ห น้ า | 1
ห น้ า | ก
คำนำ
เอกสารเล่มน้ีจัดทาขึ้น เพื่อเสนอผลงานการปฏิบัติท่ีเป็นเลิศ Best Practice ผลิตภัณฑ์ กศน.ดีเด่น
"ผ้ำมัดย้อมบ้ำนทับผ้ึง” ซ่ึงผู้จัดทาได้นาเสนอข้อมูลผลงานจากการส่งเสริมและปฏิบัติหน้าที่ สาหรับการ
ประกอบการพิจารณาของคณะกรรมการมีการนาเสนอครอบคลุมตามหลกั เกณฑ์และวิธีการ
ขอขอบคุณ ผอู้ านวยการ กศน.อาเภอศรีสาโรงและบคุ ลากร กศน.อาเภอศรสี าโรง ผู้นาชุมชน ประชาชน
ตาบลทับผ้ึง เครือข่ายทุกภาคส่วนที่ให้ความช่วยเหลือให้คาปรึกษาแนะนา แนวทางในการปฏิบัติงาน
ให้ความอนุเคราะห์ สนับสนุน ทาให้การดาเนินงาน การปฏิบัติหน้าที่ เรียบร้อยและสาเรจจลุล่วงไปด้วยดี
จึงขอขอบพระคุณ มา ณ โอกาสนี้
นางสาวอิสราวรรณ จนั ทไชย
ครู กศน.ตาบลทับผ้งึ
สำรบญั ห น้ า | ข
เรื่อง หน้ำ
คำนำ ก
สำรบญั ข
ความเปน็ มาของโครงการ /กิจกรรม 1
ปจั จัยปอ้ น (Input) 1
ขน้ั ตอนการดาเนินงาน (Process) 2
ความสาเรจจ ที่เปน็ จดุ เด่นของโครงการ/หรือกิจกรรมนี้ (Output) 3
รางวลั แห่งความสาเรจจ ของโครงการ/กิจกรรม 4
ขอ้ คิดควรคานึงในการนาไปขยายผลหรือนาโครงการน้ีไปทา 5
ข้อมูล/หลักฐานอา้ งองิ 5
ห น้ า | 1
ผลกำรปฏบิ ัติงำนท่เี ปน็ เลิศ Best Practice กศน.ตำบลทบั ผง้ึ
1. ชอ่ื โครงกำร/กิจกรรม ผลิตภณั ฑ์ กศน.ดเี ดน่ “ผำ้ มดั ย้อมบ้ำนทับผง้ึ ”
2. ควำมสอดคล้องกับนโยบำย
ดา้ นที่ 2 การสรา้ งสมรรถนะและทกั ษะคุณภาพ
2.2 พัฒนาหลักสูตรอาชีพระยะส้ันท่ีเส้น New skill Up skill และ Re skill ท่ีสอดกล้องกับบริบทพ้ืนท่ี
ความต้องการและความหลากหลายของกลุ่มเปา้ หมาย เช่น ผ้พู ิการ ผู้สูงอายุ ความต้องการของตลาดแรงงานและ
กลมุ่ อาชีพใหม่ท่รี องรับ Disruptive Technology
2.3 ยกระดับผลิตภัณฑ์ สินค้า บริการจากโครงการศูนย์ฝึกอาชีพชมุ ชน เน้น "ส่งเสรมิ ความรู้ สร้างอาชีพ
เพิ่มรายได้ และมีคุณภาพชีวิตท่ีดี" ให้มีคุณภาพมาตรฐาน เป็นยี่ยอมรับของตลาด ต่อยอดภูมิปัญญาท้องถิ่นเพ่ือ
สรา้ งมลู คา่ เพิ่ม พัฒนาสู่วสิ าหกจิ ชุมชน ตลอดจนเพม่ิ ชอ่ งทางประชาสัมพนั ธแ์ ละช่องทางการจาหนา่ ย
3. ควำมเปน็ มำของโครงกำร /กจิ กรรม
ในปัจจุบันการจัดการศึกษาเพื่อการพัฒนาอาชีพ มีความสาคัญอย่างมาก เน่ืองจากในการพัฒนา
ประชากรของประเทศให้มีความรู้ในรูปแบบฝึกทักษะ ฝึกอบรม พัฒนาฝีมือแรงงาน เพราะความสามารถในการ
ประกอบอาชีพเปน็ อีกทางหนึง่ ในการแกป้ ัญหาการว่างาน การสร้างอาชีพ สร้างรายได้ ให้กับตนเองและครอบครัว
และสอดคล้องกับนโยบายและจุดเน้นของการดาเนินงาน สานักงาน กศน.ประจาปีงบประมาณ พ.ศ.256 5
ทพี่ ฒั นาหลักสตู รอาชีพระยะส้ันทเี่ ส้น New skill Up skill และ Re skill ทส่ี อดกล้องกบั บริบทพน้ื ทคี่ วามต้องการ
และความหลากหลายของกลุ่มเป้าหมาย และเน้น "ส่งเสริมความรู้ สร้างอาชพี เพิม่ รายได้ และมีคุณภาพชวี ิตท่ีดี"
ให้มีคุณภาพมาตรฐาน เป็นยี่ยอมรับของตลาด ต่อยอดภูมิปัญญาท้องถ่ินเพื่อสร้างมูลค่าเพ่ิม พัฒนาสู่วิสาหกิจ
ชมุ ชน ตลอดจนเพิ่มชอ่ งทางประชาสมั พนั ธ์และชอ่ งทางการจาหน่าย และดว้ ยสถานการณ์ปัจจุบันการแพรร่ ะบาด
ของเชื้อไวรัสโคโรน่า 2019 และเกิดอุทกภัยในบางพื้นที่ของตาบลทับผ้ึง ทาให้เกิดประชาชนประกอบอาชีพ
การเกษตรประสบปญั หา ไม่สามารถม่รี ายได้เล้ียงครอบครัวสง่ ผลกระทบตอ่ ความเป็นอยู่และรายไดข้ องประชาชน
ตาบลทับผ้ึงท่ีลดลง ในการนี้ประชาชนในพ้ืนที่ตาบลทับผ้ึง จึงมีความต้องการอยากมีรายได้เสริมเพ่ือมาเลี้ยง
ครอบครวั และมีความสนใจอาชีพที่แปลกใหม่ท่ียงั ไม่มีในพืน้ ท่ี จึงเหจนช่องทางการทาผ้ามัดย้อมซึ่งสามารถทาเป็น
ผลิตภัณฑ์ได้หลากหลายรูปแบบ มีความนิยมอย่างแพร่หลายในปัจจุบัน เน่ืองจากผ้ามัดย้อมมีสสี ันเป็นเอกลักษณ์
มีความสวยงาม สามารถกาหนดลายกาหนดสีได้ตามความตอ้ งการ ราคาต้นทุนในการทาไม่สูงมาก เนน้ การพัฒนา
รูปแบบ ลายผ้า การเล่นสีย้อม และความเป็นเอกลักษณ์ของลายผ้า และเพื่อเพ่ิมมูลค่าของผลิตภัณฑ์ให้ ซ่ึงเป็น
กิจกรรมทีส่ อดคลอ้ งและตรงตามความตอ้ งการของกลุ่มเป้าหมายที่ต้องการพัฒนาอาชีพระยะส้ัน หลักสูตรการทา
ผา้ มัดยอ้ ม เพื่อเสริมสร้างการมรี ายได้ เป็นอาชีพเสริมให้กับประชาชนในพนื้ ท่ตี าบลทบั ผ้งึ ตอ่ ไป
4.ปัจจัยป้อน (Input)
1) การมีส่วนร่วมของครู ผู้เรียน และชุมชนในการสิเคราะห์ข้อมูลพ้ืนฐานของชุมชนทาให้รู้สภาพปัญหา
และความต้องการพฒั นาชุมชนของตนเองให้ไปสูเ่ ปา้ หมายท่ีตอ้ งการได้
2) ผบู้ รหิ ารและบุคลากร กศน.อาเภอศรสี าโรง มคี วามสนใจและมีความรเู้ ร่ืองการทาผา้ มัดยอ้ ม
ห น้ า | 2
3) ไดร้ ับการสนับสนุนงบประมาณการจดั กิจกรรมจากตน้ สังกดั และหนว่ ยงานเครือข่าย
4) กิจกรรมท่ีจัดสอดคล้องกับนโยบายและจุดเน้นการดาเนินงานของ สานักงาน กศน.และตอบสนอง
ความตอ้ งการของชมุ ชน
5) เป็นโครงการท่ีได้รบั ความร่วมมอื และความสนใจจากประชาชนในพนื้ ทเ่ี ป้าหมายเปน็ อยา่ งดี
6 ได้รบั ความรว่ มมอื จากผู้ใหญบ่ ้าน ผู้นาชมุ ชน และหนว่ ยงานภาคีเครือข่าย
7) เปน็ กจิ กรรมทส่ี ามารถแก้ไขปญั หาการวา่ งงาน การสง่ เสรมิ ใหม้ ีอาชพี เสรมิ ของชุมชนได้
8) มีภูมิปัญญาท้องถิ่น ตลอดจนทรัพยากรในชุมชน เป็นองค์ความรู้พื้นฐานในการต่อยอดความรู้ให้เกิด
การพฒั นาอย่างยัง่ ยืน
