ข้อผิดพลาดของภาพรังสีนอกช่องปากและการแก้ไข

ขอ้ ผิดพลาด

ของภาพรงั สนี อกช่องปาก
และวิธแี กไ้ ข

Panoramic คืออะไร ?

ภาพรังสพี าโนรามิก หรอื OPG เปน็ ภาพรังสแี บบ 2D ทจี่ ะแสดงภาพขากรรไกร
บน -ล่าง ขอ้ ต่อขากรรไกร ฟัน รากฟนั ความยาวของรากฟันและลักษณะรปู ร่างของฟัน

ภาพถา่ ยรงั สชี นดิ นจี้ ะช่วยในการวางแผนการรกั ษาทั้งกอ่ นและหลังในงานทาง
ทนั ตกรรม ในงานดา้ นต่างๆ อาทเิ ชน่ ทนั ตกรรมประดษิ ฐ์ (ใสฟ่ นั ปลอม) เหน็ วสั ดุอุดฟนั
ฟันคดุ ฟนั เกนิ ฟนั ฝัง รวมไปถงึ ความผิดปกติอื่นๆ เชน่ ถงุ น้า หรือเน้ืองอก กจ็ ะเหน็ ได้จาก
ภาพรงั สีชนิดนี้

Panoramic ภาพรังสี Panoramic ท่ีดีควรเปน็ แบบไหน ?

12 3

ครบ ชดั เจน ตามหลัก

Panoramic

1 ครบ ตัวอยา่ งที่ดี
เห็นทกุ ส่วนครบเชน่ คาง, ฟันทกุ ซ่ี, ขากรรไกร เป็นต้น

ตัวอยา่ งมขี ้อผดิ พลาด
จะเหน็ สว่ นคางและส่วนขากรรไกรด้านบนขวา ขาดไป

Panoramic

2 ชนั เจน ตัวอย่างท่ีดี
ภาพมรี ายละเอียดท่ีคมชดั

ตัวอยา่ งมีข้อผดิ พลาด
ภาพมีรายละเอียดท่ีเบลอและไมช่ ัดเจน

Panoramic

3 ตามหลัก ตัวอย่างท่ีดี
ภาพที่บอกถึงการจัดท่าผ้ปู ว่ ยใหอ้ ยู่ในตาแหนง่ ที่ดีเช่น

* ตาแหนง่ ก้มเงย
- รอยบดเคี้ยวเปน็ รูปตัว C หรอื รอยยมิ้
- รากฟันด้านบนชัดเจนและ ฟันหนา้

ล่างกับบรเิ วณคางชันเจน
- ขากรรไกรท้ังสองข้างขนานกัน

* ตาแหน่งกลางหนา้ ของผปู้ ว่ ย

- ขนาดตัวฟันและขากรรไกรด้านข้างท้ัง
สองขา้ ง มีขนาดที่เท่ากันโดยประมาณ

* ตาแหน่งจุดโฟกัสภาพ

- ฟันหนา้ บนล่างมีขนาดที่พอดีและ ชดั เจน

ภาพรงั สี Panoramic
มขี ้อผดิ พลาดและวธิ ีแก้ไขอยา่ งไร ?

ลกั ษณะภาพ - เงยหนา้ เกนิ ไป

ลกั ษณะภาพ - เงยหนา้ เกนิ ไป 3

2

1

1.รอยบดเคี้ยว
- มีลักษณะตรงหรอื คว่า

2.กระดูกเพดานปากบน
- มีลักษณะสขี วาทึบและอาจบงั รากฟันด้านบน

3.ลักษณะขากรรไกร
- ขากรรไกรท้ังสองมลี ักษณะขา้ งกางออก



ลกั ษณะภาพ - ก้มหนา้ เกนิ ไป

ลกั ษณะภาพ - กม้ หน้าเกนิ ไป 3

1

1.รอยบดเคี้ยว 2
- มลี ักษณะเปน็ รูปตัว V หรอื U

2. ฟันหนา้ ล่างและคาง
- ฟันหนา้ ล่างมีลักษณะส้นั , คางมลี ักษณะเบลอ

3.ลักษณะขากรรไกร
- ขากรรไกรท้ังสองมลี ักษณะข้างหบุ เขา้ หากัน



ลกั ษณะภาพ – Midline(หนา้ ไมต่ รง)

ลกั ษณะภาพ – Midline(หนา้ ไม่ตรง)

1.ลักษณะฟัน
- ฟันท้ังสองขา้ งต้องมีขนาดเท่ากันโดยประมาณ (เทียบจากซ่ีเดียวกัน)

2. ลักษณะขากรรไกร
- ขากรรไกรท้ังสองข้างต้องมีขนาดเท่ากันโดยประมาณ
- ขากรรไกรด้านบนสองข้างอยูต่ าแหน่งไม่สงู หรอื ต่ากว่ากันมาก





ลกั ษณะภาพ - กดั เลยจุดท่กี าหนด

1.ลักษณะฟัน
- ฟันหนา้ ล่างบนมีขนาดท่ีเล็กและเบลอ
* เกิดจากเขา้ ใกล้จุดโฟกัสมากเกินไป

ลกั ษณะภาพ - กดั เลยจดุ ที่กาหนด

ลกั ษณะภาพ - กดั ไมถ่ งึ จดุ ที่กาหนด

1.ลักษณะฟัน

- ฟันหนา้ ล่างบนมีขนาดที่ใหญ่และเบลอ

* เกิดจากเขา้ หา่ งจากจุดโฟกัสมากเกินไป

ลกั ษณะภาพ - กดั ไม่ถงึ จดุ ที่กาหนด

ภาพรังสี Panoramic
มรี อยด้าบริเวณปลายฟันหน้าบนเกดิ จาก ?

Palatoglossal air Space

ภาพรงั สี Panoramic
มีรอยด้าบริเวณปลายฟนั หน้าบนเกิดจาก ?

บริเวณรากฟนั บนมีลักษณะดาทบึ = ล้นิ ไม่ยกแนบเพดานปาก
ดาทึบ เกดิ จาก -> อากาศ

Ghost Image คอื ?

ภาพทไ่ี มม่ ีอยจู่ ริงบนภาพเอกซเรย์

เครื่องเอกซเรยช์ นผู้ปว่ ยหรอื ผู้ปว่ ยขยบั

เครื่องเอกซเรยช์ นผู้ปว่ ยหรอื ผู้ปว่ ยขยบั

ภาพเส้อื ตะกั๋วบนภาพเอกซเรย์

Lead apron shadow

ภาพเส้อื ตะกั๋วบนภาพเอกซเรย์

Lead apron shadow

ผ้ปู ว่ ยตัวไม่ตรงหรอื หลงั ค่อม

Cervical Vertebrae

ผ้ปู ว่ ยตัวไม่ตรงหรอื หลงั ค่อม

Cervical Vertebrae

ผ้ปู ว่ ยตัวไม่ตรงหรอื หลงั ค่อม

Cervical Vertebrae

ลักษณะการใชร้ ังสไี มเ่ หมาะสมกบั ผ้ปู ว่ ย

คา่ รังสมี ากทาให้ภาพดา ค่ารงั สีนอ้ ยทาใหภ้ าพขาว