SAINS SPM BHG A K2

qwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyui
opasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfgh
jklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvb
nmqwertyuioMpODaUsLdPEfgNGhUjKkUHlzANxcvbnmqwer
tyuiopasdfghKjEkMlAzHxIRcAvN  bSAnINmTIFqIKwertyuiopas
dfghjklzxcvbnmSq(ABIAwKNHESRASeTGPAMIrASN1t25Ay1)1uiopasdfghjklzx
cvbnmqwertyuiopa  sdfghjklzxcvbnmq
wertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuio
pasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghj
klzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbn
mqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwerty
uiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdf
ghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxc
vbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmrty
uiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdf
ghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxc
vbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqw
ertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiop

KEMAHIRAN SAINTIFIK : MENGAWAL PEMBOLEHUBAH

TIPS:

 Jenis Pembolehubah:

 MANIPULASI BERGERAKBALAS
( berbeza / berlainan ) (keputusan / hasil
Malar Benda yg hendak diuji eksperimen)
(sama / tetap) disediakan Sebelum

eksperimen

 Radas tidak dipertimbangkan sebagai pembolehubah dimalarkan

 Cara Menulis Pembolehubah:

 Mesti tulis parameter untuk setiap pembolehubah.

 Contoh 1:

Parameter + bahan

Panjang spring
Ketebalan spring
Jenis spring

 Contoh 2 ceper antibiotik Parameter + bahan
Agar-agar nutrien
2.4 cm Koloni bakteria Isipadu agar-agar nutrien
Saiz koloni bakteria
Diameter koloni bakteria
Jenis antibiotik

 Contoh 3

2

Parameter + bahan
Isipadu kultur bakteria

 Contoh 4 Parameter + bahan

Kehadiran asid etanoik
Isipadu lateks

lateks

 CECAIR GAS

PEPEJAL Isipadu larutan Isipadu oksigen
Jisim logam Isipadu asid Bilangan gelembung gas
Berat logam Kepekatan asid
Kuantiti bahan Isipadu larutan kultur
Saiz bahan Isipadu larutan ammonia
Jenis bahan
Kehadiran yis
Kehadiran garam
Diameter dawai
Ketebalan dawai
Isipadu agar-agar nutrien

 Pembolehubah boleh dikenalpasti daripada:

 Gambarajah dalam soalan
 Jadual
 Graf
 Pernyataan Soalan

3

 Contoh 1: Daripada Gambarajah

Malar Isipadu bubur
nutrien
Manipulasi
Gerakbalas Suhu

Keadaan bubur
nutrien

 Contoh 2 : Daripada Jadual

(i) Pembolehubah = Pembolehubah
Dimanipulasikan Bergerak balas

Bahan Takat didih /0C

Air suling 100
......................
Air suling + garam biasa

(ii) Pemboleh ubah
dimanipulasikan

Ketinggian Pelajar (cm) 146-150 151-155 156-160 161-165 166-170
Bilangan Pelajar

Pembolehubah Bergerakbalas

4

 Contoh 3: Daripada Graf
Pembolehubah
Bergerak balas

Pembolehubah
dimanipulasikan

5

 Contoh 4: Daripada Pernyataan dalam soalan

 Rajah (a) dan (b) menunjukkan eksperimen untuk membandingkan
kecergasan tindak balas logam L dan logam M dengan asid hidroklorik
cair

Langkah:

Isi penting daripada pernyataan

Sama beza keputusan
Asid hidroklorik cair
Logam L dan logam M Kecergasan tindak balas

Pemboleh ubah Pemboleh ubah Pemboleh ubah
dimalarkan dimanipulasikan Bergerak balas

 Isipadu asid hidroklorik  Jenis logam  Kecergasan tindak
balas logam
 Kepekatan asid
hidroklorik

 Mengkaji kesan antibiotik terhadap / ke atas pertumbuhan bakteria

[manipulasi] [ gerakbalas]

 Mengkaji tekanan oleh bongkah P and bongkah Q yang sama jisimnya

[gerakbalas] [ manipulasi] [malar]

 Mengkaji kekonduksian elektrik plumbum bromida

[gerakbalas]

6

LATIHAN KEMAHIRAN SAINTIFIK : PEMBOLEHUBAH

BIL Piring MAKLUMAT/ PERNYATAAN PEMBOLEH UBAH
1. petri 1. Dimalarkan :
Kawasan jernih
……………………………………….

