียน ภาษาฮินดีเนนการสนทนา โดยอาศัยขอมูลจาก สถานการณปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๕ ภาษาฮินดีชั้นสูง ๓(๓-๐-๖) (Advanced Hindi) ฝกทักษะในการฟง พูด อาน และเขียนภาษาฮินดี เนนการสนทนา โดยอาศัยขอมูลจากสถานการณ ปจจุบัน -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๑๑ วัฒนธรรมไทย (Thai Culture) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาความหมายและเนื้อหาของ วัฒนธรรม พัฒนาการของวัฒนธรรมไทย ประเภท ของวัฒนธรรม พระพุทธศาสนากับวัฒนธรรม การ อนุรักษ การเผยแพรและสรางสรรควัฒนธรรมไทย วัฒ นธรรมไทยกับการพัฒ นา ผลกระทบของ วัฒนธรรมตางชาติตอวัฒนธรรมไทย ๐๐๐ ๒๒๖ วัฒนธรรมไทย ๓(๓-๐-๖) (Thai Culture) ศึกษาความหมายและเนื้อหาของวัฒนธรรม พัฒนาการของวัฒนธรรมไทย ประเภทของวัฒนธรรม พระพุทธศาสนากับวัฒนธรรม การอนุรักษ การ เผยแพรและสรางสรรควัฒนธรรมไทย วัฒนธรรมไทย กับการ พัฒนา ผลกระทบของวัฒนธรรมตางชาติตอ วัฒนธรรมไทย -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๑๒ มนุษยกับอารยธรรม (Man and Civilization) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาความเปนมาและพัฒนาการ ของมนุษย ตั้งแตสมัยกอนประวัติศาสตรจนถึงสมัย ปจจุบัน ความหมายของอารยธรรม บอเกิดและ พัฒนาการของอารยธรรมตะวันออกและตะวันตกใน ยุคตาง ๆ ความสัมพันธระหวางโครงสรางทางสังคม เศรษฐกิจและการเมืองของสังคมตะวันออกและ ตะวันตก ที่กอใหเกิดผลกระทบและความคิด สรางสรรคในรูปแบบตาง ๆ การแลกเปลี่ยนกัน ระหวาง อารยธรรมตะวันออกกับตะวันตก และ อิทธิพลของอารยธรรมทั้งสองที่มีตอสังคมและ วัฒนธรรมไทย ตั้งแตอดีตจนถึงปจจุบัน ๐๐๐ ๒๒๗ มนุษยกับอารยธรรม ๓(๓-๐-๖) (Man and Civilization) ศึกษาความเปนมาและพัฒนาการของมนุษย ตั้งแต สมัยกอนประวัติศาสตรจนถึงสมัยปจจุบัน ความหมาย ของอารยธรรม บอเกิดและพัฒนาการของอารยธรรม ตะวันออกและตะวันตกในยุคตาง ๆ ความสัมพันธ ระหวางโครงสรางทางสังคม เศรษฐกิจและการเมือง ของสังคมตะวันออกและตะวันตก ที่กอใหเกิด ผลกระทบและความคิดสรางสรรค ในรูปแบบตาง ๆ การแลกเปลี่ยนกันระหวาง อารยธรรม ตะวันออกกับตะวันตก และอิทธิพลของอารยธรรมทั้ง สองที่มีตอสังคมและวัฒนธรรมไทย ตั้งแตอดีตจนถึง ปจจุบัน -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๐๑ ชีวิตกับจิตวิทยา (Life and Psychology) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาพัฒนาการและองคประกอบของ ชีวิต ความสัมพันธของจิตวิทยากับการดํารงชีวิต วิเคราะหคุณสมบัติของจิตใจลักษณะตาง ๆ ผลของ สุขภาพจิตที่มีตอพฤติกรรมของมนุษยและการดํารง อยูรวมกันในสังคมและสิ่งแวดลอม ๐๐๐ ๑๐๙ จิตวิทยาเพื่อการพัฒนาตน ๓(๓-๐-๖) (Psychology for Self-Development) ประยุกตใชองคความรูทางจิตวิทยาและหลักธรรม ทางพระพุทธศาสนาที่เกี่ยวของ เพื่อใหผูเรียนเกิด ความเขาใจตนเองและผูอื่น สามารถวิเคราะหตนเอง และผูอื่น มีทักษะใน การสื่อสาร สรางสัมพันธภาพ และทํางานเปนทีม -เปลี่ยนรหัสวิชา -ปรับเปลี่ยนชื่อ รายวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต -ปรับแกไข คําอธิบายรายวิชา ๐๐๐ ๒๔๑ วิทยาศาสตรกายภาพและประยุกต วิทยา(Physical Science and Technology) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาหลักพื้นฐานทางวิทยาศาสตร ๐๐๐ ๑๑๒ วิทยาศาสตรและเทคโนโลยีสมัยใหม ๓(๓-๐-๖) (Modern Science and Technology) ศึกษาหลักพื้นฐานทางวิทยาศาสตร ประวัติและ -เปลี่ยนรหัสวิชา -ปรับเปลี่ยนชื่อ รายวิชา - เพิ่มเติมหนวยกิต

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๓๗ ประวัติและผลงานของนักวิทยาศาสตรในยุคสมัย ตาง ๆ ความคิดเกี่ยวกับเอกภพ ระบบสุริยะ เทคโนโลยีเทคโนโลยีทางการเกษตร เทคโนโลยี อุตสาหกรรม การลดตนทุนการผลิต การเพิ่มผลผลิต การขนสง การสื่อสาร เทคโนโลยีภูมิปญญาไทย ภูมิ ปญญาทองถิ่น วิทยาศาสตรกับชีวิตประจําวัน พระพุทธศาสนากับวิทยาศาสตร ผลงานของนักวิทยาศาสตรในยุคตาง ๆ กระบวนการ ทางวิทยาศาสตร วิทยาศาสตรกับชีวิตประจําวัน วิทยาศาสตรประยุกต พระพุทธศาสนา กับ วิทยาศาสตร หลักพื้นฐานทางเทคโนโลยี กระบวนการ ใชเทคโนโลยีอยางสรางสรรค เทคโนโลยีการเกษตร เทคโนโลยีอุตสาหกรรม เทคโนโลยีภูมิปญญาไทยและ ภูมิปญญาทองถิ่น พระพุทธศาสนากับเทคโนโลยี - ปรับแกไข คําอธิบายรายวิชา ๐๐๐ ๒๔๒ พื้นฐานคอมพิวเตอรและ เทคโนโลยี สารสนเทศ (Introduction to Computer and Information Technology) ๒(๒-๐-๔) ศึ ก ษ า บ ท บ า ท ข อ ง เท ค โน โล ยี สารสนเทศและการสื่อสาร ประวัติของคอมพิวเตอร และการสื่อสาร องคประกอบของคอมพิวเตอร ระบบดิจิทัล ภาษาคอมพิวเตอรซอฟตแวรประเภท ตาง ๆ แพลตฟอรมคอมพิวเตอร ระบบการ ประมวลผล การวิเคราะหออกแบบและพัฒนาระบบ ขอมูลและการบริหารขอมูล เครือขายและการ สื่อสาร อินเทอรเน็ตและเวิลดไวดเว็บ ภัย คุกคามและความมั่นคงของระบบ จริยธรรมและ สังคมไซเบอร ๐๐๐ ๑๐๓ คอมพิวเตอรและเทคโนโลยีดิจิทัล ๓(๓-๐-๖) (Computer and Digital Technology) มีความรูและเขาใจเกี่ยวกับคอมพิวเตอรและ เทคโนโลยีดิจิทัล องคประกอบระบบ คอมพิวเตอร แพลตฟอรมคอมพิวเตอร ความปลอดภัย กฎหมาย และจริยธรรมในสังคม ดิจิทัล มีทักษะในการใช อินเทอรเน็ต สื่อ และการสื่อสารยุคดิจิทัล และใช เทคโนโลยีดิจิทัล เพื่อการจัดทําเอกสาร ตาราง คํานวณ การนําเสนอขอมูลได และรูเกี่ยวกับ เทคโนโลยีดิจิทัลในอนาคต -เปลี่ยนรหัสวิชา -ปรับเปลี่ยนชื่อ รายวิชา - เพิ่มเติมหนวยกิต - ปรับแกไข คําอธิบายรายวิชา -ยายเปนวิชา บังคับ ๐๐๐ ๒๖๔ สันติศึกษา (Peace Education) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาแนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับความ ขัดแยง ความรุนแรง สันติภาพและปฏิบัติการจัดการ ความขัดแยงโดยสันติวิธีซึ่งประกอบดวยแนวคิดและ แนวปฏิบัติของนักสันติวิธีทั้งตะวันออก ตะวันตก และศาสนาตาง ๆ เพื่อใหเกิดความรูและความเขาใจ ในการปองกันแกไขและเปลี่ยนผานความขัดแยงและ ความรุนแรง อีกทั้งพัฒนาทักษะในกระบวนการการ เสริมสรางความปรองดองใหเกิดขึ้นในสังคมพหุ วัฒนธรรมและมีขันติธรรมในการฟงและอยูรวมกับ ศาสนาและชาติพันธุตาง ๆอยางสันติสุข ๐๐๐ ๒๒๘ สันติศึกษา ๓(๓-๐-๖) (Peace Education) ศึกษาแนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับความขัดแยง ความ รุนแรง สันติภาพและปฏิบัติการจัดการความขัดแยง