MODUL 5 : PENJAGAAN KAKI

MODUL 4
PENJAGAAN
KAKI

Mohd Hasif Bin Morshidi
Jurupulih Perubatan Carakerja

MASALAH KAKI MODUL 4 PENJAGAAN KAKI
PADA PESAKIT
KENCING MANIS
BERPUNCA DARI

Masalah Saraf (Peripheral Neuropathy)

Kudis Tekanan (Pressure Ulceration)

Jangkitan Kuman (Infection)
Masalah Salur Darah Sempit / Sumbat
(Peripheral Vascular Disease -healing)

2

MASALAH SARAF
(PERIPHERAL
N E U R O PAT H Y )

Masalah Saraf Neuropati adalah sejenis
(Peripheral kerosakan saraf. Saraf
Neuropathy) periferal adalah struktur nipis
yang terletak di tangan, kaki
dan seluruh badan anda.

Neuropati periferi berlaku
apabila saraf atau penutup
myelin yang melindungi saraf

menjadi rosak.

MODUL 4 PENJAGAAN KAKI 4



Masalah Saraf Neuropati periferal boleh menyebabkan
(Peripheral perubahan dalam sensasi (Deria) atau
Neuropathy)
mengalami kelemahan.

Tanda – tandanya ialah sakit, kesemutan,
pembakaran, kebas-kebas atau merasakan

sensasi.

Seringkali, neuropati periferi menyebabkan
hipersensitiviti, yang merupakan persepsi

yang berlebihan, biasanya tidak selesa
dengan sentuhan ringan.

MODUL 4 PENJAGAAN KAKI 6

9/3/20XX 7

MODUL4 PENJAGAAN KAKI KENAL PASTI
TANDA AWAL
DIABETIC FOOT

Kehilangan deria rasa
Kudis
Kebas atau lemah otot
Perubahan warna dan suhu kaki
Kehilangan bulu roma kaki

Akibat Hilang Deria MODUL 4 PENJAGAAN KAKI
Rasa dan tekanan yang 8
tidak disedari

Tidak perasan kaki luka Pembentukan Kematu, Hilang deria rasa dan
dan mengakibatkan (Kulit Keras) Tekanan = Masalah
Pecah Kulit (tissue
jangkitan kuman berlaku. dipermukaan kaki
memberikan kesakitan breakdown).
pada sendi - sendi kaki.

MODUL 4 PENJAGAAN KAKI

Contoh Kudis Tekanan

Bunion Blister Bunion

9

MODUL 4 PENJAGAAN KAKI

Contoh Infeksi Kaki

10

MODUL 4 PENJAGAAN KAKI

Kesan Salur Darah Sempit

11

BAGAIMANA
MENJAGA KAKI
DENGAN BAIK

Tuala Lembut Cermin Sabun

PERALATAN
PENJAGAAN KAKI

Pengetip Kuku Lotion Corn & Warts
Treatment Solution

PERALATAN
PENJAGAAN KAKI

PERIKSA
KAKI
SETIAP
HARI

Perhatikan jika terdapat
luka, calar, kematu dan

lain-lain.

PERIKSA
KAKI
SETIAP
HARI

Gunakan cermin untuk
memeriksa kaki

BASUH KAKI
ANDA DENGAN
AIR DAN SABUN
SETIAP HARI

Gunakan berus lembut atau
sponge yang lembut untuk

menggosok kaki.

KERINGKAN
CELAH JARI

KAKI

Gunakan tuala lembut dan
lapkan dengan perlahan.

PERIKSA
CELAH-CELAH
JARI KAKI

Pastikan tiada
kulit pecah-
pecah, ulat air
atau luka.

PEMILIHAN
KASUT

BENTUK KASUT
Pilihlah saiz yang sesuai ( tidak
terlalu ketat atau longgar).
Hujung kasut yang lebar (toe box)
Bertali dan mudah dilonggarkan
Berkulit lembut atau kain kapas

PEMILIHAN
KASUT

DALAMAN KASUT
Kusyen tapak yang lembut
Penyokong lencongan kaki yang sesuai
Ruang udara yang banyak

PEMILIHAN
KASUT

TAPAK KASUT
Elakkan bertumit tinggi
( tidak lebih dari 1 inci )
Tapak kuat,lembut dan tidak licin.