……………………………………….

2. Dimanipulasikan :

……………………………………….

Empat keping kertas A,B,C dan D telah dicelup 3. Bergerak balas:
dengan antibiotik yang berlainan diletakkan di ……………………………………….
atas agar-agar nutrien yang mengandungi
kultur bakteria.

2. 1. Dimalarkan :

Panjang cangkerang 21-25 26-30 31-35 36-40 ……………………………………….
siput /mm ……………………………………….

Bilangan siput

2. Dimanipulasikan :

……………………………………….

3. Bergerak balas:

……………………………………….

3. 1. Dimalarkan :
……………………………………….

……………………………………….

2. Dimanipulasikan :

……………………………………….

3. Bergerak balas:

……………………………………….

.......................................................

7

BIL MAKLUMAT/ PERNYATAAN PEMBOLEH UBAH
1. Dimalarkan :
4. Empat tin P, Q ,R dan S digantung kepada ……………………………………….
sebatang kayu mengufuk. Tin P kosong ……………………………………….
manakala tin Q, R dan S masing-masing diisi 2. Dimanipulasikan :
penuh dengan pasir, air dan tanah. Jika ………………………………………..
keempat-empat tin itu diayun serentak dari 3. Bergerak balas:
ketinggian yang sama, tin yang manakah akan ……………………………………….
berhenti dahulu?

5. 1. Dimalarkan :
……………………………………….
……………………………………….
2. Dimanipulasikan :
……………………………………….

6 Dlm almari tepi tingkap bawah cahaya 1. Dimalarkan :

terang ……………………………………….

……………………………………….
2. Dimanipulasikan :

+kultur bakteria +kultur bakteria +kultur bakteria ……………………………………….
3. Bergerak balas:
……………………………………….

Rajah menunjukkan susunan radas bagi
eksperimen untuk mengkaji pertumbuhan
bakteria dalam keadaan yang berlainan

7 1. Dimanipulasikan :
……………………………………….

2. Bergerak balas:
……………………………………….

8

BIL MAKLUMAT/ PERNYATAAN PEMBOLEH UBAH
1. Dimalarkan :
8. Rajah menunjukkan susunan radas bagi
eksperimen untuk mengkaji kesan kekurangan ……………………………………….
nutrien ke atas tumbesaran anak benih.
……………………………………….

........................................................

2. Dimanipulasikan :

……………………………………….

3. Bergerak balas:

……………………………………….

.......................................................

9 Rajah menunjukkan eksperimen untuk 1. Dimalarkan :

mengkaji kesan penisilin ke atas pertumbuhan ……………………………………….

bakteria

……………………………………….

Agar-agar 2. Dimanipulasikan :
nutrien ……………………………………….

3 cakera penisilin P1,P2 dan P3 dengan 3. Bergerak balas:
kepekatan berlainan di atas permukaan agar- ……………………………………….
agar nutrien. Piring petri itu dieramkan dalam .......................................................
keadaan telangkup pada suhu 370C. Selepas
dua hari , satu kawasan jernih terbentuk
disekeliling setiap cakera. Diameter kawasan
jernih diukur dan dicatat seperti dalam Jadual

Cakera penisilin P1 P2 P3

Diameter kawasan 1.5 2.4 2.0
Jernih /cm

9

JAWAPAN LATIHAN KEMAHIRAN SAINTIFIK : PEMBOLEH UBAH

BIL Piring MAKLUMAT/ PERNYATAAN PEMBOLEH UBAH
1. petri 1. Dimalarkan :
Kawasan jernih
Isipadu agar-agar nutrien

2. Dimanipulasikan :

Jenis antibiotik

Empat keping kertas A,B,C dan D telah dicelup 3. Bergerak balas:
dengan antibiotik yang berlainan diletakkan di Saiz kawasan jernih
atas agar-agar nutrien yang mengandungi
kultur bakteria.

