BIO BAB9 SISTEM PENCERNAAN (PART 1)

9.1 Sistem Pencernaan
9.2 Pencernaan
9.3 Penyerapan
9.4 Asimilasi
9.5 Penyahtinjaan

Standard Kandungan 9.1- Sistem Pencernaan

9.1.1 Mengenalpasti struktur Sistem Pencernaan manusia

Standard Kandungan 9.2 - Pencernaan

Standard Kandungan 9.1- Sistem Pencernaan

9.1 SISTEM PENCERNAAN

SISTEM PENCERNAAN MANUSIA
Salur alimentari panjang dan berotot Bermula dari mulut hingga ke dubur

BAHAGIAN DALAM SALUR ALIMENTARI
Mulut, Esofagus, Perut, Usus Kecil, Usus Besar dan Dubur

Organ lain sistem pencernaan : Hati, Pundi hempedu dan Pankreas

KALENJAR YANG MEREMBESKAN JUS PENCERNAAN

Kalenjar Liur Kalenjar Gaster Kalenjar Usus

A C
D
B
F
E I
G
H J
K
L

9.2 PENCERNAAN

Proses penguraian makanan besar & kompleks
kepada saiz kecil & ringkas supaya mudah
diserap

Pemecahan makanan secara
mekanikal (butiran kecil)

PENCERNAAN FIZIKAL Pengunyahan &
Peristalsis

KIMIA Penguraian molekul kompleks
kepada molekul ringkas

Tindakan
enzim

Standard Kandungan 9.2 – Food Track-
Pencernaan

ENZIM PENCERNAAN

BAHAGIAN ENZIM PROSES HIDROLISIS maltosa
MULUT (AIR LIUR) Amilase air liur Kanji + air polipeptida
PERUT Pepsin Protein + air maltosa
Amilase Kanji + air
DUODENUM pankreas peptida
Tripsin Polipeptida + air asid lemak dan gliserol
Lipase Lipid + air
glukosa
USUS KECIL KARBOHIDRAT glukosa + fruktosa
glukosa + galaktosa
(DINDING ILEUM) • Maltase • Maltosa + air
• Sukrosa + air asid lemak + gliserol
• Sukrase • Laktosa + air
asid amino
• Laktase Lipid + air

LIPID Peptida + air
• Lipase

PROTEIN
• Erepsin

PENCERNAAN KARBOHIDRAT DALAM MULUT

Kalenjar liur AIR LIUR

pH 6.5-7.5 Membantu membentuk bolus makanan

PROSES PENELANAN

Epiglotis menutup bukaan trakea Bolus makanan masuk ke esofagus

PERISTALSIS

Pengecutan dan pengenduran Menolak bolus di esofagus ke
otot secara beritma perut



Farinks Bolus
makanan
Epiglotis masuk ke
menutup esofagus
bukaan Makanan

trakea Epiglotis

Esofagus Larinks

PERISTALSIS



PENCERNAAN PROTEIN DALAM PERUT

KALENJAR GASTER Jus gaster
Pengubahsuaian struktur dan fungsi sel epitelium perut

3 BAHAGIAN SEL EPITELIUM MEREMBESKAN

SEL UTAMA : SEL PARIETAL : Asid SEL MUKUS :
Pepsinogen hidroklorik Mukus

Enzim tidak aktif PEPSINOGEN Menjadi enzim pepsin

Diaktifkan oleh asid
hidroklorik





PENCERNAAN PROTEIN DALAM PERUT

Menyediakan medium pH ASID HIDROKLORIK Membunuh bakteria
1.5-2.0 untuk enzim pepsin
Menghentikan tindakan
enzim amilase liur

MUKUS

Melindungi dinding perut daripada : a) asid hidroklorik b) enzim pencernaan

Makanan + jus gaster (asid PROSES Bentuk separa cair : KIM
hidroklorik & enzim pepsin)
Tindakan peristalsis
beberapa jam

PENCERNAAN KARBOHIDRAT, PROTEIN DAN
LIPID DALAM USUS KECIL

USUS KECIL TERDIRI DARIPADA

Duodenum Jejunum (memisahkan duodenum Ileum berlingkar (bahagian
yang mengarah ke ileum) paling panjang)

DUODENUM (BAHAGIAN PERTAMA USUS KECIL)

Menerima kim Menerima hempedu Menerima jus pankreas
(dihasilkan hati) ( dirembeskan pankreas)