9) ผ้ามัดย้อมบ้านทับผึ้ง ดาเนินการตามแนวทางวงจรคุณภาพของเดมม่ิง (DemingCycle : PDCA)
ซ่งึ เป็นการดาเนินการอยา่ งเป็นระบบ สามารถตรวจสอบไดใ้ นทุกข้ันตอน โดยเริ่มตัง้ แต่การวเิ คราะห์สภาพ ปญั หา
ความต้องการของชุมชนอย่างมีส่วนร่วมของครูผู้เรียน ชุมชน รวมทั้งการมีส่วนร่วมในการวางแผนและออกแบบ
กิจกรรมของครู ผู้เรียน ชุมชนตลอดจนมกี ารติดตามประเมินผลทุกขั้นตอน จึงทาให้สามารถพัฒนาผู้เรยี นได้บรรลุ
ตามตัวช้วี ัดความสาเรจจของกจิ กรรม
5. ข้นั ตอนกำรดำเนินงำน (Process)
1) ประชุมวำงแผนกำรจัดกิจกรรม P ( Pan )
จัดทาเวทีประชาคมเพื่อสารวจความต้องการด้านอาชีพของประชาชนบ้านทับผ้ึง ซ่ึงสรุปได้ว่า
ประชาชนบ้านทับผึ้งต้องการเรียนรู้ผ้ามัดย้อม กศน.ตาบลทับผึ้ง อาเภอศรีสาโรง จึงจัดโครงการศูนย์ฝึกอาชีพ
ชุมชน หลักสูตรการทาผ้ามัดย้อม เพื่อให้ประชาชนมีความรู้ ความเข้าใจและมีทักษะการทาผ้ามัดยอ้ มสีธรรมชาติ
และสีเคมี โดยมกี ารวางแผนการปฏบิ ัติงาน ประสานวิทยากรและภาคีเครือข่ายเพ่ือปรึกษาหารือและวางแผนการ
ดาเนนิ งาน แต่งตั้งคณะทางานเพื่อกาหนดบทบาทหน้าทแ่ี ละผู้ทีร่ ับผิดชอบงานด้านต่างๆ และจัดทาโครงการ
2) กำรดำเนินงำน D (Do)
1.ครจู ัดอบรมกลุม่ ผ้ามดั ย้อมบ้านทับผึ้ง โครงการศูนย์ฝกึ อาชีพชุมชน พัฒนาอาชพี ระยะสน้ั หลกั สตู รการ
ทาผ้ามัดย้อม เพื่อให้กลุ่มมีความรู้ มีทักษะในการการทาผ้ามัดย้อม สามารถนาความรู้ ทักษะที่ได้รับไปประกอบ
อาชพี สรา้ งรายไดใ้ ห้กบั ตนเองและครอบครวั
2.ครูจัดกระบวนการเรียนรู้ ดิจิทัลชุมชน การค้าออนไลน์ การสรา้ งเพจการขาย OOCC กศน.ตาบลทับผ้ึง
เพ่ือให้มีความรู้ ความเข้าใจ มีทักษะในการขายออนไลน์ เพม่ิ โอกาสในการมีงานทาและการค้าออนไลน์
3.อบรมสมาชิกกลุ่มเร่ืองการดาเนินงานการจัดการศึกษาต่อเน่ือง ประจาปี 2565 ด้วยระบบออนไลน์
เพอื่ ใหเ้ ขา้ ใจกระบวนการทางานการศึกษาต่อเนื่องและการถ่ายทอดความรู้การทาผ้ามัดย้อมใหก้ บั ประชาชนต่อไป
3.เผยแพร่ชอ่ งทางการจาหนา่ ย
- เพจ : OOCC กศน.ตำบลทบั ผ้งึ
- Facebook : sopa tabchum
- ประชาสัมพนั ธ์ผ้ามดั ยอ้ มบา้ นทบั ผ้งึ ผ่านเล่มเอกสารและออนไลน์
ห น้ า | 3
3) กำรตรวจสอบ กำรนิเทศติดตำมผล C (Check)
1.เจา้ หน้าทนี่ เิ ทศและครู กศน.ติดตามการดาเนิน เพื่อตดิ ตามความก้าวหน้า ปัญหา อุปสรรค และร่วมกัน
หาแนวทางแกไ้ ข
2.ติดตามผเู้ รียนกลุ่มอาชพี หลังจบหลักสูตรการศึกษาต่อเน่ือง เพ่ือรวบรวมข้อมูลของผู้เรียน ในการ
นาความรไู้ ปใชป้ ระโยชน์
3.ประเมินผลการดาเนินโครงการ ซึ่งประเมินระหว่างดาเนินโครงการและประเมินเมื่อเสรจจสิ้น โครงการ