2. 1. Dimalarkan :

Panjang cangkerang 21-25 26-30 31-35 36-40 Jenis siput
siput /mm 2. Dimanipulasikan :

Bilangan siput

Panjang cangkerang siput

3. Bergerak balas:

Bilangan siput
3. 1. Dimalarkan :

Isipadu bubur nutrien

2. Dimanipulasikan :

Suhu

3. Bergerak balas:

Keadaan bubur nutrien

10

BIL MAKLUMAT/ PERNYATAAN PEMBOLEH UBAH
1. Dimalarkan :
4. Empat tin P, Q ,R dan S digantung kepada
sebatang kayu mengufuk. Tin P kosong Saiz tin
manakala tin Q, R dan S masing-masing diisi
penuh dengan pasir, air dan tanah. Jika 2. Dimanipulasikan :
keempat-empat tin itu diayun serentak dari Jisim tin
ketinggian yang sama, tin yang manakah akan
berhenti dahulu? 3. Bergerak balas:

Tempoh tin berhenti

5. 1. Dimalarkan :
Saiz baldi

2. Dimanipulasikan :

Jisim baldi

6 Dlm almari tepi tingkap bawah cahaya 1. Dimalarkan :

terang

isipadu bubur nutrien

isipadu kultur bakteria

2. Dimanipulasikan :

keamatan cahaya

+kultur bakteria +kultur bakteria +kultur bakteria 3. Bergerak balas:
Keadaan bubur nutrien

Rajah menunjukkan susunan radas bagi
eksperimen untuk mengkaji pertumbuhan
bakteria dalam keadaan yang berlainan

7 1. Dimanipulasikan :

Jenis logam
Masa

2. Bergerak balas:

Isipadu gas hidrogen

11

BIL MAKLUMAT/ PERNYATAAN PEMBOLEH UBAH
1. Dimalarkan :
8. Rajah menunjukkan susunan radas bagi
eksperimen untuk mengkaji kesan kekurangan Isipadu larutan kultur
nutrien ke atas tumbesaran anak benih. Saiz/ketinggi anak benih jagung

2. Dimanipulasikan :

Jenis larutan kultur

3. Bergerak balas:

Pertumbuhan anak benih jagung

9 Rajah menunjukkan eksperimen untuk 1. Dimalarkan :

mengkaji kesan penisilin ke atas pertumbuhan

bakteria Isipadu agar-agar nutrien

Agar-agar 2. Dimanipulasikan :
nutrien Kepekatan penisilin

3 cakera penisilin P1,P2 dan P3 dengan 3. Bergerak balas:
kepekatan berlainan di atas permukaan agar- Pertumbuhan bakteria
agar nutrien. Piring petri itu dieramkan dalam Diameter kawasan jernih
keadaan telangkup pada suhu 370C. Selepas
dua hari , satu kawasan jernih terbentuk
disekeliling setiap cakera. Diameter kawasan
jernih diukur dan dicatat seperti dalam Jadual

Cakera penisilin P1 P2 P3

Diameter kawasan 1.5 2.4 2.0
Jernih /cm

12

KEMAHIRAN SAINTIFIK: MEMBINA HIPOTESIS

TIPS:
 Dalam ayat hipotesis mempunyai hubungan antara pemboleh ubah
dimanipulasikan dengan pembolehubah bergerak balas
 Tidak boleh ada perkataan seperti mengkaji / menentukan
 Hipotesis boleh diuji

Contoh Penulisan:

1. Jika manipulasi polar maka gerakbalas polar//

Jika X polar maka Y polar

2. Semakin polar manipulasi, semakin polar gerakbalas
Semakin polar X , semakin polar Y

3. X1 ………… Y …………………. X2
berkarat
Paku paku mudah berbanding paku keluli

Contoh 1:

1 Rajah 2 menujukkan susunan radas untuk mengkaji hubungan antara ketebalan
kanta cembung dengan jarak fokus kanta.

Keputusan yang diperoleh ditunjukkan di dalam Jadual 2 di bawah.