PEMILIHAN
STOKIN

Di perbuat daripada kain kapas
Tidak ketat/sendat
Tidak menghalang pengaliran darah

CONTOH-CONTOH
KASUT YANG SESUAI

24

CONTOH-CONTOH
KASUT YANG SESUAI

25

CONTOH-
CONTOH
KASUT YANG
TIDAK SESUAI

Ketat, Bertumit Tinggi, Terdedah,
Bentuk Kasut yang sempit (V Shape)

PENJAGAAN KUKU

• Potong kuku dengan lurus
• gunakan alat pemotong
• Kuku yang sesuai.
• Jangan menggunakan pisau

• Gesek di tepi kuku yang
tajam selepas memotong kuku.

28

• Jangan memotong kuku terlalu pendek,
kerana kuku yang mencengkam boleh
mengakibatkan luka.

29

30

AKIBAT
MEMOTONG
KUKU CARA
YANG SALAH

Kuku Yang Mencengkam
Yang Tajam Melukai Kaki.

31

AKIBAT
MEMOTONG
KUKU YANG

SALAH

Memotong Kematu, Kulit
Keras boleh mengakibatkan
jangkitan pada kaki berlaku.

BERHATI-HATI!

Aktiviti diatas hendaklah dihindarkan DIKHUATIRI berlakunya
1. Suhu foot massage yang melampau boleh mengakibatkan kaki melecet.
2. Terapi ikan mengakibatkan jangkitan kuman berlaku sekiranya kaki luka.
3. Batu Refleksologi yang pecah akan mengakibatkan luka pada kaki.

SENAMAN KAKI

Senaman
Kaki

• Duduk dengan betul di atas kerusi
sambil meletakkan kaki ke lantai.

• Pastikan kedudukan kaki berada
dalam 90 Darjah.

34

Senaman
Kaki

• Sambil meletakkan tumit di lantai,
jari-jari kedua-dua belah kaki
diluruskan ke atas dan
dibengkokkan ke bawah sebanyak
10 kali.

35

Senaman
Kaki

• Sambil meletakkan tumit di lantai,
angkat tapak kaki ke atas.

• Kemudian, jari-jari kaki pula
diletakkan di lantai sambil tumit
kaki diangkatkan ke atas.

• Langkah ini diulangi sebanyak 10
kali.

36

Senaman
Kaki

• Tumit kaki diletakkan di lantai.
• Bahagian depan kaki diangkat ke

atas dan putaran 360 º dibuat
dengan pergerakan pada
pergelangan kaki sebanyak 10 kali

37

Senaman
Kaki

• Jari-jari kaki diletakkan dilantai.
• Tumit diangkat dan putaran 360 º

dibuat dengan pergerakan pada
pergelangan kaki sebanyak 10 kali
• (Tumit Kaki)

38

Senaman
Kaki

• Kaki diangkat ke atas dengan
meluruskan lutut.

• Ulang sebanyak 10kali.

39

Senaman
Kaki

• Kaki diangkat ke atas dengan
meluruskan lutut.

• Angkatkan Pergelangan kaki ke
atas

• Ulangkan sebanyak 10 kali.

40

Senaman
Kaki

• Kaki diangkat ke atas dengan
meluruskan lutut.

• Gerakan pergelangan kaki ke atas
dan ke bawah.

• Ulangi sebanyak 10 Kali.

41

Senaman
Kaki

• Letakkan sehelai sehelai tuala
kecil.

• Renyukkan tuala itu menjadi bola
dengan kedua-dua belah jari kaki.

• Kemudian, bukakan bola itu
menjadi tuala yang leper
menggunakan kedua-dua belah jari
kaki.

• Langkah ini dilakukan sekali sahaja

42

Kesimpulan MODUL 4 PENJAGAAN KAKI

• Fungsi penting kaki ialah untuk
menampung berat badan dan
bergerak dari satu tempat ke tempat
yang lain.

• Kaki yang tidak dijaga dengan baik
akan mengakibatkan bahaya yang
lebih parah seperti AMPUTASI.

• Amputasi pada kaki akan
menggangu aktiviti kehidupan
seharian kita.

CEGAH
SEBELUM

PARAH

43

9/3/20XX 44

MODUL 4 PENJAGAAN KAKI SEKIAN
TERIMA KASIH