เพอื่ ศกึ ษาความเปน็ ไปได้ ความก้าวหน้าของการค้าออนไลน์ เพอื่ ศกึ ษาผลสาเรจจของโครงการ และเพ่ือติดตามการ
นาความรู้ไปใช้ของผู้ร่วมกิจกรรม รวมถึงเพ่ือทราบถึงปัญหาอุปสรรคในการจัดกิจกรรมสามารถนาปัญหามาห า
แนวทางในการจดั กจิ กรรมในครง้ั ตอ่ ไป
4) กำรปรับปรงุ และพัฒนำผลกำรปฏิบัตงิ ำน A (Action)
นาขอ้ เสนอแนะของผ้เู ขา้ ร่วม ชมุ ชน และผเู้ ก่ียวข้องมาปรับปรงุ รูปแบบและวธิ กี ารดาเนินงานการส่งเสริม
อาชพี เพ่ือเผยแพร่ใหช้ มุ ชนอ่ืนทมี่ สี ภาพบริบทเหมอื นหรือใกล้เคยี งกนั ได้นาไปปรับใช้ในการจดั กิจกรรมส่งเสริม
อาชีพต่อไป
กำรดำเนนิ กำรผลิตภัณฑ์ผำ้ มดั ย้อมบำ้ นทับผึง้
แผนผงั ตำมแนวทำงวงจรคุณภำพของเดมมิ่ง ( DemingCycle : PDCA)
6. ควำมสำเร็จทเี่ ป็นจุดเดน่ ของโครงกำร/หรือกจิ กรรมนี้ (Output)
“ผ้ำมัดย้อมบ้ำนทับผ้ึง ” เริ่มจาก นางสาวอิสราวรรณ จันทไชย ครู กศน.ตาบลทับผึ้ง กศน.อาเภอ
ศรีสาโรง ได้มคี วามมุ่งมุ่นตั้งใจ คาดหวังให้ประชาชนมีคณุ ภาพชีวิตความเป็นอยทู่ ่ีดขี ้นหลังจากท่ีประสบกับปัญหา
จากการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโคโรน่า 2019 และอุทกภัยในบางพ้นื ทขี่ องตาบลทบั ผึ้ง ทาให้ประชาชนมรี ายได้ที่
ลดลงไมเ่ พียงพอต่อการเล้ียงครอบครัวส่งผลกระทบตอ่ ความเป็นอยู่และรายได้ของประชาชนตาบลทับผึง้ ในการน้ี
ห น้ า | 4
จงึ เหจนช่องทางการทาผ้ามัดย้อมซ่ึงสามารถทาเปน็ ผลิตภัณฑ์ไดห้ ลากหลายรูปแบบ มคี วามนิยมอย่างแพร่หลายใน
ปัจจุบัน เนื่องจากผ้ามัดย้อมมีสีสันเป็นเอกลักษณ์ มีความสวยงาม สามารถกาหนดลายกาหนดสีได้ตามความ
ต้องการ ราคาต้นทุนในการทาไม่สูงมาก เน้นการพัฒนารูปแบบ ลายผ้า การเล่นสีย้อม และความเป็นเอกลักษณ์
ของลายผ้า ส่งผลให้เกิดการสร้างมูลค่าสินค้าผ้ามัดย้อม ภายใต้ช่องทางการค้าออนไลน์ OOCC ของ กศน.ตาบล
ทับผึ้ง มีการออกแบบและพัฒนาบรรจุภัณฑ์ ทาให้ประชาชนมีรายได้เสริมเล้ียงตนเองและครอบครัว
ความสาเรจจเชิงประจักษ์ของผ้ามัดย้อมบ้านทับผ้ึง เป็นผลิตภัณฑ์ และมีการพัฒนารูปแบบผลิตภัณฑ์
ที่สามารถเลือกสีธรรมชาติท่ีเกิดจากสีของใบไม้ แก่นขนุน แก่นผาง หรือ สีเคมี ตามความต้องการของผู้บริโภค
และกลุ่มผ้ามัดย้อมบ้านทับผึ้ง ยังได้เป็นวิทยากรถ่ายทอดความรู้สู่ชุมชน จนเป็นที่ยอมรับเหจนได้จากการได้รับ
รางวัลชนะเลิศเป็นผลิตภัณฑ์สินค้า กศน.ดีเด่น และ กศน.พรีเมี่ยม ประจาปี 2565 อาเภอศรีสาโรง ได้เป็น
ผลิตภัณฑ์สินค้า กศน.ดีเด่น ประจาปี 2565 จังหวัดสุโขทัย และเป็นผลิตภัณฑ์สินค้า กศน.ดีเด่น ประจาปี
งบประมาณ 2565 สานักงาน กศน.