Ketebalan kanta Tebal Sederhana Nipis
Jarak fokus /cm 5.0 10.0 15.0

JADUAL 2

(a) Nyatakan hipotesis yang boleh dibuat daripada eksperimen ini?

....................................................................................................................

13

Contoh 2:
Rajah 5(a) dan Rajah 5(b) menunjukkan imej yang terbentuk oleh satu kanta cembung
apabila objek berada pada kedudukan yang berbeza.

RAJAH 5(a)

RAJAH 5(b)
(a) Berdasarkan Rajah 5(a) dan 5(b) nyatakan hipotesis.

.................................................................................................................
.................................................................................................................

14

Contoh 3:
Rajah menunjukkan satu eksperimen untuk mengkaji jumlah karbon dioksida yang
dibebaskan semasa proses penapaian.

buret

ddLLaaaannrruuyyttaaiissnn gglluukkoossaa air

Jadual menunjukkan keputusan eksperimen.

Masa / hari 012345
Isipadu gas /cm3
0 10 20 25 30

(a) Nyatakan satu hipotesis berdasarkan Jadual di atas

..............................................................................................................................

Contoh 4:
Rajah 3 menunjukkan satu eksperimen untuk mengkaji sifat bagi dua jenis logam

RAJAH 3

Hasil eksperimen dicatat dalam Jadual 3.

Jenis dawai logam Panjang dawai (cm) Pemanjangan
Sebelum ditarik Selepas ditarik dawai (cm)

X 12 12.6 0.6

Y 12 12.8 …………..

(a) Nyatakan hipotesis bagi eksperimen tersebut.
…………………………………………………………………………………………….

15

JAWAPAN KEMAHIRAN SAINTIFIK: MEMBINA HIPOTESIS
1. (a) Semakin tebal kanta (cembung) , semakin berkurangan jarak fokus

kanta// sebaliknya
Jika kanta cembung nipis maka jarak fokus kanta panjang// sebaliknya
2 (a) Semakin bertambah jarak objek, semakin berkurangan saiz imej// sebaliknya
Semakin bertambah jarak objek, semakin berkurangan ketinggian imej//
sebaliknya
3 (a) Semakin bertambah masa, semakin bertambah isipadu gas (karbon dioksida
yang dibebaskan semasa proses penapaian //
Jika masa bertambah, isipadu gas (karbon dioksida) bertambah
4 Kekuatan regangan dawai bergantung kepada jenis dawai//
Jenis dawai mempengaruhi kekuatan regangan dawai

16

KEMAHIRAN SAINTIFIK : MEMERHATI
TIPS:
 Perhati rajah yang diberi.
 Cari keputusan/hasil daripada rajah
 Buat perbandingan jika ada dua rajah
 Catat apa yang dilihat sahaja

LATIHAN
1 Rajah 1.2 menunjukkan kesan ke atas plastisin apabila bongkah logam P dan

bongkah logam Q dijatuhkan.

RAJAH 1.2
Tuliskan satu pemerhatian bagi hasil eksperimen ini.
………………………………………………………………………………………………….
2

17

Tuliskan satu pemerhatian bagi eksperimen di atas.
.................................................................................................................................
.................................................................................................................................
3 Rajah 3(a) dan Rajah 3(b) menunjukkan satu eksperimen mengkaji kesan

antibiotik terhadap pertumbuhan bakteria.
ceper antibiotik

agar-agar nutrien
koloni bakteria

2.4 cm selepas A B
5 hari

RAJAH 3(a) RAJAH 3(b)

Berdasarkan Rajah 3(b), apakah yang diperhatikan?

……………………………………………………………………………………………….