PANKREAS

Merembeskan 3 enzim : Amilase Pankreas, Enzim masuk ke duodenum melalui
Tripsin & Lipase duktus pankreas

DUODENUM USUS
ILEUM BESAR

JEJUNUM



PENCERNAAN KARBOHIDRAT, PROTEIN DAN
LIPID DALAM USUS KECIL

HATI

Menghasilkan hempedu

Menyimpan hempedu PUNDI HEMPEDU

Hempedu disalur ke duodenum melalui duktus hempedu

FUNGSI HEMPEDU

Meneutralkan kim berasid Menyediakan pH 7.6-8.6 (alkali) Mengemulsikan lipid kpd titisan

untuk enzim di duodenum halus utk tindakan enzim lipase

PENCERNAAN KARBOHIDRAT, PROTEIN DAN
LIPID DALAM USUS KECIL

DUODENUM (TINDAKAN ENZIM YANG DIREMBESKAN PANKREAS)
Tindakan enzim yang dirembeskan pankreas

Mukus KALENJAR DI DINDING ILEUM

Jus Usus : Enzim maltase, sukrase, laktase, lipase & erepsin

MEDIUM BERALKALI DI ILEUM

Membolehkan enzim bertindak secara optimum

9.2.5 - Eksperimen Mengkaji
Pencernaan Kanji

TUGASAN OFFLINE PDPR BIOLOGI HARI INI

TONTON VIDEO EKSPERIMEN DIDIK TV UNTUK
3 ENZIM INI, ANDA BOLEH MENJAWAB SOALAN

@ BUAT LATIHAN BUKU NILAM
DI MUKA SURAT 107 HINGGA 110, HANTAR DLM

MINGGU INI.., YG PENTING STUDY
EXPERIMENT DIDIK TV…..BUAT, HNTAR..JGN

TANGGUH2……& UPDATE NAMA..
TENANG KAN....TAK PERLU RISAU, TERFIKIR2..

Standard Kandungan 9.3 - Sistem Penyerapan
Standard Kandungan 9.4 - Asimilasi

9.3 PENYERAPAN
CIRI PENYESUAIAN ILEUM DALAM PENYERAPAN MAKANAN

TERCERNA

ILEUM

Panjang Lapisan dalam Vilus
berlipat-lipat

& dilitupi
unjuran halus

ILEUM
VILUS

MIKROVILUS

CIRI PENYESUAIAN VILUS DALAM MAKANAN TERCERNA

VILUS

LAPISAN SEL JARINGAN LAKTEAL KALENJAR
EPITELIUM GOBLET KAPILARI USUS
DARAH
VILUS

Setebal Merembes Memudahkan Mengangkut Merembes
satu sel mukus pengangkutan jus usus
titisan asid
Penyerapan Membantu hasil lemak dan Mengandungi
nutrien cepat pencernaan pencernaan enzim
gliserol
Ke pencernaan
seluruh
badan

9.3 PENYERAPAN
CIRI PENYESUAIAN MIKROVILUS DALAM PENYERAPAN

MAKANAN TERCERNA

MIKROVILUS

Unjuran halus pada JLP besar untuk
epitelium vilus meningkatkan kadar
penyerapan nutrien

CARA PENYERAPAN MAKANAN TERCERNA DI ILEUM

MAKANAN TERCERNA DI SERAP MELALUI CARA PENYERAPAN

Fruktosa Resapan berbantu

Glukosa dan Galaktosa Sel epitelium kapilari Pengangkutan aktif

Asid Amino darah Pengangkutan aktif

Vitamin B dan C Diserap Bersama air

Air Osmosis

Asid lemak dan gliserol Sel epitelium lakteal Resapan ringkas
berpadu semula Resapan ringkas
(kondensasi) = titisan
halus lipid dalam sel
epitelium

Vitamin A, D, E, K larut
dalam lipid



9.4 ASIMILASI
PERANAN SISTEM PEREDARAN

SISTEM YANG MEMBANTU MENGANGKUT NUTRIEN UNTUK DI ASIMILASIKAN

Sistem peredaran darah Sistem limfa

Nutrien digunakan ASIMILASI DI SEL

Membentuk : a)sebatian kompleks b)komponen struktur

VENA PORTAL HEPAR

Gabungan kapilari darah di usus kecil Membawa darah ke hati

9.4 ASIMILASI
PERANAN SISTEM PEREDARAN

Lakteal Salur Limfa Kandungan
bergabung salur limfa
membentuk yang lebih masuk ke
besar dalam
Rangkaian
Sistem Limfa