7. รำงวัลแห่งควำมสำเร็จของโครงกำร/กิจกรรม เชน่ เกยี รติบัตร/กำรศกึ ษำดูงำน/กำรเผยแพร่
ครู กศน.ตาบล ดาเนินจัดกิจกรรมโครงการศูนย์ฝึกอาชีพชุมชน โดยนาสภาพปัญหาและความต้องการ
ของชุมชนและการนาวัสดุท่ีมีในชุมชนเพ่ือลดต้นทุน สามารถสร้างงาน สร้างรายได้ให้กับประชาชน เกิดการ
รวมกลุ่มผลิตสินค้า จนเป็นที่ยอมรับเหจนได้จากการได้รับรางวัลชนะเลิศเป็นผลิตภัณฑ์สินค้า กศน.ดีเด่น และ
กศน.พรีเม่ียม ประจาปี 2565 อาเภอศรีสาโรง ได้เป็นผลิตภัณฑ์สินค้า กศน.ดีเด่น ประจาปี 2565 จังหวัดสุโขทัย
และเป็นผลิตภณั ฑส์ ินค้า กศน.ดเี ดน่ ประจาปีงบประมาณ 2565 สานกั งาน กศน.
รางวลั ชนะเลศิ เป็นผลติ ภณั ฑส์ นิ คา้ กศน.ดีเด่น ผลติ ภณั ฑ์สินค้า กศน.ดเี ด่น ประจาปี 2565 จังหวดั สุโขทัย
และ กศน.พรีเม่ียม ประจาปี 2565 อาเภอศรสี าโรง
ผลติ ภณั ฑ์สนิ คา้ กศน.ดเี ดน่
ประจาปีงบประมาณ 2565
สานักงาน กศน.
ห น้ า | 5
8. ข้อคิดควรคำนงึ ในกำรนำไปขยำยผลหรอื นำโครงกำรนไ้ี ปทำ
การมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายและการสง่ เสริม สนับสนุนและร่วมจดั ฝึกอบรมอาชีพให้กบั ประชาชน
แบบครบวงจร การออกแบบผลิตภณั ฑท์ ีไ่ ด้มาตรฐาน และเพม่ิ ช่องทางทางการตลาดทห่ี ลากหลาย เพ่ือยกระดับให้
ผเู้ รยี นสามารถพฒั นาต่อยอดอาชีพต่อไปอยา่ งย่ังยนื
9. ขอ้ มลู /หลักฐำนอำ้ งอิง
การจัดโครงการศูนย์ฝึกอาชพี ชมุ ชน หลกั สตู รการทาผา้ มัดย้อม
การตอ่ ยอดอาชพี สร้างงาน สร้างรายได้
การขายออนไลนผ์ า่ น Facebook และผ่านเพจ OOCC กศน.ตาบลทบั ผึ้ง ควิ อำร์โค้ดเอกสำรผลติ ภัณฑ์ผำ้ มดั ยอ้ มบำ้ นทบั ผ้งึ
10. ผเู้ ขยี น/บรรณำธิกำรกิจ ผู้อานวยการ กศน.อาเภอศรีสาโรง ทปี่ รกึ ษา
นางชญั ญาภัค กง่ิ แก้ว ครู กศน.ตาบล ผเู้ ขยี น
นางสาวอสิ ราวรรณ จนั ทไชย
ห น้ า | 6