4

Tuliskan satu pemerhatian bagi eksperimen ini.
……………………………………………………………………………………………

18

5 Rajah 5.1 dan Rajah 5.2 menunjukkan eksperimen untuk mengkaji
kekonduksidan elektrik plumbum(II) bromida.
(a) (i) Berdasarkan Rajah 5.1, apakah pemerhatian anda pada jarum
ammeter?
………………………………………………………………………….

RAJAH 5.1

RAJAH 5.2
Berdasarkan Rajah 5.2, apakah pemerhatian anda pada jarum ammeter?
………………………………………………………………………………………………..

19

JAWAPAN LATIHAN KEMAHIRAN SAINTIFIK: MEMERHATI
1. Lekukan P lebih dalam berbanding lekukan Q //

Lekukan Q lebih cetek berbanding P
2 Gas yang dikumpulkan dalam buret X bagi Rajah 2(b) lebih banyak berbanding

Rajah 2(a) //
Gas yang dikumpulkan dalam buret X bagi Rajah 2(a) kurang berbanding
Rajah 2(b) //
Air yang tersesar daripada buret X pada Rajah 2(b) banyak berbanding Rajah 2(a)//
Air yang tersesar daripada buret X pada Rajah 2(a) kurang berbanding Rajah 2(b)

3 Saiz koloni bakteria menjadi kecil //
Diameter koloni bakteria menjadi kurang

4 Kawasan jernih di sekeliling cakera antibiotik berkepekatan tinggi lebih luas
berbanding cakera antibiotik berkepekatan rendah //
Kawasan jernih disekeliling cakeran antibiotik berkepekatan rendah lebih kecil
berbanding cakera antibiotic berkepekatan tinggi

5 Jarum ammeter terpesong//
Jarum ammeter menunjukkan bacaan

20

KEMAHIRAN SAINTIFIK : MENGUKUR MENGGUNAKAN NOMBOR

TIPS:

 Pelajar sepatutnya mempunyai kemahiran membaca data daripada

Rajah yang diberi.  Melengkung ke bawah

 Bacaan untuk permukaan cecair :
 Melengkung ke atas

Bacaan di ambil di Bacaan di ambil
permukaan di permukaan
melengkung atas melengkung ke
bawah

 Bacaan dibaca daripada turutan nombor kecil ke nombor besar
 Berlatih menulis unit bagi setiap ukuran

LATIHAN :

1

Berapakah isi padu oksigen yang telah dibebaskan oleh rumpai air?
......................................................................................................................................

21

2 Bacaan voltmeter = …………..V

3 7
6
Pemberat
Span Ketinggian span = ……..cm
4
5
4

3

Jisim batu = ………………….g

22

5
Isipadu air = ……………..

6
Isipadu air = ……………

Isipadu air + blok besi
= ………………………..

23

7

Jadual menunjukkan maklumat tentang keratan pita detik di atas.

Keratan pita detik 123 4
Panjang /cm 2.0 ………… 4.0 5.0

Ukur panjang keratan 2 pita detik itu dan catat dalam Jadual di atas
8

Berdasarkan Rajah di atas, ukur dan catatkan kedalaman lekukan P.
…………………………………………………………………………………………
9

RAJAH 5.1

RAJAH 5.2 …………………..A
Apakah bacaan ammeter pada Rajah 5.2?

24

10 ceper antibiotik
Agar-agar nutrien
Koloni bakteria

A B

Berdasarkan Rajah, tentukan diameter koloni bakteria antara A dan B.
…………… cm

11

objek imej

Ukur ketinggian imej pada Rajah di atas.
…………………..cm
12

Berdasarkan Rajah, lengkapkan Jadual di bawah

Jenis Jalur Panjang awal Panjang jalur
Getah jalur getah getah apabila
(cm)
Getah digantung
tervulkan 7 pemberat (cm)
Getah asli
7 ………………..