Lipid diangkut Vena Duktus toraks
(darah) ke sel subklavikel kiri

badan

FUNGSI HATI DALAM ASIMILASI MAKANAN TERCERNA

HATI • Pusat kawal atur mengawal kuantiti nutrien
masuk ke dalam sistem peredaran darah

1)METABOLISME • Glukosa digunakan untuk Respirasi sel
MAKANAN TERCERNA • Asid Amino digunakan untuk Sintesis protein

2)PENYAHTOKSINAN plasma dan enzim
• Proses Pendeaminaan : Asid amino berlebihan

Urea dikumuh melalui air kencing

• Menyingkirkan bahan toksik daripada
darah dan Disingkir melalui air kencing

3)PENYIMPANAN • Glukosa berlebihan Glikogen (simpanan)
NUTRIEN



PROSES ASIMILASI DALAM HATI

ASID • Hati mensintesis : protein plasma & enzim dari
AMINO asid amino

GLUKOSA • Asid Amino berlebihan tidak boleh disimpan
dalam badan dan diuraikan (proses
pendeaminaan)

• Apabila Glukosa tidak mencukupi : Asid Amino
ditukar kepada glukosa oleh hati

• Glukosa dalam hati Digunakan untuk

respirasi sel : mengikut keperluan badan

• Selebihnya ditukar kepada Glikogen

(disimpan di hati)

• Glukosa dalam darah menurun : Glikogen

glukosa

• Simpanan glikogen maksimum lemak

PENDEAMINAAN

PROSES ASIMILASI DALAM SEL

ASID • Mensintesis protoplasma baru
AMINO • Membaiki tisu rosak
• Mensintesis hormon dan enzim

GLUKOSA • Dioksidakan (respirasi sel) membebaskan
tenaga, air dan karbon dioksida

• Berlebihan glikogen (disimpan di otot)

• Tenaga digunakan untuk proses sel seperti
sintesis protein

• Fosfolipid dan kolesterol : membina membran plasma

LIPID • Lemak berlebihan (disimpan di tisu adipos bawah kulit)

• tenaga simpanan

• Kekurangan glukosa : Lemak dioksidakan tenaga

Standard Kandungan 9.5 - Penyahtinjaan

9.5 PENYAHTINJAAN
FUNGSI USUS BESAR

DI ILEUM

Penyerapan nutrien selesai

FUNGSI USUS BESAR

Penyerapan air dan vitamin Pembentukan tinja

BAHAN MASUK KE USUS BESAR

Makanan tidak Sel mati & Sel Serat Air
tercerna epitelium





USUS BESAR
1) PENYERAPAN AIR DAN VITAMIN

Air dan garam mineral

BAHAN YANG Vitamin B dan K
DISERAP Asid Folik

Hasil sampingan
metabolisme
sesetengah
bakteria

SETELAH AIR DISERAP, SISA YANG TINGGAL DI SEBUT TINJA

USUS BESAR
2) PEMBENTUKAN TINJA

Separa pepejal TINJA Bahan buangan : pigmen hempedu,
Sel mati dari lapisan usus bakteria & bahan toksik

DINDING USUS BESAR MEREMBES MUKUS
Melicinkan pergerakan tinja sehingga dubur

12 -24 jam sebelum ke rektum TINJA Timbul keinginan
menyingkirkan tinja
Tinja dikumpul sehingga tekanan
dalam rektum meningkat

PENYAHTINJAAN : Otot rektum mengecut dan mengeluarkan tinja dari dubur

DIGESTIVE SYSTEM

TUGASAN ONLINE PDPR BIOLOGI HARI INI

BUAT LATIHAN BUKU NILAM IAITU ;

I) DI MUKA SURAT 104 HINGGA 106,
II) DI MUKA SURAT 111 HINGGA 114,
BUAT TERUS DAN HANTAR HARI INI.

TUGASAN SEBELUM NI YG MASIH BELUM
HNTAR SILA SELESAIKAN DLM MINGGU INI !!

DH VAKSIN KAN, SEKOLAH AKAN BUKA..
SAYA TERINGIN NK LIHAT WAJAH2 YG TAK

HNTAR TUGASAN…..