โดยสันติวิธี ซึ่งประกอบดวยแนวคิดและแนวปฏิบัติ ของนักสันติวิธีทั้งตะวันออก ตะวันตกและศาสนาตาง ๆ เพื่อใหเกิดความรูและความเขาใจในการปองกัน แกไขและเปลี่ยนผานความขัดแยงและความรุนแรง อีกทั้ง พัฒนาทักษะในกระบวนการการเสริมสราง ความปรองดองใหเกิดขึ้นในสังคม พหุวัฒนธรรม และมีขันติธรรมในการ ฟงและอยูรวมกับศาสนาและ ชาติพันธุตาง ๆ อยางสันติสุข -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๖๕ หลักธรรมาภิบาล ๒(๒-๐-๔) (Good Governance) ศึกษาความหมาย องคประกอบ ความส าคัญของหลักธรรมาภิบาล ๖ ประการ คือ หลักนิติธรรม หลักคุณธรรม หลักความโปรงใส หลัก ความมีสวนรวม หลักความรับผิดชอบ และหลัก ความคุมค ๐๐๐ ๒๓๐ หลักธรรมาภิบาล ๓(๓-๐-๖) (Good Governance) ศึกษาความหมาย องคประกอบ ความสําคัญของ หลักธรรมาภิบาล ๖ ประการ คือ หลักนิติธรรม หลัก คุณธรรม หลักความโปรงใส หลักความมีสวนรวม หลัก ความรับผิดชอบ และหลักความคุมคา เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๓๘ ๐๐๐ ๒๖๖ ภาวะผูนํา (Leadership) ๒(๒-๐-๔) ศึกษาแนวคิดทฤษฎีเกี่ยวกับภาวะผูนําที่ นําการเปลี่ยนแปลงและสรางสรรคงานในศตวรรษที่ ๒๑ รวมถึงศึกษา คุณลักษณะและบทบาทของผูนํา กับการใชการสื่อสารที่เอื้ออาทร ผูนํากับความเห็นที่ ถูกตองดีงามและความเปลี่ยนแปลงที่สรางสรรค คุณธรรมและจริยธรรมของผูนํา วิสัยทัศนผูนํา ผูนํา กับการสรางความสัมพันธแหงกรุณา โดยอาศัยองค ความรูภาวะผูนําตามทฤษฎีตะวันตกและภาวะผูนํา ในทางพระพุทธศาสนา ถอดบทเรียนภาวะผูนําของ บุคคลสําคัญที่เกี่ยวของกับการพัฒนาองคกรทั้งใน ประเทศและระดับโลกที่สามารถนําองคกรไปสู ความสําเร็จและเกิดสันติสุขแกสังคมและชุมชนทั้งใน ประเทศและระดับโลก ๐๐๐ ๒๒๙ ภาวะผูนํา ๓(๓-๐-๖) (Leadership) ศึกษาแนวคิดทฤษฎีเกี่ยวกับภาวะผูน าที่นําการ เปลี่ยนแปลงและสรางสรรคงานในศตวรรษที่ ๒๑ รวมถึง ศึกษา คุณลักษณะและบทบาทของผูนํากับการ ใชการสื่อสารที่เอื้ออาทร ผูนํากับความเห็นที่ถูกตองดี งามและ ความเปลี่ยนแปลงที่สรางสรรคคุณธรรมและ จริยธรรมของผูนํา วิสัยทัศนผูนํา ผูนํากับการสราง ความสัมพันธแหง กรุณา โดยอาศัยองคความรูภาวะ ผูนําตามทฤษฎีตะวันตกและภาวะผูนําในทาง พระพุทธศาสนา ถอดบทเรียน ภาวะผูนําของบุคคล สําคัญที่เกี่ยวของกับการพัฒนาองคกรทั้งในประเทศ และระดับโลกที่สามารถนําองคกรไปสู ความสําเร็จ และเกิดสันติสุขแกสังคมและชุมชนทั้งในประเทศและ ระดับโลก เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๓๑ การรูเทาทันสื่อ ๓(๓-๐-๖) (Media Literacy) ศึกษาแนวคิดเกี่ยวกับสื่อและสื่อปลอม อิทธิพลของ สื่อปลอมที่มีตอสังคม การตรวจสอบขาว เทคนิคการ รูเทาทันขาวปลอม การรูเทาทันสื่อชวนเชื่อตางศาสนา อันไดแกสื่อชวนเชื่อที่บิดเบือนหลักพุทธธรรม สื่อชวน เชื่อ ที่ใสรายบุคคลหรือองคกร โดยใชศาสนาเปน เครื่องมือจนสรางความขัดแยงในสังคม เพิ่มเติมรายวิชา ๐๐๐ ๒๓๒ ความรับผิดชอบตอสังคม ๓(๓-๐-๖) (Social Responsibility) ศึกษาเกี่ยวกับการแยกแยะระหวางผลประโยชน สวนตนกับผลประโยชนสวนรวม ความละอายและ ความไมทนตอการทุจริต รูหนาที่ของพลเมืองและ รับผิดชอบตอสังคมในการตอตานการทุจริต และ STRONG : จิตพอเพียงตอตานการทุจริต โดยใชการ จัดกิจกรรมการเรียนรูที่หลากหลาย มุงเนนให นักศึกษาเกิดความรูความ เขาใจ ทักษะ เจตคติ ดานการปองกันการทุจริต เพิ่มเติมรายวิชา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๓๙ ตารางเปรียบเทียบรายวิชา วิชากลุมพระพุทธศาสนา มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ---------------------------- หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๐ หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕ หมายเหตุ ก. กลุมวิชาภาษาบาลีและพระพุทธศาสนา ๑๔ หนวยกิต ก. วิชากลุมพระพุทธศาสนา ๓๐ หนวยกิต ๐๐๐ ๑๔๔ วรรณคดีบาลี ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๑๔๕ บาลีไวยากรณ ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๑๔๖ แตงแปลบาลี ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๑๔๗ พระไตรปฎกศึกษา ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๑๔๘ พระวินัยปฎก ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๑๔๙ พระสุตตันตปฎก ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๑๕๐ พระอภิธรรมปฎก ๒(๒-๐-๔) ข. กลุมวิชาพระพุทธศาสนาทั่วไป ๑๒ หนวยกิต ๐๐๐ ๑๕๘ ประวัติพระพุทธศาสนา ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๒๕๙ เทศกาลและพิธีกรรมพระพุทธศาสนา ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๒๖๐ การปกครองคณะสงฆไทย ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๒๖๑ ธรรมะภาคภาษาอังกฤษ ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๒๖๒ ธรรมนิเทศ ๒(๒-๐-๔) ๐๐๐ ๒๖๓ งานวิจัยและวรรณกรรมทางพระพุทธศาสนา ๒(๒-๐-๔) ค. กลุมวิชาวิปสสนาธุระ ๔ หนวยกิต ๐๐๐ ๑๕๑ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๑ (๒)(๑-๒-๔) ๐๐๐ ๑๕๒ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๒ ๑(๑-๒-๔) ๐๐๐ ๒๕๓ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๓ (๒)(๑-๒-๔) ๐๐๐ ๒๕๔ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๔ ๑(๑-๒-๔) ๐๐๐ ๓๕๕ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๕ (๒)(๑-๒-๔) ๐๐๐ ๓๕๖ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๖ ๑(๑-๒-๔) ๐๐๐ ๔๕๗ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๗ ๑(๑-๒-๔) ๐๐๐ ๑๓๔ วรรณกรรมพระพุทธศาสนา ๓(๓-๐-๖) ๐๐๐ ๑๓๕ พระไตรปฎกศึกษา ๓(๓-๐-๖) ๐๐๐ ๑๓๖ ภาษาบาลี๓ ๓(๓-๐-๖) ๐๐๐ ๑๓๗ ประวัติพระพุทธศาสนา๓ ๓(๓-๐-๖) ๐๐๐ ๑๓๘ เทศกาลและพิธีกรรมพระพุทธศาสนา ๓(๓-๐-๖) ๐๐๐ ๑๓๙ ธรรมะภาคภาษาอังกฤษ ๓(๓-๐-๖) ๐๐๐ ๑๔๐ กรรมฐาน ๑ ๓(๒-๒-๕) ๐๐๐ ๒๔๑ กรรมฐาน ๒ ๓(๒-๒-๕) ๐๐๐ ๓๔๒ กรรมฐาน ๓ ๓(๒-๒-๕) ๐๐๐ ๔๔๓ กรรมฐาน ๔ ๓(๒-๒-๕)

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔๐ ตารางเปรียบเทียบคําอธิบายรายวิชา วิชากลุมพระพุทธศาสนา ----------------------------------- หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๐ หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕ หมายเหตุ ๑. กลุมวิชาภาษาบาลีและพุทธศาสนา ๑๔ หนวยกิต ๒. กลุมวิชาพระพุทธศาสนาทั่วไป ๑๒ หนวยกิต ๓. กลุมวิชาวิปสสนาธุระ ๔ หนวยกิต วิชากลุมพระพุทธศาสนา จํานวน ๓๐ หนวยกิต ปรับโครงสรางเปน ไมมีกลุมยอย ๐๐๐ ๑๔๔ วรรณคดีบาลี ๒ (๒-๐-๔) (Pali Literature) ศึกษาประวัติความหมายประเภทและพัฒนาการของ คัมภีรพระไตรปฎก อรรถกถา ฎีกา อนุฎีกา โยชนาและ ปกรณวิเสส วรรณกรรมบาลีในประเทศไทย และคุณคา ของวรรณกรรมบาลีตอสังคมไทย ๐๐๐ ๑๓๔ วรรณกรรมพระพุทธศาสนา ๓(๓-๐-๖) (Buddhist Literature) ศึกษาประวัติและพัฒนาการของวรรณกรรม บาลีตั้งแตอดีตจนถึง ปจจุบัน และวรรณกรรม ทางพระพุทธศาสนาที่ศึกษา อยูในประเทศไทย โดย วิเคราะหวรรณกรรม ที่นาสนใจ เชน วิมุตติมรรค วิสุทธิมรรค มหาวงศ ทีปวงศ ศาสน วงศ เตภูมิกถา มังคลัตถทีปนี กาพยมหาชาติ สังคีติยวงศ มงคลวิเสสกถา แกนพุทธศาสน ก รรม ที ป นี พุ ท ธธรรม พุ ท ธวิท ย า แล ะ พระไตรปฎกฉบับสากล: วิถีธรรมจากพุทธปญญา -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๖๓ งา น วิ จั ย แ ล ะ ว ร ร ณ ก ร รม ท า ง พระพุทธศาสนา ๒ (๒-๐-๔) (Research and Literary Works on Buddhism) ศึกษางานวิจัยทางพระพุทธศาสนา และ วรรณกรรมทางพระพุทธศาสนาใน ประเทศไทย ตั้งแต อดี ต จน ถึ งป จ จุบั น วิเค ราะห วรรณ ก รรม ท าง พระพุทธศาสนาที่ นาสนใจ เชน เตภูมิกถาของ พญา ลิไท มังคลัตถทีปนีของพระสิริมังคลาจารย กาพย มหาชาติของพระเจาทรงธรรม สังคีติยวงศของสมเด็จ พระวันรัต (แกว) วัดพระเชตุพน พระมงคล วิเสสก ถาของสมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระยาวชิรญาณว โรรส แกนพุทธศาสนของพุทธทาส กรรมทีปนีของพระ พรหมโมลี (วิลาส ญาณวโร) พุทธธรรมของ พระพรหม คุณาภรณ (ป.อ. ปยุตฺโต) พุทธวิทยา ของอาจารยพร รัตน สุวรรณ และงานวิจัยและวรรณ กรรมทาง พระพุทธศาสนา ในมหาวิทยาลัย มหาจุฬาลงกรณ ราชวิทยาลัย ๐๐๐ ๑๔๗ พระไตรปฎกศึกษา ๒ (๒-๐-๔) (Tipitaka Studies) ศึกษากําเนิด ความเปนมา และพัฒนาการของคัมภีร พระไตรปฎก การจําแนกโครงสรางและเนื้อหาสาระ พระไตรปฎก คําอธิบายโดยยอของพระอรรถกถาจารย การรักษาสืบทอดโดยมุขปาฐะและลายลักษณอักษร ลําดับคัมภีรทาง พระพุทธศาสนา ความเปนมาของ พระไตรปฎกในประเทศไทย และประโยชนที่ไดรับจาก การศึกษาพระไตรปฎก ๐๐๐ ๑๓๕ พระไตรปฎกศึกษา ๓(๓-๐-๖) (Tipitaka Studies) ศึกษาประวัติและพัฒ นาการของคัมภีร พระไตรปฎก อรรถกถา ฎีกา อนุฎีกา โยชนา โครงสรางและเนื้อหาสําคัญของพระไตรปฎก เชน มหาวิภังคภิกขุณีวิภังค และมหาวัคค ใน พระวินัยปฎก พระสูตรสําคัญ เชน พรหมชาล สูตร มหาปรินิพพานสูตร มหาสติปฏฐานสูตร จูฬกัมมวิภังคสูตร ในพระสุตตันตปฎก ศึกษา - รวมรายวิชา พระไตรปฎก ศึกษา/ พระวินัยปฎก/ พระสุตตันตปฎก/ พระอภิธรรมปฎก -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔๑ สาระเบื้องตนของปรมัตถธรรม คือ จิต เจตสิก รูป นิพพานใน พระอภิธรรมปฎก การสืบทอด โดยมุขปาฐะและลายลักษณอักษร ความเปนมา ของพระไตรปฎกในประเทศไทย พระไตรปฎก บาลีอักษรตาง ๆ และประโยชน ที่ไดจาก การศึกษาพระไตรปฎก ๐๐๐ ๑๔๘ พระวินัยปฎก ๒ (๒-๐-๔) (Vinaya Pitaka) ศึ ก ษ า ป ร ะ วั ติ ค ว า ม เป น ม า ความหมาย โครงสรางของพระวินัยปฎก เลือก ศึกษา วิเคราะหเนื้อหาสาระ ที่สําคัญในคัมภีรมหาวิภังคภิกขุนี วิภังคมหาวรรค จุล วรรค และปริวาร โดยอาศัยอรรถ กถาและฎีกาประกอบ และประโยชนที่ไดรับจาก การศึกษาพระวินัยปฎก ๐๐๐ ๑๔๙ พระสุตตันตปฎก ๒ (๒-๐-๔) (Suttanta Pitaka ) ศึกษาประวัติ ความเปนมา ความหมาย โครงสราง ของพระสุตตันตปฎก เลือกศึกษาวิเคราะหพระสูตร ที่ สําคัญ คือ พรหมชาลสูตร มหาปรินิพพานสูตร อัคคัญญ สูตร รวมทั้งประเด็นสําคัญที่นาสนใจ จากนิกายทั้ง ๕ นิกาย คือ ทีฆ นิกาย มัชฌิมนิกาย สังยุตตนิกาย อัง คุตตรนิกาย และขุททกนิกาย โดยอาศัย อรรถกถาและ ฎีกาประกอบ ๐๐๐ ๒๕๐ พระอภิธรรมปฎก ๒ (๒-๐-๔) (Abhidhamma Pitaka) ศึกษาประวัติ ความเปนมา ความหมาย โครงสราง ของพระอภิธรรมปฎก เนื้อหาสาระ ประเด็นที่นาสนใจ ในพระอภิธรรมปฏกทั้ง ๗ คัมภีร โดยเนนใหเขาใจ หลักปรมัตถธรรม คือ จิต เจตสิก รูป และนิพพาน โดย อาศัยอรรถกถา และฏีกาประกอบ ๐๐๐ ๑๔๕ บาลีไวยากรณ ๒ (๒-๐-๔) (Pali Grammar) ศึกษาการเขียน การอานภาษาบาลี ฐานกรณ การ ออกเสียงพยัญชนะ สังโยค การเชื่อมอักษรดวยสนธิกิริ โยปกรณ ประเภทและวิธีแจกคํานาม สังขยา อัพยย ศัพท กิริยาอาขยาต นามกิตก กิริยากิตก สมาส และตัทธิต ๐๐๐ ๑๓๖ ภาษาบาลี (Pali) ๓(๓-๐-๖) ศึกษาบาลีไวยากรณ ประกอบดวย อักขรวิธี วจีวิภาค และหลักการ แตง-แปลบาลีเบื้องตน -รวมรายวิชา บาลี ไวยากรณ/ แตงแปลบาลี -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๔๖ แตงแปลบาลี ๒ (๒-๐-๔) (Pali Composition and Translation) ศึกษาการแตงบาลี การแปลบาลีทั้งโดยอรรถและ โดยพยัญชนะใหถูกตอง ตามหลักภาษา การแตงและ การแปลประโยคพิเศษและสํานวนที่ควรทราบ การแปล บาลีเปนไทยและแปลไทยเปนบาลีจากหนังสือที่กําหนด ๐๐๐ ๑๕๘ ประวัติพระพุทธศาสนา ๒ (๒-๐-๔) ๐๐๐ ๒๓๗ ประวัติพระพุทธศาสนา ๓(๓-๐-๖)

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔๒ (History of Buddhism) ศึกษาประวัติศาสนาพระพุทธศาสนาตั้งแตอดีตจนถึง ป จ จุ บั น ค ว าม สํ าคั ญ แ ล ะ ลั ก ษ ณ ะ เด น ข อ ง พระพุทธศาสนา การแยกนิกายของพระพุทธศาสนา การขยายตัวของพระพุทธศาสนาเขาไปในนานาประเทศ และอิทธิพลของ พระพุทธศาสนาตอวัฒนธรรมใน ประเทศนั้น ๆ รวมทั้งศึกษาขบวนการและองคการ ใหมๆ ในวงการพระพุทธศาสนายุคปจจุบันและอนาคต (History of Buddhism) ศึกษาประวัติพระพุทธศาสนาในอินเดีย การ เผยแผพระพุทธศาสนา จากประเทศอินเดียไปใน ประเทศตาง ๆ ความสําคัญ ลักษณะเดนของ พ ระพุ ท ธศาสน า ฐาน ะและบ ท บ าท ของ พ ร ะ พุ ท ธ ศ า ส น า ใ น น า น า ป ร ะ เท ศ พระพุทธศาสนากับสังคมวัฒนธรรมในนานา ป ร ะ เท ศ ข บ ว น ก า ร แ ล ะ อ ง ค ก ร ท า ง พระพุทธศาสนาในปจจุบันและทิศทางในอนาคต และบทบาทของคณะสงฆไทย กับการ สืบ พระพุทธศาสนาตามพุทธปณิธานตั้งแตอดีตจนถึง ปจจุบัน ปรับรายวิชาประวัติ พระพุทธศาสนา/ การปกครองคณะ สงฆไทย -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๖๐ การปกครองคณะสงฆไทย ๒ (๒-๐-๔) (Thai Sangha Administration) ศึกษาพัฒนาการของระบบการปกครองคณะสงฆ ไทย ตั้งแตสมัยสุโขทัยถึงปจจุบัน ศึกษาและวิเคราะห เนื้อหาพระราชบัญญัติคณะสงฆฉบับตาง ๆ กฎ ระเบียบ คําสั่งและประกาศที่สําคัญของคณะสงฆ การประยุกต การปกครองและ การบริหารในปจจุบันสําหรับคณะสงฆ ไทย ๐๐๐ ๒๕๙ เทศกาลและพิธีกรรมพระพุทธศาสนา ๒ (๒-๐-๔) (Buddhist Festival and Traditions) ศึ ก ษ า เท ศ ก าล แ ล ะ พิ ธี ก ร ร ม ที่ สํ าคั ญ ท า ง พระพุทธศาสนา ความหมาย คุณคาของเทศกาลและ พิธีกรรมนั้น ๆใหสามารถปฏิบัติไดถูกตอง ๐๐๐ ๒๓๘ เทศกาลและพิธีกรรม พระพุทธศาสนา ๓(๓-๐-๖) (Buddhist Festival and Traditions) ศึกษาเทศกาลและพิธีกรรมที่สําคัญทาง พระพุทธศาสนา ในสมัยพุทธกาล และสมัยหลัง พุทธกาล ความสําคัญ คุณคาทางจริยธรรมของ เทศกาลและพิธีกรรม เทศกาลและพิธีกรรม สําคัญทางพระพุทธศาสนาที่ถือปฏิบัติในประเทศ ไทยตั้งแตอดีตจนถึงปจจุบัน อิทธิพลของเทศกาล และพิธีกรรมนั้น ๆ ที่มีตอสังคมไทย -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต -แกไขคําอธิบาย รายวิชา ๐๐๐ ๒๖๑ ธรรมะภาคภาษาอังกฤษ ๒ (๒-๐-๔) (Dhamma in English) ศึกษาศัพทธรรมะทางพระพุทธศาสนาที่นิยมใชกัน แพรหลายใน ภาษาอังกฤษ และหนังสือที่สําคัญทาง พ ร ะ พุ ท ธศ าส น า ที่ นั ก ป ร าช ญ ได ร จ น าไว ใน ภาษาอังกฤษ ๐๐๐ ๒๓๙ ธรรมะภาคภาษาอังกฤษ ๓(๓-๐-๖) (Dhamma in English) ศึกษาศัพทธรรมะทางพระพุทธศาสนาที่นิยม ใชกันแพรหลายใน ภาษาอังกฤษ และหนังสือที่ สําคัญทางพระพุทธศาสนา ที่นักปราชญไดรจนา ไวเปนภาษาอังกฤษ ฝกทักษะดานการฟง พูด อาน และเขียนธรรมภาค ภาษาอังกฤษ -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต -แกไขคําอธิบาย รายวิชา ๐๐๐ ๒๖๒ ธรรมนิเทศ ๒ (๒-๐-๔) (Dhamma Communications) ศึกษาหลักการและวิธีการเผยแผพระพุทธศาสนา ศิลปะการเขียนบทความ การพูดในที่ชุมชน การพัฒนา บุคลิกภาพเกี่ยวกับการพูด การเทศนา การแสดง ปาฐกถาธรรม การอภิปราย และการใชสื่อประกอบการ ตัดออก

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔๓ บรรยาย ๐๐๐ ๑๕๑ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๑ (๒) (๑-๒-๔) (Buddhist Meditation I) ศึกษาความเปนมา ความหมาย หลักการ วิธีการ และ ประโยชนของการ ปฏิบัติกรรมฐาน อารมณของสมถกร รมฐาน ๔๐ วิปสสนาภูมิ ๖ สติปฏฐาน ๔ หลักธรรมที่ ควรรู ไดแก ภาวนา ๓ นิมิต ๓ สมาธิ ๓ รูปฌาน ๔ อรูป ฌาน ๔ วสี ๕ นิวรณ ๕ อุปกิเลส ๑๖ ใหมีความรูความ เขาใจในการปฏิบัติและนําไปใชฝกปฏิบัติวิปสสนา กรรมฐานโดยการเดินจงกรม ๑ ระยะ นั่งกําหนด ๑ ระยะ หรือ ๒ ระยะ ๐๐๐ ๑๔๐ กรรมฐาน ๑ ๓(๒-๒-๕) (Buddhist Meditation I) ศึกษาความเปนมา ความหมาย หลักการ ประโยชนและวิธีการปฏิบัติกรรมฐาน อารมณ ของสมถกรรมฐาน ๔๐ วิปสสนาภูมิ ๖ สติ ปฏฐาน ๔ หลักธรรมที่ควรรู ไดแก ภาวนา ๓ นิมิต ๓ สมาธิ ๓ รูปฌาน ๔ อรูปฌาน ๔ วสี ๕ นิวรณ ๕ อุปกิเลส ๑๖ และฝกปฏิบัติวิปสสนา กรรมฐานโดยการเดิน จงกรม นั่งกําหนด สงและ สอบอารมณ ปรับปรุงรายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๑๕๒ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๒ ๑ (๑-๒-๔) (Buddhist Meditation II) ศึกษาหลักการและวิธีการปฏิบัติกายานุปสสนาสติปฏ ฐานในมหาสติปฏฐาน สูตร และอานาปานสติสูตร วิธีการปฏิบัติวิปสสนากรรมฐานทั้งแบบสมถยานิกะ และวิปสสนายานิกะ หลักธรรมที่ควรรู ไดแก สิกขา ๓ วิชชา ๓ และสามัญญลักษณะ ๓ ฝกปฏิบัติวิปสสนา กรรมฐานโดยการเดินจงกรม ๒ ระยะ นั่งกําหนด ๒ ระยะ สงและสอบอารมณ ๐๐๐ ๒๔๑ กรรมฐาน ๒ ๓(๒-๒-๕) (Buddhist Meditation II) ศึกษาหลักการและวิธีการปฏิบัติวิปสสนา กรรมฐาน ตามแนว กายานุปสสนาสติปฏฐานใน มหาสติปฏฐานสูตร และอานาปานสติสูตร วิธีการ ปฏิบัติวิปสสนากรรมฐานทั้งแบบสมถยานิ กะ และวิปสสนายานิกะ หลักธรรมที่ควรรู ไดแก สิกขา ๓ วิชชา ๓ และสามัญญลักษณะ ๓ ฝก ปฏิบัติวิปสสนา กรรมฐานโดยการเดินจงกรม นั่งกําหนด สงและสอบอารมณ -ปรับปรุงรายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๕๓ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๓ (๒) (๑-๒-๔) (Buddhist Meditation III ) ศึกษาหลักการและวิธีปฏิบัติเวทนานุปสสนาสติปฏ ฐานในมหาสติปฏฐาน สูตร วิธีการปรับอินทรีย ๕ หลักธรรมที่ควรรูไดแก วิปลลาส ๓ อภิญญา ๖ วิสุทธิ๗ วิชชา ๘ ฝกปฏิบัติวิปสสนากรรมฐานโดยการเดินจงกรม ๓ ระยะ นั่งกําหนด ๓ ระยะ สงและสอบอารมณ ๐๐๐ ๓๔๒ กรรมฐาน ๓ ๓(๒-๒-๕) (Buddhist Meditation III) ศึกษาหลักการและวิธีการปฏิบัติวิปสสนา กรรมฐาน ตามแนวเวทนานุปสสนาสติปฏฐานใน มหาสติปฏฐานสูตร วิธีการปรับอินทรีย ๕ หลักธรรม ที่ควรรูไดแก วิปลลาส ๓ อภิญญา ๖ วิสุทธิ ๗ วิชชา ๘ ฝกปฏิบัติวิปสสนา กรรมฐาน โดยการเดินจงกรม นั่งกําหนด สงและสอบ อารมณ -ปรับปรุงรายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต ๐๐๐ ๒๕๔ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๔ ๑ (๑-๒-๔) (Buddhist Meditation IV) ศึกษาหลักการและวิธีปฏิบัติจิตตานุปสสนาสติปฏฐาน ในมหาสติปฏฐาน สูตร กระบวน การเกิดของไตรสิกขา และไตรลักษณ หลักธรรมที่ควรรูไดแก วิปสสนูปกิเลส ๑๐ วิปสสนาญาณ ๑๖ ปฏิบัติวิปสสนากรรมฐานโดย การเดินจงกรม ๔ ระยะ นั่งกําหนด ๔ ระยะ สงและ สอบอารมณ ๐๐๐ ๔๔๓ กรรมฐาน ๔ ๓(๒-๒-๕) (Buddhist Meditation IV) ศึกษาหลักการและวิธีการปฏิบัติวิปสสนา กรรมฐาน ตามแนวจิตตานุปสสนาสติปฏฐาน และธัมมานุปสสนาสติปฏฐาน ในมหาสติปฏฐาน สูตร กระบวนการเกิดของไตรสิกขาและ ไตร ลักษณ หลักธรรมที่ควรรูไดแก วิปสสนูปกิเลส ๑๐ วิปสสนาญาณ ๑๖ ฝกปฏิบัติวิปสสนา -รวมรายวิชา ธรรมะภาคปฏิบัติ ๔/ ธรรมะ ภาคปฏิบัติ ๕ -เปลี่ยนรหัสวิชา -เปลี่ยนชื่อวิชา -เพิ่มเติมหนวยกิต

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔๔ กรรมฐานโดยการเดิน จงกรม นั่งกําหนด สงและ ๐๐๐ ๓๕๕ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๕ (๒) (๑-๒-๔) สอบอารมณ (Buddhist Meditation V) ศึกษาหลักการและวิธีการปฏิบัติวิปสสนากรรมฐาน ตามแนวธัมมานุปสส นาสติปฏฐานในมหาสติปฏฐาน สู ต ร ก ร ะ บ ว น ก า ร เกิ ด ดั บ ข อ ง รู ป น า ม ต า ม แนวปฏิจจสมุปบาท หลักธรรมที่ควรรู ไดแก โพธิปกขิย ธรรม ๓๗ ฝกปฏิบัติวิปสสนากรรมฐานโดยการเดิน จงกรม ๕ ระยะ นั่งกําหนด ๕ ระยะ สงและสอบ อารมณ ๐๐๐ ๓๕๖ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๖ ๑ (๑-๒-๔) (Buddhist Meditation VI) ศึกษาหลักการและวิธีการปฏิบัติวิปสสนากรรมฐาน ในพระสูตรที่เชื่อมโยง กับมหาสติปฏฐานสูตร เชน อปณณกสูตร สติสูตร อาการบรรลุมรรคผลและ คุณธรรมของพระอริยบุคคล ฝกปฏิบัติวิปสสนา กรรมฐานโดยการเดินจงกรม ๖ ระยะ นั่งกําหนด ๖ ระยะ สงและสอบอารมณ ตัดออก ๐๐๐ ๔๕๗ ธรรมะภาคปฏิบัติ ๗ ๑ (๑-๒-๔) (Buddhist Meditation VII) ศึกษาวิธีการปฏิบัติกรรมฐาน สภาวธรรมที่เกิดดับ ในขณะปฏิบัติฯ วิธีแกสภาวธรรมของสํานักปฏิบัติธรรม ในสมัยปจจุบัน เปรียบเทียบกับมหาสติปฏฐานสูตร ฝก ปฏิบัติวิปสสนากรรมฐานโดยการเดินจงกรม และนั่ง กําหนด สงและสอบอารมณ ตัดออก

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔๕ ตารางเปรียบเทียบคําอธิบายรายวิชาหมวดวิชาเฉพาะ หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๐ กับ หลักสูตร พ.ศ. ๒๕๖๕ -------------------------หลักสูตร พ.ศ. ๒๕๖๐ ( ๓ หนวยกิต) หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕ (๓ หนวยกิต) หมายเหตุ วิชาแกนพระพุทธศาสนา ๓๓ หนวยกิต วิชาแกนพระพุทธศาสนา ๓๓ หนวยกิต ๑๐๑ ๓๐๖ หลักพุทธธรรม ๓(๓-๐-๖) (Principles of Buddhism) ศึกษาหลักพุทธธรรมที่สําคัญในพระไตรปฎก เนนอริยสัจ ปฏิจจสมุปบาท เบญจขันธไตรลักษณ โพธิปกขิยธรรม กรรม สังสารวัฏและนิพพานโดยใช คัมภีรอรรถกถาและฎีกาประกอบ ๑๐๑ ๓๑๑ หลักพุทธธรรม ๓(๓-๐-๖) (Principles of Buddhism) ศึกษาหลักพุทธธรรมที่สําคัญในพระไตรปฎก เนน ขันธ ๕ ปฏิจจสมุปบาท อริยสัจ กรรม โพธิปกขิย ธรรม นิพพาน โดยใชคัมภีรอรรถกถาและฎีกา ประกอบ คงเดิม -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา ๑๐๑ ๓๐๗ พุทธปรัชญาเถรวาท ๓ (๓-๐-๖) (Theravada Buddhist Philosophy) ศึกษาอภิปรัชญา ญาณวิทยา จริยศาสตร และ สุนทรียศาสตรในพุทธปรัชญาเถรวาท เปรียบเทียบ กับปรัชญาตะวันตกและปรัชญาตะวันออก ๑๐๑ ๓๑๒ พุทธปรัชญาเถรวาท ๓(๓-๐-๖) (Theravada Buddhist Philosophy) ศึกษาแนวคิดพุทธปรัชญาเถรวท ดานอภิปรัชญา ญาณวิทยา จริยศาสตร สุนทรียศาสตรเปรียบเทียบ กับปรัชญาตะวันตกและปรัชญาตะวันออก คงเดิม -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา ๑๐๑ ๓๐๘ ธรรมบทศึกษา ๓ (๓-๐-๖) (Dhammapada Studies) ศึกษาความหมาย ประวัติ โครงสราง หลักธรรม สําคัญของธรรมบท เนนหลักธรรมสําคัญ แนวคิด เชิงเศรษฐกิจ สังคมวัฒนธรรมอินเดีย อิทธิพลและ คุณคาของธรรมบทที่มีตอวิถีชีวิตและภูมิปญญาไทย ๑๐๑ ๓๑๓ ธรรมบทศึกษา ๓(๓-๐-๖) (Dhammapada Study) ศึกษาความหมาย ประวัติ โครงสราง วิธีการ ศึกษา ธรรมบท หลักการและแนวคิด ความสําคัญของธรรม บท เนนเชิงเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม การเมืองการ ปกครอง อิทธิพลและคุณคาธรรมบทที่มีตอวิถีชีวิตและ ภูมิปญญาไทย คงเดิม -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา ๑๐๑ ๓๐๙ วิสุทธิมัคคศึกษา ๓ (๓-๐-๖) (Visuddhimagga Studies) ศึกษาความหมาย ประวัติ โครงสรางและ หลักธรรมสําคัญของวิสุทธิมรรค และอิทธิพลของวิ สุทธิมรรคที่มีตอวรรณกรรมทางพระพุทธศาสนา และวิถีชีวิตไทย ๑๐๑ ๓๑๔ วิสุทธิมรรคศึกษา ๓(๓-๐-๖) (Visuddhimagga Study) ศึกษาความหมาย ประวัติ โครงสรางและเนื้อหาสําคัญ ของวิสุทธิมรรค อิทธิพลและคุณคาที่มีตอวรรณกรรม ทางพระพุทธศาสนาและสังคมไทยรวมสมัย -ปรับชื่อวิชา -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา ๑๐๑ ๔๑๕ ชาดกศึกษา ๓(๓-๐-๖) (Jataka Study) ศึกษาโครงสราง เนื้อหา และแนวคิดที่ปรากฏ ใน ชาดก อิทธิพลของชาดกที่มีตอสังคม เศรษฐกิจ ยายมาจาก วิชาเฉพาะ พระพุทธศาสนา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔๖ การเมืองการปกครอง ศิลปวัฒนธรรม วรรณกรรม ทองถิ่น วิถีชีวิต การเรียนรู และการประยุกตใช ใน สังคมไทยที่หลากหลาย ๑๐๑ ๓๑๐ นิเทศศาสตรในพระไตรปฎก ๓ (๓-๐-๖) (Communication in Tipitaka) ศึกษาความหมายและขอบขายของนิเทศศาสตร คําสอนสําคัญที่เกี่ยวกับหลักการ รูปแบบ วิธีการสื่อ คําสอนของพระพุทธเจาและสาวก และจริยธรรม กับการสื่อสารในพระไตรปฎก ยายไปวิชา เฉพาะดาน พระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๓๑๑ พระพุทธศาสนามหายาน ๓ (๓-๐-๖) (Mahayana Budhism) ศึกษากําเนิดและพัฒนาการของมหายานใน อินเดีย การเผยแผมหายานเขาสูประเทศตาง ๆ หลักธรรม พิธีกรรม และนิกายสําคัญของมหายาน ๑๐๑ ๔๑๖ พระพุทธศาสนามหายาน ๓(๓-๐-๖) (Mahayana Budhism) ศึกษาประวัติและพัฒนาการของมหายานในอินเดีย การเผยแผมหายานเขาสูประเทศตาง ๆ หลักธรรม พิธีกรรม และนิกายสําคัญของมหายาน -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา ๑๐๑ ๔๑๓ พุทธศิลปะ ๓(๓-๐-๖) (Buddhist Arts) ศึกษาพัฒนาการของพุทธศิลปะในอินเดีย และ คลื่นพระพุทธศาสนาที่เขาสูประเทศไทย ซึ่งสัมพันธ กับสกุลศิลปะสมัยตาง ๆ จนเกิดเปนสกุลศิลปะใน ประเทศไทย ทั้งดานประติมากรรม จิตรกรรม และ สถาปตยกรรม ปรัชญาธรรมทางวัตถุและความงาม จากพุทธศิลปะสมัยตาง ๆ ในประเทศไทยโดยอาศัย พุทธลักษณะ ๑๐๑ ๔๑๗ พุทธศิลปกรรม ๓(๓-๐-๖) (Buddhist Arts) ศึกษาประวัติ และพัฒนาการของพุทธศิลปกรรม ดานสถาปตยกรรม จิตรกรรม ประติมากรรม นาฏศิลป วรรณศิลป ที่มีความสัมพันธกับพระพุทธศาสนาในยุค สมัยตาง ๆ อิทธิพลคุณคาพุทธศิลปกรรมตอวิถีชีวิต ชุมชน สังคม และแนวทางการอนุรักษศิลปกรรม โบราณสถาน โบราณวัตถุทางพระพุทธศาสนา -ปรับชื่อ รายวิชา -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา ๑๐๑ ๔๑๔ ธรรมะภาคภาษาอังกฤษชั้นสูง ๓ (๓-๐-๖) (Dhamma in Advance English) ศึกษาหนังสือธรรมะที่ปราชญทาง พระพุทธศาสนาไดรจนาไวเปนภาษาอังกฤษตามที่ กําหนดให ๑๐๑ ๔๑๘ ภาษาอังกฤษสําหรับพระพุทธศาสนา ๓(๓-๐-๖) (English for Buddhism) ศึกษาคําศัพทภาษาอังกฤษที่ใชในพระพุทธศาสนา เนนการอานเอกสารทางพระพุทธศาสนาโดยเลือก หนังสือที่เปนภาษาอังกฤษ เชน พระพุทธเจาสอนอะไร (ภาษาอังกฤษ) เปนตน -ปรับชื่อรายวิชา -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา ๑๐๑ ๔๑๕ จิตวิทยาในพระไตรปฎก ๓ (๓-๐-๖) (Psychology in Tipitaka) ศึกษาคําสอนเรื่องจิตและเจตสิกในพระไตรปฎก เปรียบเทียบกับเรื่องจิตวิทยาตะวันตกปจจุบัน พฤติกรรม ของมนุษยตามแนวจริต ๖ และการ พัฒนาจิตดวยสมถะและวิปสสนา -ยายไปวิชา เฉพาะดาน พระพุทธศาสนา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔๗ ๑๐๑ ๔๑๙ มังคลัตถทีปนีศึกษา ๓(๓-๐-๖) (Mangalatthadipani Study) ศึกษาความหมาย ประวัติ โครงสรางและเนื้อหาสําคัญ ของ อิทธิพลของมังคลัตถทีปนีที่มีตอวรรณกรรมทาง พระพุทธศาสนา แนวคิด และการประยุกตใชเพื่อ เสริมสรางทักษะชีวิตในศตวรรษที่ ๒๑ -ยายมาจากวิชา เลือกเฉพาะสาขา พระพุทธศาสนา -เพิ่มคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา ๑๐๑ ๔๑๖ ศึกษาอิสระทางพระพุทธศาสนา ๓ (๓-๐-๖) (Independent Study on Buddhism) ศึกษาคนควาวิจัยอิสระที่สามารถประยุกตใชใน กิจการทางพระพุทธศาสนา โดยความเห็นชอบและ ควบคุมดูแลของอาจารยที่ปรึกษา ๑๐๑ ๔๒๐ ศึกษาอิสระทางพระพุทธศาสนา ๓(๓-๐-๖) (Independent Study on Buddhism) ศึกษาคนควาวิจัยอิสระที่สามารถประยุกตใชในกิจการ ทางพระพุทธศาสนา โดยความเห็นชอบและควบคุมดูแล ของอาจารยที่ปรึกษา -คงเดิม -เปลี่ยนรหัสวิชา ๑๐๑ ๔๑๗ สัมมนาพระพุทธศาสนา ๓ (๓-๐-๖) (Seminar on Buddhism) ศึกษาแนวคิด รูปแบบ วิธีการและดําเนินการ สัมมนาปญหาเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาในประเด็น ตาง ๆ โดยเสนอผลงานการคนควาและรายงาน ประกอบการสัมมนา ๑๐๑ ๔๒๑ สัมมนาพระพุทธศาสนา ๓(๓-๐-๖) (Seminar on Buddhism) ศึกษาแนวคิด รูปแบบ วิธีการและดําเนินการ สัมมนาปญหาเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาในประเด็น ตาง ๆ โดยเสนอผลงานการคนควาและรายงาน ประกอบการสัมมนา -คงเดิม -เปลี่ยนรหัสวิชา วิชาเฉพาะดานพระพุทธศาสนา (๒ หนวยกิต) จํานวน ๓๒ หนวยกิต วิชาเฉพาะดานพระพุทธศาสนา (๓ หนวยกิต) จํานวน ๓๐ หนวยกิต หมายเหตุ ๑๐๑ ๓๐๑ พระพุทธศาสนากับวิทยาศาสตร ๒ (๒-๐-๔) (Buddhism and Science) ศึกษาความหมาย ลักษณะ ขอบขายและวิธีการ แส วงห าค วาม จริงข องพ ระพุ ท ธศ าส น ากั บ วิทยาศาสตรโดยสามารถศึกษาวิเคราะห ทฤษฎี วิวัฒนาการ ทฤษฎีสัมพัทธภาพ ทฤษฎีควอนตัม ฟสิกสและทัศนะของนักวิทยาศาสตรที่มีตอ พระพุทธศาสนา รวมทั้งเขาใจถึงผลกระทบทาง วิทยาศาสตรที่มีตอโลกและพระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๑๐๑ พระพุทธศาสนากับวิทยาศาสตร ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and Science) ศึกษาความหมาย ลักษณะ ขอบขายและวิธีการ แสวงหาความจริงของพระพุทธศาสนากับวิทยาศาสตร โดยสามารถศึกษาวิเคราะห ทฤษฎีวิวัฒนาการ ทฤษฎี สัมพัทธภาพ ทฤษฎีควอนตัมฟสิกสและทัศนะของ นักวิทยาศาสตรที่มีตอพระพุทธศาสนา รวมทั้งเขาใจถึง ผ ล ก ร ะ ท บ ท า งวิ ท ย า ศ า ส ต ร ที่ มี ต อ โล ก แ ล ะ พระพุทธศาสนา คงเดิม -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๓๐๒ พระพุทธศาสนากับสังคมสงเคราะห ๒ (๒-๐-๔) (Buddhism and Social Works) ๑๐๑ ๑๐๒ พระพุทธศาสนากับสังคมสงเคราะห ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and Social Works) -คงเดิม -เปลี่ยนรหัสวิชา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔๘ ศึกษาความหมาย และขอบขายของสังคม สงเคราะห หลักการ รูปแบบ และวิธีการสังคม สงเคราะหในพระไตรปฎก เนนพระจริยาของ พระพุทธเจา บทบาทและความสําคัญของพระสงฆ ในการสังคมสงเคราะห ศึกษาความหมาย และขอบขายของสังคมสงเคราะห หลักการ รูปแบบ และวิธีการสังคมสงเคราะหใน พระไตรปฎก เนนพระจริยาของพระพุทธเจา บทบาท และความสําคัญของพระสงฆในการสังคมสงเคราะห -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๑๐๓ นิเทศศาสตรในพระไตรปฎก ๓(๓-๐-๖) (Communication in Tipitaka) ศึกษาความหมายและขอบขายของนิเทศศาสตร คํา สอนสําคัญที่เกี่ยวกับหลักการ รูปแบบ วิธีการสื่อคํา สอนของพระพุทธเจาและสาวก และจริยธรรมกับการ สื่อสารในพระไตรปฎก ยายมาจากวิชา เฉพาะดาน พระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๓๑๙ ศึกษาศาสตรในพระไตรปฎก ๒ (๒-๐-๔) Education in Tipitaka) ศึกษาความหมายและขอบขายของศึกษาศาสตร ทฤษฎีทางศึกษาศาสตร หลักธรรมสําคัญ ใน พระไตรปฎกที่เกี่ยวกับการศึกษา บูรณาการโดยเนน เปาหมายของการศึกษาตามไตรสิกขา กระบวนการ จัดการศึกษาแบบกัลยาณมิตร และโยนิโสมนสิการ วิธีสอนของพระพุทธเจา คุณธรรมแลจริยธรรม ของครู ๑๐๑ ๑๐๔ ศึกษาศาสตรในพระไตรปฎก ๓(๓-๐-๖) Education in Tipitaka) ศึกษาความหมายและขอบขายของศึกษาศาสตร ท ฤ ษ ฎี ท างศึ ก ษ าศ าส ต ร ห ลั ก ธรรม สํ าคั ญ ใน พระไตรปฎกที่เกี่ยวกับการศึกษา บูรณาการโดยเนน เปาหมายของการศึกษาตามไตรสิกขา กระบวนการ จัดการศึกษาแบบกัลยาณมิตร และโยนิโสมนสิการ วิธี สอนของพระพุทธเจา คุณธรรมแลจริยธรรมของครู -คงเดิม -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๓๒๑ ชาดกศึกษา ๒ (๒-๐-๔) (Jataka Studies) ศึกษาโครงสราง เนื้อหา และแนวคิดที่ปรากฏใน ชาดก อิทธิพลของชาดกที่มีตอวรรณกรรมทาง พระพุทธศาสนา ศิลปะ และวิถีชีวิต -ยายไปวิชาแกน พระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๓๒๒ พระพุทธศาสนากับภูมิปญญาไทย ๒ (๒-๐-๔) (Buddhism and Thai Thoughts) ศึกษาภูมิปญญาไทยที่ไดรับอิทธิพลจาก พระพุทธศาสนาในดานสังคม เศรษฐกิจ การเมือง และศิลปวัฒนธรรม -ยายไปวิชาเลือก เฉพาะสาขา พระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๓๒๓ พระพุทธศาสนาในโลกปจจุบัน ๒ (๒-๐-๔) (Buddhism in Temporary World) ศึกษาสถานการณของพระพุทธศาสนาในโลก ปจจุบัน ผลกระทบของลัทธิการเมืองและศาสนาอื่น ๆตอพระพุทธศาสนา อิทธิพลของพระพุทธศาสนาที่ -ยายไปวิชาเลือก เฉพาะสาขา พระพุทธศาสนา -ปรับชื่อใหมเปน พระพุทธศาสนา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๔๙ มีตอสังคมโลก และบทบาทขององคการ พระพุทธศาสนาระดับนานาชาติ กับสังคมวิทยา ๑๐๑ ๓๒๔ ชีวิตและผลงานของปราชญทาง พระพุทธศาสนา ๒ (๒-๐-๔) (Life and Works of Buddhist Scholars) ศึกษาชีวประวัติและผลงานดานการรจนาและ แปลหนังสือ ตํารา และคัมภีรพระพุทธศาสนาของ นักปราชญ ทางพระพุทธศาสนาเถรวาทและ มหายาน -ยายไปวิชาเลือก เฉพาะสาขา พระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๔๐๓ พระพุทธศาสนากับนิเวศวิทยา ๒ (๒-๐-๔) (Buddhism and Ecology) ศึกษาความหมายและขอบขายของนิเวศวิทยา ห ลักธรรม สําคั ญ ใน พ ระไตรป ฎ กที่ เกี่ยวกับ นิเวศวิทยา เนนความสัมพันธระหวางมนุษยกับ ระบบนิเวศ มนุษยกับธรรมชาติ แนวทางการอนุรักษ และระบบนิเวศวิทยา ๑๐๑ ๒๐๕ พระพุทธศาสนากับนิเวศวิทยา ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and Ecology) ศึกษาความหมาย ขอบขายของนิเวศวิทยา วิเคราะห แนวคิดและทฤษฎีหลักทางนิเวศวิทยา หลักธรรมสําคัญ ในพระไตรปฎก ที่เกี่ยวกับนิเวศวิทยา ความสัมพันธ ระหวางมนุษยกับระบบนิเวศ มนุษยกับธรรมชาติ วิกฤตการณในระบบนิเวศ นโยบายของรัฐและกฎหมาย ดานสิ่งแวดลอม แนวทางการอนุรักษระบบนิเวศ ดวย หลักการทางพระพุทธศาสนา -คงเดิม -ปรับชื่อ ภาษาอังกฤษ -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๒๐๖ จิตวิทยาในพระไตรปฎก ๓(๓-๐-๖) (Psychology in Tipitaka) ศึกษาคําสอนเรื่องจิตและเจตสิกในพระไตรปฎก เปรียบเทียบกับเรื่องจิตวิทยาตะวันตกปจจุบัน พฤติกรรม ของมนุษยตามแนวจริต ๖ และการพัฒนาจิต ดวยสมถะและวิปสสนา ยายมาจากวิชา เลือกเฉพาะสาขา พระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๔๐๔ ธรรมประยุกต ๒ (๒-๐-๔) (Applied Dhamma) ศึกษาหลักธรรมในพระพุทธศาสนาเพื่อนํามา ประยุกตใชและบูรณาการในการพัฒนาคุณภาพชีวิต แกปญหาชีวิตและสังคม -รวมกับวิชา พระพุทธศาสนา กับสังคมไทย ๑๐๑ ๔๐๕ พระพุทธศาสนากับเศรษฐศาสตร ๒ (๒-๐-๔) (Buddhism and Economics) ศึกษาความหมายและขอบขายของเศรษฐศาสตร วิเคราะหแนวคิดและทฤษฎีหลักทางเศรษฐศาสตร จริยธรรมของผูผลิตและผูบริโภคตามแนวหลักธรรม ทางพระพุทธศาสนา เปรียบเทียบเศรษฐศาสตรแนว พุทธศาสตรกับเศรษฐศาสตรทั่วไป รวมทั้งศึกษา -ยายไปวิชาเลือก เฉพาะสาขา พระพุทธศาสนา

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๕๐ ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ๑๐๑ ๔๒๗ รัฐศาสตรในพระไตรปฎก ๒ (๒-๐-๔) (Political Science in Tipitaka) ศึกษาความหมายและขอบขายของรัฐศาสตร วิเคราะหแนวคิดและทฤษฎีหลักทางรัฐศาสตร ใน พระไตรปฎก รูปแบบ วิธีการปกครองตามแนวนิติรัฐ หลักธรรมาภิบาล หลักธรรมของผูบริหาร เปรียบเทียบ ประยุกตและบูรณาการรัฐศาสตรตาม แนวพุทธศาสตรกับรัฐศาสตรทั่วไป ๑๐๑ ๓๐๗ รัฐศาสตรในพระไตรปฎก ๓(๓-๐-๖) (Political Science in Tipitaka) ศึกษาความหมาย แนวคิดทฤษฎี ความเปนมา อุดมการณ และความขัดแยงทางการเมือง รูปแบบการ ปกครอง การเลือกตั้ง สิทธิเสรีภาพและการมีสวนรวม ของประชาชนในการปกครอง วิเคราะหแนวคิดทฤษฎี รูปแบบการปกครองในพระไตรปฎก เปรียบเทียบหลัก นิติรัฐและนิติธรรม ประยุกตและบูรณาการหลักการทาง พระพุทธศาสนากับหลักรัฐศาสตร -คงเดิม -ปรับคําอธิบายวิชา -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๔๓๐ พระพุทธศาสนากับสิทธิมนุษยชน ๒ (๒-๐-๔) (Buddhism and Human Rights) ศึกษาหลักสิทธิมนุษยชนตามหลักคําสอนทาง พระพุทธศาสนา โดยเปรียบเทียบกับปฏิญญาสากล วาสิทธิมนุษยชน รัฐธรรมนูญของไทยและ พระราชบัญญัติของไทยวาดวยสิทธิมนุษยชน ตลอดจนหลักสิทธิมนุษยชนของนานาอารยประเทศ ๑๐๑ ๓๐๘ พระพุทธศาสนากับสิทธิมนุษยชน ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and Human Rights) ศึกษาแนวคิดพื้นฐานดานสิทธิมนุษยชน สิทธิเสรีภาพ ของพลเมือง หลักคําสอนทางพระพุทธศาสนา ที่ เกี่ยวของกับสิทธิมนุษยชน คุณลักษณะพลเมืองที่เขมแข็ง ของประเทศชาติและสังคมโลก หลักปฏิญญาสากลวา ดวยสิทธิมนุษยชน กฎหมายวาดวยสิทธิมนุษยชน แหงชาติไทย และประยุกตใชหลักธรรมทาง พระพุทธศาสนาเพื่อเสริมสรางทักษะการอยูรวมกันอยาง สันติสุข -คงเดิม -เพิ่มคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๔๓๑ พระพุทธศาสนากับการพัฒนาที่ยั่งยืน ๒ (๒-๐-๔) (Buddhism and Sustainable Development) ศึ ก ษ าห ลั ก ก า ร พั ฒ น าที่ ยั่ งยื น ต าม แ น ว พระพุทธศาสนา โดยเนนหลักการพัฒนามนุษย สังคม ธรรมชาติ และสิ่งแวดลอม ๑๐๑ ๓๐๙ พระพุทธศาสนากับการพัฒนาที่ยั่งยืน ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and Sustainable Development) ศึกษาแนวคิด ทฤษฎี กระบวนการพัฒนาที่ยั่งยืนตาม หลักสากล (SDGs) หลักการพัฒนาที่ยั่งยืนเชิงพุทธ เพื่อ พัฒนามนุษย สังคม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดลอม -คงเดิม -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๔๓๒ มังคลัตถทีปนีศึกษา ๒ (๒-๐-๔) (Mangalatthadipani Studies) ศึกษาโครงสราง และเนื้อหาสาระของ มังคลัตถทีปนี อิทธิพลของมังคลัตถทีปนีที่มีตอ วรรณกรรมทางพระพุทธศาสนาและวิถีชีวิตไทย ยายไปหมวด วิชาแกน พระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๔๓๗ พระพุทธศาสนากับสาธารณสุข ๒ (๒-๐-๔) (Buddhism and Health Care ) ศึกษาความหมายและขอบขายสาธารณสุข ศาสตรทั้งการแพทยสมัยใหมและการแพทยแผนไทย คําสอนในพระไตรปฎกและอรรถกถาที่เกี่ยวกับเรื่อง ๑๐๑ ๓๑๐ พระพุทธศาสนากับสาธารณสุข ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and Healthy Care ) ศึกษาความรูเบื้องตนเกี่ยวกับสาธารณสุข ตาม หลักการแพทยแผนปจจุบัน โรคและสมุฏฐานของโรค หลักการบริโภคปจจัย ๔ เภสัชในคัมภีรพระพุทธศาสนา -ปรับชื่อวิชา -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มหนวยกิต

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๕๑ โรค การบริโภคปจจัย ๔ การบริหารรางกาย การ รักษาพยาบาล การพักผอน และและการดูแล สุขภาพจริยธรรมของผูรักษาพยาบาล วิธีรักษาโรค การสงเสริมการดูแลสุขภาพแบบองครวม จริยธรรมในการรักษาพยาบาล โดยประยุกตใชกับ การแพ ท ยแผน ไท ยและแผน ป จจุบั น ตาม แน ว พระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๔๓๘ มิลินทปญหาศึกษา ๒(๒-๐-๔) (Milindapanha Studies) ศึกษาความเปนมาของมิลินทปญหา เนื้อหาสาระ สํานวนภาษาวิธีการตอบปญหาและแนวคิดทาง ปรัชญา -ยายไปรายวิชา เลือกเฉพาะสาขา พระพุทธศาสนา วิชาเลือกเฉพาะสาขาพระพุทธศาสนา ๙ หนวยกิต วิชาเลือกเฉพาะสาขาพระพุทธศาสนา ๑๒ หนวยกิต หมายเหตุ ๑๐๑ ๓๑๘ เปรียบเทียบเถรวาทกับมหายาน ๓ ๓-๐-๖) (Comparison between Theravada and Mahayana) ศึกษาเปรียบเทียบสถานะและพระจริยาของ พระพุทธเจา สถานะและบทบาทของพระโพธิสัตว คําสอนเรื่องธรรมกาย ทศบารมี ไตรลักษณ ปฏิจจสมุปบาท นิพพาน และพิธีกรรมสําคัญของ นิกายทั้งสอง ๑๐๑ ๓๒๒ เปรียบเทียบเถรวาทกับมหายาน ๓(๓-๐-๖) (Comparison between Theravada and Mahayana) ศึกษาเปรียบเทียบสถานะและพระจริยาของ พระพุทธเจา สถานะ และบทบาทของพระโพธิสัตว คํา สอนเรื่องธรรมกาย ทศบารมี ไตรลักษณ ปฏิจจสมุป บาท นิพพาน และพิธีกรรมสําคัญของนิกายทั้งสอง คงเดิม ๑๐๑ ๓๑๙ พุทธธรรมกับสังคมไทย ๓ (๓-๐-๖) (Buddhadhamma and Thai Society) ศึกษาอิทธิพลของพระพุทธศาสนาที่มีตอสังคมไทย ความเขาใจพุทธธรรม การใชพุทธธรรมแกปญหา ชีวิตและสังคม แนวโนมความเชื่อและการปฏิบัติของ ชาวพุทธในปจจุบัน และการวิจารณพระพุทธศาสนา ของนักคิดไทยสมัยใหม ๑๐๑ ๓๒๓ พุทธธรรมกับสังคมไทย ๓(๓-๐-๖) (Buddhadhamma and Thai Society) ศึกษาหลักพุทธธรรม เพื่อประยุกตใชในการพัฒนา คุณภาพชีวิต และสังคมไทย -คงเดิม -ปรับคําอธิบาย รายวิชา ๑๐๑ ๓๒๐ อักษรจารึกในพระไตรปฎก ๓ (๓-๐- ๖ ) (Tipitaka Scripts) ศึกษาอักษรตาง ๆ ที่ใชจารึกพระไตรปฎก คือ อักษรเทวนาครีสิงหล ขอม พมา มอญ อักษรธรรม ลานนา และอักษรโรมัน ใหสามารถอานออก เขียนได ๑๐๑ ๓๒๔ อักษรจารึกในพระไตรปฎก ๓(๓-๐-๖) (Tipitaka Scripts) ศึกษาอักษรตาง ๆ ที่ใชจารึกพระไตรปฎก คือ อักษร เทวนาครีสิงหล ขอม พมา มอญ อักษรธรรมลานนา และอักษรโรมัน ใหสามารถอานออก เขียนได คงเดิม ๑๐๑ ๔๑๒ พระสูตรมหายาน ๓(๓-๐-๖) (Mahayana Sutras) ศึกษาหลักธรรมสําคัญในพระสูตรมหายานโดย เลือกศึกษาพระสูตรที่สําคัญ เชน ปรัชญาปารมิตา หฤทยสูตร ทศภูมิกสูตร สัทธรรมปุณฑริกสูตร ๑๐๑ ๓๒๕ พระสูตรมหายาน ๓(๓-๐-๖) (Mahayana Sutras) ศึกษาหลักธรรมสําคัญในพระสูตรมหายานโดย เลือกศึกษาพระสูตรที่สําคัญ เชน ปรัชญาปารมิตา หฤทยสูตร ทศภูมิกสูตร สัทธรรมปุณฑริกสูตร สุขาวดี วยูหสูตร วิมลเกียรตินิเทศสูตร และลังกาวตารสูตร คงเดิม

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๕๒ สุขาวดีวยูหสูตร วิมลเกียรตินิเทศสูตร และ ลังกาวตารสูตร ๑๐๑ ๔๒๙ พระพุทธศาสนากับสันติภาพ ๓ (๓-๐-๖) (Buddhism and Peace) ศึกษาหลักคําสอนสําคัญทางพระพุทธศาสนาที่ เกี่ยวกับสันติภาพ หลักการและวิธีการแกปญหา ความขัดแยงแนวพุทธ โดยเนนรูปแบบและวิธีการ สังฆสามัคคีและใชแนวคิดเรื่องสันติภาพทาง ตะวันตกมาเทียบเคียง ๑๐๑ ๓๒๖ พระพุทธศาสนากับสันติภาพ ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and Peace) ศึกษาหลักคําสอนสําคัญทางพระพุทธศาสนา ที่ เกี่ยวกับสันติภาพ หลักการและวิธีการแกปญหาความ ขัดแยงแนวพุทธ โดยเนนรูปแบบและวิธีการ สังฆ สามัคคีและใชแนวคิดเรื่องสันติภาพทางตะวันตกมา เทียบเคียง คงเดิม ๑๐๑ ๔๓๓ พระพุทธศาสนากับสตรี๓ (๓-๐-๖) ศึกษาวิเคราะหแนวคิดและปญหาเกี่ยวกับสตรีใน พระพุทธศาสนา ดานสถานภาพ บทบาทหนาที่ ศักยภาพในการบรรลุธรรม การอุปถัมภและเผยแผ พระพุทธศาสนา ๑๐๑ ๓๒๗ พระพุทธศาสนากับสถานภาพสตรี ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and Women Status) ศึกษาแนวคิด เกี่ยวกับสถานภาพ บทบาท สิทธิ และ หนาที่ของสตรีในทัศนะของพระพุทธศาสนา ศักยภาพ ใน ก า ร บ ร ร ลุ ธ ร ร ม ก า ร อุ ป ถั ม ภ แ ล ะ เผ ย แ ผ พระพุทธศาสนาของสตรี ในสมัยพุทธกาลจนถึงปจจุบัน -ปรับชื่อรายวิชา -ปรับคําอธิบาย รายวิชา ๑๐๑ ๓๒๘ พระพุทธศาสนากับสังคมวิทยา ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and sociology) ศึกษาความหมายและขอบขายของสังคมวิทยา วิเคราะหแนวคิดและทฤษฎีหลักทางสังคมวิทยา พฤติกรรม บทบาทหนาที่ขององคกร หลักธรรมสําคัญ ที่ เกี่ยวกับสังคม การเปลี่ยนแปลงและการพัฒนาสังคม วิเคราะหสถานการณปจจุบันของพระพุทธศาสนา ใน ประเทศไทย และในสังคมโลก -ยายมาจากวิชา เฉพาะสาขา พระพุทธศาสนา -ปรับชื่อใหมจาก วิชาระพุทธ ศาสนากับโลก ปจจุบัน -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๓๒๙ พระพุทธศาสนากับเทคโนโลยีสารสนเทศ ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and Information Technology for Communication) ศึกษาความหมาย ขอบขายของเทคโนโลยี สารสนเทศและการสื่อสาร หลักการ รูปแบบ วิธีการ สื่อคําสอนของพระพุทธเจา จริยธรรม กฎหมายกับการ สื่อสาร การประยุกตใชสื่อดิจิทัลเพื่อการศึกษาและการ เผยแผพระพุทธศาสนา -เพิ่มรายวิชาใหม -เปลี่ยนรหัสวิชา -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๓๓๐ ชีวิตและผลงานของปราชญทาง พระพุทธศาสนา ๓(๓-๐-๖) -ยายมาจากวิชา เฉพาะดาน

มคอ.๒ หลักสูตรพุทธศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕) หนา ๕๓ (Life and Works of Buddhist Scholars) ศึกษาชีวประวัติ ผลงานดานการรจนาและการแปล หนังสือ ตํารา และคัมภีรพระพุทธศาสนาของนักปราชญ ทางพระพุทธศาสนาเถรวาทและมหายาน พระพุทธศาสนา -เพิ่มหนวยกิต ศึกษาความหมายและขอบขายของเศรษฐศาสตร วิเคราะหแนวคิดและทฤษฎีหลักทางเศรษฐศาสตร จริยธรรมของผูผลิตและผูบริโภคตามแนวหลักธรรม ทางพระพุทธศาสนา เปรียบเทียบเศรษฐศาสตรแนว พุทธศาสตรกับเศรษฐศาสตรทั่วไป รวมทั้งศึกษา ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ๑๐๑ ๔๓๑ พระพุทธศาสนากับเศรษฐศาสตร ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and Modern Economy) ศึกษาความหมาย ขอบเขต หลักการ แนวคิด ทฤษฎี ทางเศรษฐศาสตรจุลภาคและมหภาค วิเคราะหทิศทาง การพัฒนาเศรษฐกิจ วิสาหกิจชุมชน เศรษฐกิจพอเพียง เศรษฐกิจยุคดิจิทัล เศรษฐศาสตรแนว พุทธจริยธรรม ของผูผลิตและผูบริโภคตามแนวหลักธรรม ทาง พระพุทธศาสนา -ยายมาจากวิชา เฉพาะดาน พระพุทธศาสนา -ปรับคําอธิบาย รายวิชา -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๔๓๒ พระพุทธศาสนากับศาสตรพระราชา ๓(๓-๐-๖) (Buddhism and The King’s Philosophy) ศึกษาแนวคิด ทฤษฎี หลักธรรมเกี่ยวกับศาสตร พระราชา และกระบวนการพัฒนาเชิงพุทธบูรณาการที่ สอดคลองกับกรอบเปาหมายการพัฒนามนุษย สังคม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดลอมที่ยั่งยืน -เพิ่มรายวิชาใหม -คําอธิบายรายวิชา ใหม -รหัสวิชาใหม ศึกษาความเปนมาของมิลินทปญหา เนื้อหาสาระ สํานวนภาษาวิธีการตอบปญหาและแนวคิดทาง ปรัชญา ๑๐๑ ๔๓๓ มิลินทปญหาศึกษา ๓(๓-๐-๖) (Milindapanha Study) ศึกษาความเปนมา ความสําคัญ แนวคิดของมิลินท ปญหา ลักษณะการใชสํานวนภาษา บทสนทนา วิธีการ คิดและการตอบปญหา และแนวคิดทางปรัชญาที่ปรากฏ ในมิลินทปญหา -ยายมาจากวิชา เฉพาะดาน พระพุทธศาสนา -เพิ่มคําอธิบาย รายวิชา -เพิ่มหนวยกิต ๑๐๑ ๔๓๔ ประวัติศาสตรพระพุทธศาสนาในประเทศ ไทย ๓(๓-๐-๖) (History of Buddhism in Thailand) ศึกษาประวัติความเปนมา ของพระพุทธศาสนา สมัย สุโขทัย สมัยลานนา สมัยกรุงศรีอยุธยา สมัยกรุงธนบุรี กรุงรัตนโกสินทร และอิทธิพลของพระพุทธศาสนาที่มี ตอสังคมไทย -เพิ่มรายวิชาใหม -รหัสวิชาใหม ๑๐๑ ๔๓๕ เนตติปกรณศึกษา ๓(๓-๐-๖) (Nettipakarana Study) ศึกษาประวัติ โครงสรางและเนื้อหาสาระสําคัญของ คัมภีรเนตติปกรณ วิเคราะหหลักการอธิบายธรรมโดยหา ระ ๑๖ นัย ๕ สาสนปทัฏฐาน ที่ปรากฏในคัมภีร -เพิ่มรายวิชาใหม -รหัสวิชาใหม