………………

25

JAWAPAN KEMAHIRAN SAINTIFIK : MENGUKUR MENGGUNAKAN NOMBOR

1 18cm3

2 0.6V

3 4.2 cm

4 50g

5 65 cm3

6 53 cm3

61 cm3

7 2.8 cm

8 1 cm

9 0.4A

10 2.2cm

11 1cm

12 Getah tervulkan – 8 cm

Getah asli - 9 cm

26

KEMAHIRAN SAINTIFIK : Berkomunikasi

Tips

Contoh;

 Lihat ayat:………….lukis graf suhu melawan masa
(manipulasi)
(gerakbalas)

Langkah: 1. Baca skala pada paksi X dan paksi Y
2. Plot titik
3. Sambung titik
4. Jika garis lurus mesti guna pembaris
5. Garis lengkung tidak boleh guna pembaris

suhu X
X
X suhu
X
X Masa

Masa

 Lihat ayat:…………………….lukis graf palang/ graf bar ……………

Langkah : 1. Baca skala pada paksi X and paksi Y
2. Plot titik
3. Lukis bar yang sama lebar

Bilangan daun

21-25 26-30 31-35 36-40 Panjang daun/cm

27

 KEMAHIRAN SAINTIFIK: Perhubungan ruang dengan masa

TIPS
 Melibatkan graf yang berkaitan dengan masa (contoh: saat /minit/ jam/ tahun/
hari dsb)

gerakbalas  Jika masa bertambah, maka gerakbalas
bertambah

 Semakin masa bertambah, semakin gerakbalas
bertambah

 Gerakbalas berkadar terus dengan masa

gerakbalas Masa

 Jika masa bertambah, maka gerakbalas
bertambah

 Semakin masa bertambah, semakin
gerakbalas bertambah

Masa

28

LATIHAN KEMAHIRAN SAINTIFIK :

 KOMUNIKASI
 PERHUBUNGAN RUANG DAN MASA

1 Sekumpulan pelajar telah mengumpul sejumlah daun daripada sepohon pokok.
Data panjang daun yang diperoleh dicatat seperti berikut:

16 13 14 20 10 16 14 17
21 19 8 20 15 18 11 15
7 18 14 15 16 12 13 15
4 23 8 10 20 14 15 7

JADUAL 1

(a) Gunakan data di atas untuk melengkapkan Jadual 2

Panjang daun(cm) 4-6 7-9 10-12 13-15 16-18 19-21 22-24
Bilangan daun JADUAL 2

(b) Gunakan keputusan dalam Jadual 1 untuk melukis graf palang yang
menunjukkan bilangan daun melawan panjang daun

Bilangan daun

12 Panjang daun
10
29
8
6
4
2

4-6 7-9 10-12 13-15 16-18 19-21 22-24

2 Jadual 3 menunjukkan keputusan eksperimen hasil tindak balas antara 3.0g
logam zink dengan 100cm3 asid hidroklorik cair.

Masa /minit 0123456

Isipadu gas/ cm3 0 27 46 57 64 67 67

JADUAL 3

(a) Lukiskan graf isipadu gas melawan masa berdasarkan Jadual 3.

30

3 Seorang murid telah menjalankan suatu eksperimen makmal untuk menentukan
takat didih satu larutan . Suhu larutan itu dicatatkan setiap 2 minit sehingga ia
mendidih
Jadual 4 menunjukkan keputusan eksperimen itu.

Masa/ minit 0 2 4 6 8 10

Suhu /0C 28 48 68 88 102 102

JADUAL 4

(a) Berdasarkan Jadual 4, lukiskan graf suhu melawan masa.

(b) Apakah hubungan antara suhu larutan itu dengan masa dalam 6 minit
pertama?
………………………………………………………………………………………..

31

4 Jadual 5 menunjukkan keputusan eksperimen kajian kesan suhu terhadap
pertumbuhan bakteria.

Suhu/0C Saiz koloni bakteria selepas 24 jam

02

15 5

25 10

35 15

60 3

JADUAL 5

(a) Berdasarkan jadual di atas, lukiskan graf menunjukkan hubungan antara saiz

koloni bakteria dengan suhu.

(b) Apakah hubungan antara bilangan koloni bakteria dengan masa?
…………………………………………………………………………………………

32

5 Isipadu gas yang tekumpul bagi setiap dua minit dicatatkan dalam Jadual 6 di
bawah.

Masa (min) 2 4 6 8 10 12
Isipadu gas (cm3) 9 16 22 24 25 25
JADUAL 6

(a) Dengan menggunakan data daripada Jadual 1, lukiskan graf isipadu gas
melawan masa.

Isipadu gas/cm3
25

20

15

10

5

02 4 6 8 10 12 Masa /min

(b) Apakah hubungan antara isipadu gas yang terkumpul dengan masa?
……………………………………………………………………………………………

33

6 Rajah 1 menunjukkan eksperimen untuk mengkaji tindak balas di antara logam
kalsium dengan air.

RAJAH 1

Isipadu gas yang tekumpul bagi setiap dua minit dicatatkan dalam Jadual 7 di
bawah.

Masa (min) 2 4 6 8 10 12

Isipadu gas (cm3) 9 …………. 22 24 25 25

JADUAL 7

(a) Berdasarkan eksperimen di atas, lengkapkan Jadual 7

34

(b) (i) Dengan menggunakan data daripada Jadual 3, lukiskan graf isipadu gas
melawan masa.

Isipadu gas/cm3
25
20
15
10
5

0 2 4 6 8 10 12 Masa /min

(b) (ii) Ramalkan isipadu gas yang terkumpul pada minit ke 14.
.............................................................................................................

(c) Apakah hubungan antara isipadu gas yang dikumpulkan dengan masa?
………………………………………………………………………………………..

...........................................................................................................................

35

JAWAPAN KEMAHIRAN SAINTIFIK :

 BERKOMUNIKASI
 PERHUBUNGAN RUANG DAN MASA

1 (a) 4-6 7-9 10-12 13-15 16-18 19-21 22-24
Panjang daun(cm) 1 4 4 11 6 5 1
Bilangan daun

Pemarkahan:
 Semua data betul – 2 markah
 5-6 data betul - 1 markah
 0-4 data betul - 0 markah

(b)

Pemarkahan:
 Semua titik dipindahkan betul – 1 markah
 Semua bar dilukis sama lebat – 1 markah

2 (a)

Pemarkahan:

 Semua titik dipindah betul – 1m

 Kelicinan graf - 1m

36

3 (a)

(b) Suhu berkadar langsung dengan masa//
Semakin bertambah masa, semakin bertambah suhu

4 (a)

(b) Semakin bertambah masa, semakin bertambah bilangan koloni bakteria

37

5 (a) 2 4 6 8 10 12
9 16 22 24 25 25
Masa (min)
Isipadu gas (cm3)

(b) (i)

(b) (ii) 25 cm3

(c) Semakin bertambah masa, semakin bertambah isipadu gas yang
dikumpulkan

38

KEMAHIRAN SAINTIFIK : MENDEFINISI SECARA OPERASI
TIPS:
 Teknik menjawab:

 Mesti dijawab berdasarkan pemerhatian dalam eksperimen

 Ayat Umum
......................adalah bahan/ cecair/ logam/ mikroorganisma/ dll

yang .....(pemerhatian eksperimen).................................

APA + UMUM + PEMERHATIAN

 Contoh:

Berikan definisi secara operasi bagi:

1 Antibiotik : Antibiotik adalah bahan _yang boleh membuat kawasan jernih
di atas permukaan agar-agar nutrien

: Antibiotik adalah bahan yang boleh mengurangkan saiz koloni
bakteria

2 Air suling : Air suling adalah cecair yang mempunyai takat didih 1000C

3 Logam : Logam adalah bahan yang boleh mengalirkan haba

: Logam adalah bahan yang boleh menjadi panjang apabila
ditarik

4 Aloi : Aloi adalah bahan yang tahan kakisan

: Aloi adalah bahan yang membuat lekukan yang kurang dalam
apabila pemberat dijatuhkan ke atasnya